I SA/Sz 105/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2005-07-06
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowysprzedaż nieruchomościzwolnienie podatkowenieruchomościbudynek mieszkalnygrunt rolnywspółwłasnośćinterpretacja przepisów

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organów podatkowych, uznając, że wydatek na nabycie budynku mieszkalnego, nawet znajdującego się na gruncie rolnym, kwalifikuje się do zwolnienia z podatku dochodowego od sprzedaży nieruchomości.

Skarżący sprzedał nieruchomość i uzyskany przychód przeznaczył na remont własnego mieszkania oraz na nabycie udziału we współwłasności nieruchomości rolnej z istniejącym budynkiem mieszkalnym. Organy podatkowe odmówiły zwolnienia podatkowego w części dotyczącej nabycia nieruchomości rolnej, uznając, że nie jest to nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Sąd uchylił decyzję, stwierdzając, że nabycie istniejącego budynku mieszkalnego, nawet na gruncie rolnym, kwalifikuje się do zwolnienia podatkowego.

Sprawa dotyczyła wniosku o zwolnienie z podatku dochodowego od osób fizycznych przychodu ze sprzedaży nieruchomości. Skarżący sprzedał działkę i część przychodu przeznaczył na remont własnego mieszkania, co zostało uznane przez organy podatkowe za podstawę do zwolnienia. Pozostałą część przychodu przeznaczył na nabycie udziału we współwłasności nieruchomości rolnej, w skład której wchodził budynek mieszkalny. Organy podatkowe, w tym Dyrektor Izby Skarbowej, utrzymały w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, odmawiając zwolnienia podatkowego w zakresie nabycia nieruchomości rolnej. Argumentowano, że nabycie gruntu rolnego, nawet z możliwością zabudowy siedliskowej, nie jest nabyciem gruntu pod budowę budynku mieszkalnego w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a ustawy o PDOF. Sąd administracyjny uznał jednak skargę za uzasadnioną. Wskazał, że przepis ten obejmuje również nabycie istniejącego budynku mieszkalnego, nawet jeśli znajduje się on na gruncie rolnym, a jego cena została wyodrębniona w akcie notarialnym. Sąd odwołał się do pojęcia "budynku mieszkalnego" jako obiektu spełniającego warunki techniczne do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, niezależnie od gruntu, z którym jest związany. Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, nabycie istniejącego budynku mieszkalnego, nawet znajdującego się na gruncie rolnym, kwalifikuje się do zwolnienia podatkowego, pod warunkiem wyodrębnienia ceny budynku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pojęcie "budynku mieszkalnego" w rozumieniu ustawy obejmuje obiekty spełniające warunki techniczne do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, niezależnie od gruntu, z którym są związane, czy też faktu, że wchodzą w skład gospodarstwa rolnego. Kluczowe jest wyodrębnienie ceny budynku w akcie notarialnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 32 lit. a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przepis uprawnia do zwolnienia podatkowego, gdy przychód ze sprzedaży nieruchomości zostanie wydatkowany na nabycie w kraju, nie później niż w okresie 2 lat od dnia sprzedaży, budynku mieszkalnego lub jego części, gruntu albo prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Sąd interpretuje "budynek mieszkalny" szerzej, obejmując istniejące budynki mieszkalne nawet na gruncie rolnym, jeśli ich cena została wyodrębniona.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 28

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

o.p. art. 21 § § 3

Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.f. art. 28 § ust. 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o wstrzymaniu wykonania uchylonych decyzji.

k.c. art. 46

Kodeks cywilny

k.c. art. 48

Kodeks cywilny

k.c. art. 55(3)

Kodeks cywilny

Przepisy wprowadzające kodeks cywilny art. 36 § par. 48

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nabycie istniejącego budynku mieszkalnego, nawet znajdującego się na gruncie rolnym, kwalifikuje się do zwolnienia podatkowego z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a ustawy o PDOF, jeśli cena budynku została wyodrębniona w akcie notarialnym.

Odrzucone argumenty

Nabycie gruntu rolnego niezabudowanego, nawet z możliwością zabudowy siedliskowej, nie jest nabyciem gruntu pod budowę budynku mieszkalnego w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a ustawy o PDOF. Zastosowanie art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o PDOF, ponieważ sprzedana działka utraciła charakter rolny.

Godne uwagi sformułowania

Pojęcie "budynku mieszkalnego" w rozumieniu art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a omawianej ustawy, zdaniem Sądu jest węższe od pojęcia "nieruchomości" w rozumieniu art. 46 i art. 48 Kodeksu cywilnego i odnosi się do obiektów budowlanych spełniających warunki techniczne budynków przeznaczonych do zaspokajania ludzkich potrzeb mieszkaniowych niezależnie od tego, z jakim gruntem są trwale związane, czy mogą być odrębnym przedmiotem obrotu prawnego, ani też że wchodzą w skład gospodarstwa rolnego /art. 553 Kc/.

Skład orzekający

Kazimiera Sobocińska

przewodniczący sprawozdawca

Marian Jaździński

członek

Marzena Kowalewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"budynku mieszkalnego\" na potrzeby zwolnienia podatkowego z tytułu sprzedaży nieruchomości, w szczególności w kontekście nabycia nieruchomości rolnej z zabudowaniami."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a ustawy o PDOF w brzmieniu obowiązującym w 2005 roku. Należy uwzględniać ewentualne późniejsze zmiany przepisów i orzecznictwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje niuanse w interpretacji przepisów podatkowych dotyczących zwolnień przy sprzedaży nieruchomości, co jest istotne dla wielu podatników. Sąd wykazał się elastycznością w interpretacji pojęcia "budynku mieszkalnego".

Czy zakup domu na wsi zwalnia z podatku od sprzedaży działki? WSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Sz 105/05 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2005-07-06
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2005-02-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Kazimiera Sobocińska /przewodniczący sprawozdawca/
Marian Jaździński
Marzena Kowalewska
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 14 poz 176
art. 21 ust. 1 pky 32 lit. a
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity
Dz.U. 1964 nr 16 poz 94
art. 36, par. 48, art. 55(3)
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Przepisy wprowadzające kodeks cywilny.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 45 par. 1 pkt 1 lit. 1, art. 200, art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Marian Jaździński Sędzia WSA Marzena Kowalewska Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2005 r. sprawy ze skargi T P na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S z dnia [..]. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od sprzedaży nieruchomości w [...] r. 1. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K z dnia [...] r. nr [...] 2. z a s ą d z a od Dyrektora Izby Skarbowej w S na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych 3. orzeka, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Skarbowej w S decyzją z dnia [...]r., wydaną w trybie odwoławczym, utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K z dnia [...]r. określającą zobowiązanie podatkowe T P w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od przychodu ze sprzedaży nieruchomości za [...]r. w kwocie [...] zł.
Za podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej oraz art. 28 ustawy z 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U.z 2000r.Nr 14, poz. 176 ze zm./.
W zakresie stanu faktycznego ustalono, że T P w dniu [...]r. sprzedał niezabudowaną działkę nr [...] o powierzchni [...] za [...] zł, a w dniu [...]r. złożył oświadczenie w Urzędzie Skarbowym, że uzyskany przychód przeznaczy na cele mieszkaniowe określone w art.21 ust.1 pkt 32 lit.a ustawy o p.d.o.f.
Powyższa działka stanowiła wyodrębnioną część nieruchomości gruntowej o łącznej powierzchni[...] ha, przeznaczonej w planie zagospodarowania przestrzennego na cele rolne, którą podatnik nabył wcześniej aktem notarialnym z dnia [...]r.
W postępowaniu kontrolnym dotyczącym sposobu wydatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości /działki nr [...]/ podatnik przedstawił dowody poniesienia wydatków na remont i modernizację własnego mieszkania w kwocie [...] zł i w tym zakresie organy podatkowe uznały przychód za wolny od podatku /art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a/.
Ponadto podatnik przedstawił akt notarialny [...]r., na podstawie którego nabył udział wynoszący ½ części we współwłasności nieruchomości rolnej położonej w P, w skład której wchodzi działka siedliskowa zabudowana budynkiem mieszkalnym. Cena łączna nieruchomości rolnej określona została na [...] zł, w tym cena budynku mieszkalnego na [...] zł.
Organy podatkowe nie uznały tego wydatku za uprawniający do zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych skutkiem czego jest wymierzony podatek, gdyż uznały, że nabycie gospodarstwa rolnego wraz z zabudowaną działką siedliskową nie jest objęte normatywną treścią tego przepisu.
Organ odwoławczy podkreślił, że art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a uprawnia do zwolnienia podatkowego gdy przychód ze sprzedaży nieruchomości zostanie wydatkowany na nabycie gruntu albo wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego.
Grunty rolne, przeznaczone pod uprawy rolne z możliwością zabudowy siedliskowej, nie są gruntami pod budowę budynku mieszkalnego niezależnie od tego, że w skład zabudowy siedliskowej wchodzi również budynek mieszkalny, przeznaczeniem ich nie jest bowiem wyłącznie zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. Na poparcie swego stanowiska organ odwoławczy powołał wyroki NSA [...]r. sygn. akt [...], z [...]. sygn.[...], z [...]r. sygn. [...].
Organy podatkowe wykluczyły też sugerowane przez podatnika zastosowanie art. 21 ust.1 pkt 28 ustawy o p.d.o.f. wyjaśniając, że działka nr [...] z chwilą sprzedaży utraciła rolny charakter.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T P domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji zarzucając, że wydana została z naruszeniem art. 121 i art. 122 Ordynacji podatkowej oraz art. 21 ust.1 pkt 28 i 32 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżący podnosi, że nie dochodził zwolnienia przychodu ze sprzedaży nieruchomości w części przeznaczonej na nabycie gruntu rolnego, lecz w części wydatkowanej na nabycie istniejącego budynku mieszkalnego. Okoliczność, że nabyty budynek znajduje się na gruncie rolnym, zdaniem skarżącego, nie ma znaczenia prawnego w świetle art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Skarżący podtrzymał też stanowisko co do możliwości zastosowania w sprawie art. 21 ust.1 pkt 28 cyt. ustawy.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko .
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przewiduje zwolnienie od podatku przychodu ze sprzedaży nieruchomości m.in. w części wydatkowanej na nabycie w kraju, nie później niż w okresie 2 lat od dnia sprzedaży, budynku mieszkalnego lub jego części /.../ gruntu albo prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego /.../.
Oczywistym jest, że nabycie gruntu rolnego niezabudowanego nie uprawnia do omawianej ulgi choćby nawet przewidziana była możliwość zabudowy siedliskowej, gdyż grunt rolny przeznaczony w planie zagospodarowania przestrzennego pod uprawy polowe nie jest przeznaczony od budowę budynku mieszkalnego a o takim przeznaczeniu nie może decydować wola podatnika. Zagadnienie powyższe było przedmiotem rozstrzygnięcia w powołanym przez organ wyroku NSA z [...]. sygn. akt [...]
Jednakże sytuacja taka nie występuje w rozpatrywanej sprawie. Skarżący nabył bowiem na współwłasność grunt rolny nie pod budowę budynku mieszkalnego, lecz grunt rolny z istniejącym już budynkiem mieszkalnym, którego cena została wyodrębniona przez strony umowy w akcie notarialnym.
Pojęcie "budynku mieszkalnego" w rozumieniu art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a omawianej ustawy, zdaniem Sądu jest węższe od pojęcia "nieruchomości" w rozumieniu art. 46 i art. 48 Kodeksu cywilnego i odnosi się do obiektów budowlanych spełniających warunki techniczne budynków przeznaczonych do zaspakajania ludzkich potrzeb mieszkaniowych niezależnie od tego, z jakim gruntem są trwale związane, czy mogą być odrębnym przedmiotem obrotu prawnego, ani też że wchodzą w skład gospodarstwa rolnego /art. 553 Kc/.
Powołany przez organ odwoławczy wyrok NSA z [...]. sygn. [...] nie uzyskał aprobaty składu orzekającego w niniejszej sprawie, gdyż odmawiając prawa od zwolnienia od podatku kwoty wydatkowanej na zakup gospodarstwa rolnego nie dostrzegł konieczności wyodrębnienia odpowiedniej części wydatku na istniejący budynek mieszkalny. Natomiast wskazany wyrok NSA z [...]r. sygn. [...] nie dotyczy zagadnienia występującego w rozpatrywanej sprawie.
W świetle powyższego za uzasadniony należy uznać zarzut naruszenia art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a, a tym samym art. 28 ust.3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, które miało wpływ na wynik sprawy, co skutkuje uchyleniem decyzji organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach orzeczono, na podstawie art. 200, a o wstrzymaniu wykonania uchylonych decyzji na podstawie art.152 tej ustawy.
Zarzut naruszenia art. 21 ust.1 pkt 28 ustawy o p.d.o.f. nie jest zasadny.
Brak podstaw do zastosowania tego przepisu wynikał z tego, że działka nr [...] w związku z jej sprzedażą utraciła charakter rolny co zostało szczegółowo i prawidłowo wyjaśnione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, nie wymaga zatem powtórzenia.
Zarzut naruszenia art. 121 i art. 122 Ordynacji podatkowej nie został w skardze oparty żadnymi argumentami, ani też Sąd z urzędu nie stwierdził naruszenia tych przepisów.