I SA/RZ 602/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o zwrocie dotacji, uznając, że organ dotujący nieprawidłowo ustalił jej wysokość, opierając się jedynie na danych z SIO i nie uwzględniając aktualizacji orzeczeń o niepełnosprawności.
Sprawa dotyczyła decyzji o zwrocie części dotacji pobranej w nadmiernej wysokości przez niepubliczne przedszkole. Skarżąca kwestionowała sposób ustalenia tej kwoty przez organy administracji, argumentując, że to organ dotujący odpowiada za prawidłowe naliczenie dotacji, a nie ona. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na błędy w ustaleniu wysokości dotacji, zwłaszcza w kontekście niepełnosprawności dzieci i aktualizacji orzeczeń, a także na brak precyzyjnych wyliczeń przez organy.
Przedmiotem skargi była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy o zobowiązaniu niepublicznego przedszkola do zwrotu części dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w okresie od marca do sierpnia 2020 r. Przedszkole otrzymało dotację, która została zwiększona po wykazaniu dzieci z niepełnosprawnościami. Organy administracji stwierdziły rozbieżności w klasyfikacji niepełnosprawności w Systemie Informacji Oświatowej (SIO) i wszczęły postępowanie o zwrot dotacji. Po kilku decyzjach uchylanych przez SKO, ostateczna decyzja SKO utrzymała w mocy decyzję Wójta. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc, że to organ dotujący odpowiada za prawidłowe ustalenie wysokości dotacji, a nie ona. Podkreśliła, że organy nie ustaliły precyzyjnie należnej kwoty dotacji ani nie uwzględniły aktualizacji orzeczeń o niepełnosprawności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że brak było podstaw do uznania kwot dotacji za pobrane w nadmiernej wysokości, opierając się wyłącznie na danych z SIO i nie uwzględniając aktualizacji orzeczeń. Sąd podkreślił, że to organ dotujący odpowiada za poprawność naliczenia dotacji, a dane w SIO mają charakter statystyczny. Ponadto, organy nie ustaliły ostatecznie, jaką kwotę dotacji za rok 2020 powinna otrzymać skarżąca, co stanowiło naruszenie przepisów. Sąd zasądził od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ dotujący nieprawidłowo ustalił wysokość dotacji, opierając się jedynie na danych z SIO i nie uwzględniając aktualizacji orzeczeń o niepełnosprawności. To organ dotujący odpowiada za poprawność naliczenia dotacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dane w SIO mają charakter statystyczny, a nie decydujący o wysokości dotacji. Kluczowe jest ustalenie faktycznej wysokości należnej dotacji, uwzględniając aktualizacje orzeczeń o niepełnosprawności, a nie tylko dane z SIO. Organ dotujący ponosi odpowiedzialność za prawidłowe naliczenie dotacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
u.f.z.o. art. 43 § ust. 4 i 5
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Przepisy te regulują sposób ustalania i zmiany wysokości dotacji, w tym ograniczenia dotyczące zmniejszenia jej wysokości. Sąd wskazał na naruszenie tych przepisów przez organy, które nieprawidłowo zastosowały mechanizmy aktualizacji i rozliczenia dotacji.
u.f.p. art. 252 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o finansach publicznych
Przepis ten stanowi podstawę do zwrotu dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości. Sąd analizował, czy przesłanki do zastosowania tego przepisu zostały spełnione.
Pomocnicze
u.f.z.o. art. 17 § ust. 3
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Przepis ten określa dolną granicę wysokości dotacji na ucznia niepełnosprawnego. Skarżąca argumentowała, że organ mógł wypłacić dotację wyższą niż minimalna.
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżąca zarzuciła, że SKO nie zastosowało się do własnych wytycznych.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania niezbędnych działań do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy strona wykazała swoje prawa lub uzasadniła swoje żądania.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ dotujący ponosi odpowiedzialność za prawidłowe ustalenie wysokości dotacji, a nie organ prowadzący przedszkole. Organy nie ustaliły precyzyjnie należnej kwoty dotacji za rok 2020. Organy nie uwzględniły aktualizacji orzeczeń o niepełnosprawności dzieci, które wpłynęły na wysokość należnej dotacji. Dane w SIO mają charakter statystyczny i nie są jedyną podstawą do ustalenia wysokości dotacji. Zasady udzielania dotacji przez radę gminy nie odsyłały do SIO jako wyłącznej podstawy.
Godne uwagi sformułowania
to nie ona dokonywała wyliczeń na podstawie których dotacja była przyznawana, lecz organ dotujący, który odpowiada za poprawność naliczenia dotacji Dane w SIO są danymi statystycznymi, zaś obowiązek ich wprowadzenia uzależniający prawo do otrzymania dotacji dotyczy daty 30 września i nie dotyczy wskazywania wag, a jedynie liczby uczniów. Organy winny przekazać w grudniu 2020 roku dotację z zastosowaniem wagi wynikającej z nowej treści orzeczeń. Bez wątpienia potrzeba realizacji kształcenia specjalnego wobec uczniów o których chodzi w sprawie nie nastąpiła od daty wydania zaktualizowanego orzeczenia, lecz już wcześniej, tym samym organy obu instancji powinny rozważyć, czy w roku 2020 należało stosować wagę wynikającą z pierwotnego orzeczenia, czy orzeczenia zaktualizowanego, a nie odwoływać się wyłącznie do informacji wynikających z SIO. Należy także zwrócić uwagę, na to że organy nie ustalił ostatecznie, jaką kwotę dotacji za rok 2020 powinna otrzymać skarżąca i co za tym idzie w jakiej wysokości wypłacona jej dotacja była wyższa od należnej.
Skład orzekający
Piotr Popek
przewodniczący
Grzegorz Panek
sprawozdawca
Jarosław Szaro
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości dotacji dla placówek oświatowych, odpowiedzialność organów za prawidłowe naliczanie dotacji, znaczenie danych z SIO w kontekście dotacji, wpływ aktualizacji orzeczeń o niepełnosprawności na wysokość dotacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z dotacjami dla niepublicznych przedszkoli i interpretacji przepisów o finansowaniu zadań oświatowych. Konieczność analizy konkretnych uchwał rady gminy i orzeczeń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje typowy konflikt między organem prowadzącym a organem dotującym w kwestii prawidłowości naliczania dotacji, z naciskiem na odpowiedzialność urzędników i znaczenie precyzyjnych wyliczeń.
“Kto odpowiada za błędy w dotacji dla przedszkola? Sąd rozstrzyga spór o prawidłowość naliczeń.”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Rz 602/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2024-04-23 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2023-11-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Grzegorz Panek /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego Hasła tematyczne Finanse publiczne Sygn. powiązane I GSK 1121/24 - Wyrok NSA z 2025-10-09 I GZ 399/23 - Postanowienie NSA z 2024-01-24 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2082 art. 43 ust. 4 i 5 Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych - t.j. Dz.U. 2023 poz 1270 art. 252 ust. 1 pkt 2 Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Piotr Popek, Sędzia WSA Grzegorz Panek /spr./, Sędzia WSA Jarosław Szaro, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi S.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 18 sierpnia 2023 r., nr SKO.4116.394.1810.2023 w przedmiocie określenia kwoty podlegającej do zwrotu do budżetu Gminy M. części dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w okresie od marca do sierpnia 2020 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie na rzecz skarżącej S.P. kwotę 4.825 (cztery tysiące osiemset dwadzieścia pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Przedmiotem skargi S. P. (dalej: skarżąca/wnioskodawczyni) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie (dalej: SKO) z dnia 18 sierpnia 2023 r. nr SKO.4116.394.1810.2023 utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy M. z dnia 4 maja 2023 r. nr FP.3054.175.2020 w przedmiocie zobowiązania S.P. organu prowadzącego Niepubliczne Przedszkole "..." w R. do zwrotu do budżetu Gminy M. części dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w okresie od marca do sierpnia 2020 r. Jak wynika z akt sprawy Niepubliczne Integracyjne "..." w R., prowadzone przez wnioskodawczynię, otrzymało w 2020 r. z budżetu Gminy M. dotację na prowadzenie bieżącej działalności przedszkola. We wniosku o przyznanie dotacji nie zostały wykazane dzieci z niepełnosprawnością, ponieważ wówczas nie było takich uczniów. Dzieci z niepełnosprawnościami zostały wykazane po raz pierwszy w informacji o aktualnej liczbie uczniów za miesiąc marzec 2020 r. W związku z powyższym począwszy od miesiąca marca 2020 r. kwota dotacji została zwiększona o dotację na realizację zadań wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci z niepełnosprawnością. Kolejne zwiększenie nastąpiło w miesiącu maju 2020 r. w związku ze wykazaniem przez wnioskodawczynię kolejnego dziecka z niepełnosprawnością. Wnioskodawczyni klasyfikując niepełnosprawności uczniów poinformowała organ, że zostali oni wykazani w systemie informacji oświatowej (SIO) jako uczniowie z niepełnosprawnością odpowiadającą wagą P67, P68 oraz P65 zgodnie rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 grudnia 2019 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w 2020 r. (Dz. U. z 2019 r. poz. 2446). Tak też, wykazywano uczniów niepełnosprawnych w miesięcznych informacjach o aktualnej liczbie uczniów. W dniu 23 września 2020 r. została przeprowadzona weryfikacja informacji zawartych w systemie informacji oświatowej Gminy M. z informacjami składanymi przez dyrektorów jednostek oświatowych. W wyniku przeprowadzonej kontroli odnotowano rozbieżności w wykazanych przez wnioskodawczynię niepełnosprawnościach. Dzieci zaklasyfikowane zostały do niepełnosprawności z wagą P68 oraz P65. Nie wykazano dzieci z niepełnosprawnością P67. Wnioskodawczyni dnia 2 października 2020 r. złożyła w Urzędzie Gminy M. wyjaśnienie, że zaszła pomyłka we wcześniejszym zakwalifikowaniu orzeczeń do niepełnosprawności. Rozbieżności nastąpiły w wyniku błędnej informacji pozyskanej z Poradni [...] w M.. Jednocześnie zwróciła się z wnioskiem o wyliczenie kwoty dotacji pobranej niewłaściwie. W dniu 5 października 2020 r. została poinformowana o wysokości kwoty dotacji pobranej w nadmiernej wysokości. Po przeprowadzonej weryfikacji zapisów w systemie informacji oświatowej na 30 września 2020 r. stwierdzono, że do Przedszkola [...] nie uczęszczają dzieci z niepełnosprawnością klasyfikowaną do wagi P67, natomiast są wykazane dzieci z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją odnoszone do wagi P68. W związku z zaistniałymi rozbieżnościami organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości, a następnie decyzją z dnia 23 grudnia 2020 r. nr FP.3054.175.2020 zobowiązał wnioskodawczynię do zwrotu do budżetu Gminy M. części dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w okresie od marca do sierpnia 2020 r. w łącznej wysokości [...] zł wraz z należnymi odsetkami jak od zaległości podatkowych. Po rozpatrzeniu odwołania wnioskodawczyni SKO decyzją z dnia 10 maja 2021 r. nr SKO.4116.2.424.2021 uchyliło powyższą decyzję z uwagi na brak w aktach sprawy wyliczeń kwoty dotacji, którą uznano za pobraną w nadmiernej wysokości. Decyzją z dnia 28 kwietnia 2022 r. nr FP.3054.175.2020 Wójt Gminy M. określił wnioskodawczyni kwotę podlegającą zwrotowi do budżetu Gminy M.części dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w okresie od marca do sierpnia 2020 r. w łącznej wysokości [...] zł wraz z należnymi odsetkami jak od zaległości podatkowych. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wnioskodawczyni - jako organ prowadzący przedszkole błędnie wskazała w Systemie Informacji Oświatowej niepełnosprawności swoich uczniów, adekwatnie do których zostały przypisane wagi subwencji oświatowej. Powyższa decyzja został uchylona przez SKO decyzją z dnia 10 sierpnia 2022 r. nr SKO.4116.12.1349.2022, na skutek wniesionego przez wnioskodawczynię odwołania, w którym zarzuciła m.in., że w przedmiotowej sprawie nie doszło do pobrania dotacji w nadmiernej wysokości bowiem jej wysokość ustalił Wójt Gminy M., który powinien posiadać wiedzę jaką wagę przypisać konkretnemu uczniowi przedszkola z tytułu posiadanego przez niego orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Ewentualne uchybienia w tym zakresie obciążają wyłącznie organ. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wójt Gminy M. decyzją z dnia 19 października 2022 r. nr FP.3054.175.2020 określił wnioskodawczyni kwotę podlegającą zwrotowi do budżetu Gminy M. części dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w okresie od marca do sierpnia 2020 r. w łącznej wysokości [...] wraz z odsetkami jak od zaległości podatkowych liczonymi od 21 października 2020 r. do 15 maja 2021 r. w kwocie [...] zł oraz od dnia 13 maja 2020 r. do 17 sierpnia 2020 r. w kwocie [...] zł. Powyższa decyzja została uchylona przez SKO decyzją z dnia 20 grudnia 2022 nr SKO.4116.549.3162.2022. W ocenie SKO organ I instancji nie odniósł się do wskazywanej przez wnioskodawczynię kwestii możliwości uznania, że wypłacona dotacja była dotacją należną, z powodu tego, że w ustawie z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (DZ. U. z 2022 r. poz.2082 ze zm.) określono jedynie dolną granicę wysokości dotacji na ucznia niepełnosprawnego, zatem istniała teoretyczna możliwość wypłacenia zobowiązanej dotacji w wysokości wyższej niż minimalna określona przepisami ww. ustawy, a zatem wypłacona dotacja mogła zostać uznana za należną. Ponownie organ I instancji decyzją z dnia 4 maja 2023 r. nr FP.3054.175.2020 określił wnioskodawczyni kwotę podlegającą zwrotowi do budżetu Gminy M.części dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w okresie od marca do sierpnia 2020 r. w łącznej wysokości [...] zł wraz z należnymi odsetkami jak od zaległości podatkowych. Wnioskodawczyni ponownie nie zgodziła się z rozstrzygnięciem organu I instancji i wniosła od niego odwołanie podnosząc m.in., że to organ ustala wysokość dotacji a nie osoba prowadząca przedszkole a zatem błędy w zakresie ustalenia stawek dotacji obciążają organ dotujący. Po rozpatrzeniu odwołania SKO decyzją z dnia 18 sierpnia 2023 r. nr SKO.4116.394.1810.2023 r. utrzymało w mocy decyzje organu I instancji z dnia 4 maja 2023 r., opisaną na wstępie. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył przepis art. 252 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 o finansach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz.1270 ze zm.), dalej: u.f.p.. regulujący kwestię zwrotu dotacji. Następnie odnosząc się do sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego uregulowanego w załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 grudnia 2019 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2020 r. (dz. U. z 2019 r. poz.2446 ) wskazał, że poszczególnym niepełnosprawnościom przyporządkowane są określone wagi tj. P65, P67, Pć8. Organ wskazał, że z przeprowadzonej weryfikacji zapisów przez organ weryfikacji zapisów w systemie informacji oświatowej na 30 września 2020 r wynika, że do Przedszkola [...] nie uczęszczały dzieci z niepełnosprawnością klasyfikowaną do wagi P67, natomiast zostały wykazane dzieci z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją, odnoszone do wagi P68, co skutkowało wszczęciem postępowania z urzędu i w rezultacie określeniem kwoty dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w okresie od marca do sierpnia 2020 r., podlegającej zwrotowi do budżetu Gminy M.. Organ odwoławczy podkreślił, że okoliczność, że dzieci z niepełnosprawnością klasyfikowaną do wagi P67 nie uczęszczały do Przedszkola [...] nie jest również kwestionowana przez samą stronę. Organ wyjaśnił, że obowiązek zwrotu dotacji, o którym mowa w 252 u.f.p., wynika z mocy prawa (ex lege), co oznacza że decyzja o zwrocie dotacji nie zależy od uznania organu, ale od stwierdzenia zaistnienia przesłanek do zastosowania tego przepisu. Ponadto, zdaniem organu, nie ma znaczenia z czyjej winy nastąpiło nienależne, pozaprawne rozdysponowanie środków publicznych - ustawa wiąże obowiązek zwrotu nienależnie pobranych środków wyłącznie z faktem ujawnienia ich przekazania w wysokości wyższej niż należna. Jeżeli organ dotujący z jakichkolwiek przyczyn wypłacił, a dotowany pobrał, kwotę wyższą niż wynikająca z przepisów prawa, to tym samym kwota taka stanowi dotację nienależną. Dotacja tak pobrana podlega zwrotowi w nienależnej części z mocy samego prawa, zaś na obowiązek zwrotu nie ma wpływu to czy dotacja pobrana w wysokości większej niż należna została przeznaczona na cele dotowane, czy też czy otrzymujący taką dotację dysponuje środkami finansowymi do jej zwrotu, ani też to czy miał świadomość obowiązku takiego zwrotu w chwili pobierania dotacji. SKO podkreśliło, że organ dotujący mógłby uznać, że wypłacona dotacja była dotacją należną jeżeli organ założycielski zwróciłby się z wnioskiem o zwiększenie dotacji ponad wartość obligatoryjną wynikającą z art. 17 ust. 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Ponieważ w przedmiotowej sprawie takiego wniosku nie złożono brak było podstaw do uznania i wypłacenia dotacji w wysokości wyższej niż minimalna, określona w przepisach ww. ustawy. Wnioskodawczyni nie zgodziła się z decyzją SKO z dnia 18 sierpnia 2023 r. i zaskarżyła ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie przedmiotowego postępowania a także zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na treść zapadłej w sprawie decyzji, tj. art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm. - dalej: k.p.a.) poprzez utrzymanie przez SKO decyzji organu I Instancji, w sytuacji gdy organ I instancji nie zastosował się przy ponownym rozpoznaniu sprawy do wytycznych SKO, zawartych w decyzji z dnia 20 grudnia 2022 r., a w szczególności nie odniósł się do możliwości uznania, że dotacja była należna z tego powodu, że przepisy określają jedynie dolną granicę wysokości dotacji oraz brak uzasadnienia przez organ I Instancji w części dotyczącej zwrotu dotacji stanowiącej wagę P67; 2. naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na treść zapadłej w sprawie decyzji, tj. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez: - brak podjęcia przez organy czynności zmierzających do ustalenia, że możliwe jest uznanie dotacji za należną z tego powodu, że ustawa przewiduje jedynie dolną granicę, bowiem wyłączną kompetencją organu jest ustalenie jej wysokości; - brak podjęcia czynności zmierzających do poczynienia ustaleń faktycznych w sprawie, zmierzających do ustalenia, czy skarżąca prawidłowo wykorzystała dotację, pozostając w usprawiedliwionym przekonaniu, że dotacja jest należna, ponieważ została ona obliczona przez organ I Instancji; - odmowę przesłuchania świadków, tj. pracowników organu, którzy samodzielnie ustalali wysokość dotacji należnej; 3. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, poprzez błędną wykładnię przepisu skutkującą brakiem uznania, że na każdego ucznia niepełnosprawnego przekazywana była dotacja, stanowiąca co najmniej równowartość subwencji na takiego ucznia, zatem organ miał uprawnienie do przekazania wyższej dotacji, niż wynikała z przepisów prawa; 4. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 252 ust. 3 u.f.p. poprzez błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości, w sytuacji gdy to organ ustala wysokość dotacji, a zgodnie ze wskazanym przepisem dotacje pobrane w nadmiernej wysokości to dotacje otrzymane z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania; 5. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 43 ust. 4 i 5 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w związku z art. 2 Konstytucji RP, poprzez brak uwzględnienia, że Wójt Gminy M. nie zmienił stawek dotacji, a następnie nie dokonał rozliczenia dotacji z uwzględnieniem progów spadku lub wzrostu dotacji odpowiednio o 25% lub 50% oraz pominął, że dotacja ma charakter roczny i jej wyliczenie, a następnie aktualizacja stawek dotacji oraz wyrównywanie przekazanych części dotacji odbywa się zgodnie z treścią przepisów ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W załączniku do protokołu rozprawy skarżąca zarzuciła dodatkowo między innymi, że organy obu instancji nie ustaliły, jaką kwotę dotacji za rok 2020 powinna otrzymać skarżąca i co za tym idzie w jakiej wysokości wypłacona jej dotacja była wyższa od należnej. Wskazała także, że to nie ona dokonywała wyliczeń na podstawie których dotacja była przyznawana, lecz organ dotujący, który odpowiada za poprawność naliczenia dotacji. Powołała się także na regulacje prawa miejscowego w których wynika, że podstawą do naliczania dotacji jest zaświadczenie o niepełnosprawności a nie dane z SIO. Zaznaczyła, że nawet jeżeli w momencie przyznawania dotacji brak było odpowiedniego zaświadczenia to ostatecznie fakt określonej niepełnosprawności wynikał z orzeczeń zmieniających wydanych w grudniu 2020 r. Powinno być to wzięte pod uwagę przez organy orzekające w sprawie. Na poparcie swojego stanowiska powołała się na orzecznictwo sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 - dalej jako p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c p.p.s.a.). Stanowiący podstawę decyzji organu przepis art. 252 ust. 1 pkt 2 u.f.p. stanowi, że dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. Dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania. Dotacjami nienależnymi są dotacje udzielone bez podstawy prawnej. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do uznania kwot dotacji, przekazanych skarżącej w okresie od marca do sierpnia 2020 r. za pobrane w nadmiernej wysokości poprzez odwołanie się wyłącznie do danych wynikających z SIO oraz bez uwzględnienia jaka wysokość dotacji powinna być wypłacona za cały 2020 r. Należy zgodzić się z argumentacją skarżącej, że to nie ona dokonywała wyliczeń na podstawie których dotacja była przyznawana, lecz organ dotujący, który odpowiada za poprawność naliczenia dotacji. Nie jest zasadne powoływanie się przez organ, że dokonywał naliczeń w oparciu o dane wskazane w SIO. Dane w SIO są danymi statystycznymi, zaś obowiązek ich wprowadzenia uzależniający prawo do otrzymania dotacji dotyczy daty 30 września i nie dotyczy wskazywania wag, a jedynie liczby uczniów. Co więcej dane te adresowane są do Ministerstwa Edukacji a nie do organu dotującego. Słusznie tutaj zwraca uwagę skarżąca, że rada gminy ustaliła zasady udzielania dotacji uchwałą i brak w niej odesłania do SIO. Uchwała reguluje, że osoba prowadząca jednostkę oświatową, składa orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Na podstawie treści orzeczenia organ kwalifikuje dziecko do konkretnie określonej wagi. Powyższe wprost wynika z treści uchwały Rady Gminy M. NR [...], zmienionej uchwałą NR [...]. Należy tutaj wskazać za stroną skarżącą, że w grudniu 2020 roku nastąpiła aktualizacja orzeczeń obu uczniów, co do których organy kwestionują prawidłowość pobrania dotacji za rok 2020. Organy winny przekazać w grudniu 2020 roku dotację z zastosowaniem wagi wynikającej z nowej treści orzeczeń. Nadto rozważenia wymagał fakt, czy dotacja według tej wyższej wagi, wynikającej z orzeczeń z grudnia 2020 roku nie powinna być przekazywana już w miesiącach poprzednich. Słusznie tutaj skarżąca w drodze analogii odwołuje się do orzecznictwa wypracowanego na gruncie braku orzeczenia dla danego ucznia, a wynikającego ze zgłoszenia go do dotacji jako ucznia objętego kształceniem specjalnym. Wystarczy tutaj się powołać na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 czerwca 2018 roku w sprawie o sygn. akt: VIII SA/Wa 77/18, w uzasadnieniu którego Sąd uznał, że w sytuacji w której istnieje możliwość wykazania w sposób inny niż za pomocą aktualnego na dzień 30 września orzeczenia, że uczeń wskazany w SIO jako uczeń, na którego powinna być przyznana subwencja w wyższej wysokości, niepełnosprawność rzeczywiście posiadał, organ nie może ograniczyć badania obowiązku zwrotu subwencji tylko do faktu posiadania lub nie wspomnianego orzeczenia. Bez wątpienia potrzeba realizacji kształcenia specjalnego wobec uczniów o których chodzi w sprawie nie nastąpiła od daty wydania zaktualizowanego orzeczenia, lecz już wcześniej, tym samym organy obu instancji powinny rozważyć, czy w roku 2020 należało stosować wagę wynikającą z pierwotnego orzeczenia, czy orzeczenia zaktualizowanego, a nie odwoływać się wyłącznie do informacji wynikających z SIO. Należy także zwrócić uwagę, na to że organy nie ustalił ostatecznie, jaką kwotę dotacji za rok 2020 powinna otrzymać skarżąca i co za tym idzie w jakiej wysokości wypłacona jej dotacja była wyższa od należnej. Tym samym doszło do naruszenia przepisu art. 43 ust. 4 i 5 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Skoro według organu dotacja pobrana była w zawyżonej wysokości w okresie od marca do sierpnia 2020 r. to w tej sytuacji organ powinien dokonać aktualizacji wypłacanych dotacji za następne miesiące nie mogąc przy tym przekroczyć minimalnego progu 25%, o jaki może zmniejszyć się dotacja względem średniej arytmetycznej części dotacji przekazanych od początku roku budżetowego do dnia poprzedzającego pierwszy dzień obowiązywania zaktualizowanej kwoty dotacji. Wskazane procentowe limity obniżenia dotyczą kolejnych części przekazywanej dotacji w wymiarze miesięcznym, a odmienna interpretacja niwelowałaby zamierzoną przez ustawodawcę funkcję ochronną ww. przepisów. Bynajmniej nie oznacza to, że miesięczne kwoty przekazywanych części dotacji winny być równe, bowiem ich wysokość będzie się zmieniać z uwagi na dokonywane aktualizacje i będące ich konsekwencją kolejne zmiany wysokości części dotacji, jednakże podział pozostałej do przekazania dotacji na kolejne wypłacane części musi być dokonany w taki sposób, aby wysokość każdej kolejnej wypłacanej część dotacji pozostawała w zgodzie z przepisem art. 43 ust. 5 u.f.z.o. Należy zauważyć, że regulacja art. 43 ust. 5 u.f.z.o. przewiduje ograniczenia w zakresie zmniejszenia średniej arytmetycznej kolejnych przekazywanych części dotacji na skutek zaktualizowania kwoty dotacji. Jednakże nie oznacza to, że kwota dotacji w obrębie roku nie jest weryfikowana (obliczana) z uwzględnieniem także ostatniej aktualizacji. W tym znaczeniu organ ma prawo i obowiązek jako zawiadujący środkami budżetowymi ustalić jaka wysokość dotacji za cały rok przysługuje z uwzględnieniem ostatniej aktualizacji i porównać z kwotami dokonanych wypłat. Nie budzi żadnych wątpliwości, że kwoty te ostatecznie muszą się pokrywać. W przypadku jednak, gdy kwota należnej dotacji z uwzględnieniem aktualizacji jest w obrębie roku mniejsza niż kwota dotacji już wypłaconej w tym też roku, to niewątpliwie różnica stanowi kwotę dotacji nadmiernie pobranej, która podlega zwrotowi. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Z treści decyzji organu pierwszej instancji, jak również z treści zaskarżonej decyzji nie wynika, jaka kwota została wypłacona z tytułu dotacji w 2020 r. (w okresie styczeń-grudzień) o jaka jest wielkość dotacji z uwzględnieniem aktualizacji o której wyżej mowa. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt 2 wyroku, na podstawie art. 200 p.p.s.a., art. 205 § 2 p.p.s.a. i art. 209 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w związku z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów (Dz. U. z 2023 r. poz. 1964). Na kwotę 4.825 zł składa się kwota wpisu sądowego w wysokości 1.208 zł, opłata od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w wysokości 3.600 zł.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI