I SA/Rz 6/25

I SA/Rz 6/25 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2025-03-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Grzegorz Panek /przewodniczący/
Małgorzata Niedobylska /sprawozdawca/
Piotr Popek
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne
Celne postępowanie
Celne prawo
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art.187 § 1, art.191 i art.210 § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1590
art.30 ust.1, art.73 ust.1
Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (t. j.)
Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1 art.198 ust.1 lit.b
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska /spr./, Sędzia WSA Piotr Popek, Protokolant sekr. sąd. Karolina Gołąbek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2025 r. sprawy ze skargi H. H. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 17 października 2024 r. nr 1801-IGC.4361.2.2024 w przedmiocie zajęcia towaru 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie na rzecz skarżącej H. H. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi H.H. (dalej: skarżąca) jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie (dalej: DIAS/organ odwoławczy) z dnia 17 października 2024r. nr 1801-IGC.4361.2.2024, utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu (dalej: NPUCS/organ I instancji) z dnia 18 marca 2024r. nr 408000- 401010-OC.4361.1.2024.1 w przedmiocie zajęcia towaru.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i akt sprawy wynika, że w dniu 12 lutego 2024r. H.H., prowadząca działalność gospodarczą pod firmą K.T. H.H. w R., złożyła zgłoszenie celne o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu towaru – N. płyn do spryskiwaczy (etanol) -22°C, 5l, 4 320 szt. Zgłoszenie zostało przez organ celny przyjęte i zarejestrowane pod pozycją [...].
W toku czynności kontrolnych organ dokonał poboru próbek towaru, które następnie były przedmiotem badania w laboratorium celno-skarbowym Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu. W wyniku wykonanych badań stwierdzono, że obie pobrane próbki zawierają w składzie m.in. alkohol metylowy w ilości przekraczającej 0,6% (tj. odpowiednio 0,74 ± 0,07 [% m/m] i 0,75 ± 0,08 [% m/m]).
W związku z podejrzeniem naruszenia przepisów rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18.12.2006r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH), utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniające dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/WE Dz. U.UE.L.2006.396.1 z 30.12.2006r. - dalej: rozporządzenie 1907/2006), Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu zwrócił się do Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej o wydanie opinii w sprawie spełnienia wymagań przez "N. płyn do spryskiwaczy (etanol) -22°C, 5l", a następnie do Granicznej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Przemyślu o zajęcie stanowiska w sprawie wprowadzenia do obrotu przedmiotowego towaru.
Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej stwierdził, że badane próbki posiadają zawartość metanolu w ilości 0,75 ± 0,08% m/m i 0,74 ± 0,07% m/m, a więc wyższą niż dopuszczalna zawartość określona w rozporządzeniu.
Pismem z dnia 27 lutego 2024r., Państwowy Graniczny Inspektor Sanitarny w Przemyślu poinformował, że wskazane jest, aby "N. płyn do spryskiwaczy (etanol) -22°C, 51" nie znalazł się na unijnym rynku. W produkcie stwierdzono bowiem zawartość metanolu w ilości 0,75 ± 0,08 % m/m i 0,74 ± 0,07% m/m, co stanowi naruszenie wymogu określonego w pkt 69 załącznika XVII do rozporządzenia (WE) nr 1907/2006. Ponadto na opakowaniu produktu stwierdzono brak oznakowania w języku urzędowym kraju przeznaczenia oraz identyfikatora dostawcy/importera, co stanowi naruszenie art.17 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 z dnia 16.12.2008r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin, zmieniającego i uchylającego dyrektywy 67/548/EWG i 1999/45/WE oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 – dalej: rozporządzenie (WE) nr 1272/2008. Nadto elementy etykiety zamieszczone w karcie charakterystyki produktu oraz treść etykiety produktu są ze sobą niezgodne, co narusza art.18 ww. rozporządzenia nr 1272/2008.
Mając na uwadze powyższe ustalenia, decyzją z dnia 18 marca 2024r. Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno- Skarbowego w Przemyślu postanowił dokonać zajęcia towaru zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu na podstawie zgłoszenia celnego o nr [...].
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art.73 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne (t.j. Dz. U. z 2023r., poz.1590 ze zm. – dalej: Prawo celne) w związku z art.210 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, przez niepodanie podstawy prawnej zajęcia towaru, ograniczając się jedynie do powołania art.198 ust.1 lit.b UKC, podczas gdy lit.b zawiera pkt od i do iv, co uniemożliwia kontrolę instancyjną i odniesienie się do podstaw faktycznych i prawnych decyzji.
- art.30 ust.1 Prawa celnego, w związku z art.203 ust.1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 09.10.2013r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz.Urz. UE seria L Nr 269 z 10.10.2013r. – dalej: UKC), przez zajęcie towaru objętego procedurą dot. towarów powracających określoną w art.203 ust.1 ww. rozporządzenia, który w tej samej postaci (w tym samym składzie chemicznym i z tymi samymi oznaczeniami na opakowaniach zbiorczych) był dopuszczony do obrotu na terytorium UE. Skarżąca kupiła go bowiem na terytorium RP, od polskiego producenta, a procedura dot. towarów powracających nie została zakończona wydaniem decyzji.
Decyzją z dnia 17 października 2024r. nr 1801-IGC.4361.2.2024 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji uznając, że NPUCS w Przemyślu podjął niezbędne działania w celu ustalenia stanu faktycznego, właściwie ocenił materiał dowodowy i na jego podstawie, w oparciu o przepisy prawa materialnego, tj. art.198 ust.1 lit.b (iv) UKC, wydał prawidłową decyzję w przedmiocie zajęcia towaru. Niewskazanie natomiast konkretnej jednostki redakcyjnej w ramach przepisu art.198 ust.1 lit.b UKC nie stanowi o wadliwości skutkującej wzruszeniem zaskarżonej decyzji.
DIAS zaznaczył, że zajęcie towaru jest środkiem tymczasowym zabezpieczającym towar do dalszego postępowania w celu uregulowania jego sytuacji prawnej, zatem nie przesądza co do istoty sprawy zainicjowanej zgłoszeniem celnym o dopuszczenie towaru do obrotu. Odnosząc się natomiast do wskazywanych w odwołaniu odmiennych rozstrzygnięć organ wskazał, że zostały one podjęte w innych okolicznościach faktycznych i prawnych, bo ich przedmiotem była odmowa przyjęcia zgłoszenia celnego o dopuszczenie do obrotu towarów o odmiennym stanie faktycznym oraz bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie z należności przywozowych tych towarów na podstawie art.203 ust.1 UKC oraz art.45 ust.4 ustawy o podatku od towarów i usług.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem H.H. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na ww. decyzję, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik
sprawy, tj.:
1) art.198 ust.1 lit.b (iv) UKC, w związku z art.30 ust.1 Prawa celnego, przez ich błędne zastosowanie i przyjęcie, że w przedmiotowym stanie faktycznym koniecznym jest zajęcie towaru, podczas gdy ograniczenie we wprowadzaniu do obrotu dotyczące metanolu w płynach do spryskiwaczy szyb samochodowych lub do odmrażania szyb samochodowych wskazane w punkcie 69 załącznika XVII do rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 jest jedynie częściowe i zezwala na obrót inny niż wprowadzenie do powszechnej sprzedaży (obrót konsumencki) i masowy, a skarżąca złożyła stosowne oświadczenie, że nie wprowadzi produktów do powszechnej sprzedaży.
2) punkt 69 załącznika XVII do rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 w związku z art.30 ust.1 Prawa celnego, przez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że z powodu zawartości metanolu znajdującego się w przedmiotowym towarze nie może on być wprowadzony do obrotu w Polsce, podczas gdy zawarte w tym punkcie ograniczenie jest jedynie częściowe, tj. dotyczy obrotu powszechnego i masowego, np. z konsumentami, a nie dotyczy obrotu między przedsiębiorcami, zakupu na potrzeby przedsiębiorstwa, powrotu towaru do producenta w ramach realizacji praw z tytułu rękojmi, co nie uprawniało organu do odmowy przyjęcia zgłoszenia celnego,
3) art.73 ust.1 pkt 2 Prawa celnego w związku z art.210 § 1 pkt 4 i 6 Ordynacji podatkowej, przez niewyjaśnienie jakie elementy etykiety dołączonej do wniosku karty charakterystyki oraz treść etykiety produktu są ze sobą niezgodne i w jaki rzekomo sposób narusza to art.18 Rozporządzenia 1272/2008 - co uniemożliwia skarżącej poprawienie lub wyjaśnienie ewentualnych rozbieżności oraz ustosunkowanie się do stanowiska organu w tej kwestii, pomimo iż skarżąca pismem z dnia 16.05.2024r. zwracała się do organu I instancji o udzielenie ww. informacji oraz pismem z dnia 26.06.2024r. wnosiła o umożliwienie umieszczenia nowych etykiet na zajętym towarze.
Wskazując na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi wskazano na decyzje wydane przez DIAS w Rzeszowie podnosząc, że w rozstrzygnięciach tych organ zupełnie odwrotnie stwierdza, że tożsame towary mogą być dopuszczone do obrotu, albowiem ograniczenie obrotu dotyczy jedynie obrotu konsumenckiego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.), sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Podstawą prawną decyzji w przedmiocie zajęcia towaru w niniejszej sprawie były m.in. przepisy art.30 ust.1 Prawa celnego, w związku z art.198 ust.1 lit.b (iv) UKC. Zgodnie z dyspozycją wynikającą z art.198 ust.1 lit.b (iv)UKC, organy celne podejmują wszelkie środki niezbędne do dysponowania towarami, włącznie z orzeczeniem ich przepadku i sprzedażą lub zniszczeniem, jeżeli nie można zwolnić towarów, ponieważ są one przedmiotem zakazów lub ograniczeń. Jak stanowi art.30 ust.1 i 3 Prawa celnego, w celu podjęcia środków, o których mowa w art.198 UKC, organ celny może dokonać zajęcia towaru. Zajęcie towaru następuje w drodze decyzji.
Sąd nie kwestionuje co do zasady uprawnienia organu celnego do zajęcia towaru w sytuacji m.in. konieczności podjęcia środków, o których mowa w wyżej powołanym przepisie art.198 ust.1 lit.b UKC. Zdaniem organów były one niezbędne z uwagi na to, że wnioskowany do dopuszczenia do obrotu towar był przedmiotem ograniczeń, które wynikały z rozporządzenia nr 1907/2006 (zał. nr XVII pkt 36). Ograniczenia te dotyczyły w niniejszej sprawie dopuszczenia do powszechnego obrotu metanolu – w płynach do spryskiwaczy szyb samochodowych lub do odmrażania szyb samochodowych, w stężeniu równym lub większym niż 0,6% masowo i jest to okoliczność niesporna.
Nie ulega wątpliwości, że przedmiotowy towar – płyn do spryskiwaczy N., zawierał metanol w stężeniu przekraczającym 0,6% masowo, co wynika z badania próbek tego towaru przeprowadzonego przez laboratorium celno-skarbowe. W ocenie Sądu wyniki tych badań są wiarygodne i mogą stanowić dowód w sprawie, w przeciwieństwie do przedłożonych przez skarżącą wyników badań wykonanych przez prywatne laboratorium na zlecenie producenta towaru – z uwagi na brak danych odnośnie do terminu i okoliczności, w jakich próbki te były pobierane.
Powyższe oznacza, że zasadnie uznały organy, że będący przedmiotem zgłoszenia celnego towar podlega ograniczeniom w zakresie wprowadzenia go do powszechnej sprzedaży. Obowiązujące przepisy nie wskazują jednak, w jaki sposób powinna nastąpić weryfikacja tego warunku. W szczególności przepisy nie wprowadzają ograniczenia w obrocie w odniesieniu do określonej pojemności zbiorników, w których konfekcjonowany jest płyn do spryskiwaczy.
Tymczasem organ odwoławczy uznał za istotne, że produkt znajdował się w pojemnikach 5–litrowych, bo to – w jego ocenie - jednoznacznie wskazuje na możliwość przeznaczenia do obrotu konsumenckiego. Organ nie powołał się jednak na żadne uregulowania w tym zakresie, a poza tym nie odniósł się do pozostałych dowodów, w tym w szczególności do oświadczenia strony, że przedmiotowy towar nie zostanie przez nią wprowadzony do powszechnej sprzedaży. W ocenie Sądu takie postępowanie DIAS, bez oceny pozostałych dowodów, nosi cechy dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego. Organ zignorował oświadczenie strony z 6 marca 2024r. w tym przedmiocie, mimo że nie zakwestionował rzetelności strony, jej wiarygodności, nie powołał się na wyniki kontroli ujawniających jakieś ewentualnie wcześniejsze nierzetelności strony w tym zakresie. Jak zasadnie twierdzi skarżąca, towary zawierające w składzie metanol o zawartości powyżej 0,6% podlegają ograniczeniom, a nie zakazowi sprzedaży, a ograniczenia te dotyczą powszechnego obrotu. Skarżąca na żadnym etapie postępowania nie deklarowała, że produkt zamierza wprowadzić do powszechnej sprzedaży, a wręcz przeciwnie, konsekwentnie wskazywała, że przedmiotowego towaru nie wprowadzi do powszechnego obrotu. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest w związku z tym niepełne, bo organ nie podaje faktycznych powodów uznania, że skarżąca, wbrew zapewnieniom, przeznaczy towar do powszechnej sprzedaży. Wskazywanie jedynie na to, że przedmiotowy produkt znajduje się w 5-litrowych opakowaniach samo w sobie nie przesądza o jego przeznaczeniu.
Z kolei jeśli chodzi o stwierdzone nieprawidłowości w oznakowaniu towaru, to decyzja jest niejasna i nie poddaje się kontroli sądu. Organy bowiem nie wskazały, na czym konkretnie polega zarzucana niezgodność pomiędzy treścią etykiety, a wzorem etykiety w karcie charakterystyki produktu. Organy obu instancji powielają stwierdzenia Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego zawarte w piśmie z dnia 27 lutego 2024r., nie weryfikując w żaden sposób tych twierdzeń i nie wyjaśniając istniejących wątpliwości - mimo wniosków strony o sprecyzowanie tego zarzutu. Jeśli, jak twierdzi obecnie DIAS, zarzuty dotyczące oznakowania nie mają znaczenia w sytuacji przekroczenia dopuszczalnego stężenia metanolu w produkcie, to organy nie powinny w ogóle wskazywać tych nieprawidłowości jako uzasadniających wydanie decyzji o zajęciu towaru.
Z powyższych względów Sąd uznał za zasadne te zarzuty skargi, które odnoszą się do naruszenia przepisów postępowania, w tym w szczególności co do braków uzasadnienia decyzji tj. art.73 ust.1 w zw. z art.210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej.
Dodać też trzeba, że przed wydaniem decyzji organ wezwał skarżącą do uregulowania sytuacji prawnej towaru w terminie 3 dni, lecz w żaden sposób nie ustosunkował się do proponowanych przez stronę w piśmie z 8 marca 2024r. czynności, które miały zmierzać do uregulowania sytuacji prawnej towaru i umożliwiłyby dopuszczenie towaru do wnioskowanej procedury. W kolejnych pismach z 26 czerwca 2024r. i 26 sierpnia 2024r. strona wnosiła o umożliwienie jej umieszczenia etykiet na towarze, stosownie do treści art.198 ust.2 UKC w zw. z art.220 UKC, o pozwolenie na dokonanie zwyczajowych czynności, ale organ wnioski te zupełnie zignorował. Żaden z organów nie wskazał jakie czynności mogłaby strona podjąć w celu uregulowania sytuacji prawnej towaru. Z tych względów bezpodstawne są twierdzenia DIAS, że oprócz składania wyjaśnień i formułowania żądań, skarżąca nie podjęła żadnych kroków związanych z uregulowaniem sytuacji towaru.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania tj. art.187 § 1, art.191 i art.210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej w zw. z art.73 ust.1 Prawa celnego.
W tej sytuacji ocena co do prawidłowości zastosowania w rozpoznawanej sprawie przepisów prawa materialnego tj. art.198 ust.1 lit.b (iv) UKC w związku z art.30 ust.1 Prawa celnego i zasadności podjętego rozstrzygnięcia o zajęciu przedmiotowego towaru, jest przedwczesna.
Odnosząc się zaś do załączonych do skargi kopii decyzji DIAS, w których organ prezentuje odmienne stanowisko co do przeznaczenia do powszechnej sprzedaży płynu N., Sąd stwierdza, że nie mają one bezpośredniego wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Decyzje te nie zostały wydane w tożsamych okolicznościach, bo dotyczyły innego przedmiotu postępowania tj. odmowy przyjęcia zgłoszenia celnego i odmowy zwolnienia z należności celno-podatkowych, a także odmiennych cech towaru – w opakowaniach o pojemności 200 l. Trzeba jednak zauważyć, że w decyzjach tych DIAS wskazał na brak w rozporządzeniu nr 1907/2006 definicji "powszechnej sprzedaży" i na konieczność dokonania wykładni tego pojęcia w kontekście przepisów krajowych stanowiących transpozycję regulacji unijnego prawa w tym zakresie oraz na uprawnienia organów do monitorowania faktycznego wykorzystania towarów po jego dopuszczeniu do obrotu w kraju. Zdaniem Sądu, zastosowanie tych instrumentów mogłoby być wskazane również w rozpoznawanej sprawie.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art.200 i art.205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust.1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023r. poz. 1935 ze zm.).