I SA/Rz 589/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2022-12-08
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
ubezpieczenia społeczneskładki ZUSzwolnienie z należnościprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymidecyzje ZUSprawomocność wyrokudziałalność gospodarcza

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę B. K. na decyzje ZUS odmawiające zwolnienia z obowiązku opłacania składek, uznając, że prawomocny wyrok sądu powszechnego przesądził o braku podlegania ubezpieczeniom społecznym od 2018 roku.

Skarżąca B. K. wniosła skargę na decyzje ZUS odmawiające jej zwolnienia z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz fundusze pracownicze za okresy w 2020 i 2021 roku. ZUS odmówił zwolnienia, powołując się na prawomocny wyrok sądu powszechnego, który ustalił, że skarżąca nie podlega ubezpieczeniom społecznym od 2018 roku z powodu braku prowadzenia działalności gospodarczej. WSA w Rzeszowie oddalił skargę, uznając, że skarżąca nie podważyła skutecznie ustaleń sądu powszechnego.

Przedmiotem skarg B. K. były decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 lipca 2022 r., którymi odmówiono jej prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz fundusze pracownicze za okresy od lipca do grudnia 2020 r. (z wyłączeniem października) oraz za kwiecień 2021 r. Podstawą odmowy były prawomocne wyroki sądów powszechnych (Sądu Okręgowego w Rzeszowie sygn. akt IV U 958/20 oraz Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie sygn. akt III AUa 452/21, III AUz 60/21), które ustaliły, że skarżąca nie podlegała ubezpieczeniom społecznym od dnia 1 czerwca 2018 r. z powodu braku prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Skarżąca zarzucała, że wyroki te dotyczą innych okresów niż te, za które wnioskuje o zwolnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, rozpoznając skargę, uznał, że skarżąca nie podważyła skutecznie ustaleń sądów powszechnych, a zatem ZUS prawidłowo odmówił zwolnienia z obowiązku opłacania składek. Sąd podkreślił, że prawomocny wyrok sądu powszechnego jest wiążący dla organu rentowego. Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji do czasu rozpatrzenia skargi kasacyjnej został oddalony, gdyż wniesienie skargi kasacyjnej nie wstrzymuje wykonalności prawomocnego wyroku. W konsekwencji Sąd oddalił skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, prawomocny wyrok sądu powszechnego przesądzający o braku podlegania ubezpieczeniom społecznym od danej daty jest wiążący i wyklucza możliwość ubiegania się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za późniejsze okresy, jeśli podstawą do zwolnienia jest podleganie tym ubezpieczeniom.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca nie podważyła skutecznie ustaleń prawomocnego wyroku sądu powszechnego, który stwierdził, że nie podlegała ubezpieczeniom społecznym od 2018 roku. W związku z tym, organ rentowy prawidłowo odmówił zwolnienia z obowiązku opłacania składek za późniejsze okresy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 156

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocny wyrok sądu powszechnego przesądzający o braku podlegania ubezpieczeniom społecznym od 2018 roku jest wiążący dla organu rentowego i wyklucza możliwość ubiegania się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za późniejsze okresy. Wniesienie skargi kasacyjnej nie wstrzymuje wykonalności prawomocnego wyroku sądu.

Odrzucone argumenty

Wyroki sądów powszechnych dotyczące podlegania ubezpieczeniom społecznym dotyczą tylko lat 2018 i 2019, a nie okresów 2020 i 2021, za które skarżąca wnioskuje o zwolnienie.

Godne uwagi sformułowania

Sądy obu instancji ustaliły, że B. K. nie podlega ubezpieczeniom społecznym od dnia 1 czerwca 2018 r., ponieważ nie prowadziła od tego dnia pozarolniczej działalności gospodarczej. W ocenie Sądu skarżąca w trakcie postępowania w żaden sposób nie podważyła wskazanych rozstrzygnięć tak, aby moc przyjąć, że okresach których dotyczą zaskarżone decyzje podlegała ubezpieczeniom społecznym, co zostało przesądzone w wiążącym organ prawomocnym wyroku sądu powszechnego. Wniesienie przez skarżącą skargi kasacyjnej do Sądu Najwyższego nie uchyla prawomocności wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie oddalającego apelację skarżącej od wyroku Sądu Okręgowego. Wyrok Sądu I instancji podlega wykonaniu i jest dla ZUS wiążący.

Skład orzekający

Piotr Popek

przewodniczący

Małgorzata Niedobylska

członek

Grzegorz Panek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że prawomocne ustalenia sądów powszechnych dotyczące podlegania ubezpieczeniom społecznym są wiążące dla organów rentowych i wpływają na możliwość uzyskania zwolnienia z opłacania składek. Podkreślenie braku wpływu skargi kasacyjnej na wykonalność prawomocnego wyroku."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji prawnej skarżącej i jej wcześniejszych postępowań sądowych. Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z opłacania składek może być szersza w innych kontekstach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i opiera się na wcześniejszych prawomocnych orzeczeniach sądów powszechnych. Nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji prawnych, ale jest istotna dla osób zajmujących się sprawami ubezpieczeń społecznych i sporami ze ZUS.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Rz 589/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2022-12-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Grzegorz Panek /sprawozdawca/
Małgorzata Niedobylska
Piotr Popek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne
Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Piotr Popek, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Grzegorz Panek /spr./, Protokolant spec. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2022 r. spraw ze skarg B. K. na decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia15 lipca 2022 r., - nr 350000/71/2/2021/RDZ-B/2, - nr 350000/71/13438/2021/RDZ-B6, - nr 350000/71/98639/2021/RDZ-B7/2, - nr 350000/71/35868/2021/RDZ-B7/2, - nr 350000/71/79452/2021/RDZ-B7/2, - nr 350000/71/157269/2021/RDZ-B7/2 w przedmiocie zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za miesiące lipiec, sierpień i wrzesień, listopad i grudzień 2020 roku oraz styczeń, luty i kwiecień 2021 roku oddala skargi.
Uzasadnienie
Przedmiotem skarg B. K. (dalej: skarżąca/wnioskodawczyni) są decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS) z dnia 15 lipca 2022 r. odmawiające wnioskodawczyni prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych:
1) nr 350000/71/2/2021/RDZ-B/2 za okres od 1 lipca 2020 r. do 30 września 2020 r.,
2) nr 350000/71/13438/2021/RDZ-B6 za listopad 2020 r.,
3) nr 350000/71/98639/2021/RDZ-B7/2 za grudzień 2020 r.,
4) nr 350000/71/35868/2021/RDZ-B7/2 za styczeń 2021 r.,
5) nr 350000/71/79452/2021/RDZ-B7/2 za luty 2021 r.,
6) nr 350000/71/157269/2021/RDZ-B7/2 za kwiecień 2021 r.
Jak wynika z akt sprawy skarżąca złożyła wnioski o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za wskazane wyżej okresy.
We wnioskach wskazała, że prowadzi przeważającą działalność gospodarczą oznaczoną kodem PKD 79.12Z oraz przychód z tej działalności uzyskany w pierwszym miesiącu kalendarzowym, za który został złożony wniosek jest niższy o co najmniej 75% w porównaniu do przychodu uzyskanego w tym samym miesiącu kalendarzowym w 2019 r.
Decyzjami z dnia 15 lipca 2022 r., opisanymi na wstępie, ZUS odmówił wnioskodawczyni prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek za ww. okresy gdyż Sąd Apelacyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 4 marca 2022 r. sygn. akt III AUa 452/21, III AUz 60/21 oddalił apelację skarżącej od wyroku Sądu Okręgowego w Rzeszowie sygn. akt IV U 958/20. Sądy obu instancji uznały, że skarżąca od dnia 1 czerwca 2018 r. nie podlegała ubezpieczeniom społecznym, ponieważ nie prowadziła od tego dnia pozarolniczej działalności gospodarczej.
Wnioskodawczyni nie zgodziła się z decyzjami ZUS z dnia 15 lipca 2022 r. i zaskarżyła je do WSA wnosząc o ich uchylenie w całości oraz o wstrzymanie jakichkolwiek decyzji do czasu rozpatrzenia skargi kasacyjnej. Zarzuciła także, że wyroki na które powołuje się ZUS dotyczą tylko roku 2018 i 2019 podczas gdy w sprawie chodzi o składki za 2020 r. i 2021 r.
W odpowiedzi na skargi ZUS wniósł o ich oddalenie wskazując, że wniesienie skargi kasacyjnej do Sądu Najwyższego nie uchyla prawomocności wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie oddalającego apelację skarżącej. Wyrok podlega wykonaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, ze zm.) - dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania.
Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów Sąd uznał, że zaskarżone decyzje nie naruszają prawa.
Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu są decyzje ZUS z dnia 15 lipca 2022 r., opisane na wstępie, którymi organ odmówił skarżącej prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za lipiec, sierpień, wrzesień, listopad, grudzień 2020 r. oraz styczeń, luty, kwiecień 2021 r.
Z orzeczeń na które powołują się strony w sprawie i co jest pomiędzy nimi bezsporne wynika, że Sąd Okręgowy w Rzeszowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2021 r. sygn. akt IV U 958/20 oddalił odwołanie B. K. w sprawie z jej wniosku przeciwko ZUS o podleganie ubezpieczeniom społecznym a Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 4 marca 2022 r. sygn. akt. III AUa 452/21, III AUz 60/21 oddalił apelację skarżącej. Wyrok jest prawomocny. Sądy obu instancji ustaliły, że B. K. nie podlega ubezpieczeniom społecznym od dnia 1 czerwca 2018 r., ponieważ nie prowadziła od tego dnia pozarolniczej działalności gospodarczej.
W ocenie Sądu skarżąca w trakcie postępowania w żaden sposób nie podważyła wskazanych rozstrzygnięć tak, aby moc przyjąć, że okresach których dotyczą zaskarżone decyzje podlegała ubezpieczeniom społecznym, co zostało przesądzone w wiążącym organ prawomocnym wyroku sądu powszechnego. Dlatego też nie można było wbrew stanowisku skarżącej uznać w sprawie, że powołane wyroki nie dotyczyły 2020 r. i 2021 r. ZUS zatem prawidłowo odmówił zwolnienia z obowiązku opłacania składek.
Odnosząc się do zawartego w skargach wniosku o wstrzymanie jakichkolwiek decyzji do czasu rozpatrzenia skargi kasacyjnej wskazać należy, że wniesienie przez skarżącą skargi kasacyjnej do Sądu Najwyższego nie uchyla prawomocności wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie oddalającego apelację skarżącej od wyroku Sądu Okręgowego. Wyrok Sądu I instancji podlega wykonaniu i jest dla ZUS wiążący.
Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił skargi, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI