I SA/RZ 414/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę na uchwałę Zarządu Województwa Podkarpackiego, uznając negatywną ocenę merytoryczną projektu dotowanego ze środków UE za prawidłową, mimo proceduralnych uchybień organu.
Skarżący P. G. złożył skargę na uchwałę Zarządu Województwa Podkarpackiego, która nie uwzględniła jego protestu od negatywnej oceny merytorycznej projektu ubiegającego się o środki unijne. Głównym zarzutem skarżącego było naruszenie terminów rozpatrzenia protestu. Sąd uznał, że choć organ dopuścił się uchybień proceduralnych w zakresie terminów, nie miały one istotnego wpływu na wynik sprawy. Sąd podzielił stanowisko organu co do merytorycznej oceny projektu, uznając, że skarżący nie spełnił kluczowych kryteriów finansowych i analizy ekonomicznej, co uzasadniało negatywną ocenę.
Przedmiotem sprawy była skarga P. G. na uchwałę Zarządu Województwa Podkarpackiego, która utrzymała w mocy negatywną ocenę merytoryczną projektu zgłoszonego do dofinansowania ze środków Funduszy Europejskich dla Podkarpacia 2021-2027. Skarżący zarzucił organowi naruszenie terminów rozpatrzenia protestu, wskazując na datę nadania uchwały po terminie oraz dwukrotne, jego zdaniem bezprawne, przedłużenie terminu. Sąd administracyjny, analizując sprawę, stwierdził, że organ rzeczywiście przekroczył ustawowe terminy do rozpatrzenia protestu. Jednakże, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, terminy te mają charakter instrukcyjny i ich niedochowanie samo w sobie nie prowadzi do uwzględnienia skargi, chyba że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. W tej sprawie sąd uznał, że negatywna ocena merytoryczna projektu była uzasadniona merytorycznie, ponieważ skarżący nie spełnił kluczowych kryteriów dotyczących analizy finansowej i wykonalności finansowej projektu. Błędy w analizie finansowej, takie jak brak zgodności aktywów z pasywami czy nieprawidłowe ujęcie dotacji, podważały wiarygodność przedstawionych prognoz. Sąd podkreślił, że kontrola sądu administracyjnego nie obejmuje merytorycznej oceny projektu, lecz sprawdza, czy ocena ta nie była dowolna i czy przestrzegano zasad postępowania. Wobec braku istotnego wpływu uchybień proceduralnych na wynik sprawy, sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organu co do prawidłowości negatywnej oceny merytorycznej projektu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli naruszenie terminów nie miało istotnego wpływu na wynik oceny projektu.
Uzasadnienie
Terminy do rozpatrzenia protestu mają charakter instrukcyjny i ich przekroczenie samo w sobie nie skutkuje uwzględnieniem skargi, chyba że naruszenie to wpłynęło istotnie na wynik oceny projektu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (16)
Główne
ustawa wdrożeniowa z 2014 r. art. 68 § ust. 1-3
Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020
ustawa wdrożeniowa z 2014 r. art. 73 § ust. 8 pkt 1-3
Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020
ustawa wdrożeniowa z 2014 r. art. 45 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020
ustawa wdrożeniowa art. 68
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
ustawa wdrożeniowa art. 73 § ust. 8 pkt 1-3
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
ustawa wdrożeniowa art. 45 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa wdrożeniowa z 2014 r. art. 68 § ust. 2
Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020
ustawa wdrożeniowa art. 61 § ust. 8 pkt 1 lit.a
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
ustawa wdrożeniowa art. 43
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
ustawa wdrożeniowa art. 53 § ust. 1
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
ustawa wdrożeniowa art. 53 § ust. 3
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
ustawa wdrożeniowa art. 80
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
ustawa wdrożeniowa art. 61 § ust. 8 pkt 1 lit.a
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niespełnienie przez projekt kryteriów merytorycznych dotyczących analizy finansowej i wykonalności finansowej. Terminy rozpatrzenia protestu mają charakter instrukcyjny i ich naruszenie nie wpływa na wynik sprawy, jeśli nie miało istotnego wpływu na ocenę.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przez organ terminów rozpatrzenia protestu. Dwukrotne, bezprawne przedłużenie terminu rozpatrzenia protestu.
Godne uwagi sformułowania
Terminy określone w art. 68 ustawy wdrożeniowej mają charakter wyłącznie instrukcyjny. Sama treść oceny nie mieści się w granicach kontroli sądu administracyjnego, bowiem to oceniający jest ekspertem w danej dziedzinie. Przystąpienie do naboru jest równoznaczne z akceptacją przez wnioskodawców przede wszystkim postanowień Regulaminu wyboru.
Skład orzekający
Grzegorz Panek
przewodniczący
Piotr Popek
sprawozdawca
Jarosław Szaro
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów rozpatrywania protestów w postępowaniach o dofinansowanie ze środków UE oraz zakresu kontroli sądu administracyjnego nad oceną merytoryczną projektów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy wdrożeniowej i regulaminów konkursowych; orzeczenie opiera się na utrwalonym orzecznictwie w zakresie charakteru terminów proceduralnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu finansowania ze środków UE, jakim jest ocena projektów i procedury odwoławcze. Choć zawiera elementy proceduralne, pokazuje praktyczne znaczenie analizy finansowej i wykonalności dla uzyskania dotacji.
“Uchybienia proceduralne organu nie zawsze ratują projekt przed negatywną oceną merytoryczną. Kluczowa analiza finansowa.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Rz 414/25 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2025-10-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-08-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Grzegorz Panek /przewodniczący/ Jarosław Szaro Piotr Popek /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6559 Hasła tematyczne Środki unijne Skarżony organ Zarząd Województwa Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2020 poz 818 art. 68 ust 1-3, art. 73 ust. 8 pkt 1-3, art. 45 ust. 1 i 2, art. 61 ust. 8 pkt 1 lit.a Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020 - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Piotr Popek /spr./, Sędzia WSA Jarosław Szaro, Protokolant ref. Karolina Gołąbek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2025 r. sprawy ze skargi P. G. na uchwałę Zarządu Województwa Podkarpackiego z dnia 5 sierpnia 2025 r. nr 126/3002/25 w przedmiocie protestu od negatywnej oceny merytorycznej standardowej projektu pn. "[...]" oddala skargę. Uzasadnienie Przedmiotem skargi P. G. (dalej: strona/wnioskodawca), prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A. jest uchwala Zarządu Województwa Podkarpackiego w Rzeszowie (dalej: Instytucja Zarządzająca/organ) z dnia 5 sierpnia 2025 r nr 126/3002/25., którą nie uwzględniono protestu od negatywnej oceny merytorycznej standardowej projektu pn[...], nr [...], złożonego w naborze nr [...] ogłoszonym w ramach Priorytetu 1 Konkurencyjna i Cyfrowa Gospodarka, Działania 1.3 Wsparcie MŚP - Dotacja, Typ projektu: Wsparcie rozwoju i konkurencyjności WIŚP w formie dotacji programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027. Z udostępnionych Sądowi dokumentów wyłania się następujący stan sprawy. W dniu 30 września 2024 r. wnioskodawca złożył do IZ FEP 2021-2027 wniosek o dofinansowanie w/w projektu, w ramach którego planował rozszerzenie działalności prowadzonej przez niego agencji reklamowej, poprzez dywersyfikację usług reklamowych, co miało na celu dostosowanie oferty do dynamicznie zmieniających się potrzeb rynku. W ramach tego planowany był zakup plotera, wyposażonego w nowoczesną technologię druku oraz energooszczędne rozwiązania, co umożliwiłoby produkcję materiałów reklamowych na najwyższym poziomie, przy jednoczesnym obniżeniu kosztów operacyjnych i wpływu na środowisko. Dodatkowo, wnioskodawca planował zakup mobilnej hali namiotowej, która będzie służyła jako magazyn dla osprzętu oraz materiałów reklamowych w trakcie realizacji zleceń w terenie. Mobilność hali pozwoli na elastyczne zarządzanie zasobami, a także zmniejszenie kosztów transportu i magazynowania. Planowana data rozpoczęcia realizacji projektu według założonego harmonogramu to 1 maja 2025 r., zaś planowana data zakończenia to 31 lipca 2026 r. Wartość ogółem projektu według zapisów ostatniej wersji wniosku wynosi [...]zł, w tym wydatki kwalifikowalne to [...]zł, zaś dofinansowanie z UE [...] zł. Przedmiotowy projekt został poddany ocenie formalnej, która zakończyła się wynikiem pozytywnym. Następnie projekt podlegał ocenie merytorycznej, w wyniku której otrzymał ocenę negatywną ze względu na niespełnienie kryteriów merytorycznych standardowych pn. Realność wskaźników, Wykonalność instytucjonalna, Zapewnienie trwałości rezultatów projektu, Poprawność analizy finansowej i/lub ekonomicznej projektu, Wykonalność finansowa projektu, o czym poinformowano Wnioskodawcę pismem z dnia 19 maja 2025 r. nr WP-II.432.5.163.2024.PK. Od negatywnej oceny wnioskodawca złożył w dniu 3 czerwca 2025 r., protest zarzucając błędną ocenę w zakresie spełnienia kryteriów merytorycznych standardowych. Zarząd Województwa Podkarpackiego na etapie rozpoznania protestu powołał ekspertów którzy ponownie ocenili sporne kryteria. Powołani eksperci częściowo przyznali rację stronie i uznali kryterium merytoryczne standardowe nr 3 pn. Realność wskaźników, kryterium merytoryczne standardowe nr 6 pn. Wykonalność instytucjonalna oraz kryterium merytoryczne standardowe nr 7 pn. Zapewnienie trwałości rezultatów projektu ze spełnione. Natomiast w zakresie oprotestowanego kryterium merytorycznego standardowego nr 1 pn. Poprawność analizy finansowej i/lub ekonomicznej projektu - oceniane tylko przez eksperta ds. analizy finansowej i ekonomicznej stwierdzono, że zebrane informacje oraz dane uzyskane z dokumentacji aplikacyjnej przedstawionej przez wnioskodawcę są wystarczające by stwierdzić, że projekt nie spełnia wymagań w/w kryterium. Zdaniem eksperta dokumentacja konkursowa zawiera następujące krytyczne błędy, które dowodzą, iż analiza finansowa nie jest ani poprawna, ani zgodna z obowiązującymi przepisami prawa w tym zakresie (m.in. ustawą o rachunkowości): 1. brak zgodności wartości aktywów z pasywami - brak równowagi bilansu w okresie analizy, zaburzenie równowagi bilansowej to poważny sygnał ostrzegawczy, który może oznaczać błędy w księgach lub nieuprawnione operacje. 2. brak uwzględnienia w kapitale własnym wypracowanego zysku w okresie analizy, 3. nieprawidłowe ujęcie dotacji w sprawozdaniach, gdyż dotacja na środki trwałe jest traktowana jako przychód przyszłych okresów i początkowo wykazywana jest w pasywach bilansu w pozycji "Rozliczenia międzyokresowe przychodów". Dotacja jest rozliczana w czasie, proporcjonalnie do amortyzacji środka trwałego, ponieważ zgodnie z zasadą współmierności przychodów i kosztów, dotacja powinna być ujmowana w tych samych okresach, w których ponoszone są związane z nią koszty. 4. brak uwzględnienia amortyzacji m.in. w pozycjach budynki i budowle, urządzenia techniczne i maszyny w aktywach bilansu. Za niespełnione uznano także oprotestowane kryterium merytoryczne standardowe nr 2 pn. Wykonalność finansowa projektu. Zauwazono, że wniosek zawiera bardzo ogólne informacje dotyczące dotychczasowej działalności wnioskodawcy, nie opisano sposobu finansowania projektu, nie zawarto jakichkolwiek danych liczbowych - zawarto jedynie stwierdzenie, że wnioskodawca zabezpieczył 10% więcej środków własnych niż wymaga tego budżet. Zauważono też, że wartość całkowita inwestycji wynosi [...] ys. zł, zaś stan środków pieniężnych wynosi na koniec okresu bieżącego [...] tys. zł, co stanowi jedynie 3,2% wartości projektu, kapitał własny na koniec okresu bieżącego wynosi [...] tys. zł, firma Wnioskodawcy poniosła stratę (-)[...] tys. zł na koniec okresu bieżącego, jednocześnie wnioskodawca nie wskazał alternatywnych źródeł finansowania. W świetle tego kondycja finansowa Wnioskodawcy przedstawia się niekorzystnie. Opis własnych środków finansowych we wniosku o dofinansowanie jest zbyt ogólnikowy i nie zawiera żadnych danych liczbowych ani informacji dotyczących sposobu finansowania projektu, co znacząco utrudnia ocenę jego realnej wykonalności. Dodatkowo, dane finansowe podmiotu cechują się niską zyskownością w okresie historycznym, co w okresie realizacji projektu rodzi większe ryzyko utraty płynności i niewypłacalności. Rażące błędy w analizie finansowej - w tym brak równowagi bilansowej oraz nieprawidłowe ujęcie kapitału własnego i dotacji – podważają zaś wiarygodność przedstawionych prognoz (sytuacja finansowa Wnioskodawcy stanowi istotne zagrożenie dla wykonalności finansowej projektu). Organ podkreślił, że wskazane w proteście zarzuty o charakterze proceduralnym nie mają wpływu na zmianę rozstrzygnięcia w zakresie spełniania lub niespełniania kryteriów oceny merytorycznej. W jego przekonaniu dokonana ocena była rzetelna i obiektywna, przeprowadzona na podstawie Regulaminu wyboru. W odniesieniu do zastrzeżeń protestującego, że obaj eksperci powołali się na ten sam element prognozy finansowej (nieuwzględnienie w kapitale własnym zysku wypracowanego z lat ubiegłych) co może świadczyć o braku samodzielności w formułowaniu opinii oraz o wzajemnym uzgadnianiu stanowiska a co narusza zasadę niezależności ocen eksperckich, organ podniósł, że każdy ekspert zobowiązany jest do formułowania swojej opinii w sposób niezależny, obiektywny i rzetelny, w oparciu o pełną analizę dokumentacji projektowej w zakresie przypisanych mu kompetencji. Obowiązek ten wynika zarówno z Regulaminu Pracy Komisji Oceny Projektów, jak i z zapisów umowy ramowej zawartej z ekspertem. Podkreślił, że każdy ekspert przed przystąpieniem do oceny projektu podpisuje Oświadczenie o bezstronności i poufności, w którym formalnie deklaruje m.in. że będzie działał niezależnie i bezstronnie. Organizację, tryb, zadania oraz zasady pracy Komisji oceny projektów (KOP), w tym szczegółowe obowiązki ekspertów oceniających projekt pod kątem spełniania kryteriów na etapie oceny merytorycznej, określa Regulamin Pracy Komisji Oceny Projektów powołanej w ramach realizowanego programu. Organ wyjaśnił, że myśl rozdziału VI, pkt 1 i 2 Regulaminu KOP, oceny spełnienia każdego kryterium dokonało dwóch ekspertów (para oceniająca). Zgodnie z Regulaminem KOP, do składu KOP powołano ekspertów dysponujących odpowiednim doświadczeniem lub specyficzną wiedzą oraz dyspozycyjnością (rozdział II, pkt 13). Ocena każdego z ekspertów dokonana została w sposób niezależny jako ocena własna danego eksperta. Zgodnie z Regulaminem KOP (rozdział III, pkt 8, ppkt 1) każdy z ekspertów w ramach pary oceniającej dokonał własnej oceny danego projektu przy wykorzystaniu Karty oceny merytorycznej, stanowiącej załącznik nr 3.12 do Instrukcji wykonawczej IZ FEP na lata 2021-2027. Zgodnie z rozdziałem II pkt 9 Regulaminu KOP, zasady pracy ekspertów w ramach KOP reguluje umowa ramowa zawarta z ekspertem. Podkreślił nadto organ, ze w orzecznictwie sądowym wskazuje się, że rola ekspertów w postępowaniu dotyczącym oceny projektów jest podobna do roli biegłych w postępowaniu sądowym i tak też powinna być traktowana przez sąd administracyjny, który bada, czy ocena projektu jest spójna, wyczerpująca, logiczna i czy odpowiada na zasadnicze pytania. Sama treść oceny nie mieści się w granicach kontroli sądu administracyjnego, bowiem to oceniający jest ekspertem w danej dziedzinie (vide wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2011 r., sygn. akt: II GSK 1115/11). Jego zdaniem ocena przeprowadzona przez ekspertów, którą zawarto w informacji o negatywnej ocenie projektu, została dokonana na podstawie obowiązujących dla przedmiotowego naboru kryteriów oraz zapisów dokumentacji złożonej przez Wnioskodawcę. Nie nosiła ona znamion dowolności. Końcowo IZ wskazała, że to Wnioskodawca sporządza wniosek i odpowiada za jego treść. To na wnioskodawcy ciąży obowiązek sporządzenia wniosku o dofinansowanie w sposób staranny, kompletny, odpowiadający założeniom danego programu operacyjnego i uwzględniający kryteria oceny. Wszelkie błędy i wady dokumentacji obciążają wnioskodawcę. Nie ma podstaw prawnych do żądania od instytucji zarządzających i pośredniczących, aby interpretowały wątpliwości na korzyść wnioskodawcy. To wnioskodawca musi zadbać o to, aby przekonać instytucje rozdysponowujące pomoc, że jego projekt gwarantuje realizację celów danego działania. Skargę do tut. Sądu na powyższą uchwałę Zarządu Województwa Podkarpackiego w Rzeszowie z dnia 5 sierpnia 2025 r nr 126/3002/25 wniósł osobiście skarżący. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił, że organ nie dochował ustawowego terminu do rozpatrzenia protestu, bowiem skarżona uchwała organu została podjęta w dniu 5 sierpnia 2025 r., ale nadana w placówce pocztowej dopiero 11 sierpnia 2025 r., tj. po upływie ostatecznego przedłużonego terminu wyznaczonego na 6 sierpnia 2025. Zdaniem skarżącego okoliczność ta znajduje potwierdzenie w dacie stempla pocztowego oraz numerach nadania przesyłki. W konsekwencji powyższego w ocenie skarżącego przyjąć należy, że odpowiedź na protest została doręczona po terminie. Dodatkowo skarżący podniósł, że zgodnie z art. 68 ust. 1-3 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1528, dalej: ustawa wdrożeniowa z 2014 r.), protest powinien zostać rozpatrzony w terminie 21 dni, z możliwością jego jednokrotnego przedłużenia - nie dłużej jednak niż o kolejne 21 dni. Tymczasem w niniejszej sprawie termin ten został przedłużony dwukrotnie: najpierw do dnia 18 lipca 2025 r., a następnie do dnia 6 sierpnia 2025 r., co w świetle przywołanego przepisu budzi wątpliwości co do zgodności z prawem. W ocenie skarżącego takie działanie jest sprzeczne z art. 68 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, który dopuszcza wyłącznie jednokrotne przedłużenie terminu, co oznacza, że drugie przedłużenie było bezprawne i skutkuje naruszeniem procedury. Wywodząc powyższe skarżący wniósł o uwzględnienie protestu z dnia 3 czerwca 2025 r. i uchylenie zaskarżonej uchwały. W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa Podkarpackiego wniósł o jej nieuwzględnienie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Dodatkowo podniósł, że przepisy ustawy, na którą powołuje się skarżący dotyczą realizacji programów w perspektywie finansowej 2014-2020 i nie mają zastosowania do programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027. W odniesieniu do programów realizowanych w perspektywie finansowej 2021-2027 obowiązuje ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz. U. z 2022 r., poz. 1079 z późn. zm. dalej: ustawa wdrożeniowa). W nawiązaniu do zarzutów skargi opartych na naruszeniu art. 68 ustawy wdrożeniowej organ podkreślił, że zarówno w doktrynie i literaturze, jak i w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych2przyjmuje się, iż terminy określone w art. 68 ustawy wdrożeniowej mają charakter instrukcyjny. Z ich brzmienia nie wynika bowiem, jakie konsekwencje pociąga za sobą ich niedochowanie. Sprawia to, że przekroczenie ustawowych terminów określonych w tym przepisie nie wywołuje żadnych skutków prawnych bezpośrednio związanych z merytorycznym załatwieniem sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. W niniejszej sprawie taką ustawą szczególną są przepisy ustawy wdrożeniowej. Stosownie do art. 73 ust. 8 pkt 1-3 ustawy wdrożeniowej, w wyniku rozpoznania skargi sąd może: 1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę właściwej instytucji w celu ponownego rozpatrzenia podjętego przez nią rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu, o którym mowa w art. 69 ust. 1 pkt 2, albo w przedmiocie negatywnej ponownej oceny, o której mowa w art. 69 ust. 4 pkt 2, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia właściwej instytucji, która pozostawiła protest bez rozpatrzenia; 2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; 3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe. Według podstawowej zasady określonej przepisem art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, właściwa instytucja przeprowadza postępowanie w zakresie wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Właściwa instytucja zapewnia równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinasowania oraz równe traktowanie wnioskodawców (art. 45 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). Zgodnie z art. 43 ustawy wdrożeniowej, wybrany do dofinansowania może zostać wyłącznie projekt spełniający kryteria wyboru projektów. Według natomiast art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza postępowanie w zakresie wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Właściwa instytucja zapewnia równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania oraz równe traktowanie wnioskodawców (art. 45 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). Podkreślenia wymaga, że art. 53 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowi, że w celu dokonania oceny projektów właściwa instytucja powołuje komisję oceny projektów oraz określa regulamin jej pracy. W skład takiej komisji wchodzą osoby posiadający odpowiednią wiedzę, umiejętności, doświadczenie lub wymagane uprawnienia w dziedzinie objętej programem, w ramach której jest dokonywany wybór projektów. W skład komisji oceny projektów w świetle art. 53 ust. 3 ustawy wdrożeniowej mogą wchodzić eksperci, o których mowa w art. 80. Z takiego rozwiązania ION skorzystała w niniejszej sprawie, zapewniając, że zarówno na etapie oceny pierwotnej jak i ewentualnego rozpatrywania protestu oceny dokonywać będą eksperci o potwierdzonej wiedzy specjalistycznej i doświaczeniu, spełniających wymagania stawiane im przez ustawę w rozdziale 17 omawianej ustawy. Znaczenie i rola ekspertów przy wyłanianiu w ramach konkursu najlepszych projektów, spełniających określone kryteria, jest taka, że Sąd de facto warstwy merytorycznej ich oceny nie jest władny kontrolować. Kontrola Sądu powinna zmierzać jedynie do oceny, czy argumentacja oceniających oraz organu w zaskarżonym rozstrzygnięciu protestu nie jest dowolna, to znaczy mieści się w granicach logicznego rozumowania, jest spójna, wyczerpująca (kompletna), odpowiada generalnym standardom prawa, zasadom doświadczenia życiowego, pozostaje w związku z dokumentacją konkursową i ustalonymi kryteriami, w sposób jasny, nie budzący wątpliwości, prezentując przesłanki dokonanej oceny. Sąd kontroluje jedynie ocenę dokonywaną przez organ w kontekście przestrzegania reguł równości, przejrzystości, bezstronności czy rzetelności w ramach postępowania konkursowego. W szczególności kontroli sądu podlega uzasadnienie rozstrzygnięcia protestu, które winno wskazywać na przyczyny nieuwzględnienia stanowiska strony. Dlatego też w orzecznictwie akcentowany jest pogląd, zgodnie z którym zarzut naruszenia art. 45 ustawy wdrożeniowej uznać należy za uzasadniony w przypadku nieprecyzyjnego i niejednoznacznego ustalenia kryteriów wyboru, dowolności przy dokonywaniu oceny, tak w kontekście ustalonych kryteriów wyboru, jak i okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę oraz braku dokonania wyczerpującej oceny i przedstawienia jej uzasadnienia. W realiach niniejszej po rozpoznaniu protestu skarżącego od negatywnej oceny projektu organ wprawdzie uwzględnił stanowisko skarżącego co do trzech pierwotnie zakwestionowanych kryteriów merytorycznych ale podtrzymał stanowisko o niespełnieniu przez skarżącego dwóch kryteriów merytorycznych standardowych pn. Realność wskaźników, Wykonalność instytucjonalna, Zapewnienie trwałości rezultatów projektu, Poprawność analizy finansowej i/lub ekonomicznej projektu oraz Wykonalność finansowa projektu. W świetle zapisów z pkt 13.5.4 oraz 13.5.6 Regulaminu wyboru warunkiem pozytywnej oceny merytorycznej jest spełnienie przez projekt wszystkich kryteriów merytorycznych o charakterze dopuszczającym (kryteria merytoryczne standardowe). Z uwagi na charakter tych kryteriów oraz zasady postępowania w przedmiotowym naborze (konkursie) niespełnienie jakiegokolwiek z tych kryteriów determinuje ocenę negatywną, więc przyznać należy słuszność organowi, że co do zasady protest nie zasługiwał na uwzględnienie. Skarga w zasadzie nie zawiera zarzutów w powyższym zakresie, który stanowi zasadniczy, merytoryczne przyczyny nie uwzględnienia protestu, a w szerszym ujęciu negatywnej oceny wniosku o dofinasowanie projektu, a Sąd z urzędu nie dostrzega w tej mierze uchybień w postępowaniu organu. Eksperci wyznaczeni przez instytucję zarządzającą na etapie procedury odwoławczej z Wykazu ekspertów programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027 w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego dokonując oceny w/w oprotestowanych kryteriów z uwzględnieniem zarzutów zawartych w proteście odwołali się do konkretnych danych i informacji przedstawionych przez skarżącego w dokumentacji aplikacyjnej. Opis tych danych, analiza oraz wyciągnięte na tej postawie wnioski nie budzą wątpliwości Sądu, są jasne, logiczne i należycie uzasadnione. Stanowisko organu w tym zakresie opiera się zaś na ocenie eksperckiej zbieżnej zarówno na etapie kontroli pierwotnej jak i wywołanej wniesionym protestem. W konsekwencji poczynionych wyżej uwag, stwierdzić należy, ze Instytucja zarządzająca w niniejszej sprawie prawidłowo uznała zatem, że skarżący nie spełnił dwóch spornych kryteriów merytorycznych dopuszczających. Skarżącemu wyjaśniono motywy tej oceny odsyłając do uzasadnienia stanowiska ekspertów. Nie ma znaczenia, że eksperci na etapie oceny pierwotnej i wskutek wniesionego protestu w ramach swojego stanowiska odwołali się do tych samych aspektów i danych oraz posłużyli się tą samą metodą opisową z uwzględnieniem tych samych wskaźników, skoro nie wykazano im błędów metodologicznych czy nieadekwatności czy dowolności danych przyjętych do opisu, analizy i ostatecznie oceny. Organ wywiązał się zatem z obowiązku należytego wyjaśnienia skarżącemu swojego stanowisko, to jest z jakich powodów jego wniosek nie mógł zostać wybrany do dofinasowania. W ocenie Sądu uzasadnienie oceny wniosku skarżącego w zakresie zakwestionowanych kryteriów merytorycznych poddaje się weryfikacji i zgodzić się należy z organem, że projekt skarżącego nie spełnił tych kryteriówcprzyjętych Regulaminem wyboru projektu co uprawniało do wydania oceny negatywnej, a w dalszym toku procedury do nieuwzględnienia protestu. Pominięcie spornych kryteriów, albo odmienna ich ocena zgodna z oczekiwaniem strony skarżącej, w istocie prowadziłaby do modyfikacji warunków konkursu, co przecież wpływałoby bezpośrednio na przebieg naboru z naruszeniem przez organ zasady równości stron i bezstronności organu. Tak więc kwestionowana przez skarżącego ocena Wniosku o dofinasowanie zawarta w zaskarżonym negatywnym rozpatrzeniu protestu, nie jest dowolna i mieści się w granicach logicznego rozumowania, a przy tym jest spójna, wyczerpująca, odpowiada zasadom doświadczenia życiowego oraz pozostaje w związku z dokumentacją naboru i ustalonymi kryteriami. Zaakcentować także należy, że przystąpienie do naboru jest równoznaczne z akceptacją przez wnioskodawców przede wszystkim postanowień Regulaminu wyboru, w oparciu o które wyłania się podmioty spełniające kryteria przyjęte w danym naborze, w trybie konkurencyjnym. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek dokonania wstępnej oceny czy wpisuje się w zasady danego naboru, a następnie skonstruowania wniosku w taki sposób, aby spełniał on wymagania określone przez organizatora przede wszystkim w zakresie kryteriów wyboru. W związku z tym, w interesie wnioskodawcy jest szczegółowe zaznajomienie się z zasadami i warunkami danego konkursu a w razie jakichkolwiek wątpliwości uzyskać wyjaśnienia ION. Z kolei sformalizowana procedura określona w dokumentacji konkursowej, w szczególności w Regulaminie wyboru projektów ma na celu zdyscyplinowanie wnioskodawców i wymuszenie zachowania wysokiej staranności, tak aby w konsekwencji doszło do ułatwienia wyłonienia zwycięzcy konkursu i szybkiego załatwienia sprawy. Organ przeprowadził postępowanie w sposób przewidziany w danej procedurze, przedstawił poczynione ustalenia i szczegółową analizę zastosowanych regulacji, a w końcu szczegółowo ustosunkował się do zarzutów skarżącego, zarówno w zaskarżonym akcie jak i w odpowiedzi na skargę. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela wyrażone tam stanowisko i poglądy. Wprawdzie rację ma skarżący zarzucając, że organ przekraczając ustawowy termin rozpatrzenia protestu, dopuścił się naruszenia art. 68 ustawy wdrożeniowej, wedle którego właściwa instytucja, rozpatruje protest w terminie w terminie nie dłuższym niż 21 dni, licząc od dnia jego otrzymania. W uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy w trakcie rozpatrywania protestu konieczne jest skorzystanie z pomocy ekspertów, termin rozpatrzenia protestu może być przedłużony, o czym właściwa instytucja informuje wnioskodawcę. Termin rozpatrzenia protestu nie może przekroczyć łącznie 45 dni od dnia jego otrzymania. Dygresyjnie wypada zauważyć, że skarżący odwołuje się do ustawy wdrożeniowej z 2014 r. w perspektywie finansowej 2014-2020, choć jednostki redakcyjne odnosi najwyraźniej do ustawy wdrożeniowej, ale obie ustawy zarówno z 2014 r. jak i z 2022 r. zawierają analogiczne rozwiązania jednakowo postrzegane i oceniane przez sądy administracyjne. Na tle tych regulacji przyjęło się natomiast jednolicie, że sam fakt uchybienia terminowi do załatwienia sprawy per se nie uzasadnia uwzględnienia skargi. Zwrócono uwagę, że ustawa wdrożeniowa nie określa jakie konsekwencje niesie za sobą nierozpatrzenie protestu w 21-dniowym, względnie 45-dniowym terminie. Z brzmienia komentowanego przepisu ustawy wdrożeniowej wynika więc, że przewidziane nim terminy na załatwienie protestu mają charakter wyłącznie instrukcyjny (por. LEX/el - komentarz do art. 57 [w:] J. Jaśkiewicz, Zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020. Komentarz, Wolters Kluwer 2014), co z kolei sprawia, że ich niedochowanie nie pociąga za sobą skutków związanych bezpośrednio z merytorycznym załatwieniem sprawy. Tak więc sam fakt niedochowania terminu przewidzianego na załatwienie protestu nie może wpłynąć na ocenę legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, w przedmiocie rozpatrzenia protestu, co wynika z art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej, zgodnie z którym sąd może uwzględnić skargę w sytuacji, gdy stwierdzi, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. Naruszenia, które nie wywarły znaczącego (istotnego) wpływu na wynik sprawy nie mogą stanowić podstawy uwzględnienia skargi (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 24 sierpnia 2017 r. sygn.akt III SA/Gd 479/17, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 29 sierpnia 2017 r. sygn.akt I SA/Rz 381/17). Termin wskazany w pkt 68 ustawy wdrożeniowej ma zatem charakter terminu instrukcyjnego, wobec czego jego przekroczenie nie stanowi o prawidłowości oceny wniosku o dofinansowanie. Sąd administracyjny może uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę właściwej instytucji w celu ponownego rozpatrzenia podjętego przez nią rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu. W regulacji tej brak rozróżnienia pomiędzy naruszeniami prawa materialnego i procesowego, co oznacza, że jedynie nie pozostawiające wątpliwości stwierdzenie naruszenia prawa i ustalenie skutku w postaci "istotnego wpływu na wynik oceny" upoważnia do uchylenia rozstrzygnięcia organu. O istotnym wpływie można w tym kontekście mówić jedynie wtedy, gdy uwzględnienie stanowiska Skarżącego prowadziłoby do zmiany oceny. Z taką sytuacją jednak w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia. Wobec niezasadności podniesionych w skardze zarzutów, uznać należy, że ocena projektu przeprowadzona została w sposób nienaruszający prawa, w związku z czym Sąd na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI