I SA/Rz 399/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2006-07-31
NSAAdministracyjneŚredniawsa
finanse publiczneuchwała budżetowaśrodki unijneprognozowanie dochodówRIOWSAnadzórsamorząd terytorialnyustawa o finansach publicznychustawa o samorządzie gminnym

WSA uchylił uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej stwierdzającą nieważność uchwały budżetowej Gminy w części dotyczącej planowania dochodów i wydatków z funduszy UE, uznając, że prognozowanie takich dochodów jest dopuszczalne na podstawie złożonych projektów i procedur ich pozyskiwania, a nie tylko na podstawie zawartych umów.

Gmina Miejska zaskarżyła uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej (RIO), która stwierdziła nieważność uchwały budżetowej Gminy w części dotyczącej planowania dochodów i wydatków z funduszy Unii Europejskiej. RIO uznała, że planowanie tych środków jest dopuszczalne tylko po zawarciu umów z beneficjentami. WSA w Rzeszowie uchylił uchwałę RIO, stwierdzając, że Gmina miała prawo prognozować dochody z UE na podstawie złożonych projektów i rozpoczętych procedur ich pozyskiwania, a nie tylko na podstawie zawartych umów. Sąd podkreślił, że prognoza z natury rzeczy wiąże się z przewidywaniem przyszłości i nie wymaga pewności faktycznej.

Sprawa dotyczyła skargi Gminy Miejskiej na uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej (RIO), która stwierdziła nieważność uchwały budżetowej Gminy na rok 2006 w części dotyczącej zaplanowania dochodów i wydatków z funduszy Unii Europejskiej. RIO uznała, że planowanie tych środków jest dopuszczalne tylko po spełnieniu warunków ich pozyskania, w szczególności po zawarciu umów z beneficjentami, powołując się na przepisy ustawy o finansach publicznych. Gmina argumentowała, że uchwała budżetowa określa dochody prognozowane, a prognoza z natury rzeczy dotyczy przyszłości i nie wymaga pewności faktycznej, a jedynie realnej możliwości pozyskania środków, którą dawały złożone projekty i rozpoczęte procedury ich weryfikacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał skargę za zasadną i uchylił uchwałę RIO. Sąd podkreślił, że prognozowanie dochodów, w tym z funduszy UE, może opierać się na złożonych projektach, rozpoczętych procedurach ich oceny i doświadczeniu gminy, a nie tylko na zawartych umowach. Sąd wskazał, że uchwała budżetowa określa dochody prognozowane, a prognoza jest przewidywaniem przyszłości, które może wiązać się z ryzykiem, ale nie wyklucza jej oparcia na posiadanych informacjach i doświadczeniu. Sąd uznał również, że RIO naruszyła kompetencje Rady Gminy do uchwalania budżetu, wskazując sposoby usunięcia naruszeń. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną uchwałę RIO, stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od RIO na rzecz Gminy zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczalne jest planowanie dochodów z funduszy UE na podstawie złożonych projektów i rozpoczętych procedur ich pozyskiwania, ponieważ uchwała budżetowa określa dochody prognozowane, a prognoza z natury rzeczy dotyczy przyszłości i nie wymaga pewności faktycznej, lecz jedynie realnej możliwości pozyskania środków.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prognoza dochodów, w tym z funduszy UE, może opierać się na złożonych projektach, rozpoczętych procedurach ich oceny i doświadczeniu gminy. Uchwała budżetowa określa dochody prognozowane, a prognoza jest przewidywaniem przyszłości, które może wiązać się z ryzykiem, ale nie wyklucza jej oparcia na posiadanych informacjach i doświadczeniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

u.f.p. art. 184 § 1 pkt 1

Ustawa o finansach publicznych

Uchwała budżetowa określa prognozowane dochody jednostki samorządu terytorialnego według źródeł i działów klasyfikacji. Sąd uznał, że prognozowanie dochodów z UE na podstawie złożonych projektów i procedur jest dopuszczalne.

u.f.p. art. 200 § 1 pkt 1

Ustawa o finansach publicznych

Środki unijne są przeznaczane wyłącznie na cele określone w umowie, w przepisach odrębnych lub deklaracji dawcy. Sąd uznał, że Gmina starając się o środki unijne musiała wskazać cele wydatkowania zgodnie z tymi zasadami, co nie naruszało uchwały budżetowej.

u.f.p. art. 203 § 1

Ustawa o finansach publicznych

Niezbędnym warunkiem prawidłowego zaplanowania pozyskiwanych środków jest zawarcie z dawcą umowy określającej wysokość, cel i warunki wykorzystania tych środków. Sąd uznał, że ten przepis dotyczy szczegółów wykorzystania środków, a nie planowania dochodów.

u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 4

Ustawa o samorządzie gminnym

Do wyłącznej właściwości rady gminy należy uchwalanie budżetu gminy. Sąd uznał, że RIO naruszyła ten przepis, wskazując sposoby usunięcia naruszeń.

Pomocnicze

u.d.j.s.t. art. 3 § ust. 3

Ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Dochodami jednostek samorządu terytorialnego mogą być środki pochodzące ze źródeł zagranicznych nie podlegające zwrotowi, środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej. Sąd uznał, że te środki są dochodami fakultatywnymi.

u.r.i.o. art. 12 § ust. 1, ust. 2 i ust. 3

Ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała budżetowa określa dochody prognozowane, a prognoza z natury rzeczy dotyczy przyszłości i nie wymaga pewności faktycznej. Realna możliwość pozyskania środków z UE, potwierdzona złożonymi projektami i rozpoczętymi procedurami, jest wystarczającą podstawą do prognozowania tych dochodów w budżecie. Regionalna Izba Obrachunkowa naruszyła kompetencje Rady Gminy do uchwalania budżetu, wskazując sposoby usunięcia naruszeń.

Odrzucone argumenty

Stanowisko organu nadzoru, zgodnie z którym dla zaplanowania w budżecie wydatkowania środków unijnych konieczna jest uprzednia umowa z beneficjentem tych środków.

Godne uwagi sformułowania

Prognoza to 'przewidywanie przyszłości' Prognoza niesie ze sobą ryzyko, jest to przewidywanie przyszłości, która nie zawsze w całości się musi potwierdzić. Uprawnienia nadzorcze regionalnych izb obrachunkowych powinny być interpretowane ścieśniająco, tak aby nie naruszały praw podmiotowych gminy reprezentowanej w tym zakresie przez Radę.

Skład orzekający

Barbara Stukan-Pytlowany

sprawozdawca

Jacek Surmacz

przewodniczący

Kazimierz Włoch

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących planowania dochodów z funduszy UE w budżetach jednostek samorządu terytorialnego oraz zakresu kompetencji organów nadzoru finansowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji planowania dochodów z UE na podstawie projektów, a nie tylko umów. Może być mniej relewantne w przypadkach, gdy umowy są już zawarte.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu finansów samorządowych – planowania budżetowego i pozyskiwania środków unijnych. Pokazuje konflikt między organem nadzoru a samorządem w kwestii interpretacji przepisów, co jest interesujące dla prawników i urzędników samorządowych.

Czy można planować unijne pieniądze w budżecie, zanim podpisze się umowę? WSA odpowiada.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Rz 399/06 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2006-07-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-05-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Barbara Stukan-Pytlowany /sprawozdawca/
Jacek Surmacz /przewodniczący/
Kazimierz Włoch
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne
Finanse publiczne
Skarżony organ
Regionalna Izba Obrachunkowa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 249 poz 2104
art.184 ust.1 pkt 1, art. 200 ust.1 pkt.1, art.203 ust.1
Ustawa z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych
Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
art.18 ust.1 pkt 4
Ustawa z dnia 8 marca 1990 o samorządzie gminnym - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Barbara Stukan-Pytlowany /spr./ WSA Kazimierz Włoch Protokolant sek.sąd. Beata Janczewska po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym w dniu 25 lipca 2006 r. sprawy ze skargi Gminy Miejskiej na uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej z dnia [...] marca 2006 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały budżetowej. 1) uchyla zaskarżoną uchwałę 2) określa, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku 3) zasądza od Regionalnej Izby Obrachunkowej na rzecz Gminy Miejskiej kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Uchwałą Nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 roku Rada Miejska uchwaliła budżet miasta na 2006 rok. Po stronie dochodów zaplanowano m. in. środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej, w wysokości 5.050.869,82 zł., zaś w § 3 pkt 18 uchwały wydatki na projekty realizowane z tych środków.
Badając powyższą uchwałę w trybie nadzoru Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej stwierdziło, że Rada Miasta planując w budżecie miasta dochody z tytułu środków pochodzących z Unii Europejskiej nie zawarła umów na realizację przedsięwzięć dofinansowywanych z tych środków. W trakcie postępowania wyjaśniającego organ nadzoru ustalił bowiem, że projekty mające być realizowane ze środków pochodzących ze środków unijnych są w trakcie weryfikacji, a więc jeszcze nie wiadomo, czy zostaną one objęte dofinansowaniem pochodzącym z tych środków.
Uchybienie to, stanowiące w ocenie organu nadzoru istotne naruszenie prawa, stało się podstawą stwierdzenia, uchwałą o Nr [...] z dnia [...] marca 2006 roku, nieważności w/w uchwały budżetowej, w części dotyczącej zaplanowania dochodów pochodzących z Unii Europejskiej w kwocie 5.050.869,82 zł i wydatków w tej samej kwocie i w konsekwencji ustalenia przez organ nadzoru - w zakresie orzeczonej nieważności - budżetu Miasta. Uchwałę poprzedziło wskazanie przez organ nadzoru nieprawidłowości oraz wyznaczenie sposobu i terminu ich usunięcia (uchwała Nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 roku)
W uzasadnieniu uchwały organ nadzoru podkreślił, iż środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej, stanowiące, po myśli art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 13 listopada 2003 roku o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 203, poz.1966 ze zm.), zwanej dalej ustawą o dochodach j.s.t., dochód fakultatywny gminy, mogą być planowane w budżecie jednostki samorządu terytorialnego, jedynie wówczas, gdy zostaną spełnione warunki ich pozyskania. Powołując treść art. 200 ust. 1 pkt 1 oraz art. 203 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 ze zm.) zwanej dalej ustawą o finansach publicznych, organ nadzoru podał, że niezbędnym warunkiem prawidłowego zaplanowanie pozyskiwanych środków jest zawarcie z dawcą umowy określającej wysokość, cel i warunki wykorzystania tych środków.
Przytaczając treść art. 184 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych, zgodnie z którym uchwała budżetowa określa prognozowane dochody jednostki samorządu terytorialnego według źródeł i działów klasyfikacji, Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej wskazało, iż tylko zawarcie umów gwarantuje realność i rzetelność planowanych dochodów z budżetu Unii Europejskiej. Sam natomiast fakt złożenia przez gminę wniosków o przyznanie środków nie oznacza, że środki te są rzeczywiste i w konsekwencji nie może natomiast stanowić podstawy planowania tych środków w budżecie.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższą uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej, Gmina Miejska wniosła o jej uchylenie, a także o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej uchwale zarzuciła naruszenie:
1. przepisu art. 184 ust.1 pkt 1 , art. 200, art. 203 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 roku o finansach publicznych w zw. z art. 3 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 roku o dochodach j.s.t.
2. przepisu art. 18 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.),
3. naruszenie art. 12 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 października 1992 roku o regionalnych izbach obrachunkowych (Dz. U. z 2001, Nr 55, poz. 577 ze zm.).
Zdaniem skarżącej Gminy niezasadne jest stanowisko prezentowane przez organ nadzoru, zgodnie z którym dla zaplanowania w budżecie wydatkowania środków unijnych konieczna jest uprzednia umowa z beneficjentem tych środków. W przekonaniu Gminy koniecznym i zarazem wystarczającym warunkiem zaplanowania wydatkowania tych dochodów jest realna możliwość ich pozyskania. Szczegółowe rozliczenie dochodu pochodzącego z budżetu Unii Europejskiej na etapie sporządzania projektu budżetu gminy jest bowiem niemożliwe, skoro odnosi się do zdarzeń przyszłych. Skoro prognoza - jak wskazuje skarżąca - to "przewidywanie przyszłości," a uchwała budżetowa jednostki samorządu terytorialnego określa prognozowane dochody jednostki samorządu terytorialnego (art. 184 ust 1 pkt 1 ustawy), to niezasadne jest stanowisko Kolegium, iż " jednostka samorządu terytorialnego może planować tylko takie dochody, które są rzeczywiste". Skoro prognoza nie jest pewnością, bowiem polega "na przewidywaniu przyszłych zjawisk i procesów (...) tworząc informację o najbardziej prawdopodobnym kształcie przyszłości," to w konsekwencji ustalając budżet jednostki samorządu terytorialnego nie można opierać się wyłącznie na zdarzeniach już powstałych. W konsekwencji, oparcie się wyłącznie na zdarzeniach już powstałych, a więc na zawartych już umowach z beneficjentami środków, prowadzi - w przekonaniu skarżącej Gminy - do nieuprawnionego utożsamiania prognozy dochodów z planowaniem tylko takich dochodów, które są rzeczywiste.
Nadto - zdaniem Gminy - ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, nie może być stosowana przy planowaniu dochodów z budżetu Unii Europejskiej, gdyż określa ona, po myśli art. 1, jedynie źródła dochodów jednostek samorządu terytorialnego oraz zasady ustalania i gromadzenia tych dochodów.
W odpowiedzi na skargę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko oraz argumenty zawarte w zaskarżonej uchwale.
Na rozprawie pełnomocnicy skarżącej poparli skargę i podnieśli ponownie argumenty w niej zawarte. Ponadto stwierdzili, że przedmiotowe wnioski są już po ocenie Paneli Ekspertów, że samo pojawienie się programu pomocy unijnej, poparte doświadczeniem pozwala na prognozowanie w budżecie pewnych dochodów i wydatków, co należy oddzielić od realizacji budżetu. Rozstrzygnięcie wydane w postępowaniu nadzorczym narusza kompetencje Rady Gminy do uchwalania budżetu. Zarzucili wadliwość zaskarżonej uchwały polegającą na stwierdzeniu nieważności w zakresie dochodów, a jednoczesnym nie stwierdzeniem nieważności uchwały budżetowej w zakresie wydatków, co narusza równoważność dochodów i wydatków. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej uchwały i zasądzenie kosztów postępowania, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Sąd Administracyjny nie jest związany granicami wniesionej skargi, co oznacza, iż ma on obowiązek rozpoznania sprawy zawartej w rozstrzygnięciu nadzorczym, z punktu widzenia zgodności z prawem całego toku postępowania nadzorczego i zastosowania materialnego prawa finansowego. Sąd przy rozpatrywaniu skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze regionalnej izby obrachunkowej nie jest skrępowany ani sposobem sformułowania skargi, ani użytymi w niej argumentami i wnioskami. Granice rozpoznania skargi wyznaczone są zatem przez kryterium legalności rozstrzygnięcia nadzorczego.
Skarga jest zasadna, albowiem zaskarżona uchwała Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej narusza przepisy prawa materialnego.
Budżet to roczny plan dochodów i wydatków. Planowanie budżetu jednostek samorządu terytorialnego powinno być realne i powinno opierać się na solidnej bazie informacyjnej. Zasoby informacyjne, na których opiera się proces planowania powinny obejmować w szczególności dane o :
wykonaniu budżetu w poprzednich okresach,
dokładności metod stosowanych przy planowaniu poprzednich budżetów, priorytetach, które powinny być uwzględnione w planowaniu,
rozmiarach zadań do wykonania w roku budżetowym,
wymaganych standardach wykonania zadań,
czynnikach, które wpływają na poziom dochodów i wydatków,
zagrożeniach, jakie mogą wystąpić w toku wykonywania budżetu.
Planowanie dochodu jest częścią procedury konstrukcji budżetu. Możliwości sterowania wielkością dochodów przy rocznym horyzoncie czasowym są dość ograniczone. Realny plan dochodów powinien być wynikiem w miarę dokładnie sporządzonej prognozy poszczególnych kategorii dochodowych.
Zgodnie z przepisem art.184 ust.1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych uchwała budżetowa określa prognozowane dochody jednostki samorządu terytorialnego według źródeł i działów klasyfikacji. W ustawie tej nie zdefiniowano pojęcia "prognozy", należy więc w celu zdefiniowania tego pojęcia posiłkować się językiem potocznym. "Prognoza" według "Słownika Współczesnego Języka Polskiego"(Wydawnictwo, WILGA, Warszawa 1996r.), to zapowiedź przyszłych faktów, zdarzeń, zjawisk na podstawie specjalistycznych badań w danej dziedzinie. "Prognozować" to przewidywać, wysuwać przypuszczenia. "Prognozowy"- to taki, który składa się na prognozę czegoś. To dane, przesłanki prognozowe.
Mając na względzie powyższą definicje, zdaniem Sądu, dane, zapowiedzi( przesłanki prognozowe) by mogły stanowić podstawę do przewidywania i wysuwania przypuszczeń dla opracowania prognozy, czyli planu dochodów poparte muszą być stosownymi ustaleniami faktycznymi.
Zgodnie z przepisem art.3 ust.1 ustawy o dochodach j.s.t. dochodami jednostek samorządu terytorialnego są dochody własne, subwencje ogólne, dotacje celowe z budżetu państwa. Są też dochodami na mocy ust.2 art. 3 udziały we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od osób prawnych. Zgodnie z art. 3 ust.3 tej ustawy dochodami jednostek samorządu terytorialnego mogą być środki pochodzące ze źródeł zagranicznych nie podlegające zwrotowi, środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej, inne środki określone w odrębnych przepisach. Dochody z subwencji i dotacji są planowane przez jednostki samorządu terytorialnego w uchwale budżetowej, na poziomie informacji z Ministerstwa Finansów, przekazywanych gminom o poziomie transferów budżetowych na rzecz gmin. Podobna jest zasada planowania wielkości udziałów gmin we wpływach w podatkach dochodowych.
Natomiast środki określone w ust.3 art.3 cyt. ustawy są dochodami fakultatywnymi. Wiąże się to z tym, że możliwość ich pozyskania uzależniona jest z reguły od aktywności i inwencji jednostki samorządu terytorialnego. Przesłanką do pozyskania tych dochodów jest złożenie wniosku zawierającego projekt zgodny z danym programem rozdziału środków oraz zagwarantowanie odpowiedniej wysokości środków własnych na realizację projektu, ale nie tylko. Pozyskiwanie środków z budżetu Unii Europejskiej przez jednostki samorządu terytorialnego, na podstawie złożonego wniosku, zależne są od tego czy wniosek spełnia warunki regulacji prawnych rozporządzenia Rady WE z dnia 26 czerwca 1999r.nr 1260/1999 (Dz.Urz. WE L 161 z 26.06.1999r.) ustanawiającego przepisy ogólne w sprawie funduszy strukturalnych. W przypadku wniosku o przyznanie środków z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego ( art.2 cyt. rozporządzenia) musi on dotyczyć inwestycji ściśle określonych w rozporządzeniu, jak i musi spełniać warunki określone w krajowym programie "Narodowy Plan Rozwoju 2004-2006", który to program uszczegóławia działania wybrane do realizacji celów tego funduszu przez Polskę. Jednostki samorządu terytorialnego mogą być beneficjentami pomocy z tego funduszu, przede wszystkim wtedy gdy modernizują i rozbudowują układ drogowy, rozbudowują systemy komunikacyjne, rozbudowują infrastrukturę społeczeństwa informacyjnego, rozbudowują infrastrukturę transportu drogowego ( por. Alicja Młynarczyk - "Zasady finansowania zadań jednostek samorządu terytorialnego ze środków funduszy strukturalnych I Funduszu Spójności Unii Europejskiej", Finanse Komunalne nr 1/2004).
Tak więc by jednostka samorządu terytorialnego mogła prawidłowo planować, czyli realnie, jako dochody, środki unijne i ująć je w określonej wysokości w uchwale budżetowej po stronie dochodów i wydatków winna, wcześniej spełnić warunki do pozyskania tych środków.
Należy też podkreślić, że charakter budżetu musi obejmować ogół finansów gminy, wszystkie wydatki i źródła finansowania tych wydatków, planowane dochody muszą być powiązane z wydatkami.
Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, iż z ustaleń poczynionych w trybie nadzoru, przez Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej wynika, że skarżąca Gmina szacunku dochodów z budżetu Unii Europejskiej dokonała w oparciu o złożone projekty, które miałyby być sfinansowane z tych środków, w tym większości ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Odnośnie trzech projektów zadań inwestycyjnych, zostały już podpisane umowy na ich realizację ze środków unijnych, na kwotę łączna 1.753.953,82 zł Jak wynika z "zestawienia zadań wynikających ze złożonych projektów" z dnia 23 stycznia 2006r. sporządzonego przez Wydział Finansowy Urzędu Miasta pozostałe osiem projektów jest w trakcie weryfikacji. Wprawdzie jeden z tych projektów z rozdziału 60016, dotyczący budowy drogi dojazdowej, został odrzucony przez Panel Ekspertów, ale trwa procedura odwoławcza i projekt ten opiewa jedynie na kwotę wydatków 558.330 zł i kwotę dochodów 334.997,00 zł. Inny projekt z tego rozdziału, dotyczący budowy drogi, jest już na liście rezerwowej projektów, ustalonej przez Zarząd Województwa, realizowanej w miarę dostępnych środków, zgodnie z kolejnością na liście rezerwowej. Dwa projekty na kwotę łączną planowanego dochodu 2.166.185,05 zł przeszły już na dzień 23 stycznia 2006r. ocenę formalną i są w trakcie weryfikacji merytoryczno - technicznej. Zgłoszone wnioski dotyczą projektów budowy dróg, transgranicznego rozwoju miasta przez przebudowę ulic i budowę parkingów oraz budowę skrzyżowania ulic z drogą krajową, minimalizacji zagrożeń powodziowych, realizacji programu budowy społeczeństwa informacyjnego oraz tworzenia centrum rekreacji dziecięcej. Tak więc projekty dotyczą inwestycji wymienionych w większości w art. 2 rozporządzenia Rady WE z 26 czerwca 1999r. jako dofinansowywane ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, jak i wymienionych w programie operacyjnym rozwoju regionalnego "Narodowego Planu Rozwoju 2004-2006" jako cele priorytetowe dofinansowania w ramach krajowego programu.
Powyższe ustalenia faktyczne w ocenie Sądu, dawały podstawę do przypuszczenia i przewidywania przez Gminę Miejską uzyskania na 2006r. dofinansowania ze środków funduszy strukturalnych, przedłożonych projektów zadań inwestycyjnych. Ponadto szacunku dochodów z budżetu Unii Europejskiej, Gmina dokonała w oparciu o szacunek wysokości wydatków na poszczególne programy przewidziane do sfinansowania z udziałem ww. środków, przy uwzględnieniu zasad wynikających z umów międzynarodowych, ustaw i rozporządzeń. Przy uwzględnieniu też dokonanej symulacji możliwości pozyskania środków w oparciu( jak twierdziła skarżąca w skardze) o doświadczenie Gminy Miejskiej w pozyskiwaniu środków w roku 2005r.
Skoro Gmina Miejska wystąpiła z wnioskami o przyznanie środków pomocowych w ramach programów z funduszy strukturalnych i zostały wszczęte stosowne procedury, więc była uprawniona prognozować, że środki uzyska. Czyli istniały uzasadnione przesłanki, przewidywania przyznania środków z budżetu Unii Europejskiej na sfinansowanie zgłoszonych projektów. Tym samym w ocenie Sądu te zakładane dochody mogły być prognozowane jako przyszłe zdarzenia i fakty.
Dlatego zdaniem Sądu nie zasadne jest stanowisko Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej, że jednostka samorządu terytorialnego może planować tylko takie dochody, które są rzeczywiste tj. poparte zawarta umową. Prognozować jak Sąd wcześniej wywiódł, to przewidywać, przypuszczać, a nie tylko stwierdzać zaistnienie faktu. Prognoza niesie ze sobą ryzyko, jest to przewidywanie przyszłości, która nie zawsze w całości się musi potwierdzić. W niniejszej sprawie jest ryzyko nie przyznania środków pomocowych, jednakże nie wyklucza to postawienia pozytywnej prognozy w oparciu o posiadane informacje i obliczenia oraz wcześniejsze doświadczenia Gminy w staraniu się o środki unijne, pozyskania tych środków i ujęcia ich w uchwale budżetowej na 2006 rok.
Reasumując powyższe w ocenie Sądu, skarżąca podjęła uchwałę budżetową z dnia [...] grudnia 2005r. w zakresie zaplanowanych na 2006r. dochodów z tytułu środków pochodzących z Unii Europejskiej i wydatków bez naruszenia przepisu art.184 ust.1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych. Także przepis art. 200 ust.1 pkt.1 ustawy o finansach publicznych, który określa, że środki unijne są przeznaczane wyłącznie na cele określone w umowie, w przepisach odrębnych lub deklaracji dawcy, nie został naruszony ww. uchwale budżetowej. Gmina starając się o środki unijne musiała wskazać w projektach cele wydatkowania środków zgodnie z celami wynikającymi z umów międzynarodowych , przepisów odrębnych czy deklaracji dawcy, inaczej jej wnioski nie spełniały by wymagań formalnych i nie podlegały by weryfikacji.
Tym samym Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej bezzasadnie stwierdziło wydanie uchwały budżetowej przez Radę Miasta z naruszeniem prawa i stwierdziło jej nieważność w części dotyczącej zaplanowania dochodów z tytułu środków pochodzących z Unii Europejskiej i wydatków, oraz ustaliło w tej części budżet.
W konkluzji Sąd podziela stanowisko skarżącej, iż Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej błędnie zinterpretowało normę prawną zawartą w przepisie art.184 ust.1 pkt.1ustawy o finansach publicznych.
W konsekwencji stanowi więc naruszenie przepisów prawa tj.art.200 ust.1 pkt.1i art.203 ust.1 ustawy o finansach publicznych, stwierdzenie Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej wyprowadzone z treści tych przepisów, w kontekście stanu faktycznego niniejszej sprawy, że skoro przyznanie środków unijnych , szczegółowe warunki wykorzystania i rozliczenia przyznanych środków, wynikają z zawartych umów z beneficjentem pomocy, to tylko te umowy mogą stanowić podstawę ujęcia tych środków w budżecie jednostki samorządu terytorialnego. Zdaniem Sądu wymienione przepisy dotyczą szczegółów wykorzystywania środków, a Kolegium nie kwestionuje wydatków zaplanowanych na zadania objęte zgłoszonymi projektami. Brak jest podstaw do uznania, że warunki wykorzystania i rozliczania środków miały by wpływać na planowane dochody, co słusznie podniosła w skardze Gmina Miejska.
Zasadny też jest zarzut poniesiony na rozprawie, że uchwała nadzorcza z dnia 31 stycznia 2006r. w pkt. II narusza kompetencje Rady Gminy do uchwalenia budżetu, gdyż Regionalna Izba Obrachunkowa wskazywała Radzie Miasta sposoby usunięcia naruszenia prawa, wchodząc w sferę uprawnień ustawowych organu stanowiącego jakim jest Rada Gminy. Przepis art.18 ust.1 pkt4 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. Nr 142, poz.1591 ze zm.) mówi o wyłącznym uprawnieniu rady gminy do uchwalania budżetu. Uprawnienia nadzorcze regionalnych izb obrachunkowych powinny być interpretowane ścieśniająco, tak aby nie naruszały praw podmiotowych gminy reprezentowanej w tym zakresie przez Radę.
Natomiast niezasadny jest jednak zarzut skarżącej, że Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej stwierdziło nieważność uchwały budżetowej w zakresie dochodów, a nie wydatków, co wynika jednoznacznie z treści tej uchwały określającej nieważność dochodów i wydatków w pkt. I zaskarżonej uchwały.
Mając powyższe na uwadze Sąd zaskarżoną uchwałę uchylił po myśli przepisu art. 145§1ust.1 pkt.1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270) zwanej dalej jako p.p.s.a. w zw. z przepisem art.148 p.p.s.a. W oparciu o przepis art. 152 p.p.s.a. Sąd określił, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, a w oparciu o przepis art. 200 p.p.s.a. zasądził od Regionalnej Izby Obrachunkowej na rzecz Gminy Miejskiej kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI