I SA/Rz 364/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2025-08-27
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
ochrona środowiskadofinansowanieczyste powietrzesąd administracyjnyniedopuszczalność skargiWFOŚiGWdotacje

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę na informację o odmowie przyznania dofinansowania z programu "Czyste Powietrze", uznając ją za niedopuszczalną.

Skarżąca K.M. zaskarżyła informację Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie o odmowie przyznania dofinansowania z programu "Czyste Powietrze", zarzucając naruszenie przepisów KPA i PPSA. Organ wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że działania Funduszu w zakresie przyznawania dotacji mają charakter cywilnoprawny i nie podlegają kontroli sądu administracyjnego. Sąd przychylił się do tego stanowiska, odrzucając skargę jako niedopuszczalną.

Skarżąca K.M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na informację Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (WFOŚiGW) z dnia 29 maja 2025 r., która podtrzymywała odmowę przyznania dofinansowania z programu "Czyste Powietrze". Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) oraz Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (PPSA). W odpowiedzi na skargę, WFOŚiGW wniósł o jej odrzucenie, wskazując, że informacje dotyczące przyznania dotacji mają charakter cywilnoprawny i nie podlegają kontroli sądu administracyjnego. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną, odrzucając ją na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 PPSA. Sąd wyjaśnił, że katalog spraw podlegających kontroli sądu administracyjnego, określony w art. 3 § 2 i 3 PPSA, nie obejmuje tego typu działań WFOŚiGW. Informacje te nie są aktami administracji w rozumieniu przepisów, a przyznawanie dotacji ma charakter cywilnoprawny. Ponadto, sąd stwierdził, że ustawa o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich, na którą powoływała się skarżąca, nie przewiduje drogi odwoławczej dla grantobiorców w takim przypadku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taka informacja nie podlega kontroli sądu administracyjnego, ponieważ działania Funduszu w tym zakresie mają charakter cywilnoprawny i nie są aktami administracji publicznej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że informacje WFOŚiGW o odmowie przyznania dofinansowania nie są aktami administracji publicznej w rozumieniu PPSA, a ich charakter jest cywilnoprawny. Ponadto, ustawa o środkach europejskich nie przewiduje drogi odwoławczej dla grantobiorców w tym przypadku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1, 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.z.r.z.f.ś.e. art. 2 § ust. 1 pkt 34

Ustawa o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027

u.z.r.z.f.ś.e. art. 41 § ust. 1 i 3

Ustawa o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027

Argumenty

Skuteczne argumenty

Działania WFOŚiGW w zakresie przyznawania dotacji mają charakter cywilnoprawny i nie podlegają kontroli sądu administracyjnego. Informacje o odmowie przyznania dofinansowania nie są aktami administracji publicznej w rozumieniu PPSA. Ustawa o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich nie przewiduje drogi odwoławczej dla grantobiorców.

Godne uwagi sformułowania

informacje (a nie decyzje) skierowane do aktualnie skarżącej nie mają charakteru władczego działania administracji Działania Wojewódzkiego Funduszu mają bowiem charakter cywilno-prawny i dlatego też nie podlegają kontroli sądu administracyjnego Uprawienie do otrzymania dofinansowania nie wynika bowiem wprost z przepisów prawa. Powstaje ono na skutego rozstrzygnięcia wniosku podjętego po uwzględnieniu przesłanek, o których mowa w regulaminie naboru wniosków o dofinansowanie przedsięwzięć w ramach programu priorytetowego "Czyste Powietrze".

Skład orzekający

Grzegorz Panek

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi na informacje WFOŚiGW dotyczące przyznawania dotacji z programów środowiskowych, charakter cywilnoprawny tych działań."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy dofinansowania z programu "Czyste Powietrze" i interpretacji przepisów dotyczących środków europejskich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje istotne rozróżnienie między aktami administracyjnymi a czynnościami cywilnoprawnymi w kontekście funduszy ochrony środowiska, co jest ważne dla prawników procesowych i specjalistów od prawa administracyjnego.

Czy odmowa dofinansowania z "Czystego Powietrza" zawsze podlega kontroli sądu? WSA w Rzeszowie wyjaśnia.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Rz 364/25 - Postanowienie WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2025-08-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Grzegorz Panek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 § 2 i 3, art. 58 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 1079
art. 2 ust. 1 pkt 34, art. 41 ust. 1 i 3
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2025 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.M. na informację Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie z dnia 29 maja 2025 r. w przedmiocie utrzymania odmowy przyznania dofinansowania z programu "Czyste Powietrze" - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę
Uzasadnienie
K.M. (dalej: skarżąca) skargą z dnia 10 lipca 2025 r. skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zaskarżyła "decyzję" Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie (dalej: WFOŚiGW) z dnia 29 maja 2025 r. podtrzymującą odmowę przyznania dofinansowania z programu "Czyste Powietrze".
Skarżąca wniosła o:
1. zobowiązanie organu do wydania decyzji administracyjnej w sprawie,
2. stwierdzenie rażącego naruszenia prawa przez organ,
3. zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącej.
Skarżąca złożyła wniosek o dofinansowanie z programu "Czyste Powietrze" i organ informacjami z dnia 2 kwietnia 2025 r. i 29 maja 2025 r. odmówił udzielenia jej dofinansowania, jako przyczynę wskazując nie spełnienie przez skarżącą warunków formalnych do otrzymania takiego dofinansowania.
Skarżąca w uzasadnieniu skargi zarzuciła naruszenie przepisu art. 8, 78, 79, 104 i 107 § kpa oraz art. 149 p.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę organ – Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie – wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, względnie o jej oddalenie.
W uzasadnieniu swojego stanowiska organ wskazał, że informacje (a nie decyzje) skierowane do aktualnie skarżącej nie mają charakteru władczego działania administracji, nie dotyczą uprawnień lub obowiązków skarżącej wynikającej z przepisów ustawy. Działania Wojewódzkiego Funduszu mają bowiem charakter cywilno-prawny i dlatego też nie podlegają kontroli sądu administracyjnego. Organ powołał się na dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym to dotyczące art. 411 ust. 8 prawa o ochronie środowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje.
Skarga jest niedopuszczalna i jaka taka podlega odrzuceniu.
Katalog spraw, w których dopuszczalna jest droga postępowania sądowo-administracyjnego, został wymieniony w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. Z wymienionych tam poszczególnych kategorii spraw sądowo-administracyjnych w niniejszej sprawie, jako mogące stanowić postawę domagania się przez Skarżącą kontroli sądu administracyjnego wobec wydanej wobec niej informacji organu należy rozważyć przesłanki wymienione w art. 3 § 2 pkt 4 i 3 § 3 p.p.s.a.
Przepis art. 3 § 2 pkt 4 stanowi, że kontroli sądu administracyjnego podlegają skargi na inne określone w pkt 1 do 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikającej z przepisów prawnych.
Wydane przez WFOŚiGW informacje nie stanowią jednak aktu administracji o którym mowa w tym przepisie. Aktami takimi są bowiem tylko takie akty lub czynności, które w rozumieniu przepisów prawa materialnego i procesowego nie są decyzją lub postanowieniem, mają charakter indywidualny, podejmowane są na podstawie przepisów prawa, które nie wymagają autorytatywnej konkretyzacji, a jedynie potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów powszechnie obowiązującego prawa, co oznacza również, że stanowią one przejaw wiedzy organu wykonującego administracje publiczną, a także podejmowane są w zakresie administracji publicznej charakteryzując się między innymi jednostronnością działania i są podejmowane przez podmiot wykonujący administrację publiczną.
WFOŚiGW jest instytucją ochrony środowiska i nie został zaliczony przez ustawodawcę do organów ochrony środowiska, lecz został określony jako jedna z instytucji ochrony środowiska. Dokonywana przez ten podmiot czynność przyznania dotacji ma w swej istocie charakter cywilno-prawny i nie stanowi o władczym działaniu organu administracyjnego. Działanie takie przy tym nie jest dokonywane w formie decyzji administracyjnej, a zatem nie ma zastosowania, jako podstawa złożenia skargi, przepis art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.
Dodatkowo należy jeszcze podkreślić, że przedmiotem skargi nie jest także czynność dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Uprawienie do otrzymania dofinansowania nie wynika bowiem wprost z przepisów prawa. Powstaje ono na skutego rozstrzygnięcia wniosku podjętego po uwzględnieniu przesłanek, o których mowa w regulaminie naboru wniosków o dofinansowanie przedsięwzięć w ramach programu priorytetowego "Czyste Powietrze". Czynności poprzedzające zawarcie umowę nie statuują zobowiązań WFOŚiGW, a nadto nie są rozstrzygnięciem władczym – mają natomiast na celu ustalenie warunków dofinansowania.
Dlatego też przepis art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. nie może stanowić podstawy do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
Podstawą taką nie może być również przepis art. 3 § 3 p.p.s.a.
Stanowi on, że w przypadkach przewidzianych przez przepisy ustaw szczególnych, które przewidują sądową kontrolę stronie również może przysługiwać prawo do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
W przedmiotowej sprawie jako tego typu ustawę szczególną należy rozważyć ustawę z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021 do 2027 ( Dz. U. 2022.1079).
Ustawa ta określa zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowej w perspektywie finansowej 2021-2027, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i tej polityki oraz tryb współpracy między nimi.
Określa ona pojęcia beneficjenta, wnioskodawcy oraz tryb przeprowadzenia konkursu na udzielanie pomocy finansowej na realizację poszczególnych projektów związanych z programami w zakresie polityki spójności. W rozdziale 16 (art. 63 do 79) przewiduje procedurę odwoławcza od informacji o negatywnej ocenie projektu, jak także przesłanki skierowania skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, czy też skargi kasacyjnej do NSA. Procedura ta dotyczy jednak wnioskodawcy w rozumieniu art. 2 pkt 34 tej ustawy, czyli podmiotu, który złożył wniosek o dofinansowanie projektu, w tym również tzw. "projektu grantowego", o którym mowa art. 41 ust. 1 tej ustawy.
W rozumieniu tych przepisów, które zostały powyżej powołane, wnioskodawcą, a zarazem beneficjentem programu, jest WFOŚiGW, z którym Narodowy Fundusz Środowiska i Gospodarki Wodnej z siedzibą w Warszawie zawarł umowę o dofinansowanie nr FENX.01.01-IW.01-0010/24 na dofinansowanie projektu grantowego program priorytetowy "Czyste Powietrze" realizowanego w Województwie Podkarpackim.
Na mocy Regulaminu naboru wniosków o dofinansowanie przedsięwzięć w formie dotacji w ramach programu priorytetowego "Czyste Powietrze", który określa zasady naboru wniosków o dofinansowanie w formie dotacji oraz w formie dotacji z prefinansowaniem, jako wnioskodawcy, beneficjenta ubiegającego się o tego typu wsparcie, a taką osobą jest skarżąca, należy rozumieć odpowiednio osobę ubiegającą się o grant/grantobiorcę, o którym mowa w art. 41 ust. 3 ustawy o zasadach realizacji zadań (...).
Skarżąca nie jest zatem wnioskodawcą czy też beneficjentem w rozumieniu art. 2 ust. 1 i 34 ww. ustawy, której w myśl powołanych przepisów, przysługiwała by droga odwoławcza, ale grantobiorcą dla którego ustawa ta nie przewiduje uprawnień odwoławczych, w tym skierowania sprawy na drogę podstępowania sądowo-administracyjnego.
Dlatego też przepis art. 3 § 3 p.p.s.a. również nie będzie stanowił podstawy dla przyjęcia dopuszczalności skargi.
Z tych względów Sąd uznał, że skarga nie jest dopuszczalna i w związku z tym w myśl art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ją odrzucił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI