I SA/Rz 337/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi była decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. ustalającą podatek od spadków i darowizn. Skarżący, D. M., nabył w drodze zapisu windykacyjnego po zmarłym M. W. lokal mieszkalny i miejsce postojowe, zgłaszając w zeznaniu SD-3 chęć skorzystania z ulgi mieszkaniowej przewidzianej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Organy podatkowe uznały, że nie można zastosować tej ulgi, ponieważ przedmiotem nabycia w drodze zapisu windykacyjnego były prawa majątkowe wynikające z umowy deweloperskiej i przedwstępnej sprzedaży, a nie odrębna własność lokalu mieszkalnego, która nie została ustanowiona przed śmiercią spadkodawcy ani do dnia wydania decyzji. Sąd administracyjny, analizując przepisy ustawy o własności lokali oraz ustawy o podatku od spadków i darowizn, potwierdził, że umowa deweloperska tworzy jedynie ekspektatywę prawa do nabycia nieruchomości, a nie przenosi własności. Własność lokalu przechodzi na nabywcę dopiero z chwilą wpisu do księgi wieczystej. Ponieważ odrębna własność lokalu nie istniała w chwili śmierci spadkodawcy, skarżący nie nabył nieruchomości, a jedynie prawa majątkowe, co wykluczyło możliwość zastosowania ulgi mieszkaniowej. Sąd oddalił również zarzuty dotyczące niewłaściwej właściwości miejscowej organu oraz braku uwzględnienia kosztów leczenia spadkodawcy, wskazując na brak odpowiedniego udokumentowania tych wydatków. W konsekwencji, sąd uznał zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących ulgi mieszkaniowej w podatku od spadków i darowizn w kontekście nabycia praw z umowy deweloperskiej oraz znaczenia ustanowienia odrębnej własności lokalu.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nabycia w drodze zapisu windykacyjnego praw z umowy deweloperskiej, gdzie własność lokalu nie została jeszcze formalnie ustanowiona.
Zagadnienia prawne (3)
Czy nabycie w drodze zapisu windykacyjnego praw wynikających z umowy deweloperskiej, gdzie lokal mieszkalny nie został jeszcze wyodrębniony jako odrębna nieruchomość, pozwala na skorzystanie z ulgi mieszkaniowej w podatku od spadków i darowizn?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nabycie praw majątkowych wynikających z umowy deweloperskiej, a nie odrębnej własności lokalu mieszkalnego, wyklucza możliwość skorzystania z ulgi mieszkaniowej.
Uzasadnienie
Ulga mieszkaniowa jest możliwa do zastosowania tylko w przypadku nabycia własności lub współwłasności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Umowa deweloperska tworzy jedynie ekspektatywę prawa do nabycia nieruchomości, a nie przenosi własności. Własność lokalu powstaje z chwilą wpisu do księgi wieczystej, a do tego czasu nabywca posiada jedynie roszczenie o ustanowienie odrębnej własności.
Czy organ podatkowy właściwy do rozpatrzenia sprawy o podatek od spadków i darowizn w przypadku zapisu windykacyjnego powinien być ustalany według ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, czy miejsca położenia nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organ właściwy jest ustalany według ostatniego miejsca zamieszkania lub pobytu spadkodawcy, zgodnie z rozporządzeniem o właściwości organów podatkowych.
Uzasadnienie
Zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie właściwości organów podatkowych, w sprawach zapisu windykacyjnego właściwość miejscową ustala się według ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, a w przypadku braku takiego miejsca – według ostatniego miejsca jego pobytu.
Czy dokumentacja medyczna dotycząca leczenia spadkodawcy, nie zawierająca szczegółowych informacji o poniesionych wydatkach, jest wystarczająca do uwzględnienia ich jako ciężarów spadku lub podstawy do odliczeń w podatku od spadków i darowizn?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, dokumentacja medyczna musi precyzyjnie określać wysokość poniesionych wydatków i dowodzić ich poniesienia, aby mogły zostać uwzględnione.
Uzasadnienie
Przepisy, w tym rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie zeznania podatkowego, wymagają od podatnika udokumentowania poniesionych wydatków, w szczególności poprzez faktury. Sama dokumentacja medyczna informująca o leczeniu, bez wskazania konkretnych kosztów i ich poniesienia, nie jest wystarczająca.
Przepisy (17)
Pomocnicze
u.p.s.d. art. 16 § ust. 1
Ustawa o podatku od spadków i darowizn
Zwolnienie mieszkaniowe dotyczy nabycia własności lub współwłasności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, a nie nabycia praw majątkowych wynikających z umowy deweloperskiej.
u.p.s.d. art. 17a § ust. 1
Ustawa o podatku od spadków i darowizn
Podatnik zobowiązany jest do dołączenia do zeznania dokumentów mających wpływ na określenie podstawy opodatkowania, w tym dowodów poniesienia wydatków.
Ustawa o własności lokali art. 7 § ust. 2
Odrębna własność lokalu powstaje z chwilą wyodrębnienia lokalu i wpisania go do księgi wieczystej, co ma charakter konstytutywny.
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 27 listopada 2015 r. w sprawie zeznania podatkowego składanego przez podatników podatku od spadków i darowizn § § 3 pkt 3
Podatnicy są obowiązani dołączyć dokumenty potwierdzające poniesienie wydatków, w szczególności faktury.
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowych § § 7 ust. 1 pkt 1 lit. c
Właściwość miejscową organów podatkowych w sprawach podatku od spadków i darowizn, w tym w sprawach zapisu windykacyjnego, ustala się według ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, a w przypadku braku takiego miejsca – według ostatniego miejsca jego pobytu.
Ustawa o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz deweloperskim funduszu gwarancyjnym art. 5 § pkt 6
Umowa deweloperska zobowiązuje dewelopera do wybudowania budynku i ustanowienia odrębnej własności lokalu oraz przeniesienia jej na nabywcę; nie przenosi własności w momencie zawarcia umowy.
P.u.s.a. art. 1 § ust. 1 i 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a, b i c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 247 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
op. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
op. art. 122
Ordynacja podatkowa
op. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
op. art. 188
Ordynacja podatkowa
op. art. 191
Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nabycie w drodze zapisu windykacyjnego praw wynikających z umowy deweloperskiej, a nie odrębnej własności lokalu, nie uprawnia do ulgi mieszkaniowej. • Brak wystarczającego udokumentowania poniesionych wydatków na leczenie spadkodawcy.
Odrzucone argumenty
Skarżący spełnia materialne przesłanki ulgi mieszkaniowej, ponieważ lokal był wybudowany i gotowy do wydania. • Organ I instancji był niewłaściwy do rozpoznania sprawy. • Organy podatkowe naruszyły zasady prawdy materialnej i wadliwie oceniły dowody.
Godne uwagi sformułowania
przedmiotem nabycia było prawo majątkowe a nie nieruchomość • zwolnienie określone w tym przepisie obejmuje własność/współwłasność w budynku mieszkalnym... • nie jest równoznaczna z nabyciem tego prawa • ekspektatywa jest zatem roszczeniem o ustanowienie odrębnej własności lokalu
Skład orzekający
Grzegorz Panek
przewodniczący sprawozdawca
Piotr Popek
sędzia
Jarosław Szaro
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ulgi mieszkaniowej w podatku od spadków i darowizn w kontekście nabycia praw z umowy deweloperskiej oraz znaczenia ustanowienia odrębnej własności lokalu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nabycia w drodze zapisu windykacyjnego praw z umowy deweloperskiej, gdzie własność lokalu nie została jeszcze formalnie ustanowiona.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem podatkowym i nieruchomościami ze względu na szczegółową analizę przepisów dotyczących ulgi mieszkaniowej i charakteru praw nabywanych z umowy deweloperskiej.
“Nabycie mieszkania od dewelopera to nie zawsze własność – kluczowa interpretacja WSA w sprawie ulgi podatkowej.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.