I SA/Rz 288/05

I SA/Rz 288/05 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2006-03-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Bożena Wieczorska
Jacek Surmacz /przewodniczący sprawozdawca/
Kazimierz Włoch
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
art. 201 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Surmacz /spr./ Sędziowie NSA Bożena Wieczorska WSA Kazimierz Włoch Protokolant sek.sąd. T.Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2006r. na rozprawie- sprawy ze skargi H. G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] maja 2005r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania podatkowego - oddala skargę -
Uzasadnienie
I SA/Rz 288/05
UZASADNIENIE
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzjami z dnia (...) grudnia 2004r. o nr nr: (...), (...) i (...), rozstrzygnął w stosunku do skarżącego H. G. prowadzącego Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe "A" w miejscowości M. odnośnie podatku od towarów i usług za: lipiec, sierpień, wrzesień, październik i listopad 2000r.; lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad 2001r. i marzec, kwiecień, maj, czerwiec 2002r.
Od decyzji wydanych przez organ I instancji odwołania wniósł H. G., domagając się uchylenia zaskarżonych decyzji w całości i umorzenia postępowania podatkowego.
W trakcie postępowania odwoławczego H. G. pismem z dnia 7 kwietnia 2005r. (data wpływu do Izby Skarbowej: 11 kwietnia 2005r.) wniósł o zawieszenie postępowania podatkowego do czasu zakończenia sprawy karnej toczącej się w Sądzie Okręgowym w Krośnie sygn. akt: II K 1/04. W jego ocenie w sprawie karnej mogą zapaść odmienne rozstrzygnięcia co do przyjętych wielkości paliw sprzedanych poza ewidencją, dlatego ustalenia w sprawie karnej będą stanowiły zagadnienie wstępne w sprawie uszczupleń podatkowych.
Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2005r. nr (...), na podstawie art. 216, art. 239, art. 221, art. 201 § 1 i § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r., nr 8, poz. 60; powoływanej dalej jako: Ordynacja podatkowa), odmówił zawieszenia postępowania podatkowego.
W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej przytoczył treść art. 201 § 1 Ordynacji podatkowej i skonstatował, że wymienione przypadki nie dotyczą przedmiotowej sprawy. Pod pojęciem bowiem "zagadnienia wstępnego" rozumie się sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Ocena zaś tego zagadnienia wstępnego należy, ze względu na jego przedmiot, do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie. Organ podkreślił, iż postępowanie w sprawie karnej jest zupełnie odrębne od postępowania w sprawie podatkowej. Zatem rozstrzygnięcie w sprawie karnej nie ma bezpośredniego wpływu na wynik sprawy podatkowej oraz na zakres dowodów przyjętych w postępowaniu podatkowym. Wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed Izbą Skarbową nie jest uwarunkowane uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Dowody i materiały zgromadzone w sprawie pozwalają na podjęcie rozstrzygnięcia w postępowaniu podatkowym.
Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) kwietnia 2005r. zażalenie wniósł H. G. zarzucając, iż nie jest ono zasadne ponieważ rozstrzygnięcie w sprawie podatkowej w znacznej mierze będzie zależało od ustaleń w sprawie karnej. Sprawa karna jest na ukończeniu, a inspektorzy Urzędu Kontroli Skarbowej opierali się na ustaleniach z dochodzenia co do ilości paliw. Przewód sądowy zweryfikował te ustalenia, dlatego przyjęcie w wyroku ilości paliw pozaewidencyjnych i "ich czasookresu" będzie miało decydujące znaczenie dla wymiaru podatku. Uzasadnia to wniosek o zawieszenie postępowania podatkowego do czasu zakończenia sprawy karnej.
Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia (...) maja 2005r. nr (...), na podstawie art. 216, art. 233 § 1 pkt 1 art. 201 § 1 pkt 2 i art. 239 Ordynacji podatkowej, po rozpatrzeniu zażalenia, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu Dyrektor Izby Skarbowej podzielił stanowisko zaprezentowane w postanowieniu z dnia 19 kwietnia 2005r., jak również argumentację tego stanowiska, którą przytoczył. Podkreślił, iż zarówno organy podatkowe, jak i sądy żądzą się swoimi zasadami, prowadząc swoje postępowanie dowodowe. Postępowanie w sprawie karnej jest zupełnie odrębne od postępowania w sprawie podatkowej. Zatem rozstrzygnięcie w sprawie karnej nie ma bezpośredniego wpływu na wynik sprawy podatkowej oraz na zakres dowodów przyjętych w postępowaniu podatkowym. Organ podatkowy sam dokonuje oceny, na podstawie zebranego materiału dowodowego. Wydanie orzeczenia merytorycznego w przedmiotowej sprawie przez organ podatkowy nie jest zatem uwarunkowane rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Sam fakt prowadzenia postępowania karnego nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania podatkowego.
Dyrektor Izby Skarbowej, decyzjami z dnia (...) kwietnia 2005r. o nr nr: (...), (...) i (...), po rozpatrzeniu odwołań H. G. od decyzji Dyrektora Urzędu Skarbowego z dnia (...) grudnia 2004r. o nr nr (...), (...) i (...), utrzymał w mocy decyzje wydane przez organ I instancji.
H. G. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) maja 2005r. nr (...).
Skarżący wskazał, że postanowienie to nie jest zasadne, gdyż przed Sądem Okręgowym w Krośnie toczy się sprawa karna sygn. akt II K 1/04, gdzie czynione są ustalenia odnośnie wielkości nieewidencjonowanych paliw, ustalenia te będą miały znaczenie dla wielkości wyliczonego podatku, tym bardziej że sprawa jest poszlakowa i nie ma jednoznacznych dowodów na okoliczność wielkości nielegalnych transakcji. Skarżący podkreślił, iż przyznał się do winy, jednakże Inspektorzy Skarbowi nie biorą pod uwagę jego szczerych wyjaśnień, a próbują dokonywać wyliczeń w oparciu o niekonkretne zeznania M. D. oraz małowiarygodne zapiski i nie mające odniesienia do stanu faktycznego. M. D. był jedynie kierowcą i nie wiedział czy przewozi paliwo ewidencjonowane czy też nie. Dlatego ustalenia w sprawie karnej będą zagadnieniem wstępnym dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej.
Skarżący wniósł o zawieszenie postępowania podatkowego do czasu zakończenia postępowania w sprawie karnej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Stosownie do treści art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270) określanej dalej jako P.p.s.a., kontrola zaskarżonych rozstrzygnięć dokonywana jest pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym Sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami i podstawami wskazanymi w skardze. W sytuacji gdy Sąd uzna, iż skarga zasługuje na uwzględnienie w wyniku podzielenia zarzutów podniesionych w skardze bądź też wskutek wzięcia pod uwagę okoliczności nie podniesionych w skardze, jego kompetencje sprowadzają się do wydania rozstrzygnięcia kasacyjnego (uchylenie lub stwierdzenie nieważności zaskarżonego do sądu aktu), z wyjątkami nie mającymi znaczenia w przedmiotowej sprawie. Wyjaśnienia więc wymaga, że gdyby nawet Sąd w przedmiotowej sprawie uwzględnił skargę, to brak jest podstaw prawnych, aby mógł wydać rozstrzygnięcie merytoryczne w sprawie podatkowej tak jak tego domaga się skarżący, a więc o zawieszeniu postępowania podatkowego. Sąd nie jest organem podatkowym, nie rozstrzyga sprawy podatkowej, dokonuje natomiast kontroli legalności aktów podejmowanych przez organy.
Stanowisko prezentowane przez skarżącego, a mianowicie, że wbrew twierdzeniom Dyrektora Izby Skarbowej, w postępowaniu podatkowym odwoławczym wystąpiła podstawa obligująca organ do zawieszenia postępowania po myśli art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, jest nieuprawnione. Stosownie do wspomnianego ostatnio przepisu Ordynacji podatkowej organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Dokonując wykładni tego przepisu zauważyć należy, że jego treść odpowiada uregulowaniu zamieszczonemu w art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, a to z kolei uprawnia do sięgnięcia do orzecznictwa sądowego i literatury przedmiotu dotyczących art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Na tle tego ostatnio powołanego przepisu utrwalony jest pogląd wyprowadzony właśnie z obligatoryjnego charakteru tej podstawy zawieszenia postępowania, że organ zawiesza postępowanie administracyjne jedynie wówczas, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji nie będzie możliwe (wyrok NSA z 10 sierpnia 1983r. I SA 481/83 - ONSA 1983, Nr 2, poz. 65 i PiP 1984, Nr 7, s.147). "Zagadnienie wstępne" dotyczy sytuacji, kiedy rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy będącej przedmiotem postępowania uzależnione jest od wcześniejszego zagadnienia materialno-prawnego, które z istoty swej należy do kompetencji innego organu administracyjnego lub sądu i nie było wcześniej prawomocnie przesądzone (postanowienie NSA z dnia 21 listopada 1996r. I SA/Kr 519/96).
Również na tle stosowania art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w - stanach faktycznych adekwatnych do stanu faktycznego występującego w przedmiotowej sprawie - należy zauważyć jednolite i ugruntowane orzecznictwo sądowe. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 stycznia 2003r. III SA 1629/01 (Lex 137811) wyraził pogląd, że organ podatkowy zawiesza postępowanie administracyjne, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego (prejudycjalnego) przez inny organ lub sąd wydanie decyzji nie będzie możliwe. Tego rodzaju zależności pomiędzy postępowaniem karnym, gdzie ustala się winę za uszczuplenie należności Skarbu Państwa, a postępowaniem podatkowym o wymiar podatku dochodowego i podatku VAT nie zachodzą.
Brak jest podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie podatkowej w przypadku, gdy prowadzone jest przez Prokuraturę niezależne postępowanie karne w tej samej sprawie (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 30 stycznia 2004r. I SA/Gd 735/05 - Lex nr 129359).
Ustalenia dowodowe dochodzenia karnego nie stanowią zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 2004r. III SA 1078/03 - POP z 2005r., Nr 4, poz. 86).
Powyżej zaprezentowane stanowisko Sąd, rozpoznający przedmiotową sprawę, podziela, gdyż postępowanie podatkowe jest postępowaniem samodzielnym, odrębnym od postępowania karnego. Zgodnie z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Niezależnie od powyższego dodać należy, że H. G. wniósł skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) kwietnia 2005r. o nr nr: (...), (...) i (...) i zostały zarejestrowane odpowiednio pod sygnaturami I SA/Rz 269/05, I SA/Rz 270/05 i I SA/Rz 271/05. Sprawy te do dnia wydania wyroku w przedmiotowej sprawie nie zostały rozpoznane. W tych sprawach przedmiotem kontroli Sądu jest z mocy ustawy również ocena postępowania podatkowego poprzedzającego wydanie zaskarżonych decyzji, a więc również ocena dokonanych ustaleń faktycznych. Oczywiście nie wchodząc w kompetencje Sądu w tamtych sprawach, zauważyć jedynie należy, że okoliczności podnoszone przez skarżącego co do wiarygodności poszczególnych dowodów, będą przedmiotem oceny Sądu.
Skoro więc w przedmiotowej sprawie brak było podstawy do zawieszenia postępowania podatkowego, gdyż organy należycie ustaliły brak związku pomiędzy postępowaniem podatkowym, a postępowaniem karnym to nie było dopuszczalne zawieszenie postępowania, a w konsekwencji zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Mając na uwadze powyższe Sąd skargę oddalił (art. 151 P.p.s.a.).