I SA/RZ 253/25

I SA/Łd 566/25 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-12-02
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-09-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Bożena Kasprzak /przewodniczący sprawozdawca/
Grzegorz Potiopa
Tomasz Furmanek
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Grzegorz Potiopa Asesor WSA Tomasz Furmanek Protokolant: Specjalista Agnieszka Kerszner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi J. J. i T. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 22 lipca 2025 r. nr SKO.4163.20,21.25 w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 22 lipca 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie określenia J. J. oraz T. J. wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od grudnia 2024 roku za nieruchomość w części niezamieszkałą.
Z akt sprawy wynika, że 30 grudnia 2024 r. oraz 10 lutego 2025 r. wezwano małżonków J. J. i T. J. współwłaścicieli ww. nieruchomości do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Małżonkowie nie złożyli deklaracji, poinformowali natomiast, że w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą nie są wytwarzane śmieci komunalne oraz poinformowali, że działalność gospodarcza podatników została zarejestrowana w Bazie Danych o Produktach i Opakowaniach oraz Gospodarce Odpadami (BDO), a pośród wielu kodów odpadów powstających w warsztacie samochodowym są również zapewniające odbiór plastiku jak i makulatury. Jednocześnie wskazali, że na tej samej posesji mieszkają i prowadzą działalność, zatem śmieci komunalne powstają w związku z zamieszkaniem nie zaś prowadzeniem działalności.
Postanowieniem z 14 kwietnia 2025 r. Wójt Gminy Sieradz wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia podatnikom wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Decyzją z 14 maja 2025 r., Wójt Gminy Sieradz określił podatnikom wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi począwszy od grudnia 2024 r. za nieruchomość (objętą wspólnością majątkową małżeńską) w części niezamieszkałą, położoną w miejscowości C. przy ul. [...], w gminie S. w kwocie:
1) 16,80 zł za pojemnik o pojemności 120 I - na odpady zmieszane,
2) 16,80 zł za pojemnik o pojemności 120 I - na szkło,
3) 16,80 zł za pojemnik o pojemności 120 I - na odpady bio,
4) 16,80 zł za pojemnik o pojemności 120 I - na papier,
5) 16,80 zł za pojemnik o pojemności 120 I - na metale i tworzywa sztuczne.
W wyniku rozpatrzenia wniesionego odwołania ww. decyzją z 22 lutego 2025 r. SKO w Sieradzu utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ podkreślił, że zasady odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy uregulowane zostały w ustawie z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 733) - dalej u.c.p.g.
Do zasad tych odnoszą się także akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania Gminy Sieradz, tj.: Uchwała Nr XL/263/2021 Rady Gminy Sieradz z dnia 15 grudnia 2021 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, stawki tej opłaty oraz stawki opłaty za pojemnik lub worek o określonej pojemności (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z dnia 16 grudnia 2021 r. poz. 6562), Uchwała Nr LII/358/2022 Rady Gminy Sieradz z dnia 22 listopada 2022 r. w sprawie zmiany uchwały Nr XL/263/2021 Rady Gminy Sieradz z dnia 15 grudnia 2021 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, stawki tej opłaty oraz stawki opłaty za pojemnik lub worek o określonej pojemności (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z dnia 7 grudnia 2022 r. poz. 7123) i § 3 Uchwały Nr XVI/114/2016 z dnia 18 maja 2016 r. w sprawie określenia terminu, częstotliwości i trybu uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z dnia 8 czerwca 2016 r. poz. 2454).
Kolegium wskazało, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy jest mowa o nieruchomości o podwójnym przeznaczeniu, tj. jej część stanowi miejsce zamieszkania podatników, zaś część jest wykorzystywana do prowadzania działalności gospodarczej (warsztat samochodowy), przy czym w świetle postanowień u.c.p.g. są to dwie różne kategorie nieruchomości.
A zatem w przypadku części zamieszkałej, zgodnie z art. 6c ust. 1 u.c.p.g. gminy są obowiązane do zorganizowania odbioru odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. W tym przypadku osoba fizyczna jako mieszkaniec składa tzw. deklarację śmieciową i wnosi opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi bez konieczności zawierania odrębnej umowy.
Natomiast dla części niezamieszkałej, wykorzystywanej na prowadzenie działalności gospodarczej — jeżeli w tej części nieruchomości powstają odpady związane z prowadzeniem działalności, traktowane są one jako odpady z tzw. nieruchomości niezamieszkałej znajdzie zastosowanie art. 6 ust. 1 ww. ustawy.
Natomiast zgodnie z brzmieniem art. 6j ust. 4 u.c.p.g. przepisy prawa nie przewidują możliwości zobowiązania właściciela takiej nieruchomości do utrzymywania osobnych pojemników na odpady komunalne wytworzone przez mieszkańców i osobnych pojemników na odpady komunalne powstałe na części niemieszkalnej. Jednakże gromadzenie odpadów komunalnych we wspólnych dla całej nieruchomości pojemnikach właściwie uniemożliwia wyodrębnienie części odpadów, których odbiór i zagospodarowanie spoczywa na gminie i powoduje, że przedsiębiorca odbierający odpady na zlecenie gminy zmuszony jest do odbioru i zagospodarowania także odpadów pochodzących z części niemieszkalnej.
Kolegium nie podzieliło przy tym stanowiska skarżących, iż w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą nie są wytwarzane odpady komunalne. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych Kolegium podkreśliło, że jeśli przedsiębiorca wykorzystuje nieruchomość do prowadzenia działalności gospodarczej, to sama ta okoliczność już prowadzi do domniemania wytwarzania odpadów komunalnych, a ponadto celem przyjętego przez ustawodawcę rozwiązania jest zapewnienie, by wszystkie wytwarzane odpady komunalne były odpowiednio zagospodarowane. A zatem obowiązek zawarcia umowy dotyczy każdego podmiotu prowadzącego działalność na nieruchomości - niezależnie od tego, czy twierdzi, że nie wytwarza odpadów. Jednak już sam fakt korzystania z nieruchomości stwarza potencjalną możliwość ich powstawania. Ponadto zdaniem SKO zasady doświadczenia życiowego wskazują, że nie sposób prowadzić działalności gospodarczej bez wytwarzania odpadów i to we wszystkich frakcjach.
W konsekwencji Kolegium stwierdziło, że organ I instancji prawidłowo określił podatnikom wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości o mieszanym charakterze, zaś Wójt Gminy Sieradz wzywając stronę do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie interpretuje w sposób błędny czy dowolny postanowień u.c.p.g i wskazanych wyżej uchwał Rady Gminy Sieradz.
W skardze do sądu administracyjnego skarżący wskazali, że prawdą jest, iż przy prowadzeniu działalności gospodarczej powstają odpady, ale są to odpady, których nie chciało odbierać przedsiębiorstwo komunalne, działające na terenie gminy, dlatego skarżący nawiązali współpracę na odbiór tych odpadów w ramach BDO .
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje;
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r. poz. 935), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Przeprowadzając taką kontrolę, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Kontrola sądowoadministracyjna w przedmiotowej sprawie przeprowadzona w oparciu o powyższe kryteria nie wykazała uchybień, które uzasadniałyby wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Zasadniczy spór w sprawie dotyczy kwestii, czy prawidłowo organy podatkowe określiły skarżącym wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości o charakterze mieszanym w rozumieniu u.c.p.g., tj. stanowiącej w części miejsce zamieszkania skarżących, zaś w części wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej.
Rację w tym sporze należy przyznać organom podatkowym.
Z przepisów art. 6c u.c.p.g. wynika, że ustawodawca dla potrzeb zorganizowania odbioru odpadów komunalnych wprowadził dwie podstawowe kategorie nieruchomości na gruncie u.c.p.g. tj.: nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy (ust. 1) i nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (ust. 2) oraz trzecią kategorię mieszaną wywodząca się z dwóch powyższych kategorii tj. nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy (ust. 2b). Stosownie zaś do treści art. 6c ust. 2b u.c.p.g., do trzeciej kategorii nieruchomości (mieszanych) nie stosuje się przepisów ust. 2a i 3a tego artykułu. Art. 6c ust. 2a u.c.p.g. odnosi się do konieczności udzielenia zamówienia publicznego na odbieranie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości niezamieszkałych, zaś ust. 3a odnosi się do możliwości złożenia przez właściciela nieruchomości niezamieszkałej oświadczenia o wyłączeniu się z systemu odbierania odpadów komunalnych zorganizowanego przez gminę. Powyższe możliwości nie odnoszą się zatem do właścicieli nieruchomości mieszanych, a zatem tych, które składają się z części zamieszkanej przez mieszkańców, jak i niezamieszkanej.
Mając na uwadze ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie, zasadnie wskazał organ odwoławczy, że skarżący, jako właściciele nieruchomości mieszanej obowiązani są uiszczać opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi przez gminę od całości będącej ich własnością nieruchomości o charakterze mieszanym.
Podkreślić również należy, że sposób określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi przez gminę od nieruchomości o charakterze mieszanym przewiduje art. 6j ust. 4 u.c.p.g., zgodnie z którym w przypadku nieruchomości, która w części stanowi nieruchomość, o której mowa w art. 6c ust. 1 (na której zamieszkują mieszkańcy), a w części nieruchomość, o której mowa w art. 6c ust. 2 (na której nie zamieszkują mieszkańcy), opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi sumę opłat obliczonych zgodnie z ust. 1-3.
Jednakże, w art. 6j ust. 5 u.c.p.g. przewidziano, że odnośnie nieruchomości, o których mowa w ust. 4 (a zatem nieruchomości o charakterze mieszanym), rada gminy może podjąć uchwałę stanowiącą akt prawa miejscowego, na mocy której ustali sposób obliczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na terenie tych nieruchomości zgodnie z ust. 1, 2 lub 3 (z tym że w przypadku ustalenia sposobu obliczania opłaty zgodnie z ust. 1 pkt 3 dla części nieruchomości, na której jest prowadzona działalność, uwzględnia się powierzchnię użytkową lokalu). A zatem gminom przyznano uprawnienie do określenia – w miejsce sumy opłat obliczanych na podstawie różnych sposobów – jednego sposobu obliczania opłaty (jednego ze wskazanych już w ustawie w ust. 1, ust. 2 lub ust. 3). Poza sporem pozostaje, że na obszarze Gminy Sieradz obowiązują w tym zakresie akty prawa miejscowego, dostępne w BIP Gminy tj.: Uchwała Nr XL/263/2021 Rady Gminy Sieradz z dnia 15 grudnia 2021 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, stawki tej opłaty oraz stawki opłaty za pojemnik lub worek o określonej pojemności (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z dnia 16 grudnia 2021 r. poz. 6562), Uchwała Nr LII/358/2022 Rady Gminy Sieradz z dnia 22 listopada 2022 r. w sprawie zmiany uchwały Nr XL/263/2021 Rady Gminy Sieradz z dnia 15 grudnia 2021 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, stawki tej opłaty oraz stawki opłaty za pojemnik lub worek o określonej pojemności (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z dnia 7 grudnia 2022 r. poz. 7123) i § 3 Uchwały Nr XVI/114/2016 z dnia 18 maja 2016 r. w sprawie określenia terminu, częstotliwości i trybu uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z dnia 8 czerwca 2016 r. poz. 2454).
Z kolei, zgodnie z art. 6m ust. 1¹ u.c.p.g. właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania pierwszego mieszkańca na danej nieruchomości albo w lokalu budynku wielolokalowym objętym uchwałą, o której mowa w art. 2a ust. 1, lub wytworzenia na danej nieruchomości lub w danym lokalu odpadów komunalnych.
W rozpoznawanej sprawie organy słusznie zatem stwierdziły, że wskazane wyżej wymagania nie zostały przez skarżących spełnione, a zatem organy słusznie zastosowały art. 6o ust. 1 u.c.p.g. określając skarżącym wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Nie budzi również zastrzeżeń Sądu argumentacja organów, że niezależnie od stanowiska skarżących w tej kwestii działalność gospodarcza, w tym zwłaszcza działalność warsztatu samochodowego wiąże się z powstawaniem odpadów komunalnych, co z resztą podatnicy sami przyznali w złożonej skardze.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, który Sąd w składzie rozpoznającym w niniejszej sprawie w całości podziela, że każda działalność gospodarcza generuje odpady komunalne we wszystkich frakcjach. Z obowiązku ponoszenia opłaty nie zwalnia właścicieli również okoliczność, że korzystają z odbioru odpadów przez gminę w części nieruchomości, w której zamieszkują. Jak słusznie wskazały organy podatkowe już sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej rodzi domniemanie wytwarzania przez przedsiębiorcę odpadów komunalnych, niezależnie od subiektywnego przekonania przedsiębiorcy w tym zakresie o niewytwarzaniu odpadów. W ocenie Sądu, na co trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z 26 sierpnia 2025 r., sygn. akt I SA/Rz 253/25, przepisy u.c.p.g., a zwłaszcza a zwłaszcza art. 6c ust. 2, art. 6i ust. 1 pkt 2 u.c.p.g., nie uzależniają ponoszenia przez właściciela nieruchomości opłaty z tytułu gospodarowania odpadami komunalnymi od ilości czy rodzaju wytwarzanych na tej nieruchomości odpadów, ale faktu ich powstawania. Sam fakt prowadzenia na nieruchomości działalności gospodarczej o takim charakterze jak ta prowadzona przez skarżącego stanowi podstawę do przyjęcia, że na nieruchomości tej powstają odpady komunalne.
Sąd podziela również stanowisko Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Poznaniu wyrażone w wyroku z 22 kwietnia 2021 r., sygn. akt I SA/Po 850/20 oraz WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 19 września 2024 r. , sygn. akt I SA/Go 189/24 (dostępne w CBOSA), w których Sądy te stanęły na stanowisku, że związek między powstawaniem odpadów komunalnych a prowadzeniem działalności gospodarczej jest oczywisty i nie budzi wątpliwości
W konsekwencji powyższych ustaleń Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały właściwe przepisy ustawy oraz aktów prawa miejscowego, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego trafnie ustaliły stan faktyczny oraz wyciągnęły z niego logiczne wnioski określając skarżącym wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w zakresie wskazanym w zaskarżonej decyzji. Sąd nie stwierdził również naruszenia zasad postępowania.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, zgodnie z dyspozycją art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Ake.