I SA/Rz 159/24

I SA/Rz 159/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2024-06-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-03-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Grzegorz Panek /sprawozdawca/
Małgorzata Niedobylska /przewodniczący/
Tomasz Smoleń
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I GSK 1232/24 - Wyrok NSA z 2025-10-29
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 1775
art. 8 ust. 1
Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t. j.)
Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 608 art. 43 ust. 1
Rozporzadzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz  uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U.UE L z dnia 20 grudnia 2013 r.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Grzegorz Panek /spr./, Sędzia WSA Tomasz Smoleń, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi K.J. na decyzję Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Rzeszowie z dnia 22 stycznia 2024 r., nr 9009-2024-000031 w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2022 rok oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi K.J. (dalej: skarżący) jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Dyrektor ARiMR) z dnia {...} stycznia 2024 r., nr{...}, utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Kierownik ARiMR) z dnia {...} września 2023 r., nr{...}, w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2022 rok.
Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 1 czerwca 2022 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wpłynął wniosek skarżącego o przyznanie płatności bezpośrednich na 2022 rok w tym, jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie oraz płatności dla młodych rolników. Łączna powierzchnia deklarowanych działek wynosiła {...}ha. Do wniosku skarżący dołączył załączniki graficzne, na których zaznaczył granice zadeklarowanych działek rolnych.
Dyrektor ARiMR zawiadomił w dniu 15 września 2022 r. Prokuraturę Rejonową w Rzeszowie o możliwości popełnienia przestępstwa z art. {...} § {...} Kodeksu karnego (dalej: k.k.) oraz art. {...} § {...} k.k. na szkodę Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przez R.L. we współudziale wielu osób, w tym skarżącego. W zawiadomieniu wskazano, że R.L. kieruje zorganizowaną grupą osób wyłudzającą na dużą skalę płatności od ARiMR poprzez dopisywanie do wniosków poszczególnych wnioskodawców działek, do których nie mają żadnego tytułu prawnego - wnioski składane są po nieznacznym przekroczeniu terminu wyznaczonym na ich złożenie co umożliwia w procesie składania wniosku "podglądnięcie" czy na daną działkę jest w danym roku złożony wniosek.
W dniu 14 listopada 2022 r. Prokuratura Rejonowa w Rzeszowie zawiadomiła ARiMR o wszczęciu śledztwa (sygn. akt.{...} ) w sprawie doprowadzenia w okresie od 2019 r. do września 2022 r. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w ten sposób, że działając w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, wykorzystując indywidulane konta rolnika i za zgodą tych osób m.in. skarżący składał ich imieniem drogą elektroniczną wnioski o dopłaty obszarowe z tytułu posiadania działek rolnych, podając w tych wnioskach nieprawdę co do ilości działek rolnych pozostających w użytkowaniu przez wnioskodawcę.
W dniach od 10 lutego do 8 marca 2023 r. zadeklarowane przez skarżącego działki rolne zostały poddane kontroli na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni metodą inspekcji terenowej. Czynności kontrolne wykazały w stosunku do działek rolnych B, K, W i X zawyżenie powierzchni względem deklaracji z wniosku. Ponadto na działkach rolnych AB, AU, AV, J, N, O, P, Q, V i U inspektorzy stwierdzili inne uprawy niż wnioskodawca zadeklarował we wniosku na 2022 rok.
W dniu 23 marca 2023 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek L.B. o wyjaśnienie kto pobiera dotacje do działek położonych w miejscowości {...}o nr {...} i {...}, które są własnością jego oraz brata i siostry i które są przez nich użytkowane rolniczo i nikomu nie są dzierżawione.
W reakcji na powyższe Kierownik ARiMR wezwał skarżącego do złożenia wyjaśnień lub dokumentów odnośnie deklarowanych działek nr {...}i {...} położonych w miejscowości {...}(gm.{...}), w tym do przedstawienia tytułu prawnego do tych działek. W odpowiedzi na ww. wezwanie, skarżący wyjaśnił, że działki nr {...} i {...}położone w miejscowości {...}użytkuje rolniczo bez tytułu prawnego.
Następnie organ I instancji wezwał skarżącego do złożenia wyjaśnień lub dokumentów w zakresie wszystkich deklarowanych przez niego działek, przedstawienie ewentualnych dokumentów potwierdzających stan posiadania tych działek (np. wypisy z rejestru gruntów i budynków, aktów notarialnych, umów dzierżawy czy użyczenia lub innych aktów własności). W odpowiedzi na wezwanie skarżący wniósł o przedstawienie podstawy prawnej do w/w wezwania.
Organ ponowił powyższe wezwanie (26 maja 2023 r.) pouczając skarżącego, że niezłożenie wyjaśnień lub dokumentów w terminie będzie miało wpływ na ustalenie wysokości należnej płatności.
W odpowiedzi na ww. wezwanie w piśmie z 2 czerwca 2023 r. skarżący podniósł, że brak jest podstawy prawnej do żądania aby wnioskodawca przedstawił tytuł własności lub jakikolwiek dowód prawa użytkowania na poparcie wniosku o przyznanie uprawnień do płatności w celu wykazania, że zadeklarowane kwalifikujące się hektary pozostają w dyspozycji rolnika. Jego zdaniem wskazane przez Kierownika ARiMR podstawy prawne na żądanie okazanie tytułu prawnego do wnioskowanych działek dotyczą sytuacji, gdy użytkownik i właściciel gruntów wystąpili z wnioskiem o płatność i nastąpił konflikt krzyżowy - w jego sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Ponadto wskazał, że działki użytkuje bez tytułu prawnego oraz że działki znajdujące się w jego gospodarstwie znajdują się w dobrej kulturze rolnej i systematycznie przez cały rok wykonuje na nich zabiegi agrotechniczne, a przeprowadzona kontrola na miejscu na działkach zgłoszonych do płatności nie stwierdziła nieprawidłowości w prowadzeniu działalności rolniczej.
Następnie Kierownik ARiMR dwukrotnie (17 i 31 lipca 2023 r.) skierował do skarżącego wezwania do osobistego stawiennictwa w celu przesłuchania w charakterze strony. W odpowiedzi na pierwsze wezwanie skarżący oświadczył, że nie może się stawić z powodu choroby, na drugie wezwanie skarżący nie zareagował.
Decyzją z dnia {...} września 2023 r., nr{...}, Kierownik ARiMR odmówił przyznania skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2022.
Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, po rozpatrzeniu którego opisaną na wstępie decyzją z dnia {...} stycznia 2024 r. Dyrektor ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając za prawidłowe ustalenia faktyczne i ich ocenę prawną wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
Organ odwoławczy wskazał na warunki przyznawania płatności bezpośrednich przewidziane w ustawie z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1775, dalej: ustawa o płatnościach bezpośrednich) oraz w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. U. UE L 2013,347.608 ze zm., dalej: rozporządzenie nr 1307/2013).
Wyjaśniono, że zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich jednolita płatność obszarowa, płatność za zazielenienie, płatność dla młodych rolników, płatność dodatkowa i płatności związane do powierzchni upraw, (dalej: płatności obszarowe) są przyznawane do powierzchni działki rolnej położonej na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, będącej w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha i nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. UE L 181 z dnia 20.06.2014 r., str. 48 ze zm., dalej: rozporządzenie nr 640/2014), określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Ponadto płatność za zazielenianie przysługuje rolnikowi, który spełnia minimalne wymagania do otrzymania płatności bezpośrednich i zgodnie z art. 43 rozporządzenia nr 1307/2013, jeżeli przestrzega praktyk korzystnych dla klimatu i środowiska, polegających na dywersyfikacji upraw, utrzymywaniu trwałych użytków zielonych oraz utrzymywaniu obszarów proekologicznych lub praktyk równoważnych.
Dyrektor ARiMR wskazał, że w związku z informacją prokuratury o wszczęciu śledztwa, które obejmowało okres od 2019 do września 2022 r., obowiązkiem organu I instancji było ustalenie czy skarżący na dzień 31 maja 2022 r. był w posiadaniu działek rolnych, które deklarował we wniosku na rok 2022. W tym celu do skarżącego zostały wystosowane wezwania (25 kwietnia i 26 maja 2023 r.) do złożenia wyjaśnień, a następnie do osobistego stawiennictwa w celu przesłuchania (17 i 27 lipca 2023 r.)
W ocenie organu odwoławczego organ I instancji słusznie odmówił przyznania skarżącemu płatności stwierdzając, że nie udowodnił on kto jest faktycznym posiadaczem przedmiotowych działek, na podstawie zaś art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach bezpośrednich, skarżący był zobowiązany do złożenia wyjaśnień związanych z posiadaniem działek rolnych na dzień 31 maja 2022 r.
Dyrektor ARiMR podkreślił, że skarżący - poza stwierdzeniami, że działki użytkuje bez tytułu prawnego oraz że działki znajdujące się w jego gospodarstwie znajdują się w dobrej kulturze rolnej i systematycznie przez cały rok wykonuje na nich zabiegi agrotechniczne - nie przedstawił niezbędnych informacji ani też żadnych dowodów, który rozwiałby wątpliwości organu w zakresie przyznania płatności. Nie wypowiedział się też w kwestii czy był w posiadaniu deklarowanych gruntów. Bierna postawa skarżącego uniemożliwiła organowi weryfikację w zakresie spełnienia warunku zawartego w art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich.
W skardze na powyższą decyzję organu odwoławczego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 8 k.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji Kierownika ARiMR odmawiającej przyznania płatności.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w zaskarżonej decyzji błędnie przyjęto, że aby zostać beneficjentem pomocy nie wystarczy być posiadaczem działek rolnych w rozumieniu Kodeksu cywilnego, ale należy je rolniczo użytkować. Organ nie wykazał przesłanek odmowy przyznania płatności i nie wskazał jednoznacznie dlaczego skarżącemu nie przysługuje płatność. W wyniku kontroli stwierdzono, że na kwalifikowanej powierzchni była prowadzona działalność rolnicza. Spełnione zostały również warunki przyznania płatności określone w prawie wspólnotowym, tj. prowadzenie działalności rolniczej, w tym m.in. utrzymanie użytków rolnych w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy bez konieczności podejmowania działań przygotowawczych wykraczających poza zwykłe metody rolnicze i zwykły sprzęt rolniczy (art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013). Mimo to organ odmówił przyznania wszystkich płatności, co jest dla skarżącego krzywdzące. Skarżący zarzucił, że zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 6, art. 107 § 1 i 3 k.p.a. oraz art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a sformułowane w niej zarzuty okazały się nietrafne. Sąd nie stwierdził podstaw do zastosowania względem kontrolowanej decyzji środków określonych w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji mogłoby bowiem nastąpić w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przez organ prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Żadna z powyższych okoliczności w kontrolowanej sprawie jednak nie zaistniała.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja odmawiająca przyznania skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2022 rok.
Materialnoprawne przesłanki przyznania płatności bezpośrednich na 2022 rok wynikają m.in. z ustawy o płatnościach bezpośrednich, a także z przepisów wykonawczych.
Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich jednolita płatność obszarowa, płatność za zazielenienie, płatność dla młodych rolników, płatność dodatkowa, płatności związane do powierzchni upraw i uzupełniająca płatność podstawowa, zwane dalej "płatnościami obszarowymi", są przyznawane do powierzchni działki rolnej:
1) położonej na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, zwanych dalej "kwalifikującymi się hektarami";
2) będącej w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności;
3) o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha;
4) nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Natomiast stosownie do art. 43 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013 na wszystkich kwalifikujących się hektarach w rozumieniu art. 32 ust. 2-5 rolnicy uprawnieni do płatności w ramach systemu płatności podstawowej lub systemu jednolitej płatności obszarowej muszą przestrzegać praktyk rolniczych korzystnych dla klimatu i środowiska, o których mowa w ust. 2 tego przepisu lub praktyk równoważnych, o których mowa w ust. 3 niniejszego artykułu. Praktyki rolnicze korzystne dla klimatu i środowiska są następujące: a) dywersyfikacja upraw; b) utrzymywanie istniejących trwałych użytków zielonych; oraz c) utrzymywanie na użytkach rolnych obszaru proekologicznego (ust. 2) Praktyki równoważne obejmują praktyki podobne, które skutkują równoważnym lub większym poziomem korzyści dla klimatu i środowiska w porównaniu do jednej lub kilku praktyk, o których mowa w ust. 2. (ust. 3).
W myśl przytoczonych wyżej regulacji, znajdujących zastosowanie na gruncie niniejszej sprawy, warunkiem uzyskania tego rodzaju płatności, jest m.in. posiadanie gruntów rolnych w roku, którego dotyczy wniosek producenta rolnego.
Spór w rozpoznawanej sprawie dotyczy warunku określonego w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich, ponieważ zdaniem skarżącego, na dzień 31 maja 2022 r. był w posiadaniu działek rolnych, które zadeklarował na rok 2022, zatem jego wniosek o przyznanie płatności powinien być załatwiony pozytywnie,
Z kolei organy stwierdziły, że skarżący tego warunku nie spełnił, ponieważ nie przedstawił stosownych dowodów, które potwierdziłyby fakt posiadania działek ujętych w jego wniosku.
W przekonaniu Sądu prawidłowe jest stanowisko orzekających w niniejszej sprawie organów.
Zaznaczenia wymaga, że posiadanie, jak wynika z treści ww. art. 336 k.c., jest stanem faktycznym, przejawiającym się z jednej strony we władaniu rzeczą, w tym wypadku gruntem, a z drugiej wolą władania tym gruntem, przez daną osobę. Jako takie może być ono zgodne lub niezgodne z prawem. Posiadanie może, ale nie musi opierać się na jakimś tytule prawnym, ponieważ jako stan faktyczny, opiera się na faktycznym władaniu rzeczą, a nie na tytule prawnym do rzeczy.
W orzecznictwie wskazuje się, że pojęcie posiadania gruntów rolnych należy rozumieć jako faktyczne użytkowanie gruntów rolnych. Oznacza to, że można mieć tytuł prawny do gruntu rolnego, ale nie mieć uprawnienia do płatności oraz że można posiadać grunty rolne bez tytułu prawnego, a nawet w złej wierze i z tego tytułu mieć prawo do uzyskania płatności (por. wyrok NSA z 22 września 2023 r. sygn. akt I GSK 1236/22).
Istotą płatności jest zatem to, że są one przyznawane osobie, która rzeczywiście użytkuje grunty. Zaznaczenia wymaga, że rolnik wnioskujący o płatność nie jest zobowiązany do bezpośredniej pracy na gruntach, tzn. nie musi stosownych czynności agrotechnicznych wykonywać osobiście, rzecz jednak w tym, by dokonywane były one w jego imieniu.
Należy wskazać, że specyfika spraw w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego wiąże się z tym, że dysponentem niezbędnych informacji oraz materiału dowodowego potrzebnego do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy jest przede wszystkim strona postępowania, która jak wynika z art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach bezpośrednich, obowiązana jest przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.
Na organie spoczywa zaś obowiązek wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, o czym stanowi art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach.
Z przywołanych wyżej regulacji wynika, że organ administracyjny jest zobowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, to jednak nie jest zobowiązany do zebrania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący. W tym zakresie kluczową pozycję zajmuje strona postępowania (por. wyrok NSA z 17 maja 2022 r., sygn. akt I GSK 2408/18).
Zawarta w art. 7 k.p.a. zasada prawy obiektywnej jest ograniczona poprzez odejście od obowiązku organu podejmowania z urzędu wszelkich kroków co do zebrania materiału dowodowego poprzez przeniesienie ciężaru dowodu na osobę, która z tego faktu wywodzić będzie korzystne dla niej skutki prawne (por. (por. wyrok NSA z 22 września 2023 r. sygn. akt I GSK 1236/22).
W kontrolowanej sprawie skarżący wykazał bierną postawę. Mimo dwukrotnego wezwania przez organ do złożenia wyjaśnień i dowodów, oraz wezwania do stawiennictwa w celu przesłuchania w charakterze strony, skarżący ograniczył się wyłącznie do oświadczenia, że posiada deklarowane grunty bez tytułu prawnego oraz że użytkuje je rolniczo. Nie przedstawił jednak żadnych dowodów na to, że rzeczywiście posiada działki objęte jego wnioskiem.
Zaznaczenia wymaga, że asumptem do przeprowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie było wystąpienie podejrzenia udziału skarżącego w nielegalnym przedsięwzięciu mającym na celu wyłudzenie płatności od ARiMR poprzez dopisywanie do wniosków poszczególnych wnioskodawców działek, do których nie mają tytułu prawnego. Organ został zawiadomiony o wszczęciu śledztwa w tej sprawie przez organy ścigania i powiązaniu z nią osoby skarżącego, w związku z czym podjął bez wątpienia słuszne czynności w celu zweryfikowania czy skarżący faktycznie posiada deklarowane działki. Wzywany do przedstawienia wyjaśnień i dowodów skarżący nie podjął współpracy z organem, lecz wdał się w polemikę dotyczącą zasadności kierowanych do niego wezwań.
Podsumowując, to na skarżącym ciążył obowiązek wykazania, że faktycznie posiadał w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności, grunty rolne deklarowane do płatności, w związku z czym winien on w postępowaniu administracyjnym przedstawić określone wnioski dowodowe mające potwierdzić posiadanie gruntów w znaczeniu ich rolniczego użytkowania. Skarżący takich dowodów nie przedstawił. Konsekwencją biernej postawy skarżącego było uniemożliwienie organowi weryfikacji w zakresie spełnienia warunku zawartego w art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich.
Z przedstawionych względów za nietrafny Sąd uznał zarzut naruszenia art. 3 ust. 2 pkt 2 i art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich.
Odnosząc się od twierdzeń skarżącego, że organ bezpodstawnie wzywał go do przedstawienia dowodów, w tym do tytułu prawnego do deklarowanych gruntów, należy wskazać, że gospodarzem postępowania jest organ i to do niego należy decyzja jakie informacje i dowody uzna za niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Skarżący zaś, jako osoba zainteresowana w otrzymaniu płatności, powinien współpracować z organem w celu wyjaśnienia występujących w sprawie wątpliwości. Te zaś w kontrolowanej sprawie istotnie wystąpiły. Poza wspomnianą informacją organów ścigania o wszczęciu śledztwa, do ARiMR wpłynął też wniosek innego rolnika, w który zwrócił się do organu o wyjaśnienie kto pobiera dotacje do działek nr {...} i {...}, położnych w{...}, będących własnością jego oraz jego rodziny i przez nich użytkowanych rolniczo, które to działki skarżący zadeklarował we wniosku na 2022 rok. Ponadto wątpliwości organu wzbudziła również ujawniona w wyniku kontroli na miejscu niezgodność deklarowanych przez skarżącego we wniosku upraw ze stanem faktycznym stwierdzonym na gruncie, wskazująca na brak jego wiedzy w kwestii rodzaju upraw jakie faktycznie znajdowały się na gruntach.
W ocenie Sądu niezasadne są zarzuty naruszenia przepisów postępowania ponieważ organy działały na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.), oparły swoje rozstrzygnięcia na właściwych podstawach prawnych, dokonały ich prawidłowej wykładni. Wbrew twierdzeniom skarżącego, wydane w sprawie rozstrzygnięcia zostały uzasadnione w sposób spełniający wymogi określone w art. 107 k.p.a. W ocenie Sądu stanowisko organu zostało w wydanych decyzjach przedstawione w sposób jasny i przekonujący.
Nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 8 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (§1); organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym (§ 2).
Wyrażona w ww. przepisie zasada pogłębiania zaufania nakłada ona organ administracji publicznej obowiązek praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania, który wyraża się w dokładnym zbadaniu okoliczności sprawy, ustosunkowaniu się do żądań strony, oraz uwzględnieniu w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli (por. wyrok NSA z 1 lutego 2024 r., sygn. akt I GSK 1710/22).
O naruszeniu zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa można mówić w szczególności, gdy organ administracji publicznej pomija milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odnosi się do faktów istotnych dla sprawy. Również nieuzasadniona zmienność poglądu organu stanowi naruszenie omawianej zasady. W kontrolowanym postępowaniu Sąd nie dostrzegł żadnych uchybień, które mogłyby świadczyć o naruszeniu zasady zaufania. Wydane w sprawie rozstrzygnięcia są prawidłowe i zgodne z prawem.
Mając powyższe na uwadze Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego, ani procesowego, dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.