I SA/Rz 151/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację indywidualną, uznając, że budowle wodno-kanalizacyjne administrowane przez zakład budżetowy Gminy, służące zadaniom użyteczności publicznej bez nastawienia na zysk, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako związane z działalnością gospodarczą.
Zakład budżetowy Gminy wystąpił o interpretację podatkową, pytając, czy administrowane przez niego budowle wodno-kanalizacyjne, będące własnością Gminy i służące zadaniom użyteczności publicznej, podlegają podatkowi od nieruchomości. Zakład argumentował, że jego działalność nie jest zarobkowa, nie jest prowadzona we własnym imieniu i nie ma na celu osiągnięcia zysku. Wójt Gminy uznał stanowisko za nieprawidłowe, twierdząc, że potencjalna możliwość zysku wystarcza do uznania działalności za gospodarczą. WSA w Rzeszowie uchylił interpretację, stwierdzając, że brak zarobkowego charakteru działalności, potwierdzony zerową marżą w taryfach i deficytowością, wyklucza uznanie budowli za związane z działalnością gospodarczą.
Sprawa dotyczyła indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości. Zakład budżetowy Gminy, będący administratorem infrastruktury wodno-kanalizacyjnej należącej do Gminy, zwrócił się o potwierdzenie, że budowle te, służące realizacji zadań własnych Gminy o charakterze użyteczności publicznej (zbiorowe zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków), nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako związane z działalnością gospodarczą. Zakład argumentował, że jego działalność nie ma charakteru zarobkowego, gdyż przychody z taryf mają jedynie pokrywać koszty, a marża zysku jest zerowa, co prowadzi do deficytu i dotowania z budżetu Gminy. Podkreślił również, że działa w imieniu i na rzecz Gminy, a nie we własnym. Wójt Gminy D. uznał to stanowisko za nieprawidłowe, twierdząc, że nawet potencjalna możliwość osiągnięcia zysku w przyszłości przesądza o zarobkowym charakterze działalności, a działalność Zakładu spełnia przesłanki działalności gospodarczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd uznał, że kluczowe dla sprawy jest ustalenie, czy działalność Zakładu ma charakter zarobkowy. Analizując definicję działalności gospodarczej z ustawy Prawo przedsiębiorców, Sąd stwierdził, że w przedstawionym stanie faktycznym brak jest podstaw do uznania działalności Zakładu za zarobkową. Brak marży zysku w zatwierdzonych taryfach, deficytowość działalności i konieczność dotowania z budżetu Gminy wskazują, że celem nie jest osiągnięcie zysku. Sąd podkreślił, że obiektywna możliwość osiągnięcia zysku oraz subiektywny zamiar jego osiągnięcia są kluczowe. W tym przypadku, ze względu na sposób kalkulacji taryf i ich zatwierdzanie przez niezależny organ, Zakład nie miał możliwości osiągnięcia zysku, a jego działalność nie była nakierowana na ten cel. W związku z tym, budowle te nie są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Sąd zwrócił uwagę, że organ interpretacyjny jest związany opisem stanu faktycznego przedstawionym we wniosku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, w przedstawionych okolicznościach budowle te nie są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Uzasadnienie
Działalność zakładu budżetowego Gminy w zakresie gospodarki wodno-kanalizacyjnej, która nie ma charakteru zarobkowego (brak marży zysku w taryfach, deficytowość, dotowanie z budżetu Gminy) i nie jest prowadzona we własnym imieniu, nie spełnia definicji działalności gospodarczej. W związku z tym, budowle służące tej działalności nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
u.p.o.l. art. 1a § 1 pkt 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Przez budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej należy rozumieć budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą.
u.p.o.l. art. 1a § 1 pkt 4
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Odsyła do definicji działalności gospodarczej z ustawy Prawo przedsiębiorców.
u.p.o.l. art. 2 § 1 pkt 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
u.p.p. art. 3
Ustawa - Prawo przedsiębiorców
Definicja działalności gospodarczej: zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły.
Pomocnicze
u.f.p. art. 27
Ustawa o finansach publicznych
Definicja zakładu budżetowego.
u.s.g.
Ustawa o samorządzie gminnym
Określa zadania własne gminy, w tym w zakresie wodociągów i kanalizacji.
u.z.w.o.ś. art. 20 § 2 i 4
Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków
Dotyczy określania taryf i pojęcia 'niezbędnych przychodów'.
P.p.s.a. art. 146 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie zaskarżonej interpretacji.
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia interpretacji z powodu naruszenia prawa materialnego.
P.p.s.a. art. 57a
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu zarzutami skargi.
P.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
P.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Działalność zakładu budżetowego Gminy w zakresie gospodarki wodno-kanalizacyjnej nie ma charakteru zarobkowego, ponieważ przychody z taryf mają na celu pokrycie kosztów, a nie generowanie zysku. Brak marży zysku w zatwierdzonych taryfach oraz deficytowość działalności wykluczają możliwość osiągnięcia zysku. Zakład działa w imieniu i na rzecz Gminy, a nie we własnym imieniu.
Odrzucone argumenty
Potencjalna możliwość osiągnięcia zysku w przyszłości przesądza o zarobkowym charakterze działalności. Działalność zakładu budżetowego Gminy, mimo braku zysku, spełnia przesłanki działalności gospodarczej ze względu na zorganizowanie i ciągłość.
Godne uwagi sformułowania
brak zarobkowego charakteru prowadzonej działalności oznacza, że nie można jej uznać za działalność gospodarczą nie można wykluczyć potencjalnej możliwości jego osiągnięcia w przyszłości nie sposób było stwierdzić, że aktywność Zakładu była nakierowana na osiągnięcie zysku nie dysponował swobodą w zakresie ustalenia opłat, które wynikają z taryf ustalonych na podstawie wskaźników wynikających z odpowiednich regulacji prawnych
Skład orzekający
Jarosław Szaro
przewodniczący
Piotr Popek
członek
Tomasz Smoleń
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że działalność zakładu budżetowego Gminy w zakresie użyteczności publicznej, która nie generuje zysku, nie jest działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów podatkowych, a administrowane przez niego budowle nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zakładu budżetowego Gminy realizującego zadania użyteczności publicznej bez nastawienia na zysk. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych form prowadzenia działalności gospodarczej przez jednostki samorządu terytorialnego lub inne podmioty.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia opodatkowania majątku komunalnego, które ma znaczenie dla wielu samorządów i jednostek budżetowych. Wyjaśnia kluczowe kryteria odróżniające działalność gospodarczą od zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego.
“Czy infrastruktura wodno-kanalizacyjna Gminy podlega podatkowi od nieruchomości? WSA odpowiada: nie, jeśli nie służy zyskowi.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Rz 151/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2024-05-16 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-03-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Jarosław Szaro /przewodniczący/ Piotr Popek Tomasz Smoleń /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne 6561 Hasła tematyczne Podatek od nieruchomości Skarżony organ Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Treść wyniku Uchylono zaskarżoną interpretację Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 70 art. 1a ust. 1 pkt 3 i 4, art. 2 ust. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro, Sędzia WSA Piotr Popek, Sędzia WSA Tomasz Smoleń /spr./, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 maja 2024 r. sprawy ze skargi Zakładu [...] w D. na interpretację indywidualną Wójta Gminy D. z dnia 5 lutego 2024 r., nr F.3228.1.2024 w przedmiocie podatku od nieruchomości 1) uchyla zaskarżoną interpretację, 2) zasądza od Wójta Gminy D. na rzecz skarżącego Zakładu [...] w D. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Zakład [...] w D. (dalej: Zakład/Wnioskodawca) zwrócił się do Wójta Gminy D. (dalej: Wójt Gminy/organ interpretacyjny) o wydanie pisemnej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości. Zakład oczekiwał wykładni przepisów odnośnie do zagadnienia, czy w przedstawionym stanie faktycznym budowle wchodzące w skład infrastruktury wodno-kanalizacyjnej, będące własnością Gminy, administrowane przez Zakład, służące do wykonywania zadań z zakresu zbiorowego dostarczania wody i odprowadzania ścieków, związane są z prowadzeniem działalności gospodarczej i tym samym czy podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 70). We wniosku przedstawiono opis stanu faktycznego, z którego wynikało, że Gmina jest właścicielem obiektów infrastruktury wodno-kanalizacyjnej, w skład której wchodzą budowle: sieci wodociągowe i kanalizacyjne, studnie pomiarowe i głębinowe, ujęcia wody, stacje uzdatniania wody, oczyszczalnie i przepompownie ścieków. Administratorem Infrastruktury jest Zakład, składał Gminie deklaracje na podatek od nieruchomości obejmujące Infrastrukturę. W latach 2018-2023 obiekty wchodzące w skład Infrastruktury wykazywane były w deklaracjach jako budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wnioskodawca jest zakładem budżetowym Gminy w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Wykonuje zadania własne Gminy o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb mieszkańców Gminy w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych. Do zadań własnych Gminy w zakresie zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty, określonych w ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, a realizowanych za pośrednictwem Zakładu, należą sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych. W statucie Gminy określono, że do zadań Zakładu należy zaspokojenie zbiorowych potrzeb gminy w szczególności, eksploatacja, utrzymanie i konserwacja urządzeń komunalnych, takich jak wodociągi, kanalizacja sanitarna itp., nadzorowanie spraw i prowadzenia obsługi finansowo-księgowej z zakresu wynikającego z ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, utrzymanie porządku i czystości komunalnych placów, ulic, przystanków autobusowych, utrzymanie zieleni komunalnej. Postanowiono w nim również, że Zakład jest finansowany z wpływów za świadczone usługi oraz dotacji uzyskanej z budżetu gminy. Wobec tego, za pośrednictwem infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej realizuje zadanie własne Gminy polegające na dostarczaniu wody i odprowadzaniu ścieków. Pobór, uzdatnianie i dostarczanie wody a także odprowadzania i oczyszczanie ścieków są jej podstawową, odrębną od innych działalnością. Przychody własne realizowane są w oparciu o taryfy zatwierdzone przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Rzeszowie, w ramach których pobiera się od odbiorców opłatę abonamentową naliczaną co miesiąc za utrzymanie w gotowości urządzeń wodociągowych. Przychody z opłat za dostarczanie wody i odbiór ścieków mają na celu jedynie pokrycie kosztów działalności we wskazanym zakresie. Wysokość opłat w taryfach kalkulowana jest w taki sposób, aby przychody bilansowały się z kosztami i nie występował zysk z prowadzonej działalności. Przewidywana marża zysku we wniosku o zatwierdzenie taryfy została określona na 0% i tak też było w okresach wcześniejszych. W praktyce przychodami z zatwierdzonych taryf nie jest w stanie pokryć rosnących kosztów gospodarki wodnościekowej. Celem Zakładu jest wyłącznie realizowanie zadań własnych Gminy, a nie realizowanie zadań gospodarczych (zarobkowych). W świetle powyższego Wnioskodawca uznał, że budowle wchodzące w skład Infrastruktury, będące własnością Gminy, administrowane przez Zakład, służące do wykonywania zadań z zakresu zbiorowego dostarczania wody i odprowadzania ścieków, nie są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Nie są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu ww. przepisu, ponieważ działalność Zakładu nie spełnia kryteriów działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust 1 pkt 4 o podatkach i opłatach lokalnych i art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców. Jego działalność nie ma charakteru zarobkowego, nie jest nastawiona na zysk, nie jest prowadzona z zamiarem wypracowania zysku. Nie jest więc działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 3 ustawy - Prawo przedsiębiorców. Zakład został powołany tylko i wyłącznie do realizacji zadań własnych Gminy o charakterze użyteczności publicznej, w szczególności w zakresie realizacji obligatoryjnego obowiązku dostarczania mieszkańcom wspólnoty wody i odprowadzania oraz oczyszczania ścieków. Zadanie to realizuje bez względu na wynik ekonomiczny. Przychody z opłat wynikających z taryf za dostarczanie wody i odprowadzania ścieków mają jedynie na celu pokrycie kosztów działalności Zakładu w tym zakresie. Ponadto Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie odmawia akceptacji taryf opłat za dostarczanie wody i odprowadzania ścieków, która uwzględniałaby jakikolwiek zysk z tej działalności. Zakład wskazał również, że jego działalność nie jest prowadzona we własnym imieniu, ponieważ świadczy ww. usługi w imieniu i na rzecz Gminy, a jako jednostka organizacyjna jednostki samorządu terytorialnego nie posiada odrębnej od Gminy osobowości prawnej. Ponadto, w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 24 lutego 2021 r. sygn. akt SK 39/19, samo posiadanie budowli przez przedsiębiorcę nie jest wystarczające do uznania do uznania, że jest ona związana z prowadzeniem działalności gospodarczej. W interpretacji z 5 lutego 2024 r. nr F.3228.1.2024, Wójt Gminy uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe. W ocenie organu interpretacyjnego, wszystkie przedmioty opodatkowania, w tym budowle znajdujące się w posiadaniu przedsiębiorcy, związane są z prowadzeniem działalności gospodarczej i tym samym podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Wskazano, że Gmina może prowadzić działalność gospodarczą. Administrowanie Infrastrukturą przez Zakład spełnia znamiona prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy podatkowej. Przedstawiona działalność Zakładu jest działalnością zorganizowaną i wykonywaną w sposób ciągły. Jakkolwiek przedstawione okoliczności świadczą o braku intencji osiągania przez Zakład zysku, to jednak nie wykluczają one potencjalnej możliwości jego osiągnięcia w bieżącym lub w przyszłych okresach rozliczeniowych, przykładowo gdyby w przyszłości z jakichkolwiek przyczyn przychody Zakładu z działalności wodno-kanalizacyjnej przewyższyłyby ponoszone realne koszty. Potencjalna możliwość osiągnięcia dochodów przesądza o tym, że prowadzona przez Zakład działalność ma charakter zarobkowy. Jakkolwiek Zakład działa na podstawie upoważnienia Wójta, to jest jednak wyłącznie odpowiedzialny za pobór opłat za dostarczanie wody i odbiór ścieków, jest administratorem infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej oraz występuje do Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie o zatwierdzenie taryf. Tym samym opisana działalność jest wykonywana przez Zakład we własnym imieniu. Opisana przez Wnioskodawcę działalność spełnia wszystkie przesłanki umożliwiające zaklasyfikowanie jej jako działalności gospodarczej w rozumieniu, jaki wynika z ustawy - Prawo przedsiębiorców, a przez to także ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Dlatego wymienione budowle, jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W skardze wniesionej przez Zakład do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, domagając się uchylenia zaskarżonej interpretacji z 5 lutego 2024 r. nr F.3228.1.2024 i orzeczenia o kosztach postępowania sądowego, zarzucono naruszenie przez Wójta Gminy przepisów prawa materialnego - art. 2 ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 3 ustawy - Prawo przedsiębiorców poprzez dokonanie błędnej wykładni przepisów polegającej na uznaniu, że budowle wchodzące w skład infrastruktury wodno-kanalizacyjnej będącej własnością Gminy, administrowane przez Zakład, służące do wykonywania zadań z zakresu zbiorowego dostarczania wody i zbiorowego odprowadzania ścieków, związane są z prowadzeniem działalności gospodarczej i podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W przekonaniu strony skarżącej, brak zarobkowego charakteru prowadzonej działalności oznacza, że nie można jej uznać za działalność gospodarczą. Decydujące znaczenie należy bowiem przyznać definicji działalności gospodarczej, jaka została sformułowana w art. 3 ustawy – Prawo przedsiębiorców, do której zawarto odesłanie w art. 1a ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Działalność polegająca na gospodarce wodnościekowej nie jest działalnością nakierowaną na osiąganie korzyści majątkowych. Zakład został powołany tylko i wyłącznie do realizacji zadań własnych Gminy, w szczególności w zakresie realizacji obligatoryjnego obowiązku dostarczania mieszkańcom wspólnoty wody i odbioru oraz oczyszczania ścieków. Jak zwrócił uwagę organ interpretacyjny, Zakład nie ma intencji osiągania zysku z działalności wodnokanalizacyjnej. Ale organ błędnie przyjął, że hipotetyczna możliwość osiągnięcia zysku w przyszłości świadczy o zarobkowym charakterze prowadzonej działalności. Przychody z opłat za dostarczanie wody i odbiór ścieków mają jedynie na celu pokrycie kosztów działalności Zakładu w tym zakresie. Wysokość opłat w taryfach kalkulowana jest w taki sposób, aby pokrywały one jedynie niezbędne koszty prowadzenia tej działalności, a nie prowadziły do wystąpienia zysku z prowadzonej działalności. Wysokość zatwierdzanych taryf powoduje, że Zakład corocznie ponosi straty i musi być dotowany z budżetu Gminy. Nie ma nawet hipotetycznej możliwości osiągnięcia zysku. Skoro działalność Zakładu w zakresie gospodarki wodnokanalizacyjnej nie wypełnia jednej z konstytutywnych przesłanek wskazanych w art. 3 ustawy – Prawo przedsiębiorców (nie jest działalnością wykonywaną z zamiarem osiągnięcia zysku), to budowle wchodzące w skład Infrastruktury nie są związane z działalnością gospodarczą i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Ponadto Zakład nie prowadzi działalności we własnym imieniu, ponieważ prowadzi ją w imieniu i na rzecz Gminy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W ocenie organu, potencjalna możliwość osiągnięcia dochodów przez Zakład przesądza o tym, że jego działalność ma charakter zarobkowy. Nie ma przy tym znaczenia, że został powołany wyłącznie w celu realizacji zadań własnych Gminy o charakterze użyteczności publicznej, że nie zakłada marży zysku w taryfach oraz odnotowuje corocznie straty z prowadzonej działalności, ponieważ nie niweluje to potencjalnej możliwości osiągnięcia zysku w przyszłości. Opisana we wniosku działalność spełnia przesłanki umożliwiające zaklasyfikowanie jej jako działalność gospodarcza. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżoną interpretację wydano z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, co przy uwzględnieniu przepisów art. 146 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wymagało od Sądu jej uchylenia (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej przywoływanej w skrócie jako "P.p.s.a."). W świetle art. 57a P.p.s.a. zarzut skargi, którym Sąd był związany, dotyczący nie tyle błędnej wykładni, jak zaintonowano w skardze, co niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisów art. 2 ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 3 ustawy - Prawo przedsiębiorców, w przedstawionych przez Zakład okolicznościach okazał się zasadny. Poddaną kontroli Sądu indywidualną interpretacją przepisów prawa podatkowego Wójt Gminy uznał za nieprawidłowe stanowisko skarżącego Zakładu odnośnie do braku podstaw do opodatkowania podatkiem od nieruchomości elementów infrastruktury wodno-kanalizacyjnej, stanowiących budowle, z uwagi na to, że nie są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Kwestią sporną pozostawało to, czy zakład budżetowy Gminy, wykonujący zadania o charakterze użyteczności publicznej, z wykorzystaniem należącej do Gminy infrastruktury wodno-kanalizacyjnej, prowadzi w zakresie podejmowanych przez siebie czynności związanych z usługami wodno-kanalizacyjnymi działalność gospodarczą. Uzasadniając swoje stanowisko Zakład stwierdził, że pozostających w jego władaniu elementów infrastruktury wodno-kanalizacyjnej nie można uznać za budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, ponieważ wymienione elementy infrastruktury nie służą mu do prowadzenia działalności gospodarczej. Tę zdefiniowano w art. 3 ustawy – Prawo przedsiębiorców i aby daną aktywność uznać za działalność gospodarczą musi ona mieć charakter zarobkowy, ciągły, zorganizowany, a przy tym musi być wykonywana przez konkretny podmiot we własnym imieniu. W przypadku Zakładu brak jest podstaw do przyjęcia, że jego działalność ma charakter zarobkowy, wobec czego dochodzi do "dekompozycji" elementów przytoczonej wyżej definicji. W związku z tym nie można przyjąć, że wskazane we wniosku elementy infrastruktury są związane z prowadzoną przez Zakład działalnością gospodarczą. O braku zarobkowego charakteru działalności ma świadczyć to, że będąc gminną jednostką budżetową i realizując obowiązki gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków, stosuje opłaty wynikające z zatwierdzonej przez właściwy organ taryfy, nie naliczając marży, która mogłaby stanowić jej zysk. Nie osiąga go, a jej wynik finansowy jest deficytowy, przez co musi być dotowana z budżetu Gminy, co zostało zapisane także w statucie Gminy. Ponadto nie prowadzi tej działalności w imieniu własnym, lecz Gminy. Organ interpretacyjny przyjął natomiast, że choć intencją Zakładu nie było osiąganie zysku, to jednak nie można wykluczyć potencjalnej możliwości jego osiągnięcia w przyszłości. Ponadto opisaną działalność Zakład prowadzi we własnym imieniu, na co wskazuje chociażby składanie wniosków o zatwierdzenie taryfy opłat czy pobieranie opłat. W ocenie Sądu, w przedstawionych we wniosku o interpretację okolicznościach faktycznych, zarzut błędnego zastosowania przepisów art. 2 ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 3 ustawy - Prawo przedsiębiorców musiał zostać oceniony jako zasadny. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, należy rozumieć grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą (z zastrzeżeniem ust. 2a, który w sprawie nie ma zastosowania). Natomiast art. 2 ust. 1 pkt 3 stanowi, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przepis art. 1a ust. 1 pkt 4 ustawy podatkowej odsyła do definicji legalnej działalności gospodarczej, zawartej w art. 3 ustawy – Prawo przedsiębiorców, zgodnie z którą działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły. Strona skarżąca nie kwestionowała, że jej działalność nosi cechy zorganizowania i ciągłości. Uważała jednak, że nie spełnienia warunku zarobkowego charakteru oraz prowadzenia jej we własnym imieniu, co zaintonowała we wniosku. W kontekście powyższego stwierdzić należało, że samo pobieranie opłat według zatwierdzonej urzędowo taryfy nie może samoistnie świadczyć o zarobkowym charakterze związanej z nią działalności. Opłaty te mogą mieć różny charakter, tj. stanowić element rekompensaty kosztów ponoszonych przez podmiot świadczący daną usługę. W takiej sytuacji nie można przyjąć istnienia po stronie świadczeniodawcy zamiaru podjęcia działań nakierowanych na osiągnięcie zysku rozumianego jako nadwyżka wpływów z pobieranych opłat nad ponoszonymi kosztami. Aby można było mówić o zarobkowym charakterze działalności niezbędnym byłoby stwierdzenie okoliczności wskazujących na obiektywną możliwość osiągnięcia zysku, jako efektu zamierzonych i nakierowanych na to działań. Pojęcie zarobkowości opiera się na dwóch elementach, obiektywnym i subiektywnym, tj. obiektywnej możliwości uzyskania zysku w ramach pewnej aktywności danego podmiotu, rozumianego jako nadwyżka przychodów nad kosztami i subiektywnym zamiarze osiągnięcia tego zysku. Przy czym, o zarobkowym charakterze działalności gospodarczej nie decyduje faktyczne osiągnięcie zysku, lecz zamiar jego osiągnięcia (cel). O zarobkowości działalności decydować będzie więc przede wszystkim cel jej wykonywania (por. M. Szydło, Pojęcie działalności gospodarczej na gruncie nowej ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, PS 2005/2, s. 25; M. Popławski, Świadczenie przez gminę usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków a skutki w podatku od nieruchomości, Podatki i opłaty lokalne 5/2016, s. 14-19; a także wyroki NSA z 26 września 2008 r. II FSK 789/07 i z 18 kwietnia 2012 r. II FSK 1954/10). W okolicznościach przedstawionych we wniosku o wydanie interpretacji nie sposób było stwierdzić, że aktywność Zakładu była nakierowana na osiągnięcie zysku. W przedstawionym opisie stanu faktycznego Zakład nie miał nawet takiej potencjalnej możliwości z uwagi na opisany sposób kalkulacji taryfy opłat za usługi wodno-kanalizacyjne i jej zatwierdzania. Nie wskazano we wniosku, aby z tytułu rzeczonej działalności były pobierane inne jeszcze rodzaje należności. Aktywność Zakładu, jak zaznaczono, nie była nakierowana na osiągnięcie zysku. W wymiarze subiektywnym Zakład nie był zatem nastawiony na osiągnięcie zysku. W wymiarze obiektywnym nie miał natomiast możliwości jego osiągnięcia. Przyjęte przez Zakład założenia co do sposobu prowadzenia tego wycinka swojej działalności uzasadniają przyjęcie stanowiska, że faktycznie prowadzi tę działalność w sposób, który nie zakłada przynoszenia dochodu (zysku) i nie to jest celem prowadzonej działalności. Przychody Zakładu za świadczone usługi mają wyłącznie na celu pokrycie kosztów związanych ze zbiorowym zaopatrzeniem w wodę i zbiorowym odprowadzaniem ścieków na terenie gminy. W tym aspekcie zauważyć należy, że zbiorowe zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków należy do zadań własnych gminy (jednostki samorządu terytorialnego), która może to zadanie realizować bezpośrednio (sama, jako osoba prawna) albo za pośrednictwem jednostek i zakładów budżetowych. Ponadto sposób ustalenia stawek opłat za tego rodzaju usługi jest ściśle uregulowany odpowiednimi przepisami, wykluczającymi możliwość zastosowania, w sposób swobodny, należnej dostawcy marży. W stanie faktycznym, jaki poddano ocenie prawnopodatkowej, Zakład nie ustalił wysokości opłat za dostarczanie wody i odbieranie ścieków w sposób zapewniający mu osiągnięcie zysku. Nie dysponował swobodą w zakresie ustalenia opłat, które wynikają z taryf ustalonych na podstawie wskaźników wynikających z odpowiednich regulacji prawnych (odwołujących się do faktycznej wysokości kosztów ponoszonych w związku ze świadczeniem usług dostarczania wody i odprowadzania ścieków), zatwierdzanych w prawem przewidzianym trybie, przez zewnętrzny i niezależny od niego podmiot. Skoro więc stosowana przez Zakład, zatwierdzona w przepisanym urzędowo trybie taryfa, nie zakłada po jego stronie zysku w związku z realizowanymi czynnościami, za które usługobiorcy wnoszą opłaty, to nie można mówić o zamiarze (intencji) osiągnięcia zysku w związku z prowadzoną działalnością. Trzeba przy tym dodać, że zgodnie z art. 20 ust. 2 i ust. 4 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, w zakresie określania taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę ustawodawca posługuje się pojęciem "niezbędnych przychodów", przez które, na gruncie tej ustawy, rozumie się (art. 2 pkt 2) wartość przychodów w danym roku obrachunkowym, zapewniających ciągłość zbiorowego zaopatrzenia w wodę odpowiedniej jakości i ilości, i zbiorowego odprowadzania ścieków, które przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne powinno osiągnąć na pokrycie uzasadnionych kosztów, związanych z ujęciem i poborem wody, eksploatacją, utrzymaniem i rozbudową urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, oraz osiągnięcie zysku. Regulacja ta umożliwia skalkulowanie opłat w sposób zapewniający pewien zysk (przy zapewnieniu ochrony interesów odbiorców przed nieuzasadnionym wzrostem cen – art. 23 ust. 2 pkt e), jednakże ten element nie jest obligatoryjny. Konkretny dostawca może doliczyć go do taryfy albo nie skorzystać z tej możliwości. W kontrolowanej sprawie, w opisie stanu faktycznego Zakład zaznaczył, że taryfa stosowanych opłat zysku nie uwzględnia (został ustalony na poziomie zerowym). Dlatego stanowisko organu, dopatrującego się zarobkowego charakteru działalności Zakładu należało uznać za nieprawidłowe. Sporne budowle administrowane przez Zakład, które służą do zbiorowego dostarczania wody i odprowadzania ścieków, w przedstawionym stanie faktycznym nie mogą być uznane za budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Nie będą zatem podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Na marginesie rozważań zaznaczyć należy, że wydając indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego, właściwy w tej sprawie organ nie czyni własnych ustaleń, ale opiera się wyłącznie na przedstawionym przez wnioskodawcę opisie zdarzenia przyszłego/stanu faktycznego, w który to opis nie może ingerować, tj. modyfikować podanych w nim okoliczności. Z art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej wynika, że interpretacja indywidualna powinna zawierać wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. W związku z tym, nie sposób było pominąć podawanych przez stronę skarżącą okoliczności o prowadzeniu przez nią deficytowej działalności, nienakierowanej w jakikolwiek sposób na osiągnięcie zysku. Tego bowiem zysku nie uwzględnia taryfa stosowanych przez niego opłat. W opisie zawartego we wniosku stanu faktycznego nie znalazły się także jakiekolwiek inne elementy, świadczące o prowadzeniu przez Zakład działalności gospodarczej w analizowanym zakresie, zwłaszcza w odniesieniu do tej jej cechy, jaką stanowi zarobkowy jej charakter. Zakład wskazał we wniosku również to, że jego działalność nie jest prowadzona we własnym imieniu, ponieważ świadczy ww. usługi w imieniu i na rzecz Gminy, a jako jednostka organizacyjna jednostki samorządu terytorialnego nie posiada odrębnej od Gminy osobowości prawnej. Organ interpretacyjny nie mógł zatem przyjąć odmiennego założenia, ponieważ był to element opisu stanu faktycznego, który powinien stanowić podstawę oceny prawnopodatkowej. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art.145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a., uchylił zaskarżoną interpretację. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 1687), na które złożyły się: zwrot wpisu od skargi (200 zł) i wynagrodzenie pełnomocnika Zakładu (480 zł), łącznie 680 zł.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI