I SA/Rz 10/04

I SA/Rz 10/04 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2005-01-20
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2004-02-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Bożena Wieczorska /przewodniczący sprawozdawca/
Jacek Surmacz
Maria Piórkowska
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1992 nr 21 poz 86
art. 15 ust. 1,  art. 16 ust. 1 pkt 8
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych oraz o zmianie niektórych ustaw regulujących zasady opodatkowania.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Wieczorska /spr./ Sędziowie NSA Maria Piórkowska NSA Jacek Surmacz Protokolant sek.sąd. T.Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2005r. na rozprawie- sprawy ze skargi Spółki z o.o. "A" w R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2001r. - skargę oddala -
Uzasadnienie
I SA/Rz 10/04
U Z A S A D N I E N I E
Dyrektor Izby Skarbowej w R. decyzją z dnia [...] lutego 2003r. (nr [...]) – wydaną po rozpatrzeniu odwołania Spółki z o.o. " M " w R. – utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R. z dnia [..] września 2003r. (nr ...) określającej dla w/w Spółki zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2001r. w kwocie 88.933,00zł.
W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że Spółka zaliczyła do kosztów uzyskania przychodów w 2001r. kwotę 27.629,70zł (3273,90zł + 24.355,80zł) uiszczoną tytułem opłaty skarbowej od zawartych w roku 2000 transakcji kupna udziałów Spółki z o.o. "Z." . Powołując się na treść art. 15 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tj. Dz.U. 2000, nr 54, poz. 654 z późn.zm.) organ odwoławczy zauważył, że ustawodawca w sposób szczególny unormował moment uznania wydatków na nabycie udziałów za koszt uzyskania przychodów, a mianowicie połączył ten moment z momentem uzyskania przychodów z tytułu zbycia udziałów. Oznacza to, że wydatki te nie stanowią kosztów uzyskania przychodów w momencie uzyskania przychodów z tytułu zbycia udziałów. Do wydatków na nabycie udziałów organy podatkowe zaliczyły nie tylko wydatki związane bezpośrednio z nabyciem udziałów, ale również takie, które podatnik zobowiązany był ponieść w związku z ich objęciem lub nabyciem. Takim wydatkiem jest – zdaniem organu odwoławczego – opłata skarbowa, której uiszczenie spoczywało na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 2a ustawy z dnia 31 stycznia 1989r. o opłacie skarbowej (Dz.U. nr 4, poz. 23 z późn.zm.) – w stanie prawnym do końca 2000r. – solidarnie na stronach umowy sprzedaży udziałów. Z zawartych umów zbycia sprzedaży udziałów wynika, iż obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej przyjęła strona kupująca tj. spółka z o.o. " M ". Spółka nie zbyła w 2001r. udziałów, co oznacza, że opłata skarbowa uiszczona w 2001r. przez Spółkę nie może być uznana za koszt uzyskania przychodów w tym roku. Dodatkowo organ odwoławczy powołał się na jednobrzmiące stanowisko Ministerstwa Finansów zaprezentowane w piśmie z 16 września 1997r. (nr PO 4/AK-802-5159/529/97). Natomiast nie podzielił stanowiska i argumentacji Spółki co do tego, iż opłata skarbowa z tytułu nabycia udziałów stanowi "wydatek związany z zakupem udziałów", który podlega zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów na zasadach ogólnych, określonych w art. 15 ust. 1 ustawy o p.d.os.pr. Zdaniem organu odwoławczego zarówno "wydatki na zakup udziałów", jak i "wydatki związane z zakupem udziałów" stanowią łącznie wyjątek na nabycie udziału, o którym mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o p.d.os.pr.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Spółka wniosła o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji.
W uzasadnieniu skargi Spółka podtrzymała swe stanowisko zaprezentowane w odwołaniu, iż opłata skarbowa od umowy kupna-sprzedaży udziałów w spółce z o.o. nie jest wydatkiem na nabycie udziałów, ale co najwyżej wydatkiem związanym z nabyciem udziałów. Rozróżnienia tych pojęć dokonuje sam ustawodawca na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 8 i pkt 8 b ustawy o p.d.os.pr. Zdaniem Spółki opłata skarbowa jest – ze swej istoty – obowiązkiem, który powstaje po fakcie dokonania określonej czynności prawnej, w związku z czym nie może być utożsamiana z wydatkiem warunkującym dokonanie tej czynności. Nie zmienia tego stanowiska okoliczność, iż obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej ma charakter solidarny, co oznacza że spoczywa on zarówno na sprzedawcy, jak i nabywcy udziałów. Na oparcie swego poglądu Spółka powołała pisma Ministerstwa Finansów z dnia 12 marca 2001r. (nr PB 4/BA-8214-486-94/01) i z dnia 7 sierpnia 2002r. (nr PB 4/AK-8214-6905-192/02).
W konkluzji swych wywodów Spółka potwierdziła, iż opłata skarbowa poniesiona przy nabyciu udziałów, jako wydatek towarzyszący nabyciu tych udziałów jest kosztem uzyskania przychodów w momencie jej poniesienia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Okoliczności faktyczne nie są w sprawie sporne. Nie jest również sporna kwestia zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków z tytułu opłaty skarbowej uiszczonej od umowy nabycia (sprzedaży) udziałów.
Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy wydatek z tytułu opłaty skarbowej uiszczonej od nabycia udziałów zaliczany jest do kosztów uzyskania przychodów na zasadach ogólnych (jak twierdzi Spółka), czy też na zasadach szczególnych tj. na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o p.d.os.pr. (jak twierdzą organy podatkowe).
Sąd podziela stanowisko organów podatkowych. Stosownie do treści art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o p.d.os.pr. wydatki na nabycie udziałów są kosztem uzyskania przychodu przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych udziałów. Przepis art. 16 ust. 1 jest wyjątkiem od ogólnej, określonej w art. 15 ust. 1 ustawy o p.d.os.pr. zasady zaliczania wydatków do kosztów uzyskania przychodu i jego interpretacja nie może być ani rozszerzająca, ani też zwężająca. Jest ponadto przepisem szczególnym, który ma zastosowanie przed regulacją ogólną, zamieszczoną w art. 15 ust. 1 ustawy o p.d.os.pr., a zatem winien być stosowany w pierwszej kolejności. Dodać należy, że przepis art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o p.d.os.pr. posługuje się pojęciem wystarczająco pojemnym aby objąć "zarówno" wydatki na zakup udziałów, jak również wydatek z tytułu opłaty skarbowej od nabycia udziałów, w związku z czym brak jest podstaw do odrębnego kwalifikowania "wydatków na nabycie" i "wydatków związanych z nabyciem". Tym ostatnim pojęciem ustawodawca posługuje się wprawdzie w art. 16 ust. 1 pkt 8b odnośnie nabycia "pochodnych instrumentów finansowych", co jednak nie oznacza, że chodzi tu o inny rodzaj wydatków. Zarówno bowiem w przepisie art. 16 ust. 1 pkt 8 jak art. 16 ust. 1 pkt 8b chodzi o poniesienie takich wydatków, z którymi związane jest nabycie określonych praw majątkowych.
Wobec powyższego Sąd stwierdził, iż dokonana przez orzekające w sprawie organy podatkowe interpretacja art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o p.d.os.pr. jako przepisu zawierającego regułę potrącalności kosztów z tytułu nabycia udziałów nie narusza prawa. Powoływane przez skarżącą Spółkę stanowisko Ministerstwa Finansów zaprezentowane w pismach z dnia 12 marca 2001r. (nr j.w.) oraz z dnia 7 sierpnia 2002r. (nr j.w.) dotyczy innej kwestii, a mianowicie rozróżnienia wydatków na nabycie udziałów (akcji) od źródeł finansowania tego rodzaju wydatków i nie ma zastosowania do ustalonego stanu faktycznego sprawy.
W uwzględnieniu powyższych wywodów Sąd – na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.