I SA/Po 973/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2022-06-03
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowyPITszkoleniawspółpracownicyB2Bnieodpłatne świadczeniaprzychódinterpretacja podatkowakoszty uzyskania przychodupłatnik

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację indywidualną Dyrektora KIS dotyczącą opodatkowania kosztów szkoleń dla współpracowników, uznając uzasadnienie organu za wadliwe proceduralnie.

Spółka z branży IT zapytała, czy koszty szkoleń dla współpracowników na umowach B2B stanowią dla nich przychód podlegający opodatkowaniu. Spółka argumentowała, że szkolenia te są narzędziem do świadczenia usług i nie generują przychodu. Dyrektor KIS uznał jednak, że jest to przysporzenie majątkowe. WSA w Poznaniu uchylił interpretację organu, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych, w szczególności art. 14c Ordynacji podatkowej, z powodu braku wyczerpującego uzasadnienia prawnego i oceny stanowiska wnioskodawcy.

Spółka działająca w branży IT, zatrudniająca współpracowników na umowach B2B, zwróciła się do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) o interpretację indywidualną w sprawie opodatkowania kosztów szkoleń ponoszonych przez spółkę na rzecz tych współpracowników. Spółka argumentowała, że szkolenia te są niezbędne do prawidłowego świadczenia usług informatycznych i nie stanowią dla współpracowników nieodpłatnego świadczenia w rozumieniu przepisów podatkowych, a tym samym nie generują przychodu podlegającego opodatkowaniu ani obowiązków płatnika po stronie spółki. Dyrektor KIS uznał to stanowisko za nieprawidłowe, twierdząc, że wartość szkoleń stanowi przysporzenie majątkowe dla współpracowników i tym samym przychód z działalności gospodarczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając skargę spółki, uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd uznał, że interpretacja organu narusza przepisy proceduralne, w szczególności art. 14c Ordynacji podatkowej, ponieważ nie zawiera wyczerpującego uzasadnienia prawnego, nie ocenia w sposób logiczny i spójny stanowiska wnioskodawcy, ani nie odnosi się do istoty jego argumentacji. Sąd podkreślił, że organ interpretacyjny ma obowiązek nie tylko przytoczyć przepisy, ale także wyjaśnić ich znaczenie w kontekście przedstawionego stanu faktycznego i stanowiska strony, co w niniejszej sprawie nie zostało uczynione. W związku z tym, kwestia materialnoprawna dotycząca kwalifikacji kosztów szkoleń jako przychodu nie została przez sąd merytorycznie rozstrzygnięta, a sprawa została zwrócona do ponownego rozpatrzenia przez organ.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął merytorycznie kwestii materialnoprawnej, uchylając interpretację organu z powodów proceduralnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że interpretacja organu była wadliwa proceduralnie z powodu braku wyczerpującego uzasadnienia prawnego i oceny stanowiska wnioskodawcy, co uniemożliwiło merytoryczne odniesienie się do zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (24)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 14b § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 14b § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 14c § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 14c § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 121 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 14h

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.f. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

pkt 3

u.p.d.o.f. art. 11 § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 14 § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 14 § 2

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

pkt 8

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 57a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt c

P.p.s.a. art. 146 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § 1

pkt 2

u.p.d.o.f. art. 42a § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 11 § 2a

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Ordynacja podatkowa art. 8

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 30 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

k.c. art. 742

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Interpretacja indywidualna Dyrektora KIS narusza przepisy proceduralne, w szczególności art. 14c Ordynacji podatkowej, z powodu braku wyczerpującego uzasadnienia prawnego i oceny stanowiska wnioskodawcy.

Godne uwagi sformułowania

interpretacja podatkowa musi być na tyle konkretna i jednoznaczna, aby podatnik mógł się do niej zastosować. Uzasadnienie prawne musi zatem stanowić rzetelną informację dla wnioskodawcy, dlaczego w jego sprawie określone przepisy znajdują zastosowanie, a także dlaczego wyrażony przez niego pogląd nie zasługuje na uwzględnienie. samo przytoczenie brzmienia przepisów, bez wyjaśnienia ich treści i przyczyn, dla których zostały powołane, nie może zostać uznane za prawidłowe wyjaśnienie wnioskodawcy stanowiska organu podatkowego.

Skład orzekający

Barbara Rennert

sprawozdawca

Izabela Kucznerowicz

członek

Katarzyna Wolna-Kubicka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wadliwość proceduralna interpretacji indywidualnych organów podatkowych, brak wyczerpującego uzasadnienia prawnego, konieczność oceny stanowiska wnioskodawcy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy głównie kwestii proceduralnych związanych z wydawaniem interpretacji podatkowych, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia kwestii podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy popularnego zagadnienia kosztów szkoleń dla współpracowników B2B i ich wpływu na obowiązki podatkowe, a także podkreśla znaczenie prawidłowego uzasadnienia interpretacji podatkowych przez organy.

Czy koszty szkoleń dla współpracowników B2B to przychód? WSA uchyla interpretację KIS z powodu błędów proceduralnych.

Sektor

IT/technologie

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 973/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-06-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-11-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Rennert /sprawozdawca/
Izabela Kucznerowicz
Katarzyna Wolna-Kubicka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6560
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygn. powiązane
II FSK 1202/22 - Wyrok NSA z 2025-06-11
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną interpretację
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 57a , art. 134 § 1 ,art. 146 § 1 w zw. z art.145 § 1 pkt c ,art. 200 i art. 205 § 2 i 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2018 poz 1687
§ 2 ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w  postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 120 i art. 121 § 1 w zw. z art. 14h, art. 14c § 1 i 2,art. 14b § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Dz.U. 2021 poz 1128
art. 10 ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych -t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna – Kubicka Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędzia WSA Barbara Rennert (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Monika Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę [...],- zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Uzasadnianie
W dniu 13 października 2021 r. N. S.A. w P. wniosła skargę na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 31 sierpnia 2021 r. nr [...], wydaną w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych.
Przedstawiając stan faktyczny, skarżąca wskazała, że jest polskim rezydentem podatkowym, czynnym podatnikiem VAT, podmiotem działającym w branży programistycznej, specjalizującym się w tworzeniu oprogramowania, a głównym przedmiotem jej działalności jest projektowanie, tworzenie i ulepszanie programów komputerowych, aplikacji webowych, aplikacji mobilnych, narzędzi, platform, algorytmów oraz funkcjonalności. Ze względu na złożony charakter świadczonych usług spółka prowadzi działalność korzystając z pracy pracowników (osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę) oraz z pracy podwykonawców - osób fizycznych wykonujących ją na podstawie umowy współpracy, tzw. b2b (współpracownicy). Współpracownicy prowadzą własną działalność gospodarczą, są jednak stałym elementem całego zespołu spółki, uczestnicząc w projektach przez nią realizowanych na podobnej zasadzie jak pracownicy. Jednocześnie nie stanowią oni klientów spółki, która współpracuje z nimi na podstawie stałej umowy o świadczenie usług informatycznych, która przewiduje ogólne zasady współpracy. Świadczenie usług w ramach konkretnego projektu informatycznego odbywa się każdorazowo na podstawie indywidualnego zlecenia usługi przez spółkę, na podstawie którego ustalany jest ze współpracownikiem szczegółowy zakres usługi informatycznej. W wielu przypadkach zakres danego projektu, wymaga specjalistycznej wiedzy związanej z konkretnym oprogramowaniem stosowanym przez klienta lub standardami świadczenia usług w ramach obowiązujących u klienta wewnętrznych procedur. W celu zapewnienia jak najwyższych standardów świadczonych usług spółka zapewnia współpracownikom odpowiednie szkolenia specjalistyczne, które można podzielić na cztery typy: 1 - szkolenia bezpośrednio związane z trwającym (mającym się rozpocząć) projektem, w ramach którego realizowane będą usługi; 2 - szkolenia specjalistyczne, niezwiązane w momencie ich odbywania z konkretnym projektem, ale mogące zostać wykorzystane przez współpracownika przy świadczeniu usług przy kolejnych projektach lub umożliwić spółce pozyskanie kolejnych zleceń; 3 - szkolenia, których tematyka nie jest/nie będzie związana bezpośrednio z konkretnymi projektami realizowanymi przez spółkę usługami, ale może mieć wpływ na ogólny rozwój kompetencji danego współpracownika niezbędnych we współpracy ze spółką; 4 - dostęp do platform e-learningowych, tj. kursów związanych z konkretnymi umiejętnościami z dziedziny usług informatycznych, programowania oraz dostęp do szkoleń rozwijających kompetencje twarde, miękkie i inne umiejętności.
W związku z powyższym opisem skarżąca zapytała, czy wartość poniesionych przez nią kosztów ww. szkoleń stanowi dla współpracowników przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń, w związku z czym na spółce jako płatniku będą ciążyć obowiązki z tego tytułu (np. obowiązek sporządzenia PIT-11)?
Spółka wyraziła stanowisko, że wartość poniesionych przez nią kosztów szkoleń nie stanowi dla współpracowników przychodu, w związku z czym na spółce jako płatniku nie będą ciążyć obowiązki z tytułu rozliczenia tego przychodu. Powołując się na treść art. 42a ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1128 ze zm.; dalej: "u.p.d.o.f.") spółka wskazała, że co do zasady w przypadku niektórych kategorii dochodów, w tym dochodów z tzw. innych źródeł, płatnik jest zobowiązany sporządzić odpowiednią deklarację. Mając na uwadze art. 11 ust. 1 i 14 ust. 2 pkt 8 u.p.d.o.f. przychodem może być również wartość tzw. nieodpłatnych świadczeń, ale ustawodawca nie określił, co należy rozumieć przez to pojęcie. Odwołując się do doktryny i orzecznictwa, spółka stwierdziła, że przy definiowaniu nieodpłatnego świadczenia pomocne jest odwołanie się do wykładni gramatycznej. Odpłacać, to "oddawać komuś coś w zamian", odpłatny to "taki, za który się płaci, wymagający zapłacenia, zwrot kosztów". Podstawową cechą świadczenia nieodpłatnego jest brak zobowiązania otrzymującego takie świadczenie do wykonania jakiegokolwiek świadczenia wzajemnego. Powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 8 lipca 2014 r. , sygn. K 7/13, spółka wyjaśniła, że aby dane przysporzenie zakwalifikować jako nieodpłatne świadczenie musi ono łącznie spełniać następujące przesłanki: stanowić korzyść otrzymaną do własnej dyspozycji pracownika czy współpracownika; korzyść ta może być przez niego swobodnie zarządzana i rozdysponowywana; korzyść ta może być przeznaczana w sposób dowolny na potrzeby własne pracownika lub współpracownika. W ocenie spółki, współpracownicy nie będą osiągać przychodu z tytułu nieodpłatnych świadczeń, bowiem nie można uznać, iż współpracownik nie jest zobowiązany do wykonania żadnego świadczenia wzajemnego na rzecz spółki - współpracownicy w związku ze szkoleniami są co do zasady zobowiązani świadczyć usługi na rzecz spółki i wykorzystywać w tym procesie zdobyte na szkoleniach umiejętności. Dodatkowo, szkolenia co do zasady są udostępniane współpracownikom w celu zdobywania przez nich dodatkowych umiejętności/kompetencji, które mogą być wykorzystane do realizacji usług na rzecz spółki. Spółka wymaga od nich określonego poziomu wiedzy i umiejętności, a to zapewnić ma im właśnie udział w szkoleniach. W szczególności dotyczy to szkoleń typu 1, które mają bezpośredni związek z realizowanym w danym czasie projektem (umiejętności nabyte na szkoleniu typu 1 będą w sposób bezpośredni wykorzystane do realizacji danego projektu, celem wysłania współpracownika na szkolenie typu 1 jest zapewnienie mu konkretnych umiejętności niezbędnych do realizacji określonego zlecenia na rzecz spółki). Odwołując się do art. 742 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 ze zm.; dalej: "Kodeksu cywilnego"), spółka wskazała, że w przedstawionym stanie faktycznym można byłoby uznać szkolenia za narzędzia, które udostępnia ona w celu realizacji usługi (zlecenia). Jest to zatem wynikający z przepisów cywilnych wyraz współdziałania stron w wykonaniu usługi, nie zaś dodatkowe świadczenie na rzecz współpracownika. Zatem wartość poniesionych przez spółkę kosztów szkoleń nie stanowi dla współpracowników przychodu, w związku z czym na spółce jako płatniku nie będą ciążyć obowiązki z tytułu rozliczenia tego przychodu.
Dyrektor KIS uznał stanowisko spółki w powyższym zakresie za nieprawidłowe. Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ przytoczył brzmienie art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1 pkt 3, art. 11 ust. 1, 2, 2a, 2b, art. 14 ust. 1, 2 pkt 8 u.p.d.o.f. i powołując się na zacytowane przepisy wskazał, że po stronie współpracowników, którym wnioskodawca zapewnia nieodpłatnie udział w szkoleniach specjalistycznych niewątpliwie będzie miało miejsce przysporzenie majątkowe. Współpracownicy musieliby nabyć szkolenia za określoną cenę, a w związku z ich nieodpłatnym zapewnieniem przez wnioskodawcę nie poniosą takich wydatków. Każda inna osoba, która chciałaby wziąć udział w odpłatnym szkoleniu musiałaby uszczuplić swój majątek przeznaczając z niego środki na zakup szkolenia. Współpracownicy takiego uszczuplenia nie będą musieli dokonywać, gdyż wnioskodawca poniesie koszt szkoleń, tym samym Współpracownicy nie poniosą wydatków na ich nabycie, a skoro tak, to uzyskają oni przysporzenie majątkowe. Uwzględniając powyższe okoliczności, zapewnienie współpracownikom nieodpłatnego udziału w szkoleniach, wywoła skutek podatkowy w postaci uzyskania przychodu, którego wysokość należy ustalić zgodnie z art. 11 ust. 2a u.p.d.o.f.
Następnie, powołując się na przepisy art. 8, i art. 30 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U z 2021 r. poz. 1540; dalej: "Ordynacja podatkowa") oraz rozdziału 7 u.p.d.o.f., Dyrektor KIS wyjaśnił, że żaden prze[pis nie nakłada na dany podmiot obowiązków płatnika w stosunku do przychodów uzyskiwanych od tego podmiotu przez podatników z prowadzonej przez tychże podatników działalności gospodarczej. Nieodpłatne zapewnienie szkoleń współpracownikom wnioskodawcy, wywoła skutek podatkowy w postaci uzyskania przychodów u osób je otrzymujących i spowoduje powstanie obowiązku podatkowego. Koszty szkoleń poniesie spółka, w konsekwencji wartość kosztów poniesionych przez spółkę będzie stanowiła dla współpracowników przychód, który należy zaliczyć do przychodów ze źródła pozarolnicza działalności gospodarcza, a zatem do przychodów, co do których obowiązki płatnika nie mają zastosowania, gdyż podatnicy, będący przedsiębiorcami zobowiązani są do klasyfikowania wartości świadczeń nieodpłatnych jako przychodu uzyskanego w ramach źródła "pozarolnicza działalność gospodarcza" w każdym tym przypadku, w którym świadczenia są otrzymywane przez nich w związku z działalnością gospodarczą.
W skardze na opisaną wyżej interpretację, wnosząc o jej uchylenie w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, spółka zarzuciła jej:
1. dopuszczenie się błędu wykładni przepisów prawa materialnego, tj. art. 10 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 14 ust. 1 i ust. 2 pkt 8 u.p.d.o.f. przez uznanie, że sporne szkolenia stanowią przychód po stronie współpracowników, podczas gdy bez wątpienia wydatki na nie, z uwagi na ich charakter, nie powinny w świetle obiektywnych kryteriów być kwalifikowane jako przychód;
2. niewłaściwą ocenę co do zastosowania przepisów prawa materialnego, tj.: art. 10 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 14 ust. 1 i ust. 2 pkt 8 u.p.d.o.f. przez ich zastosowanie i uznanie, że w przedstawionej sytuacji zapewnienie możliwości korzystania ze szkoleń stanowi przychód po stronie współpracowników;
3. art. 14h w zw. z art. 120, art. 121 § 1, art. 124 oraz art. 14b i art. 14c § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej przez wydanie interpretacji indywidualnej zawierającej błędną wykładnię przepisów prawa materialnego oraz naruszającej podstawowe zasady postępowania podatkowego oraz nieuwzględnienie dotychczasowego orzecznictwa sądów administracyjnych oraz interpretacji indywidualnych przez co niniejszą interpretację wydano w sposób naruszający zaufanie do organów podatkowych
W odpowiedzi na skargę Dyrektor KIS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Sąd zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 57a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie bowiem z treścią art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
W ramach tak wyznaczonej kompetencji Sąd stwierdza, że skarga jest uzasadniona ze względu na naruszenie wskazanych w niej przepisów procesowych, tj. art. 14c § 1 i 2 oraz art. 120 i art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej, choć Sąd nie podziela zawartej w niej argumentacji.
Na wstępie należy zaznaczyć, że zakres i granicę wydawanych interpretacji wyznacza przepisy art. 14b § 1, art. 14b § 3 oraz art. 14c § 1 i art. 14c § 2 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej interpretacje wydawane są na pisemny wniosek zainteresowanego w jego indywidualnej sprawie. Stosownie do art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej składający wniosek o interpretację jest obowiązany m.in. do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Podany we wniosku stan faktyczny stanowi jedyną podstawę faktyczną wydanej interpretacji i tym samym wyznacza granice, w jakich interpretacja będzie mogła wywołać określone w ustawie skutki prawne (por. A. Kabat (w:) S. Babiarz i in., Ordynacja podatkowa. Komentarz, wyd. 11, Warszawa 2019, s. 141 i nast.). Jednocześnie zgodnie z art. 14c Ordynacji podatkowej interpretacja indywidualna powinna zawierać wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny (art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej). W razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym (art. 14c § 2 Ordynacji podatkowej).
Nie ulega zatem wątpliwości, że z przytoczonych regulacji wynika, iż na organie wydającym interpretację indywidualną spoczywa obowiązek dokonania wyczerpującej oceny stanowiska, albowiem wywiera ona skutki w sferze rzeczywistych uprawnień materialnoprawnych wnioskodawcy, a zatem wyrażona w niej ocena stanowiska wnioskodawcy nie może budzić wątpliwości co do swojego znaczenia i zakresu. Interpretacja podatkowa musi być na tyle konkretna i jednoznaczna, aby podatnik mógł się do niej zastosować. Podkreślić przy tym należy, że rozstrzygnięcie i uzasadnienie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego musi stanowić logiczną całość. Powinno być na tyle wyczerpujące, aby wynikało z niego, że organ ocenił wszystkie istotne dla sprawy elementy stanu faktycznego oraz argumenty wnioskodawcy (wyrok NSA z 11 października 2018 r., II FSK 2817/16 dostępne, podobnie jak inne wskazane w uzasadnieniu orzeczenia, w bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl). W praktyce ocena stanowiska wnioskodawcy powinna sprowadzać się do wskazania, czy jego stanowisko w sprawie przedstawione we wniosku jest prawidłowe, czy też jest nieprawidłowe. Organ podatkowy nie tyle wyjaśnia podatnikowi, w jaki sposób należy interpretować konkretny przepis prawa podatkowego, co raczej wskazuje, w jaki sposób należy zakwalifikować prawnie konkretny opisany przez podatnika stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe. Uzasadnienie prawne interpretacji indywidualnej, spełniające wymagania wynikające z art. 14c § 2 Ordynacji podatkowej, powinno zawierać nie tylko przytoczenie przepisów prawa, na których organ oparł swoje stanowisko, ale również wyjaśnienie znaczenia tych przepisów w kontekście podanego przez stronę stanu faktycznego, ze wskazaniem jego istotnych znamion. Z uzasadnienia prawnego interpretacji powinien wynikać tok rozumowania organu interpretacyjnego, który doprowadził z jednej strony do zanegowania stanowiska wnioskodawcy, a z drugiej strony do przyjęcia przez organ stanowiska odmiennego. Dopiero takie uzasadnienie realizuje cel określony w art. 121 Ordynacji podatkowej mającym zastosowanie w postępowaniu interpretacyjnym na podstawie art. 14h tej ustawy, a którym jest pogłębianie zaufania do organów podatkowych. Uzasadnienie prawne musi zatem stanowić rzetelną informację dla wnioskodawcy, dlaczego w jego sprawie określone przepisy znajdują zastosowanie, a także dlaczego wyrażony przez niego pogląd nie zasługuje na uwzględnienie (por. wyrok NSA z 8 kwietnia 2022 r., II FSK 1407/21).
W ocenie Sądu, stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej interpretacji nie odpowiada powyższym standardom.
Wywód prawny dokonany w zaskarżonej interpretacji, sprowadzający się do przytoczenia poszczególnych przepisów u.p.d.o.f., bez ścisłego powiązania ich ze stanem faktycznym przedstawionym we wniosku oraz ze stanowiskiem skarżącej, podlegającym ocenie organu, nie może być uznany za spełniający wymogi prawidłowego uzasadnienia. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie aprobowany jest pogląd, że samo przytoczenie brzmienia przepisów, bez wyjaśnienia ich treści i przyczyn, dla których zostały powołane, nie może zostać uznane za prawidłowe wyjaśnienie wnioskodawcy stanowiska organu podatkowego (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 22 sierpnia 2012 r., I SA/Wr 544/12). Rzeczą organu jest bowiem wskazać, dlaczego w świetle tych przepisów pogląd wnioskodawcy jest wadliwy i wymaga to odniesienia się do istoty wywodu wnioskodawcy. Zdaniem Sądu, zaskarżona interpretacja uzasadnienia takiego nie zawiera.
Organ interpretacyjny nie przedstawił bowiem spójnej i logicznej argumentacji prawnej odnośnie swojego stanowiska dotyczącego osiągania przez współpracowników spółki przychodów z tytułu nieodpłatnych świadczeń ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. Organ powołując na kilku stronach wydanego aktu treści przepisów jakie powinny mieć zastosowanie w sprawie, uzasadnieniu swojego stanowiska w powyższym zakresie poświęcił zaledwie jeden akapit. Natomiast naruszeniem art. 14b § 3 i art. 14c § 1 i 2 Ordynacji podatkowej jest nie tylko brak praktycznie konkretnego odniesienia się organu interpretacyjnego do stanowiska wnioskodawcy (por. wyrok NSA z 23 kwietnia 2013 r., I FSK 660/12), ale także lakoniczne i niewyczerpujące przedstawienie uzasadnienia prawnego przedstawionego stanu faktycznego, w sytuacji gdy - zdaniem organu interpretacyjnego - stanowisko wnioskodawcy jest nieprawidłowe (por. wyroki NSA z: 15 listopada 2012 r., I GSK 36/12; 17 lipca 2012 r., II FSK 333/11). Mając zaś na uwadze, że pytanie skarżącej dotyczyło przychodu współpracowników z innych nieodpłatnych świadczeń, kluczowe znaczenie dla prawidłowej wykładni powołanych przez organ przepisów, na gruncie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, miało ustalenie znaczenia przychodu z innych nieodpłatnych świadczeń w przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą. Podkreślenia wymaga, że pojęcie nieodpłatnego świadczenia nie zostało zdefiniowane w ustawie, jednakże ta kwestia stanowiła przedmiot orzekania zarówno sądów administracyjnych, jak i Trybunału Konstytucyjnego, które ustaliły rozumienie ww. pojęcia również w stosunku do nieodpłatnych świadczeń dokonywanych poza stosunkami pracy. Natomiast organ interpretacyjny nie przedstawił żadnych rozważań w powyższym zakresie. Argumentacja przemawiająca za zajętym przez niego stanowiskiem składa się z kilku zdań, poza treścią powołanych przepisów, bez konkretnego odniesienia się do żadnego z nich. Z powyższych względów z wydanej interpretacji nie da się wywieść, w jaki sposób organ uznał, że wartość poniesionych przez spółkę kosztów szkoleń stanowi dla współpracowników przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń. Na podstawie interpretacji nie można także wskazać, jakie argumenty przeważyły za przyjęciem stanowiska wyrażonego w interpretacji i dlaczego organ uznał te argumenty za istotne. Organ nie tylko ograniczył swoje stanowisko do jednego akapitu, ale również nie wszedł w polemikę z żadnym z przedstawionych przez spółkę motywów przemawiających za przyjęciem zaprezentowanego przez nią stanowiska.
W ocenie Sądu deficyty zaskarżonej interpretacji indywidualnej, w tym brak wyjaśnienia wnioskodawcy na czym polega błąd w jego rozumowaniu, stanowią pominięcie istotnego elementu interpretacji, jakim jest ocena stanowiska wnioskodawcy. Z uzasadnienia prawnego takiej interpretacji nie da się bowiem wywieść rzetelnej informacji o powodach, dla których stanowisko wnioskodawcy organ uznał, że stanowisko spółki jest nieprawidłowe.
Uznając za uzasadnione zarzuty skargi w zakresie naruszenia art. 120 i art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej, a w szczególności art. 14c § 1 i 2 tej ustawy z uwagi na brak uzasadnienia prawnego zaskarżonej interpretacji, spełniającego wymogi ustawowe i konieczność z tego powodu wyeliminowania jej z obrotu prawnego, za przedwczesne należy uznać odniesienie się do zarzutów naruszenia prawa materialnego. Należy przy tym zaznaczyć, że sąd administracyjny nie jest władny dokonywać interpretacji, zastępując w ten sposób organ interpretacyjny, ale jest obowiązany wytknąć błąd wykładni, który doprowadził do zajęcia stanowiska niezgodnego z prawem. Natomiast trudno wytknąć organowi interpretacyjnemu błąd w wykładni, skoro w zaskarżonej interpretacji wywodów w tym zakresie brakuje.
Ponownie wydając interpretację, organ będzie zobowiązany dokonać oceny przedstawionego we wniosku stanowiska spółki z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w niniejszym wyroku.
W tym stanie rzeczy Sąd, uwzględniając skargę, na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art.145 § 1 pkt c P.p.s.a. uchylił zaskarżoną interpretację. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i 4 P.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1687).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI