I SA/Po 954/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2023-03-24
NSApodatkoweŚredniawsa
postępowanie egzekucyjneczynność egzekucyjnazajęcie wierzytelnościuchylenie czynności egzekucyjnejważny interes zobowiązanegointeres wierzycielapodatek dochodowy od osób fizycznychWSAprawo administracyjne

WSA w Poznaniu oddalił skargę spółki na postanowienie DIAS utrzymujące w mocy odmowę uchylenia czynności egzekucyjnej (zajęcia wierzytelności), uznając, że nie zaszły przesłanki ważnego interesu zobowiązanego i interesu wierzyciela.

Spółka zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS), które utrzymało w mocy odmowę uchylenia czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia wierzytelności. Spółka argumentowała, że uchylenie zajęcia leży w jej ważnym interesie, a nie stoi temu na przeszkodzie interes wierzyciela. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, stwierdzając, że nie zostały spełnione przesłanki z art. 58 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd uznał, że prowadzenie działalności gospodarczej i konieczność ponoszenia bieżących wydatków nie stanowią ważnego interesu zobowiązanego, a uchylenie zajęcia mogłoby zagrażać wyegzekwowaniu należności przez wierzyciela.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę spółki A. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) z dnia 21 października 2022 r., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające uchylenia czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia wierzytelności. Spółka wniosła o uchylenie zajęcia, powołując się na ważny interes spółki, który nie stał w sprzeczności z interesem wierzyciela. Organy obu instancji odmówiły uchylenia, argumentując, że prowadzenie działalności gospodarczej i bieżące płacenie podatków mieści się w normalnym ryzyku przedsiębiorcy, a uchylenie zajęcia mogłoby zmniejszyć szanse na wyegzekwowanie należności Skarbu Państwa. Spółka zarzuciła organom naruszenie przepisów KPA i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), w tym brak wnikliwego zbadania sprawy i dowolną ocenę materiału dowodowego. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że przesłanka ważnego interesu zobowiązanego musi być postrzegana jako nadzwyczajne okoliczności, a nie normalne następstwo prowadzenia działalności gospodarczej. Ponadto, sąd uznał, że interes wierzyciela (Skarbu Państwa) stał na przeszkodzie uchyleniu zajęcia, gdyż mogłoby to zagrażać wyegzekwowaniu całej należności. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów postępowania, uznając, że organy wyczerpująco zebrały materiał dowodowy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nie zostały spełnione przesłanki do uchylenia czynności egzekucyjnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prowadzenie działalności gospodarczej i konieczność ponoszenia bieżących wydatków nie stanowią ważnego interesu zobowiązanego, który musi być postrzegany jako nadzwyczajne okoliczności. Ponadto, uchylenie zajęcia mogłoby zagrażać interesowi wierzyciela (Skarbu Państwa) w wyegzekwowaniu należności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.p.e.a. art. 58 § 1-2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 120

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchylenie czynności egzekucyjnej (zajęcia wierzytelności) nie jest uzasadnione ważnym interesem zobowiązanego, gdyż prowadzenie działalności gospodarczej i bieżące płacenie podatków mieści się w normalnym ryzyku przedsiębiorcy. Interes wierzyciela (Skarbu Państwa) stoi na przeszkodzie uchyleniu zajęcia, ponieważ mogłoby to zagrażać wyegzekwowaniu należności.

Odrzucone argumenty

Zajęcie wierzytelności powinno zostać uchylone ze względu na ważny interes spółki. Organy naruszyły przepisy KPA poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego i dowolną ocenę materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

ważny interes zobowiązanego, musi być postrzegana jako nadzwyczajne okoliczności, a nie normalne następstwo prowadzenia działalności gospodarczej konsekwencją braku zapłaty należności w przewidzianym terminie jest wszczęcie egzekucji administracyjnej uchylenie zajęcia innej wierzytelności pieniężnej koliduje z interesem Skarbu Państwa

Skład orzekający

Waldemar Inerowicz

przewodniczący-sprawozdawca

Barbara Rennert

sędzia

Michał Ilski

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek uchylenia czynności egzekucyjnych (art. 58 § 2 u.p.e.a.), w szczególności rozróżnienie między ważnym interesem zobowiązanego a normalnym ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej oraz znaczenie interesu wierzyciela."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z egzekucją administracyjną i uchylaniem jej czynności. Kluczowe jest ustalenie, czy okoliczności faktyczne spełniają kryteria nadzwyczajności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania egzekucyjnego, jakim jest możliwość uchylenia dokonanych czynności. Interpretacja pojęcia 'ważnego interesu zobowiązanego' jest kluczowa dla przedsiębiorców.

Kiedy można uchylić zajęcie komornicze? Sąd wyjaśnia granice 'ważnego interesu dłużnika'.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 954/22 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2023-03-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Rennert
Michał Ilski
Waldemar Inerowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2492
art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 3 § 2 pkt 2, art. 119 pkt 3, art. 120, art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 479
art. 58 § 1-2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rennert Asesor sądowy WSA Michał Ilski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 marca 2023 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 21 października 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia czynności egzekucyjnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 21 października 2022 r. Dyrektor Izby Skarbowej (dalej jako "DIAS" lub "organ II instancji"), po rozpatrzeniu zażalenia A. B. (dalej jako "skarżąca" lub "spółka"), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego P. (dalej też jako "NUS" lub "organ I instancji") z 02 września 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia czynności egzekucyjnej.
Zaskarżone postanowienie DIAS zapadło, w następującym stanie faktycznym
i prawnym sprawy.
Organ I instancji prowadził wobec spółki postępowanie egzekucyjne na podstawie własnych tytułów wykonawczych o nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obejmujących zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych w łącznej kwocie [...]zł należności głównej plus odsetki za zwłokę.
W toku prowadzonego postępowania, organ egzekucyjny dokonał szeregu czynności egzekucyjnych, m.in. zawiadomieniem z 18 maja 2022 r. nr [...] zajął inną wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności, tj. P. Sp. z o.o. S.K. Powyższe zawiadomienie o zajęciu zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności 25 maja 2022 r., natomiast skarżącej wraz z odpisem tytułów wykonawczych nr: [...], [...] [...], [...], [...] - 23 maja 2022 r.
Pismem z 24 maja 2022 r. spółka wniosła zarzuty na postępowanie egzekucyjne w trybie art. 33 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji (Dz. U. z 2022 r. poz. 479, a obecnie: Dz. U. z 2022 r. poz. 479 z późn. zm., w skrócie: "u.p.e.a."). W związku ze złożonymi zarzutami, NUS postanowieniem
z 12 sierpnia 2022 r. nr [...] na podstawie art. 35 § 1 u.p.e.a. zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie ww. tytułów wykonawczych.
Następnie pismem z 28 lipca 2022 r. (data wpływu do organu: 02 sierpnia
2022 r.) spółka wniosła m.in. o uchylenie dokonanego zajęcia innej wierzytelności pieniężnej u dłużnika zajętej wierzytelności, tj. P. Sp. z o.o. S.K., przy jednoczesnym zobowiązaniu ww. dłużnika do przekazania środków na poczet skarżącej zaległości w podatku od towarów i usług za I kwartał 2022 r. W uzasadnieniu podania spółka podała, że za uchyleniem przedmiotowej czynności egzekucyjnej przemawia ważny interes spółki, a uchylenie zajęcia nie stoi w sprzeczności z interesem wierzyciela.
NUS postanowieniem z 02 września 2022 r. ([...]) odmówił uchylenia czynności egzekucyjnej zajęcia innej wierzytelności pieniężnej
u dłużnika zajętej wierzytelności, tj. P. Sp. z o.o., zajętej 18 maja 2022 r. zawiadomieniem nr [...] W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że uchylenie ww. zajęcia wierzytelności kolidowałoby z interesem Skarbu Państwa poprzez zmniejszenie szans na wyegzekwowanie dochodzonych należności. Ponadto, NUS nie dopatrzył się nadzwyczajnych okoliczności stanowiących urzeczywistnienie się ważnego interesu spółki.
Od tego postanowienia, zażalenie wniosła skarżąca, która zarzuciła naruszenie art. 58 § 2 u.p.e.a. poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki pozwalające na uchylenie czynności egzekucyjnej
i w konsekwencji zaniechanie uchylenia w całości ww. czynności egzekucyjnej
W uzasadnieniu zażalenia skarżąca podniosła, iż organ I instancji nie zbadał sprawy w sposób wnikliwy. W ocenie skarżącej po stronie spółki zachodziły przesłanki pozwalające na uchylenie czynności egzekucyjnej, gdyż przemawiał za tym ważny interes spółki, a interes wierzyciela nie stał temu na przeszkodzie. Ponadto, skarżąca wskazała, że zarówno organy I i II instancji wyznaczają nowe terminy do załatwienia spraw, przy czym są to bardzo odległe terminy, wobec czego zdaniem skarżącej postępowania prowadzone są w sposób przewlekły.
Utrzymując w mocy postanowienie NUS z 02 września 2022 r. – przywołanym na wstępie postanowieniem z 21 października 2022 r. – DIAS w uzasadnieniu stwierdził, że w kwestii przesłanki ważnego interesu zobowiązanego, musi być ona postrzegana jako nadzwyczajne okoliczności, a nie normalne następstwo prowadzenia działalności gospodarczej zgodnie z zakresem tej działalności. W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej, uiszczanie bieżących danin w postaci podatków mieści się
w granicach normalnego ryzyka, które ponoszą wszyscy przedsiębiorcy. Ponadto konsekwencją braku zapłaty należności w przewidzianym terminie jest wszczęcie egzekucji administracyjnej, która przejawia się stosowaniem przymusu państwowego oraz powstaniem dolegliwości w postaci stosowania środków egzekucyjnych. Historia uprzednio prowadzonych wobec spółki egzekucji jednoznacznie wskazuje, że spółka wielokrotnie nie uiszczała w terminie należności podatkowych, co skutkowało wszczynaniem kolejnych postępowań egzekucyjnych. Pomimo prowadzenia postępowań egzekucyjnych i egzekwowania należności na rzecz wierzycieli spółka prowadzi cały czas aktywną działalność gospodarczą oraz nie wykazuje wystąpienia przesłanek będących podstawą do wszczęcia postępowania restrukturyzacyjnego lub upadłościowego. Ponadto, przedmiotowa czynność egzekucyjna została dokonana
w oparciu o ww. tytuły wykonawcze, na podstawie których dochodzone są zaległości płatnika z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, co oznacza że zaliczka na podatek dochodowy została przez spółkę potrącona pracownikowi z należnego mu wynagrodzenia za pracę i nie wpłacona do organu podatkowego.
DIAS reasumując wskazał, że każde postępowanie egzekucyjne wpływa niekorzystnie na sytuację finansową i ogranicza swobodę w dysponowaniu środkami pieniężnymi. Każdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą ma pewne zobowiązania wobec kontrahentów. Konieczność wywiązywania się ze zobowiązań oraz ponoszenia wydatków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą nie stanowi podstawy do uchylenia czynności egzekucyjnej.
Organ I instancji, działając jako wierzyciel słusznie stwierdził – zdaniem organu
II instancji - że uchylenie przedmiotowego zajęcia innej wierzytelności pieniężnej koliduje z interesem Skarbu Państwa, gdyż spowoduje zmniejszenie szans na wyegzekwowanie dochodzonych należności. W ocenie organu II instancji, wierzyciel,
w którego interesie leży wyegzekwowanie całej należności głównej wraz z odsetkami po uchyleniu zajęcia innej wierzytelności pieniężnej, nie miałby żadnej gwarancji, że
w takiej sytuacji skutecznie otrzymałby całą należną kwotę. Ponadto, zajęcie przedmiotowej wierzytelności jest skuteczne do kwoty [...]zł (suma zgromadzona na depozycie organu egzekucyjnego), natomiast całkowita zaległość spółki wynosi [...] zł. Zatem uchylenie zajęcia innej wierzytelności pieniężnej zagrażałoby wykonaniu zobowiązania i stało w sprzeczności z interesem wierzyciela.
W ocenie DIAS, nie można również zarzucić organowi I instancji niezbadania sprawy w sposób wnikliwy. Zdaniem DIAS, organ I instancji podjął wszelkie niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia sprawy, w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i dokonując jego oceny ustalił wszystkie istotne do rozstrzygnięcia sprawy fakty.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na opisane postanowienie DIAS, wniosła skarżąca, która – zarzuciła naruszenie:
- art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, a obecnie: Dz. U.
z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm., w skrócie "k.p.a.") poprzez błędne zastosowanie
i utrzymanie postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...]
w P. z 02 września 2022 r. w mocy,
- art. 8 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej,
- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej polegające na zaniechaniu wyczerpującego przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie ustalenia sytuacji majątkowej spółki,
- art. 80 k.p.a. poprzez dowolną a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i przyjęcie, że po stronie spółki nie zachodzi ważny interes zobowiązanego, uchylenie zajęcia innej wierzytelności pieniężnej koliduje
z interesem Skarbu Państwa, uchylenie zajęcia zagrażałoby wykonaniu zobowiązania,
- art. 58 § 2 u.p.e.a. poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki pozwalające na uchylenie czynności egzekucyjnej
Skarżąca wniosła o:
i) uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i poprzedzającego je postanowienia,
ii) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła i umotywowała podniesione w niej zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259; w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie
w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. W sytuacji, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie administracyjne, sprawa może zostać rozpoznana przez sąd w postępowaniu uproszczonym (art. 119 pkt 3 p.p.s.a.) na posiedzeniu niejawnym (art. 120 p.p.s.a.) – co też miało miejsce w niniejszej sprawie.
Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonego postanowienia DIAS, Sąd nie dopatrzył się przy jego wydaniu naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością uchylenia albo stwierdzenia nieważności tego aktu, względnie stwierdzenia jego wydania z naruszeniem prawa. W szczególności, w ocenie Sądu, organy obu instancji wyczerpująco zebrały i wszechstronnie rozpatrzyły cały materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy
i na tej podstawie dokonały prawidłowych ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia.
Zgodnie z art. 58 § 1 u.p.e.a., w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego pozostają w mocy dokonane czynności egzekucyjne, z tym że w okresie zawieszenia z przyczyn określonych w art. 56 § 1 pkt 1 i 4 mogą być dokonywane, za zgodą organu egzekucyjnego, wypłaty z rachunków bankowych zobowiązanego po przedstawieniu przez niego dokumentów świadczących o konieczności poniesienia danych wydatków. Zgodnie zaś z art. 58 § 2 u.p.e.a. , organ egzekucyjny może jednak uchylić dokonane czynności egzekucyjne, jeżeli to jest uzasadnione ważnym interesem zobowiązanego, interes wierzyciela nie stoi temu na przeszkodzie, a osoby trzecie na skutek tych czynności nie nabyły praw. Uchylenie dokonanych czynności nie powoduje umorzenia należnych za nie kosztów egzekucyjnych.
Postępowanie prowadzone na tle ostatniego z powołanych przepisów jest pewnego rodzaju postępowaniem wpadkowym w obrębie postępowania egzekucyjnego, o stosunkowo wąsko zarysowanym zakresie, a jego istotę stanowi ustalenie, czy
w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego, w oparciu o przesłanki zawarte tym przepisie, możliwe jest podjęcie mającego uznaniowy charakter rozstrzygnięcia
o uchyleniu dokonanych czynności egzekucyjnych (por. wyrok NSA z 18 kwietnia
2012 r., II FSK 2033/10, orzeczenia sądów administracyjnych dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreśla się także, że postępowanie to nie może służyć badaniu prawidłowości i zgodności z prawem całego postępowania egzekucyjnego we wszystkich jego aspektach i fazach (wyrok NSA z 27 kwietnia 2018 r., II FSK 1241/16).
Uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych uzależnione jest od łącznego wystąpienia czterech przesłanek. Po pierwsze, musi ono nastąpić w czasie, gdy postępowanie egzekucyjne jest zawieszone. Po drugie, musi być ono uzasadnione ważnym interesem zobowiązanego. Po trzecie, uchyleniu czynności egzekucyjnych nie stoi na przeszkodzie interes wierzyciela. Natomiast czwarta przesłanka sprowadza się do wykluczenia nabycia przez osoby trzecie praw na skutek czynności egzekucyjnych, które mają być uchylone (por: P. Pietrasz, Art. 58. W: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, wyd. II. LEX, 2015).
W niniejszej sprawie nie ma sporu co do spełnienia pierwszej ze wskazanych przesłanek. Skarżąca kwestionuje jednak ustalenia organów świadczące o braku spełnienia drugiej i trzeciej z przesłanek. W kwestii przesłanki ważnego interesu zobowiązanego Sąd stwierdza, że musi być ona postrzegana jako nadzwyczajne okoliczności, a nie normalne następstwo prowadzenia działalności gospodarczej przez podmiot gospodarczy zgodnie z zakresem tej działalności. O istnieniu ważnego interesu zobowiązanego nie decyduje bowiem przekonanie zobowiązanego, a oceny tej przesłanki należy dokonywać według kryteriów zobiektywizowanych (por. wyrok WSA w Poznaniu z 17 maja 2018 r. I SA/Po 288/18). W kontekście analizowanego tu przepisu w judykaturze wskazuje się m.in., że nie stanowi nadzwyczajnej okoliczności fakt, że dłużnik dokonał szeregu inwestycji na działalność, dokonując remontu budynków i zakupując ruchomości służące prowadzonej działalności gospodarczej. Nie stanowi również takiej okoliczności fakt, iż w stosunku do zobowiązanego kierowane są także liczne inne zajęcia wierzytelności i rachunków bankowych, bowiem jest to normalne następstwo niewywiązywania się przez podmiot gospodarczy z zaciągniętych zobowiązań (tak WSA w Lublinie w wyroku z 28 czerwca 2013 r., I SA/Lu 338/13).
W ocenie Sądu skarżąca nie przedstawiła dowodów potwierdzających wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności uzasadniających uchylenie zajęcia innych wierzytelności pieniężnych. Ograniczyła się do twierdzenia, że za uchyleniem przedmiotowej czynności egzekucyjnej przemawia ważny interes spółki, a uchylenie zajęcia nie stoi w sprzeczności z interesem wierzyciela.
W świetle wymienionych wyżej przesłanek warunkujących zastosowanie
art. 58 § 2 u.p.e.a. zwrócić należy uwagę na argumentację organu odwoławczego, który – w ocenie Sądu – starannie rozważył istotne w tej sprawie okoliczności faktyczne. Zasadnie organ II instancji zaznaczył, że w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej, uiszczanie bieżących danin w postaci podatków mieści się w granicach normalnego ryzyka, które ponoszą wszyscy przedsiębiorcy. Trafnie też organ podkreślił, że konsekwencją braku zapłaty należności w przewidzianym terminie jest wszczęcie egzekucji administracyjnej, która przejawia się stosowaniem przymusu państwowego oraz powstaniem dolegliwości w postaci stosowania środków egzekucyjnych.
W tym kontekście organ odwoławczy słusznie zwrócił uwagę, że historia uprzednio prowadzonych wobec skarżącej egzekucji jednoznacznie wskazuje, że spółka wielokrotnie nie uiszczała w terminie należności podatkowych, co skutkowało wszczynaniem kolejnych postępowań egzekucyjnych. Organ II instancji zasadnie podkreślił, że pomimo prowadzenia postępowań egzekucyjnych i egzekwowania należności na rzecz wierzycieli skarżąca prowadzi cały czas aktywną działalność gospodarczą, nie wskazując przy tym na wystąpienia przesłanek będących podstawą do wszczęcia postępowania restrukturyzacyjnego lub upadłościowego. Nawiązując do konkretnych tytułów wykonawczych, do których odnosi się we wniosku skarżąca, organ trafnie zauważył, że na ich podstawie dochodzone są zaległości płatnika z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, co oznacza że zaliczka na podatek dochodowy została przez skarżącą potrącona pracownikowi z należnego mu wynagrodzenia za pracę i nie wpłacona do organu podatkowego. Na aprobatę zasługuje konkluzja organu II instancji, że każde postępowanie egzekucyjne wpływa niekorzystnie na sytuację finansową i ogranicza swobodę w dysponowaniu środkami pieniężnymi, a konieczność wywiązywania się ze zobowiązań oraz ponoszenia wydatków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą nie stanowi podstawy do uchylenia czynności egzekucyjnej.
Odnosząc się do interesu wierzyciela organ II instancji zasadnie stwierdził, że wierzyciel, w którego interesie leży wyegzekwowanie całej należności głównej wraz z odsetkami po uchyleniu zajęcia innej wierzytelności pieniężnej, nie miałby żadnej gwarancji, że w takiej sytuacji skutecznie otrzymałby całą należną kwotę. Ponadto, zajęcie przedmiotowej wierzytelności jest skuteczne do kwoty [...]zł (suma zgromadzona na depozycie organu egzekucyjnego), natomiast całkowita zaległość spółki wynosi [...] zł. Prawidłowy jest zatem wniosek organu, że w tych okolicznościach, uchylenie zajęcia innej wierzytelności pieniężnej zagrażałoby wykonaniu zobowiązania i stało w sprzeczności z interesem wierzyciela. Badając sytuację finansową i majątkową skarżącej, organ zasadnie zwrócił uwagę na fakt dysponowania przez skarżącą relatywnie wysokim stanem środków na rachunku bankowym, a także na okoliczność, że od 1 listopada 2021 r. organ egzekucyjny rozliczył w ramach toczących się postępowań kwotę [...]zł. Słusznie organ zauważył, że spółka P. Sp. z o.o. S.K. jest znaczącym dla skarżącej kontrahentem, ale nie jedynym z najważniejszych.
Mając powyższe na uwadze Sąd podzielił ocenę organów, zgodnie z którą, interes wierzyciela stoi na przeszkodzie żądanego przez skarżącą uchylenia zajęcia innych wierzytelności pieniężnych. Czynność ta mogłaby bowiem w konsekwencji doprowadzić do zubożenia skarżącej, a przez to zmniejszenia szans na wyegzekwowanie dochodzonych należności.
Za bezzasadny uznać zatem należy zarzut nieprawidłowego zastosowania przez organy art. 58 § 2 u.p.e.a. Zaskarżone postanowienie jak również poprzedzające je postanowienie organu I instancji jest efektem wyniku prawidłowego zastosowania regulacji prawnej wskazanego przepisu. Organy obu instancji prawidłowo stwierdziły brak wystąpienia okoliczności świadczących o ważnym interesie skarżącej w uchyleniu zajęcia innej wierzytelności pieniężnej. Powyższe ustalenie wyłączyło możliwość wydania rozstrzygnięcia zgodnego z żądaniem skarżącej.
Sąd nie podziela również zarzutów zaniechania wyczerpującego przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie ustalenia sytuacji majątkowej spółki. Organy obu instancji przeprowadziły zupełne postępowanie dowodowe ukierunkowane na ustalenie okoliczności istotnych z punktu widzenia stosowania
art. 58 § 2 u.p.e.a.
Zauważyć należy, że skarżąca zarzucając naruszenie przepisów postępowania (art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 80 k.p.a.), w żaden sposób nie wykazała "istotności" zarzucanych naruszeń i ich wpływu na treść zaskarżonych rozstrzygnięć.
W tym stanie rzeczy, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI