I SA/Po 944/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-03-18
NSApodatkoweŚredniawsa
VATzwrot podatkuzaległości podatkowewznowienie postępowaniapraca chronionaOrdynacja podatkowaprawo materialnewykładnia prawa

WSA w Poznaniu oddalił skargę spółki z o.o. na decyzję Izby Skarbowej odmawiającą uchylenia decyzji w sprawie zwrotu VAT, uznając, że istnienie zaległości podatkowych w dniu złożenia wniosku wyłączało prawo do zwrotu.

Spółka z o.o. domagała się wznowienia postępowania w sprawie odmowy zwrotu VAT, powołując się na nowe okoliczności faktyczne i uchylenie decyzji określającej zaległość podatkową. Organy podatkowe oraz WSA w Poznaniu uznały, że istnienie zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa w dniu złożenia wniosku o zwrot VAT, zgodnie z art. 14a ust. 7 pkt 2 ustawy o VAT, wyłączało prawo do zwrotu. Sąd podkreślił, że późniejsze uchylenie decyzji o zaległości nie stanowiło przesłanki do wznowienia postępowania, a wykładnia językowa przepisu była jednoznaczna.

Spółka z o.o. złożyła wniosek o wznowienie postępowania w sprawie odmowy zwrotu podatku od towarów i usług za okresy od lutego do października 2000 r. Decyzje odmawiające zwrotu zostały wydane z powodu posiadania przez spółkę zaległości w podatku dochodowym w dniu składania wniosków, zgodnie z art. 14a ust. 7 pkt 2 ustawy o VAT. Spółka argumentowała, że podstawą do wznowienia postępowania są przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 i 7 Ordynacji podatkowej, wskazując na wyjście na jaw nowych okoliczności faktycznych (uchylenie decyzji określającej zaległość) oraz na to, że decyzja została wydana na podstawie innej decyzji, która została następnie uchylona. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że stan faktyczny w dniu złożenia wniosków o zwrot jest kluczowy, a późniejsze uchylenie decyzji o zaległości nie spełnia kryteriów wznowienia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów podatkowych. Sąd podkreślił jednoznaczną wykładnię językową art. 14a ust. 7 pkt 2 ustawy o VAT, zgodnie z którą istnienie jakiejkolwiek zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa w dniu złożenia wniosku o zwrot VAT wyłącza możliwość skorzystania z tego uprawnienia. Sąd uznał, że ani uchylenie decyzji określającej zaległość, ani fakt, że decyzje o odmowie zwrotu nie były oparte na innej uchylonej decyzji, nie stanowiły podstaw do wznowienia postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, późniejsze uchylenie decyzji określającej zaległość podatkową nie stanowi nowej okoliczności faktycznej ani nowego dowodu w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, jeśli miało miejsce po dacie złożenia wniosku o zwrot i nie istniało w dniu wydania pierwotnych decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dla wznowienia postępowania istotne jest istnienie nowych okoliczności lub dowodów znanych w dniu wydania decyzji. Uchylenie decyzji określającej zaległość podatkową po dacie złożenia wniosku o zwrot VAT nie spełnia tego kryterium, a ocena zasadności wniosku o zwrot opiera się na stanie faktycznym z dnia jego złożenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.p.t.u. i p.a. art. 14a § ust. 7

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Wyłącza możliwość skorzystania z prawa do zwrotu VAT przez zakłady pracy chronionej, jeśli w dniu złożenia wniosku występują zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa.

Pomocnicze

u.p.t.u. i p.a. art. 14a § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. i p.a. art. 14a § ust. 6

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

o.p. art. 240 § § 1 pkt 5

Ordynacja podatkowa

Podstawa wznowienia postępowania: wyjście na jaw nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi.

o.p. art. 240 § § 1 pkt 7

Ordynacja podatkowa

Podstawa wznowienia postępowania: decyzja wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji.

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.w.p.u.s.a. i p.p.s.a. art. 97 § § 1

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie zaległości podatkowych w dniu złożenia wniosku o zwrot VAT wyłącza prawo do zwrotu na podstawie art. 14a ust. 7 pkt 2 ustawy o VAT. Późniejsze uchylenie decyzji określającej zaległość podatkową nie stanowi przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Decyzje o odmowie zwrotu VAT nie były oparte na uchylonej decyzji, lecz na przepisach prawa materialnego, co wyklucza zastosowanie art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej.

Odrzucone argumenty

Uchylenie decyzji określającej zaległość podatkową stanowi nową okoliczność faktyczną lub nowy dowód uzasadniający wznowienie postępowania (art. 240 § 1 pkt 5 o.p.). Decyzje o odmowie zwrotu VAT zostały wydane na podstawie uchylonej decyzji określającej zaległość, co uzasadnia wznowienie postępowania (art. 240 § 1 pkt 7 o.p.). Organ podatkowy powinien uwzględnić argumenty strony w kontekście art. 240 § 1 pkt 5 i 7 Ordynacji podatkowej, a nie tylko art. 14a ustawy o VAT. Izba Skarbowa w identycznym stanie faktycznym uznała argumenty strony skarżącej w innej sprawie.

Godne uwagi sformułowania

jakakolwiek zaległość w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa wyłącza możliwość skorzystania przez zakład pracy chronionej z uprawnienia określonego w art. 14a ust. 1 ustawy. Jeśli treść normy prawnej można wyprowadzić w sposób nie budzący wątpliwości z treści przepisu zgodnie z wykładnią językową, to brak jest podstaw do modyfikowania wyników tej wykładni przez stosowanie innych wykładni, np. celowościowej.

Skład orzekający

Sylwester Marciniak

przewodniczący

Karol Pawlicki

sprawozdawca

Jerzy Małecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 14a ust. 7 pkt 2 ustawy o VAT w kontekście zwrotu VAT dla zakładów pracy chronionej oraz stosowanie przepisów o wznowieniu postępowania (art. 240 o.p.)."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zakładu pracy chronionej i konkretnych przepisów ustawy o VAT oraz Ordynacji podatkowej. Wykładnia językowa przepisu może być stosowana w innych przypadkach, gdzie przepisy są jednoznaczne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego ze zwrotem VAT dla zakładów pracy chronionej i interpretacji przepisów o wznowieniu postępowania. Choć nie zawiera nietypowych faktów, jest istotna dla praktyków prawa podatkowego.

Czy zaległości podatkowe zamykają drogę do zwrotu VAT dla firm chronionych? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 944/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-03-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-03-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Jerzy Małecki
Karol Pawlicki /sprawozdawca/
Sylwester Marciniak /przewodniczący/
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Sygn. powiązane
FSK 2372/04 - Wyrok NSA z 2005-06-16
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Sylwester Marciniak Sędziowie NSA Jerzy Małecki as.sąd. WSA Karol Pawlicki /spr./ Protokolant: st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2004r. sprawy ze skargi: Spółka z o.o. na decyzję: Izby Skarbowej z dnia: [...] nr:[...] w przedmiocie: odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania,decyzji w sprawie o zwrot podatku od towarów i usług oddala skargę. /-/ K. Pawlicki /-/ S. Marciniak /-/ J. Małecki
Uzasadnienie
Spółka z o.o. A złożyła w dniu [...] w Urzędzie Skarbowym wniosek o wznowienie postępowania w sprawie odmowy zwrotu podatku od towarów i usług za miesiące luty, marzec, czerwiec i październik 2000 r., zakończonego decyzjami ostatecznymi:
- [...]z dnia [...].,
- [...]z dnia [...].,
- [...]z dnia [...]
- [...]z dnia [...].
Decyzje te wydane dlatego, że podatnik w dniu złożenia poszczególnych wniosków o dokonanie zwrotów, o których mowa w art. 14a ust. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) posiadał zaległości m.in. w podatku dochodowym (art. 14a ust. 7 pkt 2 ww. ustawy).
Urząd Skarbowy decyzją z dnia [...] nr [...] dmówił uchylenia ww. decyzji ostatecznych odmawiających dokonania zwrotu stwierdzając, iż w sprawach zakończonych tymi decyzjami nie wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 240 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.)
Spółka złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zdaniem skarżącego podstawę do wznowienia postępowania stanowił:
- art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, gdyż wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję;
- art. 240 § 1 pkt 7 tej Ordynacji, gdyż decyzja wydana została na podstawie innej decyzji, która została następnie uchylona w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji.
Według odwołującego w przedmiotowej sprawie położono zbyt duży nacisk na znaczenie art. 14a ustawy o podatku od towarów i usług, a mniejszy na ocenę treści wniosku w kontekście art. 240 § 1 pkt 5 i 7 Ordynacji podatkowej.
Spółka zwróciła ponadto uwagę na fakt, iż w decyzji wydanej w innej sprawie Izba Skarbowa w identycznym stanie faktycznym uznała argumenty strony skarżącej.
W powoływanej sprawie organ podatkowy uznał, że w dniu złożenia wniosku u podatnika istniały zaległości stanowiące dochód budżetu państwa, lecz w związku z faktem uchylenia decyzji określającej zaległość i umorzeniem postępowania w sprawie organ uznał, iż zaległości tych na dzień złożenia wniosku nie było.
Izba Skarbowa decyzją z dnia [...]nr [...]utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego.
Zdaniem organu odwoławczego nietrafny jest zarzut dotyczący sprzeczności zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami Ordynacji podatkowej oraz wykładni rozszerzającej art. 14a ustawy o podatku od towarów i usług.
Z ww. przepisu wynika, iż prowadzący zakład pracy chronionej ma prawo do otrzymania częściowego lub całkowitego zwrotu wpłaconej kwoty podatku od towarów i usług, jednakże prawa tego nie stosuje się u podatników, u których w dniu złożenia wniosku o dokonanie zwrotu występują zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa (art.14a ust. 7 pkt 2 ustawy). Zatem dla wznowienia postępowania istotne znaczenie ma stan faktyczny występujący w dniu złożenia poszczególnych wniosków przez stronę.
W dniu złożenia wniosków o dokonanie zwrotów Spółka posiadała zaległości:
- do wniosku z dnia [...]- z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1999 r. i styczeń 2000 r. oraz z tytułu podatku dochodowego za 1995 r. określonego decyzją Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia[...];
- do wniosku z dnia [...]- z tytułu podatku dochodowego za 1995 r. oraz z tytułu podatku zryczałtowanego;
- do wniosku z dnia[...]- z tytułu podatku dochodowego za 1995 r.;
- do wniosku z dnia [...]- z tytułu podatku dochodowego za 1995 r. oraz podatku dochodowego za październik 2000 r.
Zdaniem organu odwoławczego nieuzasadnione jest powołanie przez stronę jako "nowego dowodu" lub "nowej okoliczności faktycznej" (stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania) uchylenie przez Izbę decyzji określającej zaległość w podatku dochodowym powodującą w konsekwencji likwidację w sposób ostateczny zaległości ze skutkiem wstecznym. Uchylenia decyzji w zakresie podatku dochodowego za 1995 r. przez organ II instancji nie spełnia ww. kryteriów, bowiem decyzja Izby Skarbowej została wydana w terminie późniejszym, a mianowicie [...] Zatem nie istniała i nie obowiązywała w dniu wydania przez Urząd Skarbowy poszczególnych decyzji w sprawie odmowy zwrotu podatku od towarów i usług. W świetle przepisu art. 14a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług zdarzenia występujące po dacie złożenia wniosków o zwrot nie mają znaczenia dla oceny zasadności takiego wniosku przez organ podatkowy.
Wobec powyższego nie nastąpiły okoliczności będące nowym dowodem, czy nowym faktem w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.
Podobnie - według Izby Skarbowej - bezpodstawne jest żądanie wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej. Według tego przepisu podstawą wznowienia postępowania może być okoliczność wydania decyzji na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji.
Decyzje Urzędu Skarbowego nie zostały oparte na innej decyzji organu, która została następnie uchylona. Decyzja określająca zaległość w podatku dochodowym nie stanowiła podstawy do wydania przez organ I instancji decyzji o odmowie zwrotu. Istotne znaczenie miało istnienie zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa. Decyzje odmawiające zwrotu podatku od towarów i usług oparte zostały na prawie materialnym tj. na art. 14a ustawy o podatku od towarów i usług i nie uwzględniały stanu prawnego wynikającego z decyzji dotyczących podatku dochodowego. Skoro podatnik na dzień złożenia wniosków posiadał zaległości, urząd skarbowy nie miał podstaw do dokonania zwrotu.
Odnośnie twierdzenia, iż Izba Skarbowa w identycznym stanie faktycznym uznała pogląd prawny strony za uzasadniony, organ odwoławczy zauważył, że w sprawie będącej przedmiotem niniejszej skargi nie było faktu uchylenia decyzji w całości i umorzenia postępowania, lecz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Wobec tego w przypadku Spółki A zaległości za 1995 r. istniały do dnia wydania decyzji organu II instancji.
W skardze do Ośrodka Zamiejscowego Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca Spółka wniosła o uchylenie decyzji organów podatkowych I i II instancji, przytaczając argumenty zawarte w odwołaniu.
Odpowiadając na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W niniejszej sprawie skarga okazała się nieuzasadniona.
Zgodnie z brzmieniem art. 14a ust. 7 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, przepisów ust. 1-6 tego artykułu nie stosuje się do podatników, u których w dniu złożenia wniosku o dokonanie zwrotu wpłaconej kwoty podatku od towarów i usług, występują zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa.
Z brzmienia przepisu wynika więc, że jakakolwiek zaległość w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa wyłącza możliwość skorzystania przez zakład pracy chronionej z uprawnienia określonego w art. 14a ust. 1 ustawy. Przepis ten sformułowany jest jednoznacznie. Jeśli treść normy prawnej można wyprowadzić w sposób nie budzący wątpliwości z treści przepisu zgodnie z wykładnią językową, to brak jest podstaw do modyfikowania wyników tej wykładni przez stosowanie innych wykładni, np. celowościowej (por. wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2001 r., sygn. III SA/3144/00, opubl. "Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego" z 2003 r., nr 1, poz. 22).
Według skarżącej Spółki podstawą wznowienia postępowania winny być przesłanki wskazane w art. 240 § 1 pkt 5 i 7 Ordynacji podatkowej. Stanowisko to jest nieuprawnione.
Jak to prawidłowo stwierdziły organy podatkowe w niniejszej sprawie nie jest "nowym dowodem" ani "nowa okolicznością faktyczną" uchylenie decyzji określającej zaległość w podatku dochodowym (art. 240 § 1 pkt 5).
Nie można również uznać, że decyzje o odmowie zwrotu podatku od towarów i usług zostały wydane na podstawie innej decyzji organu, która została następnie uchylona (art. 240 § 1 pkt 7).
Z powyższych rozważań wynika, że organy podatkowe prawidłowo uznały, że w przedmiotowej sprawie podstawą materialnoprawną rozstrzygnięcia jest brzmienie art. 14a ust. 7 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Skoro więc w dniu składania wniosków skarżąca Spółka posiadała zaległości, organ podatkowy nie miał podstaw do dokonania zwrotu.
Jednocześnie, co było istotą sporu między Spółką a organami, faktu późniejszego uchylenia decyzji określających zaległość, nie można oceniać jako przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania. Zasadnicze znaczenie dla sprawy ma - jak to wcześniej wskazano - brzmienie przepisu prawa materialnego.
W tych okolicznościach, wobec niestwierdzenia naruszenia przez organy podatkowe prawa materialnego jak i procesowego, skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
/-/ K. Pawlicki /-/ S. Marciniak /-/ J. Małecki

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI