I SA/Po 894/25

I SA/Po 894/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2026-03-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-12-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Katarzyna Nikodem
Michał Ilski /sprawozdawca/
Mirella Ławniczak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 124, art. 127, art. 128, art. 210 § 4, art. 240 § 1 pkt 5, art. 243 § 1, art. 243 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Dnia 25 marca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Katarzyna Nikodem Asesor sądowy WSA Michał Ilski (spr.) Protokolant: starszy sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2026 roku sprawy ze skargi J. K., w którego miejsce wstąpili: G. K., M. K.-K., N. Ś., M. K., K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 października 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji ostatecznych dotyczących podatku od nieruchomości za 2022 i 2021 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego solidarnie na rzecz skarżących kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
J. K. pismem z 22 lutego 2024 r. zwrócił się do Wójta Gminy z wnioskiem o korektę podatku od nieruchomości za lata 2020, 2021, 2022 z uwagi na zawyżenie stawki podatku poprzez nieodpowiednią kwalifikację gruntu położonego na działce nr [...] (wcześniej [...]), o pow. 1,5948 ha, oznaczonej symbolem [...] (użytki kopalne) w ewidencji gruntów i budynków. Podniesiono, że z dniem 24 sierpnia 2020 r. zakończono eksploatację złoża, a tym samym zamknięto kopalnię odkrywkową kruszywa naturalnego "[...]".
Wójt Gminy postanowieniem z 10 kwietnia 2024 r., nr [...] wznowił postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2021-2022 r., zakończone decyzjami ostatecznymi z 28 lipca 2021 r., 18 października 2021 r., 14 stycznia 2022 r. oraz 09 listopada 2022 r.
Wójt Gminy decyzją z 10 maja 2024 r., nr [...] stwierdził brak istnienia przesłanek do wznowienia postępowania oraz odmówił uchylenia decyzji dotychczasowych w całości lub w części.
Na skutek odwołania skarżącego Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 6 sierpnia 2024 r., nr [...] uchyliło decyzję Wójta Gminy z 10 maja 2024 r. oraz przekazało mu sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Uznano, że decyzja organu pierwszej instancji nie w pełni realizowała ramy decyzji administracyjnej. Decyzja ta nie zawierała bowiem dostatecznego uzasadnienia faktycznego i prawnego. Nie zawierała także wskazania w sentencji jakie decyzje podlegały postępowaniu wznowieniowemu oraz co do jakich decyzji podjęto odmowę ich uchylenia w całości lub w części. Wskazano również na niewywiązanie się przez Wójta Gminy z obowiązków, o których mowa w art. 227 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 z późn. zm. – dalej w skrócie: "O.p.").
Wójt Gminy decyzją z 25 listopada 2024 r., nr [...] odmówił uchylenia swoich decyzji z:
1) 28 lipca 2021 r. o nr [...] w części dotyczącej użytków kopalnych ([...]),
2) 18 października 2021 r. o nr [...] w części dotyczącej użytków kopalnych ([...]),
3) 14 stycznia 2022 r. o nr [...] w części dotyczącej użytków kopalnych ([...]),
4) 09 listopada 2022 r. o nr [...] w części dotyczącej użytków kopalnych ([...]).
Na skutek odwołania skarżącego Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 10 kwietnia 2025 r., nr [...] uchyliło decyzję Wójta Gminy z 25 listopada 2024 r. i przekazało mu sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Uznano, że wskazana ostatnio decyzja organu pierwszej instancji wymagała uchylenia i przekazania sprawy Wójtowi Gminy do ponownego rozpatrzenia ze szczególnym uwzględnieniem argumentów wskazanych w odwołaniu. Wskazano, że ponownie rozpoznając sprawę organ winien będzie wyczerpująco odnieść się do zasadniczych kwestii i argumentów poruszonych w odwołaniu. Zarzuty te wskazują przede wszystkim na brak faktycznego ale także na brak choćby potencjalnego wykorzystywania objętych sporem użytków pokopalnianych przy prowadzonej działalności gospodarczej. Uznano, że niezbędne jest wykazanie jeśli nie faktycznego wykorzystywania danego przedmiotu opodatkowania przy prowadzonej działalności to przynajmniej potencjalnego związania i wykorzystywania objętego sporem użytku kopalnianego przy prowadzonej działalności.
Wojt Gminy wydaną na skutek powtórnego postępowania decyzją z 19 maja 2025 r., nr [...] odmówił J. K. (dalej zwanemu również skarżącym) uchylenia swoich decyzji z:
- 28 lipca 2021 r. o nr [...] w części dotyczącej użytków kopalnych ([...]),
- 18 października 2021 r. o nr [...] w części dotyczącej użytków kopalnych ([...]),
- 14 stycznia 2022 r. o nr [...] w części dotyczącej użytków kopalnych ([...]),
- 09 listopada 2022 r. o nr [...] w części dotyczącej użytków kopalnych ([...]).
Wójt Gminy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie z uwzględnieniem wniosku skarżącego z 22 lutego 2024 r., jak i wydanych uprzednio decyzji organu pierwszej instancji oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego .
Uznano, że brak jest przesłanek pozwalających na uchylenie w całości lub w części wskazanych we wniosku decyzji ze względu na to, że dowody na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne pozostały niezmienione. Wskazane przez skarżącego oględziny terenu powydobywczego z 08 grudnia 2021 r. zakończone protokołem [...] oraz z 24 maja 2022 r., nr [...] nie świadczą o braku związania oraz zajętości gruntu na prowadzoną działalnością gospodarczą. Na gruncie zaplanowana została bowiem rekultywacja terenu, a decyzją Starosty z 30 września 2020 r., nr [...] skarżący został zobowiązany do dokonania rekultywacji.
Wójt Gminy uznał, że już w swojej decyzji z 25 listopada 2024 r. w sposób wyczerpujący wyjaśnił kwestię konieczności powiązania niezrekultywowanego terenu z działalnością gospodarczą. Podtrzymano stanowisko, że teren do zakończenia rekultywacji będzie traktowany jako związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Uznano również, że nie wystąpiły nowe okoliczności i dowody istniejące w dniu wydania decyzji, których nie uwzględniono w pierwotnym rozstrzygnięciu organu.
Skarżący wniósł odwołanie od wymienionej na wstępie decyzji organu pierwszej instancji z 19 maja 2025 r. Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie, co do istoty sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 21 października 2025 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji z 19 maja 2025 r.
Na tle art. 240 § 1 oraz art. 245 § 1 O.p. uznano, że protokół z oględzin terenu powydobywczego z 8 grudnia 2021 r. nie stanowi nowego dowodu w sprawie, ponieważ nie wynika z niego to, że objęty sporem grunt nie jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą. Uznano, że nie zaszła jakakolwiek przesłanka wznowieniowa z art. 240 § 1 O.p.
Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł skargę na omówioną powyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 21 października 2025 r. Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, rozpoznanie sprawy pod nieobecność strony skarżącej oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej od organu drugiej instancji zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wedle norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1) art. 1a ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 70 – dalej w skrócie: "u.p.o.l.") polegające na błędnym utrzymaniu przez organ drugiej instancji stanowiska organu pierwszej instancji zgodnie z którym grunt obejmujący działkę nr [...] (wcześniej [...]), o pow. 1,5948 ha, oznaczony symbolem [...] (użytki kopalne) w ewidencji gruntów i budynków w okresie od 24 sierpnia 2020 r. do 20 października 2022 r., tj. od dnia wygaśnięcia koncesji i zaprzestania wykonywania czynności wydobywczych kruszywa naturalnego na kopalni "[...]" do dnia otrzymania i uprawomocnienia się decyzji Marszałka Województwa umożliwiającej rozpoczęcie rekultywacji terenu stanowił grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, podczas gdy we wskazanym okresie czasu z uwagi na narzucone na stronę skarżącą obostrzenia prawne grunt ten nie był i nie mógł być wykorzystywany w celach działalności gospodarczej, w konsekwencji czego strona skarżąca mogła zastosować dla wskazanego gruntu stawkę podatku od nieruchomości dla gruntów pozostałych, w tym zajętych na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego;
2) art. 240 ust. 1 pkt 5 i 8 w zw. z art. 245 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 233 ust. 1 pkt 1 O.p. poprzez błędne uznanie przez organ drugiej instancji, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki do wznowienia postępowania podatkowego, co w konsekwencji spowodowało utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, iż w wystąpiły nowe, wcześniej nieznane organowi pierwszej instancji okoliczności i dowody istniejące w dniu wydania decyzji dotychczasowych oraz nie uwzględniono tego, że decyzje te zostały wydane na podstawie przepisu, o którego niezgodności z Konstytucją R. P. orzekł TK, oraz
3) art. 210 ust. 4 i ust. 5, art. 120, art. 122, art. 187 ust. 1 oraz art. 191 w zw. z art. 121 ust. 1 O.p. poprzez pominięcie istotnych dowodów oraz faktów przedstawionych przez stronę skarżącą mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a w konsekwencji prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę zaufania do organów podatkowych, oraz
4) art. 139 ust. 3, art. 125 w zw. z art. 121 O.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób przewlekły i niezgodny z zasadą szybkości i prostoty postępowania podatkowego pomimo posiadanego wystarczającego materiału dowodowego oraz szczegółowego opisu sprawy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi.
Pismem z 05 stycznia 2026 r. pełnomocnik skarżącego nadesłała akt zgonu skarżącego, jak również akt poświadczenia dziedziczenia z 22 grudnia 2025 r., z którego wynika, że spadek po skarżącym nabyli G. K., M. K.-K., K. Ś., O. K. oraz K. K.. Przedłożono przy tym pełnomocnictwo dla K. K. udzielone przez G. K., M. K.-K., K. Ś. oraz O. K..
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Rozstrzygnięcie sporu wymagało dokonania kontroli legalności zaskarżonej decyzji. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie nie zaszła żadna z przesłanek wznowienia z art. 240 § 1 O.p. Strona skarżąca kwestionując legalność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego stoi na stanowisku, że grunt obejmujący działkę nr [...] (wcześniej [...]), o pow. 1,5948 ha powinien podlegać opodatkowaniu z zastosowaniem stawek przewidzianych dla gruntów pozostałych, nie zaś z zastosowaniem stawek przewidzianych dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Poza sporem pozostaje, że w realiach niniejszej sprawy na mocy postanowienia organu pierwszej instancji z 10 kwietnia 2024 r. doszło do wznowienia zakończonych uprzednio postępowań podatkowych.
Na tym też tle należy wskazać, że zgodnie z art. 128 O.p., decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w niniejszej ustawie oraz w ustawach podatkowych.
Stosownie do postanowień art. 240 § 1 pkt 5 O.p., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.
O zaistnieniu omawianej podstawy można mówić wówczas, gdy łącznie zostaną spełnione cztery przesłanki:
1) wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub dowody;
2) nowe okoliczności faktyczne lub dowody są istotne dla sprawy, tzn. mogą mieć wpływ na jej odmienne rozstrzygnięcie;
3) nowe okoliczności faktyczne lub dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję;
4) nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniały w dniu wydania decyzji.
W każdym przypadku obowiązkiem organu podatkowego jest ustalenie, czy zaistniała podstawa wznowienia w postaci nowych okoliczności faktycznych oraz czy ujawnił się nowy dowód w sprawie, w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p., i czy jest on na tyle istotny, że może to być uznane za podstawę do przystąpienia do merytorycznej weryfikacji decyzji ostatecznej [tak: uchwała NSA z 13 października 2025 r., II FPS 3/25].
Jak stanowi przy tym art. 243 O.p., w razie dopuszczalności wznowienia postępowania organ podatkowy wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania (§ 1). Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (§ 2).
Na tle przytoczonych regulacji należy wyjaśnić, że wznowienie postępowania jako instytucja będąca wyjątkiem od reguły trwałości ostatecznych decyzji podatkowych jest instytucją nadzwyczajną. Postępowanie wznowieniowe toczy się w ściśle określonych ramach prawnych, a jego przedmiotem nie może być ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, lecz jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności, ściśle wyliczone w art. 240 § 1 O.p. Wznowienie postępowania, w ramach którego dopuszczalna jest weryfikacja decyzji ostatecznej w trybie nadzwyczajnym, nie może więc zastępować kontroli sprawowanej w postępowaniu zwykłym w ramach postępowania odwoławczego. Wyłącznym celem tego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zakończone ostateczną decyzją, dotknięte było jedną z kwalifikowanych wad przewidzianych w art. 240 § 1 O.p., a następnie, w zależności od poczynionych ustaleń, wydanie jednego z możliwych rozstrzygnięć, przewidzianych w art. 245 § 1 O.p. Instytucja wznowienia postępowania podatkowego nie może być wykorzystywana do ponownej pełnej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym, ponieważ nie jest to kontynuacja postępowania zwykłego, a odrębne postępowanie nadzwyczajne. Toczy się ono tylko w zakresie oceny, czy zachodzą przesłanki określone w art. 240 § 1 O.p. i w takim też zakresie rozstrzygnięcie organu podatkowego podlega kontroli sądowej [tak: wyrok NSA z 12 maja 2021 r., II FSK 301/21].
Wskazać również należy, że postępowanie z wniosku o wznowienie postępowania ma "charakter dwuetapowy". Co przy tym istotne postanowienie w sprawie wznowienia postępowania, o którym mowa w art. 243 § 2 O.p. stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Postanowienie w sprawie wznowienia postępowania wszczyna więc postępowanie, jednak nie przesądza się w nim o zaistnieniu przesłanek określonych w art. 240 § 1 O.p. Stwierdzenie tego, czy przesłanki wznowienia rzeczywiście wystąpiły w sprawie i jaki mają wpływ na jej rozstrzygnięcie, może być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu ww. postanowienia i musi być zawarte w decyzji, o której mowa w art. 245 § 1 pkt 1 i 2 O.p. [tak: wyrok NSA z 6 lutego 2025 r., II FSK 736/22].
Stosownie do postanowień art. 124 O.p., organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez stosowania środków przymusu. Rozwinięcie tej zasady stanowią m. in. postanowienia art. 210 § 4 O.p. Zgodnie z tym przepisem, uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Zasada informowania o motywach rozstrzygnięcia i przekonywania o jego zasadności oznacza, że uzasadnienie decyzji powinno wyczerpująco informować stronę o motywach, którymi kierował się organ, załatwiając sprawę, odzwierciedlać tok rozumowania organu, a w szczególności powinno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię zastosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Na organie podatkowym ciąży obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi nie tylko samej stronie zapoznanie się ze stanowiskiem organu, ale także pozwoli na przeprowadzenie kontroli sądowej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda tego, poprzez wniesienie skargi do sądu [tak: wyrok NSA z 6 czerwca 2019 r., II FSK 1954/17].
Zgodnie zaś z art. 127 O.p., postępowanie podatkowe jest dwuinstancyjne. W świetle wskazanej zasady postępowanie odwoławcze polega na ponownym rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej (podatkowej), która była przedmiotem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Istotą administracyjnego toku instancji jest więc dwukrotne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, nie zaś kontrola zasadności zarzutów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu pierwszej instancji. Przyjęta konstrukcja zakłada więc ponowną analizę (badanie) sprawy w toku postępowania odwoławczego. Zadanie organu drugiej instancji nie ogranicza się do kontroli rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego [tak: wyrok NSA z 27 kwietnia 2022 r., I FSK 2245/21]. Zasada dwuinstancyjności postępowania tworzy obowiązek dwukrotnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, dwukrotnego ustalenia stanu faktycznego i dwukrotnej wykładni przepisów prawa [tak: wyrok NSA z 21 kwietnia 2017 r., II FSK 844/15].
W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji narusza postanowienia art. 210 § 4 O.p. oraz nie realizuje zasady przekonywania wyrażonej w art. 124 powołanego aktu.
Wydanie decyzji kończącej postępowanie wznowieniowe musi zostać poprzedzone rzetelnym zweryfikowaniem tego czy w istocie doszło do wystąpienia przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania podatkowego. Tok rozumowania organu podatkowego leżący u podstaw zajęcia takiego a nie innego stanowiska w zakresie tego zagadnienia powinien zostać przedstawiony w uzasadnieniu decyzji podatkowej.
Wydając zaskarżoną decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze ograniczyło się do stwierdzenia, że nie zaszła jakakolwiek przesłanka wznowieniowa z art. 240 § 1 O.p. Stwierdzono przy tym, że protokół z oględzin terenu powydobywczego z 8 grudnia 2021 r. nie stanowi nowego dowodu w sprawie, ponieważ nie wynika z niego to, że objęty sporem grunt nie jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Tego rodzaju zdawkowe stwierdzenie, niepoparte żadnego rodzaju rozważaniami i argumentacją nie pozwala na uznanie, że wydanie zaskarżonej decyzji zostało poprzedzone rzetelnym zweryfikowaniem tego czy wskazany protokół spełnia wymogi przesłanki wznowienia postępowania wyrażonej w art. 240 § 1 pkt 5 O.p.
Jak wskazano to powyżej, o zaistnieniu przesłanki, o której mowa we wskazanym ostatnio przepisie można mówić wówczas, gdy łącznie zostaną spełnione cztery przesłanki:
1) wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub dowody;
2) nowe okoliczności faktyczne lub dowody są istotne dla sprawy, tzn. mogą mieć wpływ na jej odmienne rozstrzygnięcie;
3) nowe okoliczności faktyczne lub dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję;
4) nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniały w dniu wydania decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia powinno dokonać analizy powoływanych przez skarżącego dowodów pod kątem spełnienia każdej ze wskazanych przesłanek oraz dać temu wyraz w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wskazało w żadnej mierze jakie okoliczności wynikają z protokołu powydobywczego z 8 grudnia 2021 r. Tymczasem wskazanie okoliczności udokumentowanych tym dowodem należało uznać za konieczne dla rozważenia czy z dowodu tego wynikają jakiekolwiek nowe okoliczności faktyczne. Po ustaleniu jakie okoliczności wynikają ze wskazanego dokumentu należało rozważyć czy mogą mieć one wpływ na odmienne rozstrzygnięcie spraw zakończonych wydaniem decyzji w postępowaniu zwykłym. Nie wyjaśniono nawet czy wskazany protokół był czy też nie znany organowi przed wydaniem decyzji w postępowaniu zwykłym. Nie wypowiedziano się nawet w zakresie tego czy omawiany protokół istniał w dniu wydania decyzji kończących postępowanie zwykłe. W tym zakresie należało dokonać zestawienia daty sporządzenia wskazanego protokołu z datą wydania decyzji kończących postępowania zwykłe.
Wydając zaskarżoną decyzję nie odniesiono się w żadnej mierze do powołanej przez skarżącego przesłanki wznowienia postępowania, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 8 O.p. W kontekście wskazanej przesłanki skarżący powołał się na wyroki TK z 12 grudnia 2017 r., SK 13/15 oraz z 24 lutego 2021 r., SK 39/19.
Z uwagi na charakter stwierdzonych uchybień za przedwczesne należy uznać odnoszenie się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego. Czynienie rozważań w powyższym zakresie musi zostać poprzedzone jednoznacznym i niebudzącym wątpliwości wyjaśnieniem czy w sprawie doszło czy też nie do zmaterializowania się przesłanek wznowienia postępowań zakończonych wydaniem decyzji w postępowaniach zwykłych. Dopiero w sytuacji wykazania w niebudzący wątpliwości sposób, że doszło do zmaterializowania się przesłanek wznowienia postępowania możliwe staje się odstąpienie od zasady trwałości ostatecznych decyzji podatkowych i czynienie rozważań w zakresie meritum sprawy podatkowej zakończonej uprzednio wydaniem decyzji ostatecznej.
Za nieadekwatne w niniejszej sprawie należało uznać zarzuty prowadzenia postępowania w sposób przewlekły. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego . Kwestia niezałatwienia sprawy przez organ podatkowy we właściwym terminie może być weryfikowana w toku ponagleń składanych w trybie art. 141 O.p., jak też w trybie skargi na bezczynność bądź przewlekłość postępowania składanej do sądu administracyjnego.
Podsumowując całokształt poczynionych powyżej rozważań należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja z omówionych powyżej przyczyn nie odpowiadała prawu.
W toku powtórnego postępowania obowiązkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego będzie uwzględnienie przedstawionej powyżej wykładni prawa. W tym zakresie pierwszorzędnym obowiązkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego będzie sporządzenie uzasadnienia decyzji czyniącego zadość wymogom art. 210 § 4 O.p. oraz zasadzie przekonywania wyrażonej w art. 124 powołanego aktu. W tym celu Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozważy oraz da temu wyraz w uzasadnieniu swojej decyzji czy powoływane przez stronę skarżącą dowody: stanowią nowe dowody lub okoliczności faktyczne, czy są one istotne dla sprawy, tj. czy mogą one mieć wpływ na jej odmienne rozstrzygnięcie, czy były one znane organowi, który wydał decyzję kończącą postępowanie zwykłe, czy dowody te istniały w dniu wydania decyzji zwykłych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odniesie się również do powołanej przez stronę skarżącą przesłanki wznowienia postępowania, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 8 O.p.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późń zm.) należało orzec, jak w pkt I. sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i 4 powołanego aktu. Na kwotę zasądzonych kosztów składał się: wpis od skargi w kwocie 200 zł, równowartość opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa procesowego w kwocie 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika strony skarżącej w kwocie 480 zł należne na podstawie § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 1687).