Orzeczenie · 2021-12-10

I SA/PO 756/21

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2021-12-10
NSApodatkoweŚredniawsa
pełnomocnictwopostępowanie podatkoweVATnieważnośćniedopuszczalność odwołaniaOrdynacja podatkowaskuteczność doręczeniaprawo procesowe

Sprawa dotyczyła skargi K.P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia z grudnia 2015 r., które stwierdziło niedopuszczalność odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczącej podatku VAT za maj 2010 r. Podatnik oparł wniosek o stwierdzenie nieważności na zarzucie rażącego naruszenia prawa, w tym art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej (O.p.) poprzez niewłaściwe zastosowanie, oraz naruszenia przepisów dotyczących reprezentacji przez pełnomocnika (art. 136, 137 § 2 i 3, 145 § 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym przed 2016 r.) i zaniechania wezwania do uzupełnienia braku formalnego pełnomocnictwa (art. 155 § 1, art. 120, art. 121 § 1 i 2 O.p.). Dyrektor Izby Administracji Skarbowej dwukrotnie odmawiał stwierdzenia nieważności, argumentując, że akta sprawy nie zawierały oryginału ani uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa dla M.C. w postępowaniu dotyczącym VAT za maj 2010 r. Podkreślono, że złożenie jednego oryginału pełnomocnictwa obejmującego kilka spraw nie spełnia wymogów art. 137 § 3 O.p., a organ pierwszej instancji miał prawo dołączyć oryginał do jednej z tych spraw. Brak pełnomocnictwa w aktach sprawy VAT za maj 2010 r. oznaczał, że doręczenie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego pełnomocnikowi nie było skuteczne, a decyzja nie weszła do obrotu prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 137 § 3 O.p. (w brzmieniu obowiązującym przed 2016 r.), pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa, a adwokat lub radca prawny może sam uwierzytelnić odpis. Podkreślono, że to na pełnomocniku spoczywał obowiązek złożenia stosownych dokumentów. Sąd stwierdził również, że organ wezwał pełnomocnika do złożenia wyjaśnień w kwestii pełnomocnictwa, a pełnomocnik potwierdził brak oryginału w aktach sprawy. Sąd odwołał się także do wcześniejszego orzeczenia NSA, które stwierdziło, że doręczenie decyzji podatnikowi K.P. wywołało skutki prawne, co było konsekwencją braku skutecznego pełnomocnictwa w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. W konsekwencji, sąd uznał, że organy prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały przepisy prawa, oddalając skargę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wymogów formalnych pełnomocnictwa w postępowaniu podatkowym, w szczególności w kontekście złożenia jednego dokumentu obejmującego wiele spraw oraz konsekwencji braku skutecznego pełnomocnictwa.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed 1 stycznia 2016 r. w zakresie przepisów o pełnomocnictwie, choć zasady dotyczące wymogów formalnych pozostają aktualne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy brak oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa w aktach sprawy podatkowej, przy jednoczesnym złożeniu jednego oryginału obejmującego kilka postępowań, skutkuje brakiem skutecznego umocowania pełnomocnika do działania w konkretnym postępowaniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, brak oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa w aktach konkretnej sprawy podatkowej, gdy pełnomocnictwo obejmuje kilka postępowań, oznacza brak skutecznego umocowania pełnomocnika do działania w tej sprawie.

Uzasadnienie

Przepis art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej wymaga dołączenia do akt sprawy oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa. Złożenie jednego oryginału obejmującego kilka spraw nie spełnia tego wymogu dla każdej z tych spraw. Pełnomocnik, zwłaszcza profesjonalny, ma obowiązek zadbać o prawidłowe złożenie dokumentów do akt każdej sprawy.

Czy organ podatkowy, stwierdzając niedopuszczalność odwołania z powodu braku skutecznego pełnomocnictwa, narusza przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności dotyczące wezwania do uzupełnienia braków formalnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli organ podjął czynności wyjaśniające (np. wezwał pełnomocnika do złożenia wyjaśnień w kwestii pełnomocnictwa) i stwierdził brak podstaw do skutecznego działania pełnomocnika, a następnie doręczył decyzję bezpośrednio stronie, nie narusza przepisów.

Uzasadnienie

Organ wezwał pełnomocnika do złożenia wyjaśnień w kwestii pełnomocnictwa, a pełnomocnik potwierdził brak oryginału w aktach sprawy. Brak skutecznego pełnomocnictwa uzasadniał stwierdzenie niedopuszczalności odwołania i doręczenie decyzji bezpośrednio podatnikowi.

Czy postanowienie o niedopuszczalności odwołania, wydane z powodu braku skutecznego pełnomocnictwa, może być przedmiotem wniosku o stwierdzenie jego nieważności na podstawie rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli postanowienie o niedopuszczalności odwołania zostało wydane zgodnie z przepisami prawa, uwzględniając stan faktyczny dotyczący pełnomocnictwa, to nie podlega stwierdzeniu nieważności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały przepisy prawa, stwierdzając niedopuszczalność odwołania z powodu braku skutecznego pełnomocnictwa. W związku z tym, postanowienie to nie było wydane z rażącym naruszeniem prawa i nie podlegało stwierdzeniu nieważności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia o niedopuszczalności odwołania.

Przepisy (18)

Główne

O.p. art. 136

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Pełnomocnictwo w postępowaniu podatkowym (brzmienie przed 1 stycznia 2016 r.).

O.p. art. 137 § § 2 i § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Forma pełnomocnictwa i obowiązek dołączenia do akt oryginału lub uwierzytelnionego odpisu (brzmienie przed 1 stycznia 2016 r.). Podkreślono, że profesjonalny pełnomocnik może sam uwierzytelnić odpis.

O.p. art. 228 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Podstawa do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania.

O.p. art. 247 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa.

Pomocnicze

O.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ nie naruszył tego przepisu, prowadząc postępowanie wyjaśniające.

O.p. art. 121 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ nie naruszył tych przepisów, prowadząc postępowanie wyjaśniające.

O.p. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Definicja strony w postępowaniu podatkowym.

O.p. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

O.p. art. 145 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Doręczanie pism stronie lub jej pełnomocnikowi.

O.p. art. 151

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Rozstrzygnięcie sądu administracyjnego.

O.p. art. 155 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych.

O.p. art. 170

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Związanie prawomocnym orzeczeniem.

O.p. art. 219

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Podstawa do odmowy stwierdzenia nieważności.

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji.

O.p. art. 239

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji.

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

P.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa w aktach sprawy VAT za maj 2010 r. uzasadniał stwierdzenie niedopuszczalności odwołania. • Złożenie jednego oryginału pełnomocnictwa obejmującego kilka spraw nie spełnia wymogów formalnych dla każdej z tych spraw. • Organ podjął czynności wyjaśniające w kwestii pełnomocnictwa, a pełnomocnik potwierdził brak dokumentu w aktach. • Doręczenie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego bezpośrednio podatnikowi było prawidłowe z uwagi na brak skutecznego pełnomocnictwa.

Odrzucone argumenty

Postanowienie o niedopuszczalności odwołania zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa. • Organ zaniechał wezwania strony do uzupełnienia braku formalnego pełnomocnictwa. • Niewłaściwe zastosowanie art. 228 § 1 pkt 1 O.p.

Godne uwagi sformułowania

Przez akta sprawy należy bowiem rozumieć akta konkretnego postępowania podatkowego. • To na pełnomocniku spoczywał obowiązek złożenia stosownych dokumentów. • M. C. jako radca prawny jest profesjonalnym pełnomocnikiem, wobec czego powinien mieć wiedzę, że zgodnie z art. 137 § 3 O.p. może sam uwierzytelnić odpis udzielonego mu pełnomocnictwa.

Skład orzekający

Karol Pawlicki

sprawozdawca

Katarzyna Nikodem

przewodniczący

Waldemar Inerowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wymogów formalnych pełnomocnictwa w postępowaniu podatkowym, w szczególności w kontekście złożenia jednego dokumentu obejmującego wiele spraw oraz konsekwencji braku skutecznego pełnomocnictwa."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed 1 stycznia 2016 r. w zakresie przepisów o pełnomocnictwie, choć zasady dotyczące wymogów formalnych pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnej kwestii proceduralnej związanej z pełnomocnictwem w postępowaniu podatkowym, co jest kluczowe dla praktyków prawa podatkowego. Choć stan faktyczny jest złożony, rozstrzygnięcie opiera się na precyzyjnej wykładni przepisów.

Pełnomocnictwo do jednej sprawy, a konsekwencje dla wielu postępowań podatkowych: co musisz wiedzieć.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst