Orzeczenie · 2024-05-14

I SA/Po 73/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2024-05-14
NSApodatkoweWysokawsa
postępowanie zabezpieczającerachunek bankowywypłata środkówegzekucja administracyjnaskarżącyorgan egzekucyjnyVATfakturawiarygodność dokumentówdziałalność gospodarcza

Sprawa dotyczyła skargi N. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o odmowie wypłaty środków z rachunku bankowego zajętego w celu zabezpieczenia zobowiązań podatkowych. Spółka wniosła o zwolnienie kwoty [...] zł na bieżącą działalność operacyjną, w tym wynagrodzenia dla pracowników, przedstawiając zestawienie płatności i faktur. Organ egzekucyjny odmówił, uznając fakturę na kwotę [...] zł od spółki H. S. za niewiarygodną i wskazując na podejrzenie stworzenia sztucznego łańcucha spółek w celu oszustw podatkowych. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie, powielając argumentację organu pierwszej instancji i uznając przedstawione dokumenty za niewiarygodne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego. Sąd uznał, że organy naruszyły przepisy K.p.a. i u.p.e.a., ponieważ nie zbadały należycie całego wniosku spółki, skupiając się jedynie na jednej fakturze i pomijając pozostałe wnioskowane wydatki. Sąd podkreślił, że organy błędnie rozważały przesłanki z Ordynacji podatkowej zamiast art. 166a § 2 u.p.e.a. oraz że stwierdzenie oszustwa podatkowego jest sprzeczne z wcześniejszymi ustaleniami o nadużyciu prawa. Sąd wskazał, że organy powinny ocenić, czy wnioskowane wydatki są konieczne dla wykonywania działalności gospodarczej, a także rozważyć, czy częściowe zwolnienie środków nie będzie korzystniejsze dla wierzyciela w dłuższej perspektywie, umożliwiając kontynuację działalności spółki.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 166a § 2 u.p.e.a. w kontekście odmowy wypłaty środków z zajętego rachunku bankowego na bieżącą działalność gospodarczą, zwłaszcza gdy organy opierają się na wątpliwościach co do wiarygodności faktur i zarzutach oszustwa podatkowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wypłatę środków z zajętego rachunku bankowego w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ egzekucyjny może odmówić wypłaty środków z zajętego rachunku bankowego na bieżącą działalność gospodarczą, opierając się na wątpliwościach co do wiarygodności jednej z faktur dokumentujących część wnioskowanej kwoty, zwłaszcza gdy faktura ta nie była przedmiotem oceny w decyzjach zabezpieczających?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ egzekucyjny nie może odmówić wypłaty środków, opierając się wyłącznie na wątpliwościach co do jednej faktury, jeśli nie zbadał całości wniosku i pozostałych wydatków, a także błędnie interpretuje przesłanki odmowy, myląc oszustwo podatkowe z nadużyciem prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy naruszyły przepisy K.p.a. i u.p.e.a., nie badając należycie całego wniosku spółki o zwolnienie środków na bieżącą działalność. Skupienie się na jednej fakturze i pominięcie pozostałych wnioskowanych wydatków, a także błędna interpretacja przesłanek odmowy, skutkowały uchyleniem postanowień organów.

Czy organ egzekucyjny, rozpatrując wniosek o wypłatę środków z zajętego rachunku bankowego na podstawie art. 166a § 2 u.p.e.a., może badać materialną rzetelność faktury, która nie była przedmiotem oceny w decyzjach zabezpieczających?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ egzekucyjny nie powinien badać materialnej rzetelności faktury na etapie postępowania wykonawczego, jeśli nie była ona przedmiotem oceny w decyzjach zabezpieczających, a jego ocena powinna skupić się na przesłankach z art. 166a § 2 u.p.e.a.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organy błędnie rozważały przesłanki z Ordynacji podatkowej dotyczące niewiarygodności faktury, zamiast skupić się na przesłankach z art. 166a § 2 u.p.e.a. (konieczność poniesienia wydatków dla działalności gospodarczej). Ponadto, faktura ta nie była przedmiotem oceny w decyzjach zabezpieczających.

Czy odmowa wypłaty środków z zajętego rachunku bankowego na bieżącą działalność gospodarczą jest uzasadniona, gdy organ egzekucyjny powołuje się na oszustwo podatkowe, podczas gdy wcześniejsze decyzje zabezpieczające wskazywały na nadużycie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, stanowisko organu o oszustwie podatkowym, sprzeczne z wcześniejszymi ustaleniami o nadużyciu prawa, podważa przekonanie o braku wiarygodności dokumentów i nie stanowi podstawy do odmowy wypłaty środków.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że stwierdzenie oszustwa podatkowego przez organy jest sprzeczne z ich własnymi decyzjami zabezpieczającymi, które mówiły o nadużyciu prawa. Nadużycie prawa nie jest tożsame z oszustwem podatkowym, a fakt, że transakcje zostały dokonane, podważa argument o braku wiarygodności faktury.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 20 listopada 2023 r. oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 4 września 2023 r.

Przepisy (15)

Główne

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 166a § § 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 18

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

K.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 124 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Ordynacja podatkowa art. 33 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie zbadały całości wniosku o zwolnienie środków, skupiając się jedynie na jednej fakturze. • Organy błędnie interpretowały przesłanki odmowy wypłaty środków, myląc oszustwo podatkowe z nadużyciem prawa. • Faktura dokumentująca część wnioskowanej kwoty nie była przedmiotem oceny w decyzjach zabezpieczających. • Organy nie wykazały, dlaczego wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie w części dotyczącej pozostałych zobowiązań. • Organy powinny ocenić, czy wnioskowane wydatki są konieczne dla wykonywania działalności gospodarczej.

Godne uwagi sformułowania

Organy uchyliły się od dokonania analizy wniosku wymaganej przez przepis prawa. • Organy skupiając się jedynie na należności z analizowanej faktury, pominęły wywody dotyczące pozostałej ok. [...] wnioskowanej kwoty. • Organy błędnie rozważyły przesłanki z art. 33 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zamiast przesłanek z art. 166a § 2 u.p.e.a. • Stanowisko organów, że działalność skarżącej stanowi przejaw oszustwa podatkowego, stoi w sprzeczności ze stanowiskiem wyrażanym w decyzjach zabezpieczających, w których stwierdzono, że przedstawiony mechanizm działania podmiotów bezsprzecznie nosi znamiona nadużycia prawa. • Poprzez wprowadzenie art. 166a § 2 u.p.e.a. ustawodawca wskazuje na istnienie, obok interesu wierzyciela, innej wartości, także podlegającej ustawowej ochronie, którą jest zachowanie możliwości wykonywania przez zobowiązanego działalności gospodarczej.

Skład orzekający

Barbara Rennert

sprawozdawca

Karol Pawlicki

członek

Katarzyna Wolna-Kubicka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 166a § 2 u.p.e.a. w kontekście odmowy wypłaty środków z zajętego rachunku bankowego na bieżącą działalność gospodarczą, zwłaszcza gdy organy opierają się na wątpliwościach co do wiarygodności faktur i zarzutach oszustwa podatkowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wypłatę środków z zajętego rachunku bankowego w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów proceduralnych i dowodowych w postępowaniu egzekucyjnym, a także jak sąd administracyjny kontroluje uznanie administracyjne organów. Pokazuje też subtelne różnice między nadużyciem prawa a oszustwem podatkowym.

Czy organ egzekucyjny może zablokować środki na pensje pracowników? WSA wyjaśnia granice działania administracji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst