I SA/Po 688/24

I SA/Po 688/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-02-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Rennert /przewodniczący sprawozdawca/
Katarzyna Nikodem
Michał Ilski
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 240 § 1 pkt 5 ,art. 127 i 128,art. 243 § 1,art. 243 § 2, art. 245
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U. 2021 poz 1990
art. 21 ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
Dz.U. 2023 poz 70
art. 1a ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 682
art. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rennert (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Asesor sądowy WSA Michał Ilski Protokolant: starszy sekretarz sądowy Monika Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2025 r. sprawy ze skargi T. C. i W. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze z dnia 01 października 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji ostatecznych dot. wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 rok oraz zmiany wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 rok oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu 29 października 2024 r. T. C. i W. C. wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 1 października 2024 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z 12 sierpnia 2024 r. nr [...] odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 r. z 26 stycznia 2023 r. oraz odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie zmiany decyzji ustalającej wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za 2023 r. z 12 września 2023 r., wdanych przez Wójta Gminy [...]
Powyższa skarga została wniesiona na tle stanu faktycznego, w którym 26 stycznia 2023 r. Wójt wydał wobec podatników decyzję w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 r. Następnie decyzja ta została zmieniona decyzją z 12 września 2023 r., a podstawą tej zmiany była informacja podatników z 12 września 2023 r. w związku z zawarciem umowy najmu 10 sierpnia 2023 r. ze S. G.-E. "[...]" w S. na wynajem budynku i gruntu na przedszkole.
W dniu 16 października 2023 r. podatnicy złożyli korektę informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych - dane o przedmiotach opodatkowania podlegających opodatkowaniu [...] oraz z załącznikiem do tej informacji w związku z oceną techniczną z 12 maja 2023 r. Wyjaśnili, że złożona korekta dotyczy hali namiotowej oraz kontenera, które znajdują się w S. na działce nr [...], a skutkiem jej złożenia ma być wyłączenie ww. nieruchomości z opodatkowania podatkiem od nieruchomości, co skutkowałoby zmianą stawki opodatkowania. Według podatników potrzeba złożenia powyższej korekty nastąpiła w związku z otrzymaniem przez nich oceny technicznej z 12 maja 2023 r.
W dniu 7 grudnia 2023 r. skarżący wnieśli o: 1) wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.; dalej: "Ordynacja podatkowa") w sprawie decyzji z 26 stycznia 2023 r. oraz decyzji zmieniającej z 12 września 2023 r.; 2) stwierdzenie nieważności na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej decyzji z 26 stycznia 2023 r. oraz decyzji zmieniającej z 12 września 2023 r.; 3) zmianę na podstawie art. 254 § 1 w zw. z art. 256 § 1 Ordynacji podatkowej decyzji z 26 stycznia 2023 r. oraz decyzji zmieniającej z 12 września 2023 r.
Postanowieniem z 3 stycznia 2024 r. Wójt wznowił postępowanie w sprawie, a następnie decyzją z 28 lutego 2024 r. odmówił uchylenia ostatecznych decyzji 26 stycznia 2023 r. i 12 września 2023 r. wobec nie stwierdzenia istnienia przesłanki wznowieniowej postępowania z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Decyzją z 7 maja 2024 r. SKO uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.
Postanowieniem z 5 czerwca 2024 r. Wójt zawiesił postępowanie w sprawie wnioskowanego wznowienia postępowania w związku z wnioskiem podatników o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 r. Decyzjami z 19 czerwca 2024 r. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji z 26 stycznia 2023 r. oraz 12 września 2023 r.
W związku z powyższym postanowieniem z 4 lipca 2024 r. Wójt podjął zawieszone postępowanie podatkowe, w toku którego stwierdził, że zaistniałe okoliczności, na które powołuje się podatnik nie wypełniają dyspozycji art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Na podstawie posiadanych dokumentów ustalił, że z zapisów kierownika budowy dokonanych w dzienniku budowy nr [...] wynika, iż znajdujące się w hali media (elektryczność), wykonanie ścian z blachy trapezowej, zamontowanie dwóch bram przesuwnych oraz wykonanie wewnętrznej instalacji elektrycznej (oświetlenie i gniazda wtykowe) bezsprzecznie noszą znamiona budynku. W ocenie technicznej hali namiotowej z 12 maja 2023 r. wskazano o zakotwieniu ram hali namiotowej w stopach betonowych za pomocą kotew stalowych, które są posadowione na stopach fundamentowych, co zdaniem organu jednoznacznie potwierdza, że mamy do czynienia z budynkiem. Ponadto autor oceny technicznej najpierw przyznaje, że hala magazynowa to budynek, który jest trwale związany z gruntem, a poniżej na tej samej stronie temu zaprzecza, twierdząc, że hala namiotowa nie jest budynkiem i nie jest trwale związana z gruntem. Natomiast dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów czy wielkość zagłębienia w gruncie. Istotne jest, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustanowioną na nim konstrukcję. Zasadnicze znaczenia ma zatem cecha "trwałego związania z gruntem", która sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce. Ponadto organ zaznaczył, że jako dokument w sprawie posiada pozwolenie na budowę z 8 sierpnia 2008 r. wydane na halę magazynową, obiekt parterowy, niepodpiwniczony, z dachem dwuspadowym, kategoria obiektu [...] oraz na portiernię budynek wolnostojący, parterowy, niepodpiwniczony z dachem płaskim, kategoria obiektu [...]. Posiada też pozwolenie z 9 lipca 2010 r. na użytkowanie hali magazynowej - obiekt parterowy, niepodpiwniczony z dachem dwuspadowym oraz portierni - budynek wolnostojący, parterowy, niepodpiwniczony z dachem płaskim. Jest także w posiadaniu informacji z kartoteki budynków (pozycja kartoteki budynków z 15 lutego 2024 r., w której na działce [...] obręb [...] są wykazane dwa budynki; pierwszy, rodzaj wg KŚT zbiorniki, silosy i budynki magazynowe (104); drugi, rodzaj wg KŚT budynki handlowo- usługowe (103). Tym samym, jak wynika z pozwolenia na budowę, pozwolenia na użytkowanie i kartoteki budynków, hala magazynowa jest budynkiem. Jest ona ujawniona w ewidencji gruntów i budynków w kartotece budynków. Dane zawarte w tej ewidencji, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.; dalej: "P.g.k.")., stanowią podstawę wymiaru podatków, w tym podatku od nieruchomości, i ze względu na szczególną moc dowodową informacje w niej zawarte nie mogą być pominięte przez organ podatkowy na etapie realizacji podatku od nieruchomości. W kartotece budynku sporną halę magazynową oznaczono wg KŚT jako zbiorniki, silosy i budynki magazynowe (104), liczba kondygnacji nadziemnych 1; natomiast portiernię w kartotece budynków oznaczono wg KŚT jako budynki handlowo-usługowe (103), liczba kondygnacji nadziemnych 1. Uznanie hali namiotowej i portierni za budynek potwierdzają dokumenty zgromadzone na potrzeby procesu budowlanego, a w szczególności pozwolenie na budowę oraz pozwolenie na użytkowanie.
Mając na uwadze art. 1a ust. 1 pkt 1, art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 70; dalej: "u.p.o.l.") oraz art. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682 ze zm.; dalej: "P.b."), organ podkreślił, że w wyniku analizy dokumentów przedłożonych przez podatników prawidłowo ustalił, że objęte postępowaniem obiekty zostały wzniesione w wyniku prac budowlanych z użyciem wyrobów budowlanych (blacha trapezowa, kotwy stalowe, stopy fundamentowe, pręty stalowe) i należy je uznać za obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 1 P.b. W świetle utrwalonego orzecznictwa Wójt uznał, że sporny obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem. Posiada fundamenty, których funkcję pełnią stopy betonowe, na których został posadowiony. Jest też wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, którą to funkcję pełnią jego ściany wykonane z blachy trapezowej na konstrukcji z ram aluminiowych mocowanych za pomocą kotew stalowych w stopach fundamentowych oraz posiada dach wykonany z materiału plandekowego. W konsekwencji brak jest podstaw do zanegowania stanowiska, że obiekt ten jest budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 P.b., co w całości potwierdza dokumentacja budowlana i dane z ewidencji gruntów i budynków. W ocenie organu podatkowego, obiekt ten spełnia ustawowe warunki, by uznać go za budynek w rozumieniu art. 1a ust 1 pkt 1 u.p.o.l, co zostało ustalone w trakcie przeprowadzonego postępowania przez organ podatkowy.
W związku z powyższym Wójt nie dał wiary korekcie informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, w której podatnicy wykazali obiekt budowlany (halę magazynową i kontener) jako wiatę o wartości [...] zł, ponieważ dokumentacja budowlana potwierdziła, że na gruncie posadowione są budynki. Za wiarygodne uznał informacje złożone przez podatnika 11 lutego 2008 r. i 7 września 2010 r., a także dokumentację budowlaną wraz z pozwoleniem na budowę oraz częściowo ocenę techniczną z 12 maja 2023 r. w zakresie opisu zawartego w pkt 6 tej oceny. Obiekty budowlane (hala magazynowa i portiernia) zostały zatem prawidłowo opodatkowane podatkiem od nieruchomości, jako budynki związane z działalnością gospodarczą, zgodnie z posiadanymi dokumentami (informacja z kartoteki budynków - pozycja kartoteki budynków, uproszczony wypis z rejestru gruntów - jednostka rejestrowa, informacje złożone przez podatników, dokumentacja budowlana). Tym samym nie wystąpiła przesłanka z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ponieważ przedłożona ocena techniczna nie stanowi istotnej, nowej okoliczności faktycznej ani nowego dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji ostatecznych, która ma wpływ na opodatkowanie podatkiem od nieruchomości. W dniu wydania decyzji wymiarowej znane były organowi dokumenty urzędowe, które w sposób jednoznaczny określiły, że hala namiotowa i portiernia są budynkami.
W odwołaniu od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie, strona zrzuciła jej naruszenie art. 3 pkt 3 P.b. w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. oraz art. 240 § 1 pkt 5 w zw. z art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Ponadto wniosła o przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci oceny sporządzonej na fakt wykazania, że hala namiotowa wraz z kontenerem nie jest trwale związana z gruntem, nie posiada fundamentów oraz może być przeniesiona w szybkim tempie bez wykonywania robót ziemnych.
Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, Kolegium podkreśliło, że powołana przez skarżących podstawa wznowienia postępowania podatkowego zmierza raczej do uzupełnienia poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych. Świadczą o tym zarzuty odwołania i domaganie się przeprowadzenia dowodu z "Oceny technicznej hali namiotowej" z 12 maja 2023 r. Skarżący chcą wykazać, że Wójt opodatkowując "halę namiotową wraz z kontenerem" błędnie założył, że te obiekty są trwale związane z gruntem. Jednakże, w ocenie Kolegium stan faktyczny sprawy wymiarowej został ustalony w sposób kompletny z zachowaniem wszelkich reguł i w oparciu o cały materiał dowodowy konieczny do rzetelnego, wnikliwego i pełnego wyjaśnienia sprawy. W tym stanie rzeczy, podzielając stanowisko Wójta, SKO stwierdziło, że powołany przez skarżących dowód będący podstawą wznowienia postępowania, wobec braku spełnienia przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, nie był podstawą do uchylenia ww. decyzji ostatecznych. Tym samym Wójt zasadnie odmówił żądanego uchylenia decyzji ostatecznych. Zgodnie z zasadą trwałości decyzji ostatecznych, uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Ordynacji podatkowej oraz w ustawach podatkowych, a tej w niniejszej sprawie nie wystąpiły. Ponadto organ pierwszej instancji działał w sprawie na podstawie przepisów prawa i w granicach tymi przepisami wyznaczonych, odniósł się do złożonego przez skarżących dowodu, przedstawił okoliczności i argumenty, z powodu których nie uwzględnił wniosku o uchylenie ostatecznych decyzji. Nowy dowód dostarczony przez skarżących nie spełnił przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Kolegium podkreśliło, że celem postępowania w wznowionego jest wyłącznie dokonanie oceny, czy zachodzą przesłanki określone w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej, ale nie może ono obejmować ponownego, pełnego rozpoznania sprawy pod kątem merytorycznym. Zakres wznowionego postępowania jest węższy aniżeli postępowania zwyczajnego i ogranicza się do badania podstaw wznowienia wskazanych przez wnioskodawców.
W skardze na opisaną wyżej decyzję, wnosząc o jej uchylenie w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, strona zarzuciła naruszenie:
1. art. 240 § 1 pkt 5 w zw. z art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej przez ich niewłaściwe zastosowanie, skutkujące uznaniem, że w sprawie nie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania, co jest stwierdzeniem niezasadnym, bowiem skarżący przedkładając opinię "Ocenę techniczną hali namiotowej" z 12 maja 2023 r. spowodowali spełnienie niezbędnych przesłanek umożliwiających wznowienie postępowania, które zostały określone w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej;
2. art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na utrzymaniu w mocy decyzji Wójta, podczas gdy nie było ku temu odpowiednich podstaw prawnych oraz faktycznych z tego względu powinno zostać w całości uwzględnione odwołanie skarżących;
3. art. 3 pkt 2 P.b. zw. z art. 1 a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. przez uznanie, że hala namiotowa i kontener spełniają definicję budynku (budowli) i tym samym powinny podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, podczas gdy Wójt dokonał takiego uznania w sposób niezasadny pod względem prawnym i faktycznym, uznając, że hala namiotowa i kontener są trwale związane z gruntem i mają fundamenty, co nie odpowiada stanowi rzeczywistemu, przy czym stan taki istnieje od początku (od moment jej posadowienia i wydania pierwszej decyzji wymiarowej w sprawie), a dowody które wyszły na jaw jedynie ów stan potwierdzają.
W uzasadnieniu skarżący wskazali, że w ich ocenie wszystkie przesłanki zostały spełnione i w związku z tym w sprawie powinien znaleźć zastosowanie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Załączona "Ocena techniczna hali namiotowej" z 12 maja 2023 r. jest nowym dowodem, który wyszedł na jaw (pierwsza i druga przesłanka). Jest również nowym dowodem istniejącym w dniu wydania decyzji z 12 września 2023 r., w sprawie zmiany decyzji ustalającej wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za 2023 r. (trzecia przesłanka) i tenże dowód nie był znany organowi w dniu wydania decyzji (czwarta przesłanka). Kolegium niezasadnie utrzymało w mocy decyzję Wójta stwierdzając, że nie ma przesłanek do wznowienia postępowania. To z kolei spowodowało, że hala namiotowa i kontener niezasadnie zaliczono do obiektów podlegających opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości, podczas gdy w odniesieniu do hali namiotowej i kontenera nie można stwierdzić, że są one trwale połączone z gruntem, posiadają fundamenty, a nadto mogą być w każdej chwili przeniesione w inne miejsce bez wykonywania inwazyjnych robót ziemnych. "Ocena techniczna hali namiotowej" potwierdza stanowisko strony co do stanu faktycznego (tak samo jak pozostałe dokumenty załączone do akt sprawy) i powinno to znaleźć odzwierciedlenie w zmianie stanu prawnego wykreowanego ww. decyzjami administracyjnymi, a pierwszym krokiem w tym kierunku powinno być właśnie wznowienie postępowania. Wznowienie postępowania umożliwiłoby ponowne rozpoznanie sprawy i pozwoliłoby na istotną zmianę obciążeń podatkowych, która - co istotne - byłaby zmianą zgodną ze stanem faktycznym i stanem prawnym, gdyż to obecny stan prawny, choć istniejący na podstawie decyzji ostatecznych, jest niezgodny ze stanem faktycznym sprawy.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny zasadności stanowiska organu podatkowego w kwestii braku podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej, po wznowieniu postępowania, przy uznaniu, że strona skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek ujętych w ramach podstawy wznowienia postępowania wymienionej w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, na którą się powoływała.
Na wstępie należy podkreślić, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową dającą możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy podatkowej zakończonej ostateczną decyzją, jeżeli postępowanie, w którym została ona wydana, było dotknięte wadą (przesłanki wznowienia) określoną w art. 240 Ordynacji podatkowej. Trzeba także mieć na uwadze, że możliwość podważenia decyzji ostatecznej narusza ład systemu prawnego, gdyż stanowi odstępstwo od zasady dwuinstancyjności postępowania oraz stabilności decyzji ostatecznych (art. 127 i 128 Ordynacji podatkowej). Z powyższego założenia ogólnego oraz z treści art. 128 Ordynacji podatkowej wynika, że tylko wyraźnie określone przyczyny, stanowiące o najdalej idących wadliwościach decyzji lub poprzedzającego ją postępowania, mogą prowadzić do wzruszenia decyzji ostatecznej w administracyjnym toku instancji.
Poza przesłanką ostateczności decyzji, która jest warunkiem sine qua non uruchomienia każdego z trybów nadzwyczajnych, w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej wymienione są podstawy wznowienia postępowania. Wskazanie co najmniej jednej z nich uzasadnia wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 243 § 1 Ordynacji podatkowej), co w kontrolowanej sprawie organ uczynił. Czy podstawy te rzeczywiście występują, właściwy organ bada w postępowaniu wszczętym wspomnianym postanowieniem (art. 243 § 2 Ordynacji podatkowej), a wynik badania przedstawia w decyzji, o której mowa w art. 245 Ordynacji podatkowej.
W kontrolowanej sprawie organ, po formalnym zbadaniu wniosku o wznowienie postępowania, wznowił postępowanie podatkowe zakończone decyzją ostateczną celem przeprowadzenia postępowania, co do wystąpienia podnoszonych we wniosku przesłanek wznowienia. Nie można zatem zgodzić się ze skarżącymi, że wznowienie postępowania umożliwiłoby ponowne rozpoznanie sprawy i zmianę obciążeń podatkowych. Postępowanie na wniosek skarżących zostało przez Wójta wznowione postanowieniem z 3 stycznia 2024 r. i w tym wznowionym postępowaniu organ pierwszej instancji dokonał badania przedstawionej przez skarżących oceny technicznej i zweryfikował powoływaną przez nich okoliczność braku związania spornych obiektów z gruntem. W tym właśnie wznowionym postępowaniu, tj. postępowaniu nadzwyczajnym, Wójt zbadał czy wystąpiła w sprawie przesłanka określona w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.
Zgodnie z powyższym przepisem, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Z treści przytoczonej regulacji wynika, że aby przywołana podstawa wznowienia mogła mieć zastosowanie, muszą zostać spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) powinny wyjść na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody; 2) są one istotne dla sprawy; 3) nie były znane organowi, który wydał decyzję; 4) istniały w dniu wydania decyzji. W realiach rozpoznawanej sprawy podstawę wznowienia stanowić mają według strony skarżącej nowe okoliczności faktyczne wynikające z oceny technicznej hali namiotowej (magazynowej) z 12 maja 2023 r. autorstwa mgr inż. K. K. oraz mgr inż. S. T. R., na podstawie których strona uznała, że hala namiotowa i kontener powinny być wyłączone z opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
Ustawodawca nie wyjaśnił, co należy rozumieć przez pojęcie "okoliczności faktyczne". W orzecznictwie wskazuje się, że zwrot "okoliczności faktyczne" należy rozumieć w znaczeniu języka potocznego, jako zdarzenia, fakty lub wydarzenia zaistniałe w sensie fizycznym lub ich niewystąpienie. Nowymi faktami będą te z nich, które nie zostały uwzględnione przez organ podatkowy jako element faktyczny rozstrzygnięcia (zob. wyrok NSA z 25 czerwca 1985 r., sygn. akt I SA 198/85 - wszystkie przytaczane w niniejszej sprawie orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl), przy czym muszą one istnieć w dniu wydania decyzji i nie być znane organowi. Zwrot "wyjdą na jaw" oznacza, że dla możliwości powołania się na przesłankę wznowienia określoną w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej decydujący jest moment ujawnienia danej okoliczności, czyli okazania i udostępnienia go organowi, przesłanka istotnych okoliczności lub dowodów jest zaś spełniona wtedy, gdy mogą one mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie, więc wywołują konieczność uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w całości lub w części. Nie można zatem uznać, że dana okoliczność była nieznana organowi, który wydał decyzję, jeśli wynikała ona z materiału dowodowego będącego w dyspozycji tego organu (por. wyrok WSA w Olsztynie z 24 października 2019 r., I SA/Ol 485/19). Nowe okoliczności faktyczne, to takie, które zostały nowo odkryte w sprawie i nie były znane organowi w chwili orzekania, przy czym "nowość jest tu utożsamiana z następczym odkryciem lub zgłoszeniem przez stronę, nie zaś z następczym zaistnieniem" [H. Knysiak-Molczyk (red.), Komentarz do art. 145 Kodeksu postępowania administracyjnego, Lex/el.]. Pod pojęciem dowodów lub okoliczności nieznanych organowi, który wydał decyzję pierwotną należy zatem rozumieć tylko takie dowody, które nie były przedmiotem badania w postępowaniu zwyczajnym oraz tylko takie okoliczności, które z badanego wówczas materiału nie wynikały (wyroki NSA z: 26 kwietnia 2000 r., III SA 1454/00; 13 stycznia 2012 r., II FSK 1337/10). Wobec tego, jeżeli dane dowody, okoliczności były już organowi znane w toku poprzedniego postępowania, to nie mogą one stanowić podstawy do zmiany decyzji, nie mają bowiem cech nowości. Podkreślenia przy tym wymaga, że czym innym jest cecha nowości dowodu, okoliczności, a czym innym odmienna ocena tego dowodu, czy okoliczności. W toku postępowania nadzwyczajnego strona nie może domagać się nowej oceny przez organ znanych mu wcześniej okoliczności, czy dowodów. Wynika to z faktu, że strona w toku postępowania zwykłego ma możliwość kwestionowania sposobu, w jaki organ ocenia znane mu okoliczności (zob. wyrok NSA z 25 kwietnia 2017 r., II FSK 369/15). Natomiast postępowanie wznowieniowe nie może służyć ponownemu merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy i zastępować postępowania odwoławczego (por. wyroki NSA z: 14 września 2018 r., II FSK 2687/16; 13 stycznia 2012 r., II FSK 1582/10; 19 listopada 2009 r., II FSK 933/08; 19 grudnia 2013 r., II FSK 300/12). Ponadto prawidłowe zastosowanie w sprawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej wymaga uprzedniej analizy postępowania podatkowego zwykłego zakończonego decyzją ostateczną, w tym ustalonej tam podstawy faktycznej i dowodów, w których znajduje ona oparcie. Inaczej nie da się ocenić, czy wskazany w ramach podstawy wznowienia postępowania nowy dowód czy nowa okoliczność, istotnie mają cechę "nowości" i czy uzasadnia to wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania. W uzasadnieniu tego postanowienia organ podatkowy wskazuje podstawę wznowienia, co zakreśla ramy tego postępowania. Jest to konieczne, skoro celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości, ustalenie czy i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej oraz - w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej - doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa została wydana z określonym naruszeniem prawa (por. wyrok WSA w Poznaniu z 13 sierpnia 2020 r., I SA/Po 130/20).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt kontrolowanej sprawy, należy zauważyć, że Ocena techniczna z 12 maja 2023 r. oraz powołane na jej podstawie przez stronę skarżącą nowe okoliczności (brak związania spornych obiektów z gruntem) jako podstawa wznowienia zostały zbadane przez organy obu instancji i zasadnie organy te przyjęły, że ww. Ocena nie stanowi nowego dowodu, ani podnoszone przez stronę okoliczności nie stanowią nowych okoliczności faktycznych w sprawie w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Przede wszystkim należy zauważyć, że decyzja ostateczna określająca podatek od nieruchomości dotyczący hali namiotowej i portierni wydana została 26 stycznia 2023 r. Natomiast decyzja zmieniająca z 12 września 2023 r. została wydana w związku z wynajęciem gruntu i budynku na przedszkole i dotyczyła innych działek niż te, na których znajduje się hala namiotowa i portiernia. Zatem Ocena techniczna z maja 2023 r. nie może stanowić nowego dowodu, o którym mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Oczywiście nie była ona znana organowi podatkowemu w dniu wydawania decyzji ostatecznej z 26 stycznia 2023 r., albowiem jeszcze wówczas nie istniała, gdyż sporządzona została dopiero po jej wydaniu, tj. w maju 2023 r.
Zasadnie również organy uznały, że nie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi (w kontrolowanej sprawie Wójtowi), który ją wydał. Okolicznością tą miał być brak związania spornych obiektów z gruntem, powodujący, że nie można ich uznać za budynki. Podkreślenia bowiem wymaga, że decyzje, których wzruszenia strona żąda, zostały wydane na podstawie informacji złożonych przez podatnika w dniu 11 lutego 2008 r. oraz w dniu 7 września 2010 r., a także w oparciu o dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków na dzień wydania obu decyzji ostatecznych – pierwotnej i zmienionej. Zgodnie natomiast z art. 21 ust. 1 P.g.k., organ podatkowy jest związany przy wymiarze podatku zapisami w ewidencji gruntów i budynków i nie jest uprawniony do dokonywania własnych ustaleń w tym przedmiocie. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, w świetle którego, stosownie do przywołanych regulacji, organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. m.in. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 kwietnia 2009 r., II FPS 1/09). Tym samym, jak słusznie wskazał organ podatkowy, zgodnie z posiadanymi dokumentami (informacja z kartoteki budynków - pozycja kartoteki budynków, uproszczony wypis z rejestru gruntów - jednostka rejestrowa oraz informacjami złożonymi przez podatników) za sporne obiekty budowlane (halę magazynową i portiernię) prawidłowo naliczył podatek od nieruchomości, jak od budynków związanych z działalnością gospodarczą. Jednocześnie badając we wznowionym postępowaniu "nowe okoliczności" (potwierdzone według skarżących przedłożoną oceną techniczna), zasadnie uznał, że nie podważają one dokonanej wcześniej kwalifikacji hali magazynowej i portierni jako budynków. Przede wszystkim zwrócił uwagę, że oprócz powołanych powyżej dokumentów, uznanie hali namiotowej i portierni za budynek, potwierdzają dokumenty zgromadzone na potrzeby procesu budowlanego, a w szczególności pozwolenie na budowę oraz pozwolenie na użytkowanie. Objęte postępowaniem obiekty zostały wzniesione w wyniku prac budowlanych z użyciem wyrobów budowlanych. Ponadto konstrukcja budynku: fundamenty (których funkcje pełnią stopy betonowe), blacha trapezowa (z której są wykonane ściany), instalacja elektryczna, materiał plandekowy (z którego jest wykonany dach), dwie bramy przesuwne (umożliwiające zamknięcie obiektu), nie pozwala przyjąć, że nie jest on budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 P.b. Jak słusznie też zwrócił uwagę Wójt, zapisy zawarte w przedłożonej przez stronę Ocenie technicznej hali namiotowej w zakresie chociażby definicji prawnych w odniesieniu do obiektu wskazują, że mamy do czynienia z budynkiem. Odnosząc się natomiast do stwierdzenia autora Oceny technicznej, że hala namiotowa nie jest trwale związana z gruntem, organ biorąc pod uwagę powołane orzecznictwo sądów administracyjnych podkreślił, że pojęcia trwałości związania z gruntem nie można utożsamiać z pojęciem nierozerwalności. Żaden też z przepisów prawa budowlanego nie uzależnia kwalifikacji obiektu od metody, techniki i technologii wykonania fundamentu. Fundament, przekazując na podłoże gruntowe całość obciążeń obiektu, ma zapewniać trwałość konstrukcji, uniemożliwić jej przesunięcie czy zniszczenie przez działanie sił przyrody. Uwzględniając zatem, że w punkcie odnoszący się do danych konstrukcyjno-budowalnych Oceny technicznej wskazano o zakotwieniu ram hali namiotowej w stopach betonowych za pomocą kotew stalowych, które są posadowione na stopach fundamentowych, słusznie organ stwierdził, że pozwala to na przyjęcie trwałego związania obiektu z gruntem. W rezultacie zasadnie przyjął, że obiekt spełnia ustawowe warunki, by uznać go za budynek w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.
Mając zatem na uwadze, że w dniu wydania decyzji wymiarowej, znane były organowi dokumenty urzędowe, które w sposób jednoznaczny określiły, że hala namiotowa i portiernia są budynkami, przedłożona Ocena techniczna nie mogła zmienić przyjętych przez organ w postępowaniu zwykłym ustaleń. W konsekwencji przedłożona ocena techniczna nie ma wpływu na ocenę przedmiotów opodatkowania (hali magazynowej i portierni) jako budynków, a tym samym na opodatkowanie ich podatkiem od nieruchomości, co zostało wykazane w trakcie przeprowadzonego postępowania.
Z powyższego wynika, że ani w skardze, ani we wniosku o wznowienie postępowania, strona skarżąca nie wskazała istotnych nowych okoliczności faktycznych, które istniały w dacie orzekania w postępowaniu zwykłym, ale wyszły na jaw dopiero po wydaniu decyzji ostatecznej i nie były znane organowi podatkowemu. Argumentacja wniosku o wznowienie postępowania, zmierzająca do podważenia merytorycznej zasadności decyzji ostatecznych, nie mogła odnieść oczekiwanego skutku w postępowaniu nadzwyczajnym. Przedłożona przez stronę skarżącą Ocena techniczna hali namiotowej nie zmienia faktu, że w sprawie nie mogłaby zapaść inna decyzja niż dotychczasowa. Niedopuszczalna była przy tym polemika z prawomocnym merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy w ramach wniosku o wznowienie postępowania. Argumentacja skargi poglądu tego nie jest w stanie zmienić.
Sąd podzielił zatem stanowisko organu podatkowego, że wskazane przez stronę nowe okoliczności wynikające z Oceny technicznej nie spełniają przesłanek określonych przepisem art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.
Podsumowując powyższe rozważania, Sąd stwierdza, że badanie podstawy wznowieniowej w niniejszej sprawie zostało dokonane z uwzględnieniem regulacji zawartych w Dziale IV Ordynacji podatkowej. Postępowanie w trybie wznowieniowym zostało przeprowadzone w sposób umożliwiający ustalenie prawdy obiektywnej, rzeczowo, a przede wszystkim na podstawie i w granicach obowiązujących przepisów prawa.
W świetle powyższego Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, oddalił ją na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.).