I SA/Po 677/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2006-03-22
NSApodatkoweWysokawsa
klasyfikacja taryfowakodeks celnynależności celnetłuszcze roślinnemargarynypostępowanie celnedowodytożsamość towaruprawo celneWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą klasyfikacji taryfowej tłuszczów roślinnych, uznając, że organ nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości tożsamości towarów z różnych dostaw.

Spółka A zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą klasyfikacji taryfowej tłuszczów roślinnych. Organy celne zakwalifikowały towar do kodów PCN 1517 i 1516, uznając go za używany w przemyśle spożywczym, podczas gdy spółka stosowała kod 1518. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ celny nie wykazał w sposób wystarczający tożsamości towarów z różnych dostaw, co było kluczowe dla prawidłowej klasyfikacji.

Sprawa dotyczyła klasyfikacji taryfowej tłuszczów roślinnych importowanych przez Spółkę A. Organy celne, w tym Dyrektor Izby Celnej, zakwestionowały klasyfikację zastosowaną przez spółkę (kod PCN 1518 00 99 0) i zaklasyfikowały towar do kodów PCN 1517 i 1516, uznając go za używany w przemyśle spożywczym. Spółka argumentowała, że produkty te nie są margarynami i powinny być objęte kodem 1518. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję, opierając się na wcześniejszym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wskazał na konieczność jednoznacznego ustalenia tożsamości towarów z różnych dostaw. Sąd uznał, że organ celny nie wykazał w sposób wystarczający, że tłuszcze importowane w 1998 roku były identyczne z tymi, z których pobrano próbki w 1999 roku. Brak przesłuchania prezesa spółki, niepełne wykorzystanie opinii biegłego oraz wątpliwości co do dowodów zebranych od kontrahentów i innych dokumentów, doprowadziły do wniosku o naruszeniu przepisów postępowania. Sąd podkreślił, że organ celny musi przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, uwzględniając wskazania sądu i ewentualne zmiany prawne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ celny nie wykazał w sposób wystarczający tożsamości towarów z różnych dostaw, co narusza przepisy postępowania i uniemożliwia prawidłową klasyfikację taryfową.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ celny nie przeprowadził wystarczających dowodów (np. przesłuchanie prezesa spółki, bezpośredni kontakt z producentem) w celu ustalenia, czy tłuszcze importowane w 2001r. były identyczne z tymi, z których pobrano próbki w 1999r. Dowody zebrane przez organ (oświadczenia kontrahentów, opinie biegłych, orzeczenia sanitarne) nie były wystarczające do wykazania tej tożsamości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (29)

Pomocnicze

Ord.pod. art. 207 § § 1

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 233 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 120

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 122

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 188

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 190 § § 1 i 2

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 197 § § 1

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 199

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 210 § § 4

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 13 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 23 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 65 § § 4 pkt 2

Kodeks celny

k.c. art. 83 § § 1 - 3

Kodeks celny

k.c. art. 85 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 222 § § 4

Kodeks celny

k.c. art. 262

Kodeks celny

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 c)

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 153

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 12.09.2002r. o zmianie ustawy ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 23

Ustawa z dnia 19 marca 2004 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19.12.1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20.11.1997r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania

Ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym art. 30

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ celny nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości tożsamości towarów importowanych w różnych terminach, co jest kluczowe dla prawidłowej klasyfikacji taryfowej. Organ celny naruszył przepisy postępowania, w tym dotyczące prowadzenia postępowania dowodowego i opinii biegłego. Organ celny nie zastosował się do wskazań zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z poprzedniego etapu postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku sądu administracyjnego wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Niezastosowanie się przez organ administracji przy ponownym wydaniu decyzji do konkretnej oceny prawnej wyrażonej przez sąd w wyroku, narusza zasadę związania organu oceną prawną i powoduje wadliwość decyzji.

Skład orzekający

Beata Sokołowska

sprawozdawca

Małgorzata Bejgerowska

członek

Walentyna Długaszewska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie przez organ administracji zasady związania oceną prawną sądu, konieczność wykazania tożsamości towarów w postępowaniu celnym, prawidłowość prowadzenia postępowania dowodowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji klasyfikacji taryfowej tłuszczów roślinnych, ale zasady proceduralne są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje złożoność postępowania celnego i znaczenie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego oraz dowodów. Pokazuje również, jak sądy egzekwują zasadę związania wyrokiem.

Sąd uchyla decyzję celną: kluczowe dowody i tożsamość towaru decydują o wyniku sprawy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 677/03 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2006-03-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-04-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Beata Sokołowska /sprawozdawca/
Małgorzata Bejgerowska
Walentyna Długaszewska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Dnia 22 marca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Beata Sokołowska ( spr.) Asesor sąd. Małgorzata Bejgerowska Protokolant: ref. staż. Marek Nowak po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2006r. przy udziale sprawy ze skargi Spółki A w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej Spółki A w S. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ M. Bejgerowska /-/ W. Długaszewska /-/ B. Sokołowska T.M .d
Uzasadnienie
W dniu 21.10.1998r. Agencja Celna B - działająca z upoważnienia Spółki A z siedzibą w S. - zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu nabyte od firmy C (RFN) tłuszcze roślinne o nazwach: "Palmarin", "Plunder" i "Backstabil", które zakwalifikowała do kodu taryfy celnej 1518 00 99 0. Do zgłoszenia celnego [...] załączono faktury zakupu, deklarację wartości celnej i świadectwo pochodzenia EUR-1.
Postanowieniem z dnia [...]. Dyrektor Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowanie dotyczące prawidłowości powyższego zgłoszenia celnego. Podstawą wszczęcia postępowania była kontrola przeprowadzona w siedzibie Spółki, w której wyniku ujawniono orzeczenia Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, uznające sprowadzone produkty za tłuszcze spożywcze stosowane w piekarnictwie i cukiernictwie, które powinny być objęte kodem PCN 1517.
Dyrektor Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie art. 207 § 1 Ordynacji podatkowej., art. 13 § 1, art. 23 § 1, art. 65 § 4 pkt 2, art. 83 § 1 - 3, art. 85 § 1 i art. 222 § 4 Kodeksu celnego oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19.12.1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej i rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20.11.1997r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczenia, uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji towaru, klasyfikując jednocześnie towar do kodów PCN 1517 90 99 0 ("Backstabil"), PCN 1516 20 98 0 ("Palmarin") i PCN 1517 10 90 0 ("Plunder"), oraz określił na nowo kwotę długu celnego, zobowiązując Spółkę także do naliczenia i zapłaty odsetek wyrównawczych poczynając od dnia powstania długu celnego.
Spółka A złożyła odwołanie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji i podnosząc w uzasadnieniu, iż są to tłuszcze będące spożywczymi mieszaninami i przetworami z tłuszczów, jednakże nie są margarynami.
Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej , art. 85 § 1 Kodeksu celnego oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19.12.1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej, rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20.11.1997r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że kwalifikacja spornych towarów jest zgodna ze stanem faktycznym towaru w dacie dokonania odprawy celnej oraz z zasadami klasyfikacji taryfowej. Sporne towary stosowane są bowiem w przemyśle spożywczym i nie mogą być wobec tego klasyfikowane do pozycji PCN 1518, przewidzianej dla tłuszczów niejadalnych i nienadających się do celów spożywczych.
Spółka w skardze na powyższą decyzję domagała się jej uchylenia w całości, jako wydanej z naruszeniem art. 120, art. 122, art. 197 § 1, art. 187 § 1, art. 188, art. 190 § 1 i 2, art. 192, art. 199 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego a także zasad pobierania próbek do badań laboratoryjnych. Uzasadniając skargę skarżącą stwierdziła, że organy celne nie podjęły wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a zasadność dokonanej zmiany taryfikacji towarów nie została przez organy celne udowodniona w sposób określony normami proceduralnymi.
Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 17.12.2002r. ( sygn. akt I SA/Po 2688/00 ) uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że przed jej wydaniem organy celne winny ustalić w sposób nie budzący wątpliwości, czy charakter, skład chemiczny i zastosowanie towarów sprowadzonych przez Spółkę w dniu 21.10.1998r. były identyczne z właściwościami towarów sprowadzonych w dniu 30.06.1999r., z których pobierano próbki podlegające badaniu. Wskazał również na konieczność powołania dowodu z opinii biegłego na okoliczność, czy istotnie importowane towary są niejadalnymi mieszaninami i przetworami z tłuszczów ( jak twierdzi skarżąca), a nie są margarynami. Zwrócono ponadto uwagę na konieczność ustalenia, czy klasyfikacja zastosowana przez niemieckiego producenta ma poparcie w Wiążącej Informacji Taryfowej.
Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] nr [...] - wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, art.23 ustawy z dnia 12.09.2002r. o zmianie ustawy ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz.U. Nr 169, poz. 1368) art. 85 § 1 i art. 262 Kodeksu celnego i § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19.12.1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej ( Dz.U. Nr 158, poz. 1047) oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20.11.1997r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania ( Dz.U. Nr 143, poz. 958 ) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy . W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że wykonując wskazania powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące kwestii ustalenia jadalności przedmiotowych produktów zwrócił się m. in. do krajowych kontrahentów Spółki o udzielenie odpowiedzi, czy w okresie od stycznia 1998r. kupowali określone towary pochodzenia niemieckiego oraz czy były one używane do produkcji wyrobów przeznaczonych do bezpośredniego spożycia przez ludzi. Firmy te stwierdziły, iż kupowane towary były przez nie używane do produkcji spożywczej jako półfabrykaty, bądź też odsprzedawane cukiernikom i piekarzom. Produkty występowały przy tym zawsze pod tą samą nazwą. Zwrócił się również do Kierownika Zakładu Analizy i Oceny Jakości Żywności Politechniki G., dr hab. inż. A. S. prof. nadzw. Politechniki G. z wnioskiem, by jako biegły wydał opinię na okoliczność, czy m. in. tłuszcze o nazwie handlowej: "Backstabil", "Plunderblock", "Ziehlblock", są tłuszczami jadalnymi, a także, czy na podstawie przesłanych dokumentów producenta i analiz można stwierdzić, jakim procesom modyfikacji struktury były one poddawane. Organ II instancji wystąpił także do niemieckiej administracji celnej o podanie, czy w stosunku do eksportowanych przez producenta niemieckiego towarów, wydane zostały Wiążące Informacje Taryfowe, uzyskując odpowiedź negatywną (pismo nr III B 5- ZT 0270 - 111 - 7/02 z dnia 5.11.2002 r.). Na podstawie oświadczeń kontrahentów ( wraz z fakturami sprzedaży i dowodami przyjęcia zakupu ), powyższej opinii profesora A. S., wcześniej ujawnionych orzeczeń Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, etykiet towarów, treści pozycji Systematycznego Wykazu Wyrobów uzyskanej od Urzędu Statystycznego w Z. G. oraz badań Instytutu Przemysłu Mięsnego i Tłuszczowego organ odwoławczy stwierdził, iż importowane tłuszcze są - wbrew twierdzeniom Spółki - stosowane do produkcji spożywczej, co przesądza o konieczności zakwalifikowania ich do kodu 1517 i 1516.
W skardze na powyższą decyzję spółka domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Celnego, jako wydanych z naruszeniem przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 120, art. 122, art. 197 § 1, art. 187 § 1 i 2, art. 190 § 1 i 2, art. 199 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego, a także przepisu art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Uzasadniając skargę spółka wskazała, że organ celny nie wydał postanowienia o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego prof. A.S. (art. 187 § 2 Ordynacji podatkowej), strona nie została powiadomiona o terminie i sposobie przeprowadzenia tego dowodu, opinię zlecono Politechnice G., a nie osobie fizycznej, opinia nie wyjaśnia kwestii jadalności produktów, a jedynie nieprawidłowo - wbrew wykładni językowej utożsamia ich przeznaczenie do celów spożywczych z jadalnością. Bezprawnie, zdaniem strony, przyjęto domniemanie faktyczne, co do tego, że skoro towary, z których pobrano próbki w dniu 30.06.1999r. nie miały takich parametrów, jakie zadeklarowano w SAD-ach ich dotyczących, to także dotyczy to towarów sprowadzonych w 1998r. Uzupełniając skargę w pismach złożonych w toku postępowania skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z opinii prof. A.J. na okoliczność właściwości fizykochemicznych spornych towarów potwierdzających prawidłowość zastosowanej przez Spółkę klasyfikacji taryfowej. Powołała się również na wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20.10.2005r. Sygn. akt 3/I SA/Po 678/02 w sprawie o identycznym stanie faktycznym.
Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Niniejsza sprawa zainicjowana wniesieniem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271). Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. Również w myśl art. 3 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne kontrolują zaskarżone akty tylko w zakresie ich zgodności z prawem i nie mają uprawnień do merytorycznego rozstrzygania sprawy. Jednocześnie z przepisu art. 134 § 1 ostatnio cytowanej ustawy wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W przedmiotowej sprawie okolicznością sporną między stronami jest klasyfikacja taryfowa sprowadzonych przez Spółkę A towarów o nazwie handlowej " Palmarin", "Plunder" i"Backstabil",. Skarżąca zaklasyfikowała importowane produkty do kodu PCN 1518 00 99 0 Taryfy Celnej, a organy celne uznały za prawidłową klasyfikację do kodu PCN 1517 10 90 0, PCN 1517 90 99 0 i 1516 20 98 0, albowiem według nich są to towary używane w przemyśle spożywczym, a "Palmarin" jest mieszanką tłuszczów częściowo uwodornionych - palmowego i rzepakowego. Zgodnie natomiast z treścią pozycji 1518, obejmuje ona wyłącznie tłuszcze i oleje zwierzęce i ich frakcje, gotowane, utlenione, odwodnione, siarkowane, dmuchane, polimeryzowane przez ogrzewanie w próżni lub w gazie obojętnym, lub inaczej modyfikowane chemicznie, z wyłączeniem objętych pozycją nr 1516 oraz niejadalne mieszaniny lub przetwory z tłuszczów lub olejów zwierzęcych czy roślinnych albo frakcji różnych tłuszczów lub olejów z niniejszego działu. Nie ulega zatem wątpliwości, że rozstrzygnięcie kwestii , czy sporne towary są spożywczymi niejadalnymi mieszaninami lub przetworami z tłuszczów, czy też można je uznać za margaryny ( przypisane w Taryfie celnej do pozycji 1517 ), miało znaczenie decydujące dla prawidłowej klasyfikacji i ustalenia właściwego kodu, a w konsekwencji określenia należnego cła i kwoty długu celnego.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17.12.2002r. ( sygn. akt I S.A./Po 2688/00 ) - uchylając decyzję organu II instancji - wskazał określone czynności, które powinny zostać dokonane przez organ celny przy powtórnym rozpoznaniu sprawy w celu wyjaśnienia powyższych wątpliwości. Miał on przede wszystkim ustalić w sposób jednoznaczny, czy charakter, skład chemiczny i zastosowanie towarów sprowadzonych przez skarżącą w dniu 21.10.1998r. były identyczne z właściwościami towarów sprowadzonych w dniu 30.06.1999r., z których pobierano próbki podlegające badaniu. Pomocne miało być przy tym m. in. przesłuchanie prezesa skarżącej Spółki. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał również na konieczność powołania dowodu z opinii biegłego na okoliczność, czy istnieją podstawy do uznania importowanych towarów za niejadalne mieszaniny czy przetwory z tłuszczów. Organ odwoławczy miał ponadto ustalić, czy klasyfikacja zastosowana przez niemieckiego producenta ma poparcie w Wiążącej Informacji Taryfowej.
Według art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku sądu administracyjnego wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Zgodnie natomiast z poglądem utrwalonym w orzecznictwie sądowym i doktrynie niezastosowanie się przez organ administracji przy ponownym wydaniu decyzji do konkretnej oceny prawnej wyrażonej przez sąd w wyroku, narusza powyższą zasadę związania organu oceną prawną i powoduje wadliwość decyzji , oznaczającą konieczność jej uchylenia ( zob. m. in. : red. T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 475 ; post. NSA z 16.02.1998r., IV SA 975/97, LEX nr 43847, wyrok NSA z 22.03.1999r., IV SA 527/97, LEX nr 47275 oraz wyrok NSA 21.10.1999r., IV SA 1681/97, LEX nr 47848 ).
W ocenie Sądu nie było podstaw do uznania, że Dyrektor Izby Celnej przy powtórnym rozpoznaniu niniejszej sprawy uwzględnił wytyczne zawarte w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17.12.2002r. w wystarczającym stopniu . Przed wszystkim należy zaznaczyć, iż organ odwoławczy nie wykazał praktycznie w jakikolwiek sposób, wbrew kategorycznym zaleceniom Sądu , iż sporne towary sprowadzone przez skarżącą Spółkę w dniu 21.10.1998r. w ramach konkretnego zgłoszenia celnego SAD [...] ( czyli tłuszcze roślinne o nazwach handlowych "Plunder" i "Ziehblock") są tożsame z produktami sprowadzonymi w dniu 30.06.1999r., z których pobrano próbki do badań laboratoryjnych, mających określić charakter, skład chemiczny i zastosowanie przedmiotowych produktów. Badania przeprowadzone przez Instytut Przemysłu Mięsnego i Tłuszczowego w Warszawie ( opinia z 12.07.1999r. ) wykazały bowiem, że są to jadalne produkty tłuszczowe - margaryny , które należy zakwalifikować do pozycji 1517 i pozycji 1516 - "Palmarin EX" jako mieszankę tłuszczów częściowo uwodornionych. Dla przyjęcia domniemania faktycznego, iż produkty zadeklarowane przez Spółkę w dniu 21.10.1998r. mają dokładnie takie właściwości chemiczne jak towary o tych samych nazwach handlowych, sprowadzone w dniu 30.06.1999r. w związku ze zgłoszeniem celnym nr SAD [...], należało zatem ustalić w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, że są to produkty tożsame, a więc identyczne, niczym się nie różniące, a nie tylko podobne ( zob. m. in. Słownik języka polskiego. Tom III, Warszawa 1993, s. 519 ). Organ II instancji poprzestał tymczasem praktycznie na ogólnikowym stwierdzeniu, że są to towary o tych samych nazwach handlowych, sprowadzane od dłuższego czasu przez skarżącą Spółkę od jednego producenta niemieckiego, wobec czego można było przyjąć, iż chodzi o produkty tego samego rodzaju, a zatem posiadające identyczne właściwości. Nie przesłuchano przy tym w charakterze strony prezesa przedmiotowej Spółki na okoliczność dostaw towarów od ich niemieckiego producenta - firmy C, chociaż wnosiła o to sama skarżąca w trakcie postępowania celnego ( pismem z dnia 10.11.1999r. - k. 169 wspólnych akt administracyjnych ) i dokonanie tej czynności zalecił Naczelny Sąd Administracyjny. Zakup partii towaru sprowadzonego do Polski w dniu 21.10.1998r. w związku ze zgłoszeniem celnym SAD [...] był udokumentowany konkretną fakturą i świadectwem pochodzenia EUR-1. Prezes spółki mógłby zatem udzielić obszernych wyjaśnień - wspartych dokumentacją pochodzącą od samego producenta, a dotyczących charakteru dokonywanego indywidualnego zakupu, a przede wszystkim przedstawić argumentację na rzecz podnoszonej przez skarżącą tezy o odmiennym charakterze produktów importowanych do Polski w tym dniu, pomimo tego, że posiadały one takie same nazwy handlowe jak towary sprowadzane przez Spółkę w innych terminach ( w tym również w dniu 30.06.1999r. ). Dowód taki nie został jednak przeprowadzony w trakcie powtórnego rozpoznania niniejszej sprawy. Niezależnie od przesłuchania prezesa firmy, organ celny mógł też wystąpić bezpośrednio do samego producenta o zidentyfikowanie na podstawie numeru faktury ( dołączonej do przedmiotowego zgłoszenia celnego ) partii towaru sprzedanej Spółce i importowanej w dniu 21.10.1998r. oraz przedłożenie dokumentów dotyczących jego składu chemicznego i przeznaczenia.
Nie można było również uznać, iż tożsamość spornych produktów została wystarczająco udowodniona za pomocą dokumentów powołanych przez organ II instancji w uzasadnieniu jego decyzji, takich jak : orzeczenia Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, nazwa i kod Systematycznego Wykazu Wyrobów na fakturze sprzedaży dla kontrahentów krajowych, oświadczenia kontrahentów krajowych Spółki, atest zakładowy importera, etykiety produktów ujawnione w siedzibie skarżącej oraz pismo niemieckiego Urzędu Nadzoru Weterynaryjnego i Żywności sporządzone dla eksportera. Z dokumentów tych wynika bowiem tylko tyle, że opisywanych w nich produktów ( o nazwach handlowych zbieżnych z nazwami spornych towarów ) nie można uznać za niejadalne, a tym samym przypisać do kodu 1518. Nie można jednak na ich podstawie konstruować tezy o identyczności tych produktów z partią towarów sprowadzonych w dniu 21.10.1998r.
I tak w przypadku orzeczeń Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego wydawanych na wniosek eksportera, organ odwoławczy winien mieć na względzie, że orzeczenie tego organu o braku zastrzeżeń co do jakości zdrowotnej importowanych środków spożywczych powinno być wydawane odrębnie w odniesieniu do każdego rodzaju importowanego tłuszczu przed dopuszczeniem go do sprzedaży ( zob. m. in. k. 590 akt adm. ). W aktach administracyjnych sprawy brak jest tymczasem odpowiedniego orzeczenia WIS odnośnie konkretnych produktów sprowadzonych właśnie w dniu 21.10.1998r. w ramach zgłoszenia celnego SAD [...] Poza tym jak wynika z samego protokołu kontroli przeprowadzonej w firmie A przez Urząd Celny orzeczenia WIS oraz faktury sprzedaży zostały pobrane wyrywkowo ( k. 154 ), co świadczy o zbyt arbitralnym przyjęciu przez organ celny, iż wszystkie dostawy tłuszczów w 1998r. i okresie późniejszym - do dnia 21.10.1999r. - musiały dotyczyć tego samego rodzaju produktów. Biorąc jednak pod uwagę powyżej przytoczone okoliczności organ odwoławczy niezasadnie przyjął, w ocenie Sądu, że pomimo tego, iż nie dysponował on konkretnymi orzeczeniami WIS odnośnie spornych tłuszczy sprowadzonych w dniu 21.10.1998r. , mógł uznać orzeczenia WIS wydane w związku z dostawami dokonanymi w innych terminach za orzeczenia dotyczące dokładnie tego samego rodzaju produktów. Sąd zauważył ponadto, że sam sposób badania tłuszczy przed wydaniem orzeczenia o dopuszczeniu ich do obrotu na terenie kraju - sprowadzający się praktycznie do oględzin towaru, musi budzić wiele wątpliwości, jako metoda absolutnie niewystarczająca do jednoznacznego i dokładnego ustalenia właściwości fizykochemicznych tych towarów.
Podobne zarzuty odnieść należy do pozostałych dokumentów, uznanych za dowody w niniejszej sprawie, a w szczególności do opinii kontrahentów skarżącej Spółki. Nie mogą mieć one bowiem znaczenia dla rozstrzygnięcia omawianej kwestii tożsamości przedmiotowych towarów, gdyż dotyczą ogólnie zakupu w dłuższym przedziale czasowym od skarżącej produktów występujących pod określonymi nazwami handlowymi. Wynika z nich jedynie fakt dokonywania zakupów takich artykułów, występujących przy tym stale pod jedną nazwą. Nie można zatem na podstawie tych oświadczeń ustalić w jakikolwiek sposób, czy firmy te zakupiły od skarżącej Spółki również partię produktów sprowadzonych właśnie w dniu 21.10.1998r., a tym bardziej, czy były to tłuszcze identyczne z nabywanymi wcześniej. Uwagi te należy odnieść analogicznie także wobec danych ujawnionych na fakturach sprzedaży dla kontrahentów krajowych, atestów zakładowych importera, etykiet produktów, czy też pisma niemieckiego Urzędu Nadzoru Weterynaryjnego i Żywności, albowiem nie wynika z nich, że dotyczą one tłuszczy importowanych w ramach konkretnego zgłoszenia celnego SAD [...].
Ze względu na te okoliczności również opinie Kierownika Zakładu Analizy i Oceny Jakości Żywności Politechniki G., dr hab. inż. A. S. prof. nadzw. Politechniki G. ( k. 660 - 676 akt adm. ) nie mogły zostać uznane za przydatne w niniejszej sprawie. Zadaniem biegłego było bowiem ustalenie czy tłuszcze o nazwie handlowej: "Backstabil", "PL-Plunder", "Plunderblock", "Ziehblock" i "Palmarin" są tłuszczami jadalnymi oraz, czy na podstawie przesłanych dokumentów producenta i analiz można stwierdzić, jakim procesom modyfikacji struktury były one poddawane. Badaniu poddane zostały jednak próbki tłuszczy pobranych z konkretnej partii tego towaru - także importowanej w dniu 30.06.1999r. w ramach zgłoszenia celnego SAD [...]. Również na postawie wyników tych badań nie można było zatem rozstrzygnąć jednoznacznie o właściwościach chemicznych przedmiotowych produktów, albowiem nie została ustalona - jak wskazano powyżej - ich tożsamość z tłuszczami badanymi przez biegłego. Należy przy tym zwrócić uwagę na stwierdzenie samego biegłego, zawarte w piśmie z dnia 30.11.2002r. , iż wyniki analiz tych samych produktów o takich samych lub bardzo zbliżonych nazwach wykonywanych dla różnych zleceniodawców bardzo istotnie różniły się między sobą ( k. 676 akt ).
Ze względu na przytoczone powyżej okoliczności Sąd uznał, że Dyrektor Izby Celnej nie wykazał w toku prowadzonego przez siebie postępowania głównej tezy, która dawałaby mu podstawę do ustalenia właściwości chemicznych spornych tłuszczy za pomocą powołanych przez siebie dowodów (takich jak : opinia biegłego, orzeczenia Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, nazwa i kod Systematycznego Wykazu Wyrobów na fakturze sprzedaży dla kontrahentów krajowych, oświadczenia kontrahentów krajowych Spółki, atest zakładowy importera, etykiety produktów ujawnione w siedzibie skarżącej czy pismo niemieckiego Urzędu Nadzoru Weterynaryjnego i Żywności). Nadal bowiem pozostaje nie rozstrzygnięta kluczowa kwestia odnośnie tego, czy przedmiotowe tłuszcze sprowadzone w dniu 21.10.1998r. są identyczne z tymi produktami, których dotyczyły dokumenty zebrane w sprawie przez organy celne.
Wyrażając takie stanowisko Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie odstępuje od poglądu wyrażonego w wyrokach w sprawach o sygn. 3/I SA/Po 479/03, 3/I SA/Po 481/03, 3/I SA/Po 482/03, 3/I SA/Po 501/03, 3/I SA/Po 502/03 oraz 3/I SA/Po 503/03 mimo, że skargi kasacyjne na rozstrzygnięcia w nich zawarte zostały oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny ( sygn. I GSK 14/05, I GSK 15/05 i I GSK 16/05, I GSK 19/05, I GSK 17/05 i I GSK 18/05 ) .
Naczelny Sąd Administracyjny oddalając skargi kasacyjne w powyższych sprawach podkreślił bowiem, że w związku z brakiem w skardze kasacyjnej zasadnych i skutecznych prawnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania w ramach podstawy z art. 174 pkt. 2 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi związany był ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę wydania zaskarżonego wyroku. Wskazał, że w postępowaniu kasacyjnym nie podlega badaniu trafność ustaleń faktycznych jeżeli nie został sformułowany uzasadniony zarzut naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji oznaczało to związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego ustaleniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, że sprowadzone tłuszcze były jadalne. Tak ustalony stan spornego towaru uzasadniał natomiast przyporządkowanie go do pozycji 1517 i 1516 Taryfy celnej.
Przytoczona ocena wyżej wymienionych wcześniejszych rozstrzygnięć tutejszego Sądu pozwala na ponowną, odmienną od poprzedniej, ocenę decyzji organów celnych dokonującą klasyfikacji taryfowej omawianych tłuszczy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu celnego będzie uwzględnienie wskazanych wyżej okoliczności i wydanie decyzji po dokonaniu uzupełniających ustaleń w oparciu o wskazane środki dowodowe ( w tym przesłuchanie prezesa skarżącej Spółki oraz informacje o towarach uzyskane bezpośrednio u producenta) oraz przy uwzględnieniu zmiany stanu prawnego wprowadzonej przepisami ustawy z dnia 19 marca 2004 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz. 623). Dopiero wówczas możliwa będzie prawidłowa klasyfikacja taryfowa spornych tłuszczy i pełna ocena, czy są one tożsame z tłuszczami sprowadzonymi przez Spółkę w innym terminie, a w konsekwencji, czy zaklasyfikowanie ich do kodu PCN 1517 i PCN 1516 było słuszne. Organ winien też rozważyć ewentualną zasadność nałożenia na stronę obowiązku uiszczenia odsetek wyrównawczych.
Opisane naruszenia przepisów postępowania ( art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 188 Ordynacji podatkowej w zw. art. 262 Kodeksu celnego oraz art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ) mogły mieć istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy i z tego powodu winny skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji organu odwoławczego.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c), art. 200 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
/-/M. Bejgerowska /-/W. Długaszewska /-/B. Sokołowska
T.M.d

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI