I SA/Po 661/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2005-04-14
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowyPITkontrola skarbowazaniżenie przychodówzawyżenie kosztówfikcyjna działalnośćodsetki bankoweusługi transportoweamortyzacjakoszty uzyskania przychodów

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę podatników na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok, uznając ustalenia organów podatkowych za prawidłowe.

Sprawa dotyczyła skargi małżonków L. i T. C. na decyzję Izby Skarbowej, która określiła im zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok. Organy podatkowe zakwestionowały m.in. zaniżenie przychodów z tytułu odsetek od lokat i usług transportowych oraz zawyżenie kosztów uzyskania przychodów z tytułu amortyzacji samochodu i wyceny nieruchomości. Sąd administracyjny uznał, że ustalenia organów były prawidłowe, a firma D. F. jedynie formalnie firmowała działalność T. C., który faktycznie nią zarządzał.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę L. i T. C. na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 rok. Organy podatkowe zakwestionowały prawidłowość rozliczeń podatkowych skarżących, wskazując na zaniżenie przychodów (m.in. z tytułu odsetek od lokat i usług transportowych) oraz zawyżenie kosztów uzyskania przychodów (m.in. z tytułu amortyzacji samochodu i wyceny nieruchomości). Kluczowym elementem postępowania było ustalenie, że firma D. F., formalnie zarejestrowana, w rzeczywistości jedynie "firmowała" działalność gospodarczą prowadzoną przez T. C. Ustalenia te opierały się na analizie przepływów finansowych, zeznań świadków oraz sprzeczności w wyjaśnieniach D. F. Sąd administracyjny, analizując zebrany materiał dowodowy, uznał ustalenia organów podatkowych za prawidłowe. Stwierdzono, że T. C. faktycznie zarządzał kontem D. F., korzystał z niego do rozliczeń swojej działalności, a także realizował przychody z usług transportowych, które formalnie były wystawiane przez firmę D. F. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe nie naruszyły przepisów prawa procesowego ani materialnego, a zebrany materiał dowodowy w pełni potwierdza trafność ich oceny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Nie, taka firma może być uznana za fikcyjną, a jej działalność za formalnie zarejestrowaną, ale faktycznie prowadzoną przez inny podmiot.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że firma D. F. jedynie "firmowała" działalność T. C., co potwierdziły analizy przepływów finansowych, zeznania świadków oraz sprzeczności w wyjaśnieniach D. F. T. C. faktycznie zarządzał kontem i realizował transakcje.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (34)

Główne

o.p. art. 21 § § 1 i § 3

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 51 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 53 § § 1 i § 4

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 207

Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.f. art. 6 § ust.2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 9 § ust.1 i 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 11 § ust.2-2b

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 14 § ust.2 pkt.5 i 8

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 22 § ust.1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 22a § ust.1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 180

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 188

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 233 § §1 pkt.1

Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.f. art. 26 § ust.1 pkt.9

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 27 § ust.1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 27b § ust.1 pkt.1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 45 § ust.6

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Pomocnicze

u.k.s. art. 24 § 2 pkt.1

Ustawa o kontroli skarbowej

u.k.s. art. 31

Ustawa o kontroli skarbowej

rmf art. 10 § ust.1 pkt.1

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy - Ordynacja podatkowa

k.r.o. art. 47

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 33 § pkt.1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 31

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

p.d.g. art. 13 § ust.1 pkt.1

Prawo działalności gospodarczej

p.u.s.a. art. 97

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 196 § §1

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 710

Kodeks cywilny

k.c. art. 719

Kodeks cywilny

k.c. art. 31

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Firma D. F. jedynie formalnie firmowała działalność T. C., który faktycznie nią zarządzał. Odsetki od lokat na koncie D. F. stanowiły przychód T. C. Usługi transportowe świadczone na rzecz C sp. z o.o. były faktycznie świadczone przez T. C. Wydatki na amortyzację samochodu i wycenę nieruchomości nie mogły stanowić kosztów uzyskania przychodów, gdyż stanowiły majątek odrębny. Faktury za wyposażenie hurtowni były fikcyjne, a wydatek nie został udowodniony. Organy podatkowe prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy.

Odrzucone argumenty

Zaskarżona decyzja oparta na protokole kontroli D. F. jest przedwczesna. D. F. faktycznie prowadziła działalność gospodarczą. Odsetki od konta D. F. nie stanowiły przychodu T. C. Usługi transportowe były świadczone przez D. F., a zapłata następowała na jej konto. Samochód żony i nieruchomość mogły być amortyzowane i stanowić koszty uzyskania przychodów. Faktura za wycenę nieruchomości stanowi koszt uzyskania przychodów. Zakup wyposażenia od D. F. był faktem rzeczywistym. Organy podatkowe naruszyły zasady postępowania, odmawiając przesłuchania świadków. Przepisy nie przewidują opodatkowania świadczeń częściowo nieodpłatnych.

Godne uwagi sformułowania

firma D. F. jedynie firmowała działalność prowadzoną w istocie przez T. C. podmiotowa tożsamość działalności gospodarczej prowadzonej przez T. C. na swoje imię oraz na imię D. F. za fikcyjny uznaje się nie tylko podmiot faktycznie nieistniejący, lecz także podmiot formalnie zarejestrowany bądź to w oparciu o nieprawdziwe lub nieścisłe i nieaktualne dane, który nie składa właściwych deklaracji podatkowych i nie wykazuje podatku wynikającego z wystawianych faktur oraz w konsekwencji nie płaci tegoż podatku nie można także zgodzić się z zarzutem skargi, że ustalenia w postępowaniu będącym przedmiotem niniejszej skargi dokonane zostały na podstawie prowadzonego równolegle postępowania kontrolnego w odniesieniu do D. F. nie dopatrując się naruszenia procesowego i materialnego prawa podatkowego, orzeczono jak w sentencji

Skład orzekający

Włodzimierz Zygmont

przewodniczący

Jerzy Małecki

członek

Maciej Jaśniewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie fikcyjności działalności gospodarczej, rozliczanie przychodów z konta formalnie należącego do innej osoby, kwalifikowanie wydatków jako kosztów uzyskania przychodów w przypadku majątku odrębnego małżonków, ocena wiarygodności faktur i dowodów poniesienia wydatków."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 2001 roku. Interpretacja przepisów dotyczących majątku odrębnego małżonków może być stosowana w podobnych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak organy podatkowe i sądy weryfikują rzeczywiste prowadzenie działalności gospodarczej, nawet jeśli formalnie wszystko jest zarejestrowane. Jest to przykład złożonej analizy dowodów w sprawach podatkowych.

Czy firma "widmo" może ukryć prawdziwego przedsiębiorcę przed urzędem skarbowym?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 661/03 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2005-04-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-04-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Jerzy Małecki
Maciej Jaśniewicz /sprawozdawca/
Włodzimierz Zygmont /przewodniczący/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie NSA Jerzy Małecki as. sąd. WSA Maciej Jaśniewicz (spr.) Protokolant: sekr.sąd. Magdalena Rossa po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi L. i T. C. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 rok oddala skargę. /-/ M.Jaśniewicz /-/ W.Zygmont /-/ J.Małecki
Uzasadnienie
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej [...] decyzją z dnia [...] o nr [...] określił na podstawie przepisów art.24 ust.2 pkt.1 i art.31 ustawy z dnia 28.09.1991 r. o kontroli skarbowej ( Dz. U. z 1999 r. , nr 54 , poz.572 ze zm.), art.21§ 1 i § 3 , art.51§ 1 , art.53§ 1i § 4 oraz art.207 ustawy z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa ( Dz. U. nr 137 poz.926 ze zm. ; dalej Ordynacja podatkowa) , art.6 ust.2 , art.9 ust.1 i 2 , art.11 ust.2-2b , art.14 ust.2 pkt.5 i 8 , art.22 ust.1 , art.22a ust.1 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. nr 14 poz.176 ze zm. ; dalej ustawy) , § 10 ust.1 pkt.1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4.05.2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy - Ordynacja podatkowa ( Dz. U. nr 40 poz.463) dla małżonków L. C. i T.C. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za [...] w wysokości [...] , zaległość w podatku dochodowym za [...] w kwocie [...] oraz odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej za okres od [...] do dnia wydania decyzji w kwocie [...]. Uzasadniając wskazał , że podatek dochodowy za [...] T. C. rozliczył wspólnie z małżonką L. C. w zeznaniu rocznym PIT-36. W kontrolowanym roku T. C. wykazał z prowadzonej działalności gospodarczej pod nazwą "A" T. C. dochód w kwocie [...]. L. C. wykazała z tytułu wynagrodzenia zez stosunku pracy dochód w kwocie [...]. W trakcie przeprowadzonej kontroli skarbowej za [...] w "A" T. C. w [...] ul. P. stwierdzono zaniżenie dochodu o kwotę [...] zł na co składało się zaniżenie przychodów na kwotę [...] i zawyżenie kosztów uzyskania przychodów o kwotę [...].
Na zaniżenie przychodów złożyły się nie wykazane odsetki od lokat kwot pieniężnych wykazanych za rachunku bankowym firmy o nazwie Firma "B" D.F. w [...] ul. P. prowadzonym w PKO BP SA I Oddział w [...] wynoszące [...]. Rachunek ten formalnie był przypisany firmie "B" D. F. lecz wpłaty na niego były dokonywane przez T. C. , który wyjaśnił , że pozwalało to mu na znaczne zmniejszenie kosztów obsługi bankowej jego firmy. Następnie zaś były przelewane na jego rachunek w tym samym banku. W ten sposób także należne odsetki były realizowane przez T. C.. Dyspozycje przelewu dokonywane były przez teścia skarżącego J. F. , który występował w roli pełnomocnika upoważnionego do dysponowania środkami pieniężnymi na rachunku firmowym D. F.. Ustalono , że środki z rachunku firmy "B" D. F. zostały w dniu [...] przelane na rachunek T. C. w kwocie [...] i rachunek ten został zlikwidowany. Odsetki z tego rachunku faktycznie były związane ze środkami pieniężnymi T. C. i on je realizował osiągając przychód , o którym mowa w art.14 ust. 2 pkt.5 ustawy. Z przesłuchania D. F. wynikało , że nie posiadała ona żadnej orientacji jakie operacje i przez kogo były realizowane na rachunku jej firmy. Zeznała również , że nikt nie był upoważniony do dysponowania jej rachunkiem, a wpłacane przez T. C. pieniądze był on jej winien za to co kupił od niej w momencie likwidacji działalności gospodarczej. Nie pamiętała czy wpłacał także inne pieniądze. Na podstawie informacji z PKO BP SA I Oddział w [...] oraz wyciągów bankowych stwierdzono , że poleceń przelewów z rachunku D. F. na rachunek T. C. dokonał jako pełnomocnik J. F. w łącznej kwocie co najmniej [...]. Ponadto D.F. zeznała , że nie wie z jakiego tytułu były przekazywane środki na rachunek T. C.. Wynikało z tego , zdaniem organu podatkowego , że D. F. jedynie firmowała rachunek bankowy , którym faktycznie dysponował J. F. - teść T. C.. T. C. lokował środki finansowe na rachunku D. F. pochodzące z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej i on też faktycznie realizował odsetki od tych środków.
Prócz tego na zaniżenie przychodów złożyło się nie wykazanie przychodów z tytułu sprzedaży usług transportowych dla C sp. z o.o. w [...] w kwocie netto [...] i VAT w kwocie [...] według 7 faktur firmowanych przez Firmę "B" D.F. w [...]. Kontrola miała wykazać , że usługi w okresie od [...] realizowane były faktycznie przez [...] . Było to wynikiem dokonanych ustaleń , że "B" D. F. nie deklarował kwot tych usług do opodatkowania , jej firma nie posiadała własnych , ani wynajętych środków transportowych a środki transportowe , za pomocą których świadczono te usługi były amortyzowane (Mercedes o nr rej [...] ) lub zostały zakupione przez T. C. (Mercedes o nr rej [...]). Z zeznań świadka J. W. - pracownika C sp. z o.o. w [...] oraz dokumentów transportowych tej firmy wynikało , że usługi wykonywał kierowca M. C. , który nie był zatrudniony oficjalnie ani przez firmę D. F. ani przez firmę T.C. [...] przesłuchany jako świadek zeznał z kolei , że usług nie świadczył osobiście lecz jedynie towarzyszył J. F.. Potwierdził jednak , że to on kwitował odbiór towaru od C sp. z o.o. w [...] , który był rozwożony wskazanym odbiorcom. Należność za te usługi zostały faktycznie zrealizowane przez T. C. , który kwotę [...] oświadczeniem z dnia [...] o potrąceniu skompensował z własnymi zobowiązaniami za zakupione towary handlowe od firmy [...] sp. z o.o. w [...]. Pozostała kwota [...] została przelana na konto firmy [...], a następnie na rachunek bankowy T. C.. W trakcie przesłuchania D.F. wskazała , że faktury za te usługi wypisał jej T. C.. Nie potrafiła podać nazwisk kierowców , których miała zatrudniać w celu wykonania usług. Według niej usługi miały być świadczone samochodem "Jelcz" wypożyczonym od W. K.. Przesłuchany w charakterze świadka W. K. zaprzeczył by wypożyczał taki samochód D. F.. Podał , że jedynie w [...] wynajmował jej samochód Mercedes. Ponownie przesłuchiwana D.F. oświadczyła , że zapłata za te usługi nastąpiła na jej rzecz gotówką. Podpisy na umowie najmu dotyczącej [...] od W. K. samochodu Mercedes nie odpowiadały podpisom D. F.. Z uwagi na te ustalenia i sprzeczności w zeznaniach uznano twierdzenia D. F. za niewiarygodne i przyjęto , że usługi faktycznie świadczyła firma T. C. i on faktycznie zrealizował należności od firmy [...] sp. z o.o. w [...].
Dodatkowo do przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej zaliczono T. C. kwotę [...] z tytułu świadczeń jedynie częściowo odpłatnych z tytułu najmu pomieszczeń hurtowni od W. K.. Ustalono , że na mocy umowy z dnia [...] z W. K. , będącym szwagrem J. F. , T. C. został najemcą magazynu hurtowni o pow. 300 m- , znajdującego się w [...] , ul. P. Czynsz określono na [...] miesięcznie ( tj. [...] zł za 1m-). Było to w stosunku do cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu tego typu usług na tym terenie przez inne podmioty gospodarcze ceną zaniżoną. Inne firmy stosowały w tym czasie stawki od [...] zł do [...] zł za 1m- wynajmowanych powierzchni. Mając to na uwadze organ podatkowy uznał , że płacony przez T.C. czynsz był znacznie zaniżony w stosunku do cen rynkowych panujących na tym terenie, a podatnik osiągnął świadczenia w naturze częściowo nieodpłatne. Otrzymał zatem z tego tytułu przychód z działalności gospodarczej stosownie do przepisu art.14 ust.2 pkt.8 ustawy. Stosownie do tego przepisu wartość otrzymanych świadczeń oblicza się zgodnie z art.11 ust.2-2b ustawy. Jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń ustaloną według art.11 ust.2-2b ustawy , a odpłatnością ponoszoną przez podatnika. Do ustalenia wartości uzyskanego przychodu przyjęto stawkę rynkową w kwocie [...] zł brutto , tj. najniższą cenę z przyjętych do porównania i obliczono kwotę nieodpłatnie otrzymanego świadczenia. Ustalono także , że W. K. nabył nieruchomość położoną w Koninie , ul. P. dnia [...] od teściów T. C. a następnie dnia [...] zbył ją na rzecz T. C. i A. F. - syna teściów skarżącego.
Na zawyżenie kosztów złożyła się m.in. kwota [...] z tytułu dokonanych odpisów amortyzacyjnych od samochodu Mercedes o nr rej. [...] nabytego dnia [...] za kwotę [...] przez L. F. przed zawarciem związku małżeńskiego z T. C.. Samochód został nabyty przez L. F. ,a zatem stosownie do art.47 i art.33 pkt.1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (dalej kro) stanowi on majątek odrębny L.C.. Jako nie stanowiący własności , ani współwłasności podatnika nie podlegał amortyzacji stosownie do przepisu art.22a pkt.1 ustawy.
Bezpodstawnie do kosztów uzyskania przychodów zaliczono także zdaniem Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej wydatek w kwocie [...] z tytułu faktury za oszacowanie nieruchomości położonej w obrębie [...]. Nieruchomość ta zgodnie z wpisem do Księgi wieczystej nr kw [...]została nabyta na własność przez L. F.-D. dnia [...] Celem wyceny było określenie wartości środka trwałego do ustalenia wartości początkowej. Z uwagi na to , że nieruchomość nie stanowiła własności ani współwłasności podatnika i nie była ujęta w ewidencji środków trwałych na podstawie art.22 ust.1 ustawy wydatek ten nie stanowił kosztu uzyskania przychodu.
Bezpodstawnie także do kosztów uzyskania przychodów zaliczono zdaniem organu podatkowego wydatki udokumentowane 7 fakturami Firmy "B" D. F. wystawianych w okresie od [...] do [...] na zakup wyposażenia hurtowni w łącznej kwocie [...] netto i [...] VAT. W toku kontroli w firmie D.F. stwierdzono , że nie przedłożyła ona żadnej ewidencji i dokumentów dotyczących [...] Twierdziła zaś , że dokumenty zostały jej skradzione. W osobnym piśmie D. F. stwierdziła , że nie wystawiała żadnych faktur do firmy T. C. , której to nic nie sprzedawała i nie zawierała żadnych umów. Na podstawie deklaracji VAT-7 za I-IV 2001 r. stwierdzono , że D. F. nie deklarowała sprzedaży udokumentowanej tymi fakturami. Nie złożyła także za [...] zeznania o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przesłuchiwana w charakterze świadka zeznała , że likwidując działalność gospodarczą sprzedała T. C. całe wyposażenie, lecz nie była w stanie podać nawet w przybliżeniu kwoty za jaką wyposażenie sprzedała. Kwotę i formę zapłaty miała podać według własnych zeznań za drugim razem. Pieniądze ze sprzedaży T. C. miał jej wpłacić na rachunek bankowy. Faktury miał wystawiać jej księgowy , a ona miała je podpisać. Według zeznać D.F. miała zadeklarować tą sprzedaż do opodatkowania podatkiem dochodowym oraz podatkiem od towarów i usług. Wszystkie podatki za nią miał zaś zapłacić T. C.. W trakcie kolejnego zeznania podała , że faktury zostały wystawione przez T. C. , a ona je tylko podpisała. T. C. zeznał , że faktury wystawił on na ustne upoważnienie D. F.. Charakter pisma na fakturach nie odpowiadał charakterowi pisma T. C.. Stwierdzono , że charakter pisma odpowiadał charakterowi pisma na fakturach dokumentujących sprzedaż usług transportowych dla firmy C sp. z o.o. w [...]. Zgodnie z zeznaniami T. C. faktury te miała wystawiać B. K. , która od [...] była zatrudniona w firmie "A" T.C. , a wcześniej miała być zatrudniona w firmie "D" J. F. i w firmie "B" D. F.. Z kolei B. K. przesłuchiwana w charakterze świadka zeznała , że nie wystawiała żadnych faktur będąc zatrudniona w firmie "B" D. F.. Z kolei D. F. zeznając w charakterze strony w toku kontroli w firmie , którą miała sama prowadzić podała , że wyposażenie , które sprzedała T. C. wcześniej nabyła od W. K. za [...]. W. K. przesłuchiwany w charakterze świadka zeznał natomiast , że nie sprzedawał D.F. żadnego wyposażenia hurtowni , którą nabył w [...] od J. F.. Zdaniem organu podatkowego skarżący nie udokumentował także faktu zapłaty należności za faktury , która z uwagi na przepis art.13 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 19.11.1999 r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101 poz. 1178 ze zm.) powinna zostać zapłacona za pośrednictwem banku. Według T. C. dowodem zapłaty był sam fakt wystawienia faktury i złożenia przez D. F. na niej i podpisu. Ponadto w trakcie równolegle prowadzonej kontroli w firmie D. F. stwierdzono, że decyzją z dnia [...] otrzymała ona świadczenie rentowe z tytułu częściowej niezdolności do pracy. W oświadczeniu rencisty z dnia [...] podała, że nie będzie osiągała żadnych dochodów , a w tym samym czasie miała formalnie zarejestrowaną działalność gospodarczą. Z ustaleń tych wynika , że D. F. w [...], do czasu zgłoszenia likwidacji działalności gospodarczej , co miało miejsce [...] nie prowadziła działalności gospodarczej , a nazwa jej firmy wykorzystywana była przez T. C. w jego działalności prowadzonej od [...]. Z tego powodu nie uznano za koszt uzyskania przychodów kwoty wynikających z faktur firmowanych przez D.F. i dokumentujących sprzedaż wyposażenia hurtowni.
Mając tak uwzględnione przychody i koszty uzyskania obliczono dochód na kwotę [...] , wobec zeznanego w kwocie [...] i jego zaniżenie w kwocie [...]. Odliczenia od dochodu przyjęto w kwotach deklarowanych i dokonano prawidłowego wyliczenia należnego podatku za [...] , określając także zaległość podatkową. Od zaległości obliczono także odsetki za zwłokę.
W odwołaniu z dnia [...] L. i T. C. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie podstawowych zasad postępowania podatkowego a zwłaszcza art.122, art.180 i art.187 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu podniesiono ,że rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji oparto o protokół z kontroli w przedsiębiorstwie D. F.. Przyjęcie danych z tamtej kontroli jest przedwczesne i nie znajduje normatywnego uzasadnienia. Bezspornym jest , że D.F. prowadziła w [...] działalność gospodarczą. Świadczy o tym prowadzone wobec niej postępowanie kontrolne oraz wydane na nią decyzje organów podatkowych. W postępowaniu kontrolnym dotyczącym [...] składała ona podobne , pozbawione sensu i logiki zeznania , które jednak nie dały Inspektorowi Kontroli Skarbowej podstaw do twierdzenia , że nie prowadziła żadnej działalności, jak uczyniono to w zaskarżonej decyzji. W takim samym stanie faktycznym, przy takich samych zeznaniach dokonano odmiennych ustaleń. Twierdzenie że od [...] nie prowadziła żadnej działalności gospodarczej jest bezpodstawne i nie znajduje uzasadnienia. Bezzasadnie do przychodów męża zaliczono odsetki od konta D. F. j gdyż nie był on uprawniony do podejmowania pieniędzy z jej konta oraz do dysponowania nim. Z faktu , że konto było wykorzystywane do rozliczeń firmy męża nie wypływa , że odsetki od lokat [...] stanowiły jego własność. Miał on tylko z tego tytułu niższe opłaty za korzystanie z rachunku. Przelew pozostałości środków na rachunek firmy męża nie znaczy wcale przejęcia przez niego tych odsetek. Wątpliwości można było wyjaśnić z osobą upoważnioną do dysponowania kontem, jednak Inspektor wyjaśnień takich odmówił arbitralnie uznając , że wszystko wie i wyjaśnienia nie są mu już potrzebne. Przypisując mężowi świadczenie usług transportowych w [...] i [...] pominięto, że zapłata następowała na konto D.F. Usługi wykonywano samochodami żony i zakupionym w [...] od W. K. W zaskarżonej decyzji odmówiono prawa do amortyzacji samochodu żony ale przychody z usług wykonywanych tym samochodem zalicza się do przychodów męża. Jeżeli osiągnięto przychody to jedynie z tytułu świadczeń nieodpłatnych na rzecz D. F.. Przelanymi pieniędzmi dysponował J. F., który mógłby to wyjaśnić. Przesłuchania tego świadka i innych odmówiono uznając ,że nie wniosą do sprawy nic nowego. Nie przeprowadzono dowodu z przesłuchania świadków. Zaniechanie przez organ podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego , zwłaszcza, gdy strona powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego skutkującym wadliwość decyzji. W tym względzie powołano orzeczenie NSA publ. ONSA [...]. Zgodnie z art.180 Ordynacji podatkowej jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy , a nie jest sprzeczne z prawem. Dowodem mogą być zeznania świadków. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Udowodnienie każdego faktu mającego znaczenie prawne może nastąpić za pomocą wszystkich legalnych środków. Jakiekolwiek ograniczenie w tym przedmiocie może wynikać z przesłanek ustawowych. W świetle art.75 kpa niedopuszczalne jest stosowanie formalnej teorii dowodów. Poprzez twierdzenia , że daną okoliczność można udowodnić wyłącznie określonymi środkami dowodowymi, bądź przez tworzenie nowych reguł korzystania ze środków dowodowych. Tymczasem Inspektor wskazał jakie dowody musiałyby zostać wskazane dla udowodnienia, że sprzedaż miała miejsce, nie dopuszczając innych dowodów. Trudno uznać, że zgromadzono cały materiał dowodowy stosownie do art.187 Ordynacji podatkowej odmawiając przesłuchania świadków i oddalając bez uzasadnienia wyjaśnienia składane w toku postępowania.
Wskazano także, że przepisy nie przewidują opodatkowania świadczeń częściowo nieodpłatnych w przypadku działalności gospodarczej. Przychodem są jedynie świadczenia nieodpłatne lub w naturze a takich nie było. Świadczenia po zaniżonej cenie nie są świadczeniami nieodpłatnymi lub w naturze. Jeżeli został zaniżony czynsz to odwołujący stwierdzili, że płacą wyższy [...] podatek dochodowy. K. płacił by niższy podatek, a więc nie nastąpiło uszczuplenie podatkowe. Fakt zakupu nieruchomości od K. nie ma wpływu na zasady ustalania przychodu. Rozliczenie roczne zostało dokonane wspólnie przez małżonków , dochód z działalności gospodarczej jest dochodem wspólnym męża i żony. Majątek firmy jest wspólnym majątkiem i w tej sytuacji L. i T. C..uznali ,że mają prawo do amortyzacji samochodu albowiem żona jest współwłaścicielką firmy. Ponosi ona także odpowiedzialność za długi firmy. Faktura dotycząca wyceny nieruchomości stanowi koszt uzyskania przychodów nawet jeżeli jest ona własnością żony. Nieruchomość jest wykorzystywana przez firmę i nie ma znaczenia, że stanowi majątek odrębny. Dochody z działalności są wspólne. Zakup urządzeń i wyposażenia od D. F. był faktem rzeczywistym i sprawdzalnym. Przeprowadzono oględziny środków objętych fakturami stwierdzając, że one istnieją. Fakt czy D. F. deklarowała powyższą sprzedaż i zapłaciła od tego podatki nie jest istotny z punktu widzenia odwołujących. Należność została uregulowana i koszty zostały poniesione. Z tego , iż jest rencistą nie można wywodzić wniosków, że działalności gospodarczej nie prowadziła.
Decyzją z dnia [...] w sprawie [...] Izba Skarbowa [...] na podstawie art.6 ust.2 , art.9 ust.1 i 2 , art.11 ust.2,2a i 2b , art.14 ust.2 pkt.5 i 8 , art.22 ust.1, art.22a ust.1 , art.26 ust.1 pkt.9 , art.27 ust.1 , art.27 b ust.1 pkt.1 , art.45 ust.6 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych , art.21§ 1 i § 3 , art.51§ 1 , art.53§ 1i § 4 oraz art.233 §1 pkt.1 Ordynacji podatkowej - utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając organ odwoławczy wskazał , że bezzasadne były twierdzenia o oparciu zaskarżonej decyzji na ustaleniach protokołu kontroli przedsiębiorstwa należącego do D. F.
Z należytą starannością zebrano dowody i w sposób prawidłowy dokonano ich oceny. Nie podzielono poglądu , że podatkiem od zwiększonego dochodu winna zostać obciążona inna osoba. Kontrola wykazała , że środki gromadzone na koncie D. F. w rzeczywistości dotyczyły transakcji kupna-sprzedaży przeprowadzonych przez T. C. W zakresie zaliczenia do przychodów firmy odwołującego odsetek decydujące znaczenie miały wyjaśnienia samego podatnika, który podał , że dokonywał wpłat na konta D. F., ponieważ korzystanie z tego konta pozwoliło mu na zmniejszenie kosztów prowadzonej działalności. Także zarzut odwołania dotyczący świadczenia usług transportowych na rzecz [...] sp. z o.o. nie zasługiwał na uwzględnienie. Udowodniono w wyniku przeprowadzonego postępowania, że usługi te świadczyła firma T.C.. Wynikało to z faktów , że firma D. F. nie zadeklarowała kwoty [...] do opodatkowania podatkiem dochodowym , ani podatkiem od towarów i usług, D. F. nie posiadała żadnych samochodów, którymi mogła świadczyć te usługi, usługi wykonano samochodami , z których jeden amortyzował a drugi nabył T. C. , usługi wykonywał kierowca , który nie był zatrudniony ani przez D.F. , ani przez T. C. , a który z kolei twierdził , że jedynie towarzyszył J. F. , choć on kwitował odbiór towaru, należności za usługi zostały zrealizowane przez T. C. a zeznania świadka D. F. były chaotyczne i nielogiczne. Nie podzielono poglądu , że odmówiono przesłuchania J. F. Wzywany na świadka J. F. nie odbierał przesyłek , telefonicznie odmawiał zeznań i straszył Inspektora Kontroli Skarbowej. Odnośnie częściowo nieodpłatnych świadczeń wskazano , że zgodnie z art.11 ust.2b ustawy jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń ustaloną według zasad określonych w ust.2 lub 2a, a odpłatnością ponoszoną przez podatnika. Z tego przepisu oraz art.14 ust.2 pkt.8 ustawy wynika, że przychodem są również świadczenia częściowo odpłatne.
Co do kosztów uzyskania przychodów wskazano, że zgodnie z art.22a ust.1 ustawy amortyzacji podlegają stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie , kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania środki transportu. Natomiast samochód Mercedes 1320 o nr rej. [...] został nabyty przez L. C. przed zawarciem związku małżeńskiego , a zatem stanowi jej majątek odrębny. Nie rozszerzono też wspólności majątkowej małżeńskiej o przedmiotowy samochód, a zatem T. C. nie był jego współwłaścicielem. Wobec tego odpisy amortyzacyjne nie mogły stanowić kosztów uzyskania przychodów. Za prawidłowe uznano rozstrzygnięcie dotyczące odmowy zaliczenia do kosztów uzyskania kwoty [...] z tytułu wyceny nieruchomości L. C., gdyż nie rozszerzyła ona wspólności majątkowej małżeńskiej o tą nieruchomość na męża. Ponadto stosownie do art.22 ust.1 ustawy kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów. T. C. nie wykorzystywał tej nieruchomości do prowadzonej działalności gospodarczej. Nie ujęto także tej nieruchomości w ewidencji środków trwałych. Co do wydatków na zakup wyposażenia hurtowni w kwocie [...] stwierdzono, że D. F. nie zadeklarowała ich w deklaracjach podatku od towarów i usług , nie złożyła zeznania w podatku dochodowym i nie posiadała żadnej dokumentacji związanej z prowadzoną w [...] działalnością gospodarczą. Nie było zatem żadnego dowodu , który potwierdzałby wiarygodność rzekomo przeprowadzonej transakcji. Otrzymując świadczenie rentowe D. F. złożyła oświadczenie , że nie będzie osiągała żadnych dochodów, choć miała w tym czasie zarejestrowaną działalność gospodarczą. Przesłuchiwana zeznała, że likwidując działalność gospodarczą w [...] całość wyposażenia sprzedała skarżącemu lecz nie potrafiła w przybliżeniu podać za jaką kwotę, nie udzieliła odpowiedzi jak zapłacono kwotę [...] za [...] faktur ,dalej , że kwoty deklarowała do opodatkowania podatkiem dochodowym oraz podatkiem od towarów i usług, że faktury wystawił T. C. , którego do tego upoważniła oraz , że wyposażenie to wcześniej nabyła od K. za [...] , który nie wystawił jej żadnej faktury. Istotne znaczenie ma fakt , że T. C. nie posiadał żadnego dowodu potwierdzającego zapłatę D.F.. Zgodnie zaś z przepisami transakcje powyżej równowartości [...] euro powinny być dokonywane za pośrednictwem rachunku bankowego. Izba Skarbowa powołała się na pogląd wyrażony w wyroku NSA w sprawie [...] , że faktury same w sobie nie mogą stanowić dowodu na zaliczenie określonych wydatków do kosztów uzyskania przychodów i przesądzać o tym , czy określone w nich kwoty były faktycznie poniesione. Nie dostrzeżono naruszenia art.122 , 180 i 187 Ordynacji podatkowej. Zdaniem organu odwoławczego zebrano i wyczerpująco rozpatrzono cały materiał dowodowy.
Pismem z dnia [...] L. i T. C. złożyli do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Izby Skarbowej. Zarzucili jej naruszenie zasad postępowania podatkowego, a zwłaszcza art.122 , 180 i 187 Ordynacji podatkowej. Uzasadniając powtórzyli zarzuty zawarte w odwołaniu. Dodatkowo podniesiono, że D. F. została skazana przez Sąd za nie złożenie deklaracji i zeznań na karę grzywny. Wskazano , że kontrola uznała rachunki za światło i telefony z nieruchomości , która podlegała wycenie. Ponadto, że skarżący zatrudnia 1 pracownika a na urlopie wychowawczym przebywa [...] osób, które będzie musiał zatrudnić po powrocie. Wyprzedaż majątku firmy oraz własnego może przynieść niepowetowane straty w postaci ograniczenia zdolności produkcyjnej, redukcji zatrudnienia i w konsekwencji likwidację firmy i upadłość.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi i podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odnośnie rachunków za telefon i energię elektryczną z nieruchomości podlegającej wycenie podniesiono że okoliczność ta nie była wcześniej podnoszona. Jej uwzględnienie spowodowałoby konieczność wymierzenia większego podatku albowiem nie powinny zostać one uznane za koszty.
To byłoby niezgodne z art.234 Ordynacji podatkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Stosownie do przepisu art.97 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U nr 153 po.1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz 1270 ). Jedynie w przypadku wpisu i innych kosztów sądowych mają zastosowanie w takich sprawach przepisy obowiązujące , a zatem przepisy ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. u. Nr 74 poz.368 ze zm.).
Na podstawie art.134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w postępowaniu sądowo - administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa , w tym także tych nie podnoszonych w skardze , które to związane są z materią zaskarżonych decyzji. Granice rozpoznania skargi przez Sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów podatkowych w zaskarżonej sprawie , a z drugiej przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego ( zakaz reformationis in peius ).
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
W ocenie Sądu organy podatkowe nie dopuściły się naruszenia prawa przy gromadzeniu , rozpatrywaniu i ocenie materiału dowodowego. Przede wszystkim należy podkreślić , że prawidłowo został ustalony stan faktyczny sprawy i prawidłowo zostało przyjęte , że w [...] firma D.F. jedynie firmowała działalność prowadzoną w istocie przez T. C. Założenie to w głównej mierze oparte zostało na samych wyjaśnieniach i twierdzeniach skarżącego. To właśnie on twierdził, że korzystał z konta firmowego D.F. dla potrzeb prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Pomimo tego , że prowadzenie działalności gospodarczej przez D.F. miało mieć miejsce jedynie do [...], to konto to było prowadzone i wykorzystywane przez T. C. do [...] Dokonując osobiście wpłat na konto traktował on je jak jego właściciel wpłacając utargi i podając jako tytuł wpłaty "zasilenie konta". Przez konto to została przetransferowana przez T. C. kwota [...] zł. Było to blisko 1/3 całego jego przychodu z [...] Nie miała zatem miejsca taka sytuacja jak to przedstawiali w skardze L. i T. C., w której konto to byłoby faktycznie wykorzystywane przez D. F. a jedynie w dniu jego likwidacji [...] została przelana na konto skarżącego jeden raz kwota [...]. Przelewy na własne konto tytułowane były jako "przekazanie środków". Jak wynika z wyciągów konta prowadzonego dla D.F. regulowane były z niego kwoty związane z zapłatą należności wobec kontrahentów T. C. także po [...] kiedy to D. F. już nawet formalnie nie miała zarejestrowanej działalności gospodarczej. Ta okoliczność świadczy jednoznacznie o podmiotowej tożsamości działalności gospodarczej prowadzonej przez T. C. na swoje imię oraz na imię D. F. . Kontrahenci T. F. nie kwestionowali bowiem dokonywanego obrotu bezgotówkowego za pośrednictwem przelewów bankowych na ich rzecz z konta D.F. uznając , że zapłaty dokonuje właśnie T. C.. W obrocie zatem zewnętrznym to T.F. był traktowany jako osoba faktycznie prowadząca działalność gospodarczą. Również C sp. z o.o. traktował T. C. jako osobę faktycznie prowadzącą działalność gospodarczą na imię D.F. Należy bowiem podnieść pominiętą w skardze okoliczność , że T. C. dokonał potrącenia własnych zobowiązań wobec tej firmy korzystając z wierzytelności przysługujących jakoby nominalnie D. F. Kompensata ta dokonana pomiędzy [...] sp. z o.o. a T.C. dokonana została bez jakiegokolwiek udziału D. F.. Ten kontrahent zatem również nie kwestionował , że faktycznym właścicielem wierzytelności jest właśnie T. C. Dodatkowo należy wskazać na zupełnie bezładne , pozbawione logiki , wewnętrznie sprzeczne, a przede wszystkim wskazujące na brak jakiejkolwiek orientacji co do rzekomo prowadzonej działalności zeznania D. F.. Sprzeczności te nie zostały także w żaden wiarygodny sposób wyjaśnione przez T. C.. Jego postawa ograniczała się w toku postępowania kontrolnego i podatkowego jedynie do prostego negowania samego faktu prowadzenia przez niego działalności gospodarczej na imię D. F. bądź do przemilczania niekorzystnych dla niego okoliczności. Kwestia złożenia przez D. F. oświadczenia w postępowaniu rentowym nie miała decydującego znaczenia w niniejszej sprawie i nie tylko na nim oparte zostały rozstrzygnięcia organów podatkowych. Oświadczenie to jednak wzmacniało argumentację przemawiającą za faktycznym nie prowadzeniem przez nią w [...] działalności gospodarczej.
W orzecznictwie sądowo-administracyjnym za fikcyjny uznaje się nie tylko podmiot faktycznie nieistniejący, lecz także podmiot formalnie zarejestrowany bądź to w oparciu o nieprawdziwe lub nieścisłe i nieaktualne dane, który nie składa właściwych deklaracji podatkowych i nie wykazuje podatku wynikającego z wystawianych faktur oraz w konsekwencji nie płaci tegoż podatku (por. wyrok NSA z dnia [...] w sprawie [...], publ. LEX nr [...]
Nie można także zgodzić się z zarzutem skargi , że ustalenia w postępowaniu będącym przedmiotem niniejszej skargi dokonane zostały na podstawie prowadzonego równolegle postępowania kontrolnego w odniesieniu do D. F.. To w niniejszym postępowaniu przeprowadzono szereg dowodów będącym podstawą ustaleń i w ich efekcie zastosowano właściwe przepisy prawa. Jedynie wypada wskazać na zgodność i spójność decyzji podatkowych wobec L. i T.C. z wynikiem kontroli za [...] wobec D. F., który to był przedmiotem skargi w postępowaniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie [...]
W wyniku tym przyjęto, że D.F. nie prowadziła w [...] działalności gospodarczej.
Za chybiony należy także uznać zarzut skargi o braku konsekwencji w przyjęciu, że D.F. prowadziła działalność gospodarczą w [...] Należy zauważyć, że każdy rok kalendarzowy w podatku dochodowym od osób fizycznych uznawany jest za odrębny okres rozrachunkowy dla celu tego podatku stosownie do art.11 ust.1 ustawy. Przekracza kognicję Sądu sięganie do nieznanych i nie czynionych w ramach postępowania ustaleń faktycznych dotyczących okresów nie będących przedmiotem skargi.
Za bezzasadny należy uznać także zarzut związany z odmową przesłuchania świadków. Należy zauważyć , że przepis art.188 Ordynacji podatkowej daje organowi podatkowemu bardzo szerokie pole odmowy przeprowadzenia dowodu żądanego przez stronę. Organ prowadzący postępowanie odmawia przeprowadzenia dowodu jeśli okoliczność , która ma być udowodniona , nie ma znaczenia dla sprawy albo okoliczność ta została już stwierdzona wystarczająco innym dowodem ( por. t.5 do art.188
w Ordynacja podatkowa. Komentarz , S.Babiarz i inni , Wydawnictwo prawnicze Lexis Nexis , Warszawa 2004 , str.525-6). Odmowa przeprowadzenia tych dowodów została dokonana prze Inspektora Kontroli Skarbowej w piśmie z dnia [...] (k. [...] akt administracyjnych) i uznać ją należy za przekonywającą. Należy mieć również na względzie na jakim etapie postępowania Inspektor Kontroli Skarbowej zabiegał wcześniej o przesłuchanie J.F. i jakim dysponował wówczas materiałem dowodowym. Poza tym należy wskazać na działania samego J. F. , który odmawiał stawienia się i złożenia zeznań jako świadek. Osobie tej zaś jako teściowi skarżącego i ojcu skarżącej przysługiwało prawo do odmowy składania zeznań stosownie do art.196 §1 Ordynacji podatkowej. Poza tym tezy wskazane we wniosku dowodowym w sposób jedynie pośredni były związane z przedmiotem postępowania. Dokonując bowiem oceny żądania strony przeprowadzenia dowodu organ podatkowy musi ocenić znaczenie przeprowadzonych już w postępowaniu dowodów. Ustalając zaś , że żądanie strony dotyczy okoliczności , które zostały już ustalone wyczerpująco innymi dowodami odmawia uwzględnienia żądania strony. Rozwiązanie to ma na celu przyspieszenie załatwienia sprawy i uzasadnione jest zasadami ekonomiki procesowej postępowania (por. t.3 do art.188 w B.Adamiak , Ordynacja podatkowa . Komentarz , Wyd. Unimex 2003 r. , str.627 i A.Hanusz w , Zasada swobodnej oceny dowodów w postępowaniu podatkowym oraz jej granice , Państwo i Prawo 2001/10/64). Powoływane zaś przez skarżących w skardze orzeczenia NSA ( publ. ONSA [...] i ONSA [...] ) nie mogły znaleźć odniesienia do niniejszej sprawy. Nie zostały one wydane w sprawach podatkowych , a jak wynika ze stanów faktycznych przedstawionych w powołanych tam wyrokach organy administracyjny de facto nie przeprowadziły przed wydaniem decyzji żadnych postępowań dowodowych ograniczając postępowania do negatywnego rozpatrzenia wniosków.
Reasumując tą część rozważań należy podkreślić , że zgromadzony w rozpatrywanej sprawie materiał dowodowy w pełni potwierdza trafność oceny dokonanej przez organy podatkowe , a konsekwencje takiego stanu rzeczy, w świetle obowiązujących przepisów prawnych obciążają podatnika. Mając powyższe na uwadze należy wskazać , że organy podatkowe podjęły w toku postępowania wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy , a także w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy , a zatem nie uchybiły art.122 i art.187 Ordynacji podatkowej. Stanowisko organów podatkowych uznać należy za prawidłowe, gdyż nie wykracza także poza granice swobodnej oceny dowodów przysługującej tym organom na podstawie normy chronionej przepisem art.191 Ordynacji podatkowej. W rozpatrywanym przypadku odrzucenie wyjaśnień strony skarżącej zostało logicznie i przekonywająco uzasadnione. Twierdzenia skarżącego sprowadzały się jedynie do niedopuszczalnej w aspekcie niniejszej sprawy
polemiki z ustaleniami organów podatkowych.
Decyzje organów podatkowych nie naruszyły przepisów prawa materialnego , które podnoszone były także w skardze. Konsekwencją przyjęcia i wykazania przez organy podatkowe , że rachunek bankowy wykorzystywany był wyłącznie do rozliczeń związanych z działalnością gospodarczą T. C. (czego on nawet w swych wyjaśnieniach nie kwestionował ) było także uznanie za przychód z działalności gospodarczej odsetek od lokat dokonywanych na tym rachunku w kwocie [...]. Zgodnie bowiem z przepisem art.14 ust.2 pkt.5) ustawy (w brzmieniu obowiązującym w 2001 r.) za przychód z działalności gospodarczej uznawano również odsetki od środków na rachunkach bankowych utrzymywanych w związku z wykonywaną działalnością,
Faktyczne wykonywanie przez T. C. usług transportowych na rzecz [...] sp. z o.o. spowodowało konieczność uznania przychodu z tego tytułu
w kwocie [...] jako zgodnego z art.14 ust.1 ustawy. Jak już wskazano powyżej należy podzielić zapatrywania organów podatkowych , że za przyjęciem takiego stanowiska przemawia fakt wykonywania tych usług taborem samochodowym będącym we władaniu skarżącego , sporządzenie faktur przez skarżącego , potrącenie części należności z własnymi długami T.C. wobec tego podmiotu , pobranie reszty należności za pośrednictwem wykorzystywanego konta D. F. oraz brak jakiejkolwiek świadomości co do okoliczności związanych z wykonywaniem tych usług przez D.F.. Wymaga zaznaczenia , że czym innym jest odmowa uznania za koszt działalności amortyzacji jednego z samochodów, a czym innym jego faktyczne wykorzystywanie w działalności gospodarczej, czego skarżący nie kwestionował.
W skardze nie kwestionowany był sposób wyliczenia świadczeń częściowo odpłatnych z tytułu najmu pomieszczeń w kwocie [...]. Tym nie mniej należy podkreślić , że postępowanie organu pierwszej instancji w zakresie ustalenia cen jakie stosowane były wobec innych odbiorców i jakie obowiązywały przy udostępnieniu rzeczy tego samego rodzaju i gatunku odpowiadało wymogom art.11 ust.2a pkt.1) , 3) i 4) ustawy. Strona skarżąca podważyła jedynie samą możliwość stosowania przy ustalaniu przychodów z działalności gospodarczej instytucji świadczeń jedynie częściowo odpłatnych. Przepis art.14 ust.2 pkt.8) ustawy stanowił , że przychodem z działalności gospodarczej jest również wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczonych zgodnie z art. 11 ust. 2-2b. Zakres normowania został zatem wyznaczony w tym przypadku poprzez odesłanie i to wprost a nie odpowiednio , do reguł wyznaczonych w art.11 ust.2-2b ustawy. Przyjąć zatem należy , że pojęcie świadczeń nieodpłatnych w rozumieniu art.14 ust.2 pkt.8) ustawy dotyczącym przychodów z działalności gospodarczej obejmuje swym zakresem pojęciowym także świadczenia częściowo odpłatne. W przeciwnym razie racjonalny ustawodawca pominąłby w odesłaniu przepis art.11 ust.2b ustawy , który dotyczy wyłącznie świadczeń częściowo odpłatnych , do którego to stosuje się ogólne reguły ustalania wartości tego rodzaju świadczeń.
Prawidłowo nie uznano także w decyzjach organów podatkowych niektórych kosztów uzyskania przychodów. Zgodnie z art. 22a ust.1 pkt.3) ustawy amortyzacji podlegają wyłącznie przedmioty stanowiące własność lub współwłasność podatnika. Samochód marki Mercedes 1320 o nr rej. [...] został nabyty dnia [...] przed zawarciem małżeństwa przez L. F. ( obecnie C.). Prawidłowo wskazany przez organy podatkowe art.33 pkt.1) kro stanowił w [...] r. , że odrębny majątek każdego z małżonków stanowią przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej , która stosownie do art.31 kro powstaje z chwilą zawarcia małżeństwa. Ani żadne przepisy prawa podatkowego , ani żadne przepisy ustawy z dnia 19.11.1999 r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101 poz. 1178 ze zm.) nie przewidywały powstawania z mocy prawa wspólności środków trwałych , ani innych składników majątkowych , wykorzystywanych w działalności gospodarczej prowadzonej na imię jednego z małżonków. Jak należy domniemywać samochód ten służył działalności gospodarczej T. C. na zasadzie umowy użyczenia regulowanej w art.710 do 719 Kodeksu cywilnego. Powinno to rodzić po stronie skarżącego ustalenie dodatkowego przychodu w trybie art. 14 ust.2 pkt.8) w zw. z art.11 ust.2a pkt.4) ustawy , czego jednak błędnie nie uczyniły organy podatkowe. Uchybienie to jednak nie może stać się podstawą uchylenia decyzji z uwagi na powołany powyżej zakaz pogarszania sytuacji skarżących z uwagi na konieczność podwyższenia przychodu i w rezultacie wymierzenia większego zobowiązania podatkowego i ustalenia większej zaległości podatkowej ( zakaz reformationis in peius ). Słusznie w takim stanie rzeczy nie uwzględniono wydatku z tego tytułu w kwocie [...].
Bez podstawy prawnej zaliczono także do kosztów uzyskania przychodów wydatki w kwocie [...] za oszacowanie nieruchomości położonej w obrębie [...[ w miejscowości P.. Nieruchomość ta , podobnie jak samochód Mercedes nie stanowiła własności , ani współwłasności T. C. Nie wskazał on aby posiadał do niej jako osoba prowadząca działalność gospodarczą jakikolwiek tytuł prawny. W [...] nie była także wskazanym miejscem prowadzenia przez niego działalności gospodarczej. Brak jest zatem związku przyczynowego tego wydatku z prowadzoną działalnością. Nie był to zatem wydatek poniesiony w celu uzyskania przychodów. Tego rodzaju wydatek nie jest objęty dyspozycją art.22 ust.1 ustawy. .Jeżeli ponadto skarżący do kosztów uzyskania przychodów zaliczał także faktury za energię elektryczną i telefon dotyczące tej nieruchomości to powinny one zostać także wyłączone jako wydatki, co z kolei zwiększyłoby dochód. Uchybienie to jednak jak już wskazano powyżej nie może stać się podstawą uchylenia decyzji z uwagi na zakaz pogarszania sytuacji skarżących z uwagi na konieczność podwyższenia przychodu i w rezultacie wymierzenia większego zobowiązania podatkowego i ustalenia większej zaległości podatkowej ( zakaz reformationis in peius ).
Również wykazana przez organy podatkowe fikcyjność wydatku związanego z nie mającą miejsca w rzeczywistości transakcją sprzedaży wyposażenia hurtowni przez D.F. prawidłowo doprowadziła do wyłączenia jako kosztu uzyskania przychodów kwoty [...] Zgodnie z art.22 ust.1 ustawy kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Ażeby zatem uznać dany wydatek za koszt musi on zostać rzeczywiście i faktycznie wydatkowany. Przyjęcie, że D.F. nie prowadziła działalności gospodarczej musi prowadzić do wniosku , że nie mogła w jej ramach dokonywać sprzedaży posiadanego wyposażenia. W sytuacji, gdy organy podatkowe zakwestionowały prawdziwość przedstawionych faktur , które miały dokumentować sprzedaż na podatniku spoczywał ciężar udowodnienia , że przedmioty te faktycznie zostały nabyte oraz za jaką cenę. Nie można bowiem uznać za koszt faktur, które nie odzwierciedlają rzeczywistego zdarzenia gospodarczego. Należy przypomnieć, że D. F. wpierw twierdziła, że w ogóle nie sprzedawała wyposażenia T. C., następnie , że zapłata została uiszczona na jej konto bankowe lecz nie wiedziała w jakiej kwocie nawet w przybliżeniu. Sprzecznie z tymi zeznaniami T. C. podawał , że zapłata następowała gotówkowo. Terminy jednak płatności za kolejne faktury wskazywały na odpowiednio dni: [...] i poza fakturami o nr [...] i [...] były różne od daty wystawienia faktur. T.C. w żaden sposób nie wykazał , że płatność za te faktury w ogóle kiedykolwiek nastąpiła. Trzeba przy tym podkreślić , że organy nie kwestionowały faktu posiadania ( choć jak wykazały oględziny nie wszystkich składników wyposażenia), lecz z uwagi na brak wiarygodnych i wymaganych prawem dowodów księgowych zakwestionowały fakt poniesienia kosztów w określonej wysokości i w odniesieniu do konkretnych składników majątku trwałego. Należy w tym względzie podzielić zapatrywania doktryny i orzecznictwa , że jeżeli podatnik nie udowodni , że rzeczywiście poniósł wydatki na nabycie określonych towarów , brak jest podstaw do zaliczenia ich w ciężar kosztów uzyskania przychodów ( por. R.Kubacki w Leksykon podatku dochodowego od osób fizycznych 2003 , Wyd. Unimex , Wrocław 2003 , str.441-442 i powołane tam orzeczenia NSA i SN oraz cytowany powyżej wyrok NSA z dnia [...], w sprawie [...], publ. LEX nr 40387 ). Fikcyjne faktury nie mogą stanowić podstawy kosztu działalności gospodarczej. Poprawne sporządzanie dokumentów i właściwe ich księgowanie na okoliczność zdarzeń gospodarczych obciąża podatnika i co do zasady nie może być zastępowane innymi dowodami. Zasadnicze znaczenie ma w takiej sytuacji właściwe udokumentowanie faktu poniesienia określonego wydatku (por. wyrok NSA z dnia [...] w sprawie [...], niepublikowany).
Z tych przyczyn, nie dopatrując się naruszenia procesowego i materialnego prawa podatkowego , orzeczono jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270).
/-/M.Jaśniewicz /-/ W.Zygmont /-/ J.Małecki
uk

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI