I SA/Po 658/20
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na decyzję zezwalającą na niezwłoczne zajęcie nieruchomości pod budowę linii elektroenergetycznej, uznając, że decyzja ta była zgodna z prawem.
Skarżący M.R. zaskarżył decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zezwalającą na niezwłoczne zajęcie części jego nieruchomości pod budowę linii elektroenergetycznej 110 kV. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów dotyczących rokowań, braku zrównoważenia interesów oraz nieprecyzyjne określenie zakresu zajęcia. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, wydana na podstawie art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami, była prawidłowa, a zarzuty skarżącego dotyczyły głównie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, która pozostawała poza zakresem rozpoznawanej sprawy.
Sprawa dotyczyła skargi M.R. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty zezwalającą na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości skarżącego pod budowę napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o gospodarce nieruchomościami, w tym braku przeprowadzenia rokowań, niekorzystnego usytuowania infrastruktury oraz nieprecyzyjnego określenia zakresu zajęcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę. Sąd wyjaśnił, że decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości (art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami) ma charakter subsydiarny wobec decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości (art. 124 ust. 1 u.g.n.). Sąd podkreślił, że dla zastosowania art. 124 ust. 1a u.g.n. istotne jest samo wydanie decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n., a nie jej ostateczność czy prawidłowość. Sąd uznał, że zarzuty skarżącego odnosiły się głównie do decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, które pozostawały poza zakresem rozpoznawanej sprawy dotyczącej niezwłocznego zajęcia. Sąd nie dopatrzył się również istotnego wpływu numeracji decyzji organu odwoławczego na wynik sprawy. W konsekwencji, uznając decyzję za zgodną z prawem, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości (art. 124 ust. 1a u.g.n.) ma charakter subsydiarny i jest zależna od samego wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości (art. 124 ust. 1 u.g.n.), a nie od jej ostateczności czy prawidłowości.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA i WSA, wskazując, że konstrukcja art. 124 ust. 1a u.g.n. przesądza o subsydiarnym charakterze tej decyzji względem decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n. Weryfikacja prawidłowości decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n. pozostaje poza zakresem sprawy dotyczącej niezwłocznego zajęcia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
u.g.n. art. 124 § ust. 1 i 1a
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
ustawa COVID-19 art. 15 zzs4 § ust. 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
u.g.n. art. 124 § ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 124 § ust. 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 112 § ust 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
k.p.a. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 1-3
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości (art. 124 ust. 1a u.g.n.) ma charakter subsydiarny i jest zależna od samego wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości (art. 124 ust. 1 u.g.n.), a nie od jej ostateczności czy prawidłowości. Zarzuty dotyczące rokowań i zakresu zajęcia nieruchomości odnoszą się do decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, a nie do decyzji o niezwłocznym zajęciu, która była przedmiotem skargi.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 124 ust. 1 i ust. 3 u.g.n. w zw. z art. 140 k.c. poprzez wydanie decyzji bez przeprowadzenia stosownych rokowań. Naruszenie art. 124 ust. 1 w zw. z art. 112 ust 3 u.g.n. poprzez brak zrównoważenia interesu wnioskodawcy i właścicieli nieruchomości. Naruszenie art. 104 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1-3 k.p.a. w zw. z art. 124 u.g.n. ze względu na naruszenie obowiązku wskazania w sposób precyzyjny zakresu ograniczenia. Naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niepełne zbadanie stanu faktycznego i bezkrytyczne podejście do dokumentacji.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości ma charakter subsydiarny w stosunku do decyzji o zezwoleniu na ograniczenie prawa własności nieruchomości. Dla zastosowania ww. przepisu znaczenie ma tylko fakt samego wydania decyzji, o której mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., nie zaś jej ostateczność, wykonalność czy prawidłowość.
Skład orzekający
Katarzyna Nikodem
przewodniczący sprawozdawca
Karol Pawlicki
sędzia
Waldemar Inerowicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących niezwłocznego zajęcia nieruchomości na cele inwestycji celu publicznego, zwłaszcza w kontekście subsydiarności decyzji z art. 124 ust. 1a u.g.n. wobec decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niezwłocznego zajęcia nieruchomości na cele budowy linii elektroenergetycznej, ale ogólne zasady interpretacji art. 124 ust. 1a u.g.n. mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla właścicieli nieruchomości, na których planowane są inwestycje celu publicznego, a także dla inwestorów. Wyjaśnia relację między decyzją o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości a decyzją o niezwłocznym zajęciu.
“Niezwłoczne zajęcie nieruchomości pod linię energetyczną: kiedy sąd staje po stronie inwestora?”
Sektor
energetyka
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Po 658/20 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2021-02-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-10-20 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Karol Pawlicki Katarzyna Nikodem /przewodniczący sprawozdawca/ Waldemar Inerowicz Symbol z opisem 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę Hasła tematyczne Nieruchomości Sygn. powiązane I OSK 1202/21 - Wyrok NSA z 2024-10-11 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 374 art. 15 zzs4 ust. 3 Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych Dz.U. 2020 poz 65 art. 124 ust. 1 i 1a Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j. Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędzia WSA Waldemar Inerowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 lutego 2021 r. sprawy ze skargi M.R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości gruntowych oddala skargę. Uzasadnienie Wojewoda decyzją z [...] sierpnia 2020r., po rozpatrzeniu odwołania M. R., zwanego dalej skarżącym, utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z [...] czerwca 2020r. zezwalającą na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości gruntowych oznaczonych w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...]ha oraz działka [...] o pow. [...]ha – obręb [...] K. , gmina K., stanowiących własność skarżącego, na rzecz firma A Sp. z o.o. z siedzibą w P., zwanej dalej spółką, celem założenia i przeprowadzenia przez nieruchomości przewodów i urządzeń napowietrznej linii elektroenergetycznej [...] 110kV P. – M. na częściach ww. nieruchomości, polegające na posadowieniu jednego słupa wraz z fundamentami oraz podwieszeniu napowietrznych przewodów linii, a także na jej funkcjonowaniu po wybudowaniu, na częściach nieruchomości w pasie terenu o łącznej powierzchni [...]m2, z czego: 1) [...] m2 na działce nr [...], w tym pas terenu o szerokości [...] m (2 x [...]m od osi linii) oraz długości przewodów na działce ok. [...] m, 2) [...] m2 na działce nr [...], w tym pas terenu o szerokości [...] m ([...]m + [...]m od osi linii) oraz długości przewodów na działce ok. [...] m. zgodnie z załącznikami graficznymi (mapami), stanowiącymi integralną część decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2020 r., a nadto nadającej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ wskazał, że wnioskiem z [...] stycznia 2020r. spółka wniosła do Starosty [...] o wydanie decyzji administracyjnej na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2020r., poz. 65 ze zm., zwanej dalej u.g.n.) w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości położonych w gminie K., oznaczonych jako działki nr [...] i [...]. Spółka zamierza założyć i przeprowadzić przez ww. nieruchomości przewody i urządzenia napowietrznej linii elektroenergetycznej [...] kV relacji P. - M. . Prace mają polegać na posadowieniu jednego słupa wraz z fundamentami oraz na podwieszeniu napowietrznych przewodów linii. Wnioskodawca wskazał również, że planowana inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego linii elektroenergetycznej 110 kV P. - M. na odcinku położonym w gminie K., zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Gminy K. z [...] marca 2019 r. Strony prowadziły rokowania, jednak skarżący nie odpowiedział na kierowane do niego pisma, zatem nie doszło do zawarcia porozumienia. Wobec powyższego Starosta [...] decyzją z [...] czerwca 2020r. ograniczył sposób korzystania z przedmiotowych nieruchomości. Orzeczenie to zostało utrzymane w mocy decyzją Wojewody z [...] sierpnia 2020r. W dalszej części organ omówił istotę postępowania odwoławczego, przytoczył art. 124 ust. 1 i 1a u.g.n. oraz art. 108 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020r., poz. 256 ze zm., zwanej dalej K.p.a.) wraz ze stosownym orzecznictwem. Wskazał, że poza ramami niniejszego postępowania pozostają podnoszone przez skarżącego kwestie dotyczące zakresu ograniczenia bądź tego, czy przebudowa spornej linii stanowi realizację inwestycji celu publicznego. W ocenie organu przesłanki z art. 124 ust. 1a u.g.n. zostały spełnione ze względu na wzrastające zapotrzebowanie na energię elektryczną i znaczenie przebudowania istniejących linii dla prawidłowego funkcjonowania sieci elektroenergetycznej, a w konsekwencji działania państwa i całej gospodarki. Niezasadne natomiast były zarzuty naruszenia art. 124 ust. 1a u.g.n., a także art. 7, 8, 11, 77 i 108 K.p.a. Zebrany materiał dowodowy był kompletny i umożliwiał wydanie decyzji na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący wniósł o jej uchylenie wraz z decyzją ją poprzedzającą, zarzucając naruszenie: - art. 124 ust. 1 i ust. 3 u.g.n. w zw. z art. 140 k.c. poprzez wydanie decyzji bez przeprowadzenia stosownych rokowań, o których mowa w art. 124 ust. 3 u.g.n. co do warunków zajęcia nieruchomości na cele budowy infrastruktury, a tym samym bezprawnej ingerencji w prawo własności przysługujące stronom, ponieważ warunek negocjacji nie został spełniony i tym samym organ powinien odmówić wydania wnioskowanej decyzji - art. 124 ust. 1 w zw. z art. 112 ust 3 u.g.n. poprzez brak zrównoważenia interesu wnioskodawcy i właścicieli nieruchomości poprzez niekorzystne usytuowanie infrastruktury co prowadzi do pozbawienia możliwości racjonalnego zagospodarowana prawie całej przedmiotowej nieruchomości. - art. 104 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1-3 k.p.a. w zw. z art. 124 u.g.n. ze względu na naruszenie obowiązku wskazania w sposób precyzyjny zakresu w jakim adresat decyzji musi znosić ograniczenie swoich praw, gdyż narusza zasadę pewności prawa i kreuje nieokreślony w czasie obowiązek znoszenia ingerencji w przysługujące skarżącemu prawo - art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niepełne zbadanie stanu faktycznego i bezkrytyczne podejście do dokumentacji przedłożonej przez wnioskodawcę, w szczególności w zakresie dokumentującym przebieg negocjacji, Nadto skarżący podnosi, że decyzja wydana w niniejszej sprawie w swym uzasadnieniu wskazuje, iż przed jej wydaniem doszło do wydania przez ten sam organ administracyjny decyzji również z dnia [...] sierpnia 2020 r., ale o sygnaturze wyższej niż w niniejszej sprawie, podczas gdy decyzja późniejsza ma sygnaturę niższą, co budzi wątpliwości co do rzeczywistej daty i kolejności wydawania decyzji przez organ odwoławczy wobec sygnatur nadawanych wobec kolejności wpływu - sprawa rozpoznawana później nie powinna mieć numeru sygnatury niższej niż sprawy zakończone już wydaniem decyzji przed dniem jej wydania. W uzasadnieniu rozwinął argumentację zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 20 stycznia 2021 r. wydanym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374, ze zm.), o terminie posiedzenia strony postępowania zostały powiadomione. Podstawę prawną wydanych w sprawie decyzji stanowił art. 124 ust. 1a ustawy z 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2020r., poz. 65 ze zm., zwanej dalej u.g.n.), w myśl którego w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Jak wskazuje się w orzecznictwie, wystąpienie przesłanek wskazanych w art. 124 ust. 1a zdanie pierwsze u.g.n. przesądza o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, zaś wydanie decyzji o zezwoleniu pociąga za sobą skutek przewidziany w zdaniu drugim tego ustępu, to jest nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności (zob. wyrok NSA z 08 marca 2017r., sygn. akt I OSK 1354/15). Ponadto konstrukcja przepisu art. 124 ust. 1a u.g.n. wskazuje, że decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości jest zależna od decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. Warunkiem jej wydania jest bowiem uprzednie wydanie decyzji na podstawie art. 124 ust. 1 tej ustawy. Z łącznego odczytania norm zawartych w art. 124 ust. 1 i ust. 1a u.g.n. wynika, że w przypadku postępowań dotyczących wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości oraz zezwolenia na jej niezwłoczne zajęcie ustawodawca w sposób wyczerpujący uregulował nie tylko przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, ale także wyraźnie określił, która z kolejno wydawanych po sobie decyzji może zostać opatrzona takim rygorem (zob. wyrok WSA w Opolu z 06 sierpnia 2020r., sygn. akt II SA/Op 117/20). W niniejszej sprawie wydana została uprzednia decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości (decyzja Starosty [...] z [...] czerwca 2020r., utrzymana w mocy decyzją Wojewody z [...] sierpnia 2020r.). Ponownie podkreślić należy, że decyzja wydana w oparciu o art. 124 ust. 1a u.g.n. ma charakter subsydiarny w stosunku do decyzji o zezwoleniu na ograniczenie prawa własności nieruchomości, przy czym dla zastosowania ww. przepisu znaczenie ma tylko fakt samego wydania decyzji, o której mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., nie zaś jej ostateczność, wykonalność czy prawidłowość (zob. wyrok NSA z 22 sierpnia 2019r., sygn. akt I OSK 2533/17). Zarzuty skarżącego w swej istocie odnoszą się do decyzji wydawanej w oparciu o art. 124 ust. 1 u.g.n. – skarżący bowiem wyraźnie odnosi się do kwestii rokowań czy ograniczenia prawa, które to kwestie pozostają poza zakresem niniejszej sprawy. Zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę numeracja decyzji organu odwoławczego nie mogła mieć i nie miała istotnego wpływu na wynik niniejszej sprawy. Jak powyżej wskazano – decyzja wydawana w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. ma charakter subsydiarny względem decyzji wydawanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n., stąd uchylenie tej drugiej skutkowałoby koniecznością uchylenia także decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Konieczna była zatem uprzednia weryfikacja przez organ odwoławczy decyzji Starosty [...] z [...] czerwca 2020r., do czego zresztą organ odwoławczy odniósł się w odwołaniu. Uznając zatem, że wydana decyzja odpowiada prawu, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019r., poz. 2325 ze zm.).
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę