Pełny tekst orzeczenia

I SA/Po 637/26

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

I SA/Po 637/26 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2026-08-05
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-04-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Katarzyna Nikodem /sprawozdawca/
Małgorzata Bejgerowska
Marek Sachajko /przewodniczący/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Dnia 05 sierpnia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (sprawozdawca) Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska Protokolant: specjalista Marta Ziewińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 sierpnia 2026 roku sprawy ze skargi J. J. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 06 lutego 2026 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę.
Uzasadnienie
Wnioskiem z 5 listopada 2025 r. (uzupełnionym pismem z 22 grudnia 2025 r. oraz pismem z 14 stycznia 2026 r.) J. J. wystąpił do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej o wydanie interpretacji indywidualnej.
Przedstawiając we wniosku opis stanu faktycznego, skarżący wskazał, że od 2021 r. prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, którą zarejestrował w lutym 2021 r. Jak wskazał, w systemie CEIDG omyłkowo zaznaczył chęć rozliczania podatku z tytułu działalności gospodarczej na podstawie art. 30c u.p.d.o.p., czyli zaznaczył wybór podatku liniowego. Był to błąd spowodowany niewiedzą i pomyleniem form opodatkowania. W rzeczywistości chciał opłacać podatek dochodowy na zasadach ogólnych.
W 2022 r. (rok covidowy) w rozliczeniu 2021 r., urząd skarbowy przyjął rozliczenie dochodów z pozarolniczej działalności wg skali podatkowej, co odzwierciedlało faktyczny zamiar skarżącego.
Po zakończeniu okresu covidowego, tj. 2022 r., w rozliczeniu za 2023 r. urząd skarbowy uznał, że formą opodatkowania dochodów z JDG jest opodatkowanie podatkiem liniowym, tj. zgodnie z art. 30c u.p.t.u., mimo że faktycznie skarżący chciał kontynuować w 2023 r. rozliczenie na zasadach ogólnych (skala podatkowa). Taka sama sytuacja wystąpiła po rozliczeniu 2024 r.
Przez cały okres prowadzenia działalności gospodarczej, płacąc zaliczki na podatek PIT, skarżący wpisywał symbol formularza PIT-5, tym samym był przekonany, że jest to jednoznaczne z deklaracją wyboru formy opodatkowania wg skali podatkowej. Jedynie w czterech miesiącach 2024 r. – wrzesień, październik, listopad, grudzień
– tytuł przelewu był przez skarżącego błędnie oznaczony jako PIT-5L. We wszystkich pozostałych miesiącach wpłaty były prawidłowo oznaczone jako PIT-5.
Zdaniem skarżacego tytuły przelewów zaliczek jednoznacznie wskazują, że wybrał podatek wg skali podatkowej. Tytuły przelewów zaliczek były stosowane od pierwszej wpłaty, co pokazuje konsekwencję i rzetelność działań skarżącego.
Ponadto skarżący podkreślił, że za rok podatkowy 2023 i 2024 urząd skarbowy dokonał zwrotu na konto bankowe skarżącego nadpłaconego podatku tytułem nadpłaty w zeznaniu podatkowym PIT-36, a zatem za rok podatkowy 2023 i 2024 urząd skarbowy niejako zaakceptował wybór podatku wg skali podatkowej.
Na tle powyżej opisanego stanu faktycznego skarżący zadał następujące pytanie: Czy w opisanej sytuacji obowiązującą formą opodatkowania dochodów skarżącego z JDG jest opodatkowanie na zasadach ogólnych, wg skali podatkowej, niezależnie od błędnego wpisu w CEIDG?
Zdaniem skarżącego, wybraną przez niego formą opodatkowania pdof jest opodatkowanie na zasadach ogólnych, wg skali podatkowej.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej interpretacją indywidualną z 6 lutego 2026 r., nr [...] uznał stanowisko skarżącego za nieprawidłowe.
DKIS w uzasadnieniu interpretacji wskazał, w odniesieniu do 2021 r., że skoro działalność gospodarczą skarżący zarejestrował w lutym 2021 r. i w systemie CEIDG zaznaczył on formę opodatkowania - podatek liniowy, a następnie z tytułu uzyskania pierwszego przychodu w lutym 2021 r. skarżący nie wpłacił zaliczki w terminie określonym w art. 9a ust. 2 u.p.d.o.f. (tj. do 20 marca 2021 r.), to w 2021 r. skarżącego obowiązywała forma opodatkowania podatkiem liniowym.
Z kolei, w odniesieniu do 2022 r. organ wskazał, że skoro z tytułu uzyskania pierwszego przychodu w styczniu 2022 r. skarżący nie wpłacił zaliczki w terminie określonym w art. 9a ust. 2 u.p.d.o.f. (tj. do 20 lutego 2022 r.), to w 2022 r. również skarżącego obowiązywała forma opodatkowania podatkiem liniowym.
Zmiany formy opodatkowania z podatku liniowego na skalę podatkową za 2022 r. podatnicy mogli dokonać w zeznaniu rocznym za 2022 r. W tym celu powinni oni złożyć zeznanie PIT-36. Natomiast jeżeli podatnik chciał zrezygnować z opodatkowania podatkiem liniowym i w 2023 r. opodatkować dochody z działalności gospodarczej na zasadach ogólnych według skali podatkowej, to powinien zawiadomić naczelnika urzędu skarbowego o rezygnacji z tej formy opodatkowania zgodnie z obowiązującymi przepisami, w szczególności w terminie wynikającym z art. 9a ust. 2a u.p.d.o.f.
W ocenie DKIS, w sytuacji, kiedy z zeznania podatkowego za 2022 r. wynikała wola rozliczenia się wg zasad ogólnych (skarżący złożył PIT-36 w terminie wynikającym z art. 45 ust. 1 u.p.d.o.f. w zw. z 12 § 5 o.p., tj. do 2 maja 2023 r., a także skarżący zaznaczył w tym zeznaniu, że wybrał opodatkowanie dochodów osiągniętych
w 2022 r. z pozarolniczej działalności gospodarczej na zasadach ogólnych, które przez cały 2022 r. opodatkowane były podatkiem liniowym), skarżący miał prawo do zmiany formy opodatkowania prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej z podatku liniowego na zasady ogólne.
DKIS w odniesieniu do 2023 r. wyjaśnił, że skoro pierwszy przychód w tym roku skarżący uzyskał w styczniu 2023 r., to rezygnację z opodatkowania w formie podatku liniowego skarżący powinien złożyć do 20 lutego 2023 r. Rezygnacja taka mogła zostać złożona przez skarżącego, dokonując w tym terminie (do 20 lutego 2023 r.) wpłaty zaliczki na podatek dochodowy, wpisując identyfikator właściwy dla zasad ogólnych, czyli PIT/PIT-5. Skarżący nie złożył takiej rezygnacji w ustawowym terminie (w 2023 r. nie wpłacił żadnej zaliczki), dlatego w 2023 r. formą opodatkowania dochodów
z działalności gospodarczej skarżącego jest podatek liniowy.
Natomiast w 2024 r. pierwszy przelew został wykonany przez skarżącego
21 czerwca 2024 r., a więc po terminie ustawowym, który wypadał na 20 lutego 2024 r. (pierwszy przychód skarżący uzyskał w styczniu 2024 r.).
Z kolei w 2025 r. pierwszy przelew skarżący wykonał 20 sierpnia 2025 r., a więc także po terminie ustawowym, który wypadał na 20 lutego 2025 r. (pierwszy przychód skarżący uzyskał ponownie w styczniu 2025 r.).
W ocenie DKIS, dowody wpłaty podatku skoro nie zostały dokonane w terminie określonym w art. 9a ust. 2 u.p.d.o.f. (tj. do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym został osiągnięty pierwszy przychód w danym roku podatkowym) nie mogą zostać uznane za skutecznie złożone oświadczenie o wyborze/rezygnacji
z opodatkowania w formie liniowej do właściwego naczelnika urzędu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na interpretację indywidualną DKIS z 6 lutego 2026 r. skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 9a ust. 2 i 2a u.p.d.o.f. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie,
2) art. 120, art. 121 § 1 oraz art. 2a o.p. poprzez pominięcie zasady zaufania do organów podatkowych oraz rozstrzygnięcie wątpliwości prawnych na niekorzyść podatnika,
3) art. 14c § 1 i § 2 o.p. poprzez brak rzetelnego odniesienia się do argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę,
4) błąd subsumpcji polegający na nieprawidłowym przyporządkowaniu ustalonego stanu faktycznego do normy prawnej,
5) przyjęcie rozumowania o charakterze kołowym, polegającego na uznaniu wpisu
w CEIDG za rozstrzygający dowód formy opodatkowania bez analizy rzeczywistego zachowania podatnika.
Skarżący wniósł o:
1. uchylenie w całości zaskarżonej interpretacji;
2. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi jej autor rozwinął i umotywował podniesione w niej zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.; w skrócie: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji, w toku postępowania, nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie.
Zgodnie z art. 57a p.p.s.a. skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania oraz dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny, co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Przepis ten wyznacza granice rozpoznania skargi na interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie i stanowi, że sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd bada, więc prawidłowość zaskarżonej interpretacji indywidualnej tylko z punktu widzenia zarzutów skargi
i wskazanej w niej podstawy prawnej.
Interpretacja indywidualna zgodnie z art. 14c § 1 o.p. obejmuje wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Polega ona na udzieleniu odpowiedzi na przedstawiony we wniosku podatnika stan faktyczny bądź zdarzenie przyszłe.
Interpretacja przepisów prawa nie jest aktem stosowania prawa, nie jest wydawana w wyniku przeprowadzenia wieloetapowego procesu poprzedzającego wydanie takiego aktu. W wyroku NSA z 16.01.2015 r., I FSK 81/14 (CBOSA) trafnie uchwycono istotę postępowania w przedmiocie interpretacji podatkowej, określając je jako postępowanie szczególne, w którym organ obowiązany jest odnieść się do stanowiska wnioskodawcy w danej sprawie, w odniesieniu do określonego stanu faktycznego, a więc do regulacji prawnych znajdujących w tym konkretnym stanie faktycznym zastosowanie. I w takim też zakresie winna być dokonywana kontrola sądu administracyjnego (por. J. Wegner [w:] T. Kolanowski, J. Wegner, Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2026, art. 3, LEX/el).
Pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego scharakteryzować można jako postać czy też formę zewnętrznego, jednostronnego działania administracji podatkowej, to jest czynność uprawnionych organów wykonujących administrację publiczną, która nie ma charakteru władczego rozstrzygnięcia i nie stanowi załatwienia sprawy w zakresie realizacji praw i obowiązków podatkowych zainteresowanego. Zastosowanie się podmiotu prawa do treści wydanej interpretacji, a nie jej udzielenie
i wydanie, tworzy związaną z nią ochronę prawną. Jest do działanie niewładcze, informujące o obowiązującym prawie, a mówiąc ściślej: o uzasadnionych możliwościach jego stosowania, które prowadzić ma do jednolitości stosowania oraz do przestrzegania prawa podatkowego, przekonując do tego i przedstawiając w tym zakresie określone propozycje. Wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego stanowi czynność uprawnionego organu administracji podatkowej, której wynikiem jest interpretacja zawarta w piśmie sporządzanym przez organ interpretacyjny i doręczanym adresatowi interpretacji. (por. wyrok WSA z 26.03.2025 r., I SA/Gl 860/24, CBOSA).
Podsumowując, interpretacja organów podatkowych, jak i ocena interpretacji przez sąd, jest dokonywana na podstawie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego przez podatnika. Przedstawionym stanem faktycznym organ podatkowy jest związany, a jego rozstrzygnięcie odnosi się tylko do tego stanu faktycznego i stanowi ocenę prawną przedstawionego przez wnioskodawcę stanowiska w sprawie, połączoną z uzasadnioną prawnie odpowiedzią na pytania i wątpliwości podatnika.
W ocenie Sądu, zaskarżona interpretacja spełnia wymogi formalne określone
w przepisach art. 14c § 1 i 2 o.p. a także art. 120, art. 121 o.p. Interpretacja ta zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny (§ 1), a ponieważ organ dokonał negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy, interpretacja zawiera również wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym (§ 2). Organ w interpretacji dokonał kompleksowej oceny stanowiska skarżącego i przytoczył obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa w sposób czytelny i zrozumiały.
Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie ujawniły się również wątpliwości,
w szczególności niedające się usunąć, co do treści analizowanych przepisów u.p.d.o.f., stąd nie było podstaw do rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony, jak oczekuje skarżący. Nie mogło zatem dojść do złamania zasady in dubio pro tributario. Przepisy prawa są jasne i organ zastosował je do stanu faktycznego opisanego przez skarżącego. Zgodnie z art. 9a ust. 2 u.p.d.o.f. podatnicy mogą wybrać sposób opodatkowania dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej na zasadach określonych w art. 30c. W tym przypadku są obowiązani do złożenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego sporządzonego na piśmie oświadczenia o wyborze tego sposobu opodatkowania do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym został osiągnięty pierwszy przychód z tego tytułu w roku podatkowym, albo do końca roku podatkowego, jeżeli pierwszy taki przychód został osiągnięty w grudniu tego roku podatkowego. Ten przepis został poddany wykładni w kontekście opisanego stanu faktycznego.
Zdaniem strony w interpretacji organ winien uwzględnić błąd podatnika w oświadczeniu zawartym w CEIDG oraz akceptację rozliczeń podatnika przez właściwy urząd skarbowy. Sąd nie podziela tego stanowiska.
Działania organu podatkowego, do którego skarżący składał deklaracje oraz zeznania i który na podstawie PIT-36 dokonał zwrotu nadpłaty podatku dochodowego, nie mogą być oceniane przez organ interpretacyjny. Organ interpretacyjny nie może w żaden sposób przesądzić, jaki ewentualny skutek na wymiar podatku może mieć brak reakcji organu podatkowego na rozbieżność oświadczenia podatnika o wyborze formy opodatkowania ze składanymi deklaracjami i zeznaniami. Te okoliczności mogą być oceniane wyłącznie w postępowaniu wymiarowym a nie w postępowaniu interpretacyjnym. W indywidualnej interpretacji organ ocenia stanowisko wnioskodawcy w odniesieniu do określonego stanu faktycznego wyłącznie pod kątem regulacji prawnych.
W sprawie organ powołał prawidłowe przepisy prawa, które określają terminy do złożenia oświadczenia o wyborze lub zmianie formy opodatkowania i stwierdził, że podatnik nie złożył w określonym terminie oświadczenia o przyjęciu zasad ogólnych jako formy opodatkowania.
Nie można podzielić zarzutów skarżącego, że organ stwierdza, że wyłącznie oświadczenie zawarte w CEIDG jest wiążące. Stwierdza wyłącznie, że ustawodawca nie określił formy tego oświadczenia, zatem dopuszczalna jest każda forma (również złożenie deklaracji, dowód zapłaty, zaliczki), o ile podatnik zachowa termin do złożenia takiego oświadczenia.
W związku z powyższym w opinii Sądu prawidłowo organ stwierdził, że skoro deklaracje, zeznania, dowody wpłaty nie zostały złożone w terminie określonym w art. 9a ust. 2 u.p.d.o.f., to nie można ich uznać za oświadczenie o wyborze/rezygnacji z opodatkowania w formie liniowej.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.