I SA/Po 632/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2022-03-09
NSApodatkoweŚredniawsa
interpretacja indywidualnaVATleasing zwrotnyzdarzenie przyszłeogólność wnioskuprecyzja opisuodmowa wszczęcia postępowaniaprawo podatkowepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora KIS odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, uznając wniosek za zbyt ogólny i niekonkretny.

Spółka złożyła wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku VAT w związku z planowaną transakcją leasingu zwrotnego. Dyrektor KIS odmówił wszczęcia postępowania, uznając opis zdarzenia przyszłego za zbyt ogólny i niepozwalający na wydanie indywidualnej interpretacji. WSA w Poznaniu oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organu, że wniosek nie spełniał wymogów precyzji i konkretności, co uniemożliwiało merytoryczne rozpatrzenie sprawy.

Spółka "A" Sp. z o.o. Sp.k. złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (KIS), które utrzymało w mocy odmowę wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług. Spółka planowała świadczenie umów leasingu zwrotnego i zadała szereg pytań dotyczących m.in. traktowania transakcji jako jednej czynności, statusu podatnika VAT, zwolnienia od podatku, powstania obowiązku podatkowego, podstawy opodatkowania oraz danych na fakturze. Dyrektor KIS odmówił wszczęcia postępowania, argumentując, że sposób sformułowania wniosku nie pozwala uznać przedstawionych okoliczności za wystarczająco sprecyzowane zdarzenie przyszłe, a wniosek zmierza do uzyskania interpretacji o charakterze ogólnym, a nie indywidualnym. Sąd administracyjny w Poznaniu oddalił skargę spółki. Sąd uznał, że organy prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania, ponieważ wniosek nie spełniał wymogów dotyczących wyczerpującego i konkretnego przedstawienia zdarzenia przyszłego. Sąd podkreślił, że interpretacja indywidualna musi opierać się na precyzyjnym opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, a w tym przypadku opis był zbyt ogólny, nie pozwalał na ustalenie konkretnych umów ani odbiorców, co uniemożliwiało wydanie wiążącej interpretacji. Sąd odniósł się również do kwestii pytania nr 3, uznając, że nie dotyczy ono bezpośrednio sytuacji prawnopodatkowej skarżącej, a raczej jej kontrahenta.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ może odmówić wszczęcia postępowania, jeśli wniosek nie zawiera wyczerpującego i konkretnego opisu zdarzenia przyszłego, co uniemożliwia wydanie indywidualnej interpretacji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że interpretacja indywidualna wymaga precyzyjnego opisu stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Wniosek skarżącej był zbyt ogólny, nie pozwalał na ustalenie konkretnych umów ani odbiorców, co uniemożliwiło merytoryczne rozpatrzenie i wydanie wiążącej interpretacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ordynacja podatkowa art. 165a § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Odmowa wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.

Ordynacja podatkowa art. 14b § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dyrektor KIS wydaje w indywidualnej sprawie interpretację przepisów prawa podatkowego na wniosek zainteresowanego.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ordynacja podatkowa art. 14h

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów Ordynacji podatkowej w sprawach interpretacji indywidualnej.

Ordynacja podatkowa art. 14b § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Wniosek o interpretację może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych.

Ordynacja podatkowa art. 14b § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Wyczerpujące przedstawienie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego we wniosku.

Ordynacja podatkowa art. 14b § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Oświadczenie o elementach stanu faktycznego objętych wnioskiem.

Ordynacja podatkowa art. 169 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Wezwanie do uzupełnienia braków wniosku.

Ordynacja podatkowa art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek ustalenia wszystkich okoliczności faktycznych rzeczywiście zaistniałych (w postępowaniu podatkowym).

Ordynacja podatkowa art. 233 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 239

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada zaufania do organów podatkowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o interpretację indywidualną musi zawierać wyczerpujący i konkretny opis zdarzenia przyszłego. Organ podatkowy ma prawo odmówić wszczęcia postępowania, gdy opis zdarzenia przyszłego jest zbyt ogólny i nie pozwala na wydanie indywidualnej interpretacji. Pytanie dotyczące statusu podatnika VAT drugiej strony transakcji nie dotyczy bezpośrednio sytuacji prawnopodatkowej wnioskodawcy.

Odrzucone argumenty

Organ powinien był wezwać spółkę do uzupełnienia braków wniosku na podstawie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. Zdarzenie przyszłe nie musi być odpowiednikiem stanu faktycznego i może być przedstawione w sposób ogólny. Organ nie odniósł się do zarzutów zażalenia, powtarzając argumentację z pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

sposób sformułowania treści wniosku nie pozwala uznać okoliczności w nim przedstawionych za zdarzenie przyszłe, które musi cechować się odpowiednim jego sprecyzowaniem i skonkretyzowaniem istota wniosku skarżącej sprowadza się do żądania wydania rozstrzygnięcia o charakterze bardziej odpowiadającym interpretacji ogólnej, niż interpretacji indywidualnej zdarzenie przyszłe to zdarzenie zindywidualizowane, konkretne, wiadome i precyzyjnie opisane, które ma wystąpić w przyszłości interpretacja indywidualna nie może być ogólną opinią Dyrektora KIS w przedmiocie wykładni wskazanych we wniosku przepisów, która nie pełniłaby funkcji gwarancyjnej

Skład orzekający

Barbara Rennert

sprawozdawca

Izabela Kucznerowicz

przewodniczący

Karol Pawlicki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi dotyczące precyzji i konkretności wniosków o wydanie interpretacji indywidualnej, a także podstawy do odmowy wszczęcia postępowania przez organ podatkowy."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki wniosków o interpretację indywidualną w sprawach podatkowych, w szczególności w kontekście opisu zdarzeń przyszłych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie podatkowym – wymogów formalnych wniosku o interpretację indywidualną, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.

Czy ogólny opis planów biznesowych wystarczy do uzyskania interpretacji podatkowej? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 632/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-03-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-07-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Rennert /sprawozdawca/
Izabela Kucznerowicz /przewodniczący/
Karol Pawlicki
Symbol z opisem
6560
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I FSK 943/22 - Wyrok NSA z 2025-07-09
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151,art. 119 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1325
art. 165a § 1 w zw. z art. 14h,art. 14b § 1, § 2, § 3 , § 4,art. 122 ,art. 169 § 1 w zw. z art. 14h ,art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 14h i art. 239
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie WSA Karol Pawlicki WSA Barbara Rennert (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 09 marca 2022 r. sprawy ze skargi "A" Sp z o.o. Sp.k. w [...] na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę
Uzasadnienie
W dniu [...] lipca 2021 r. "A" Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w [...] wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z [...] czerwca 2021 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie tego samego organu z [...] kwietnia 2021 r. nr [...], odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.
Powyższa skarga została wywiedziona na tle stanu faktycznego sprawy, w której skarżąca wniosła o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług. Przedstawiając zdarzenie przyszłe wskazała, że prowadzi działalność gospodarczą m.in. w zakresie usług finansowych i jest z tego tytułu podatnikiem VAT czynnym. W ramach swej działalności gospodarczej rozważa rozpoczęcie świadczenia umów leasingu zwrotnego, zawierając dwie umowy: umowę ustanawiającą prawo dzierżawy ruchomości lub nieruchomości na rzecz spółki na czas określony, w zamian za natychmiastową zapłatę czynszu dzierżawnego oraz umowę leasingu wydzierżawionych ruchomości lub nieruchomości, na mocy której spółka oddałaby rzeczone ruchomości lub nieruchomości leasingobiorcy do używania na czas oznaczony (bez możliwości wypowiedzenia) w zamian za zapłatę miesięcznego/kwartalnego czynszu leasingowego powiększonego o określone w stałej wysokości odsetki. W związku z powyższym opisem skarżąca zapytała:
1. Czy na gruncie podatku od towarów i usług przedstawioną powyżej transakcję należy traktować jako jedną czynność podlegającą opodatkowaniu?
2. Czy Spółka będzie podatnikiem wyłącznie z tytułu jednej transakcji?
3. Czy podmiot będący drugą stroną transakcji będzie z tego tytułu podatnikiem podatku od towarów i usług (zarówno w sytuacji, gdy będzie podatnikiem VAT czynnym, jak i w sytuacji, gdy nim nie będzie)?
4. Czy przedstawiona w stanie faktycznym transakcja jest zwolniona od podatku od towarów i usług?
5. Kiedy powstaje obowiązek podatkowy?
6. Jak określić w tym przypadku podstawę opodatkowania?
7. Jakie dane powinna zawierać faktura dokumentująca otrzymanie przez Spółkę przedmiotowej raty [w zakresie elementów, o których mowa w art. 106e ust. 1 pkt 7, 9, 12, 13, 15 i 19 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2020 r. poz. 106 ze zm.; dalej: "u.p.t.u.")]?
Odmawiając wszczęcia postępowania Dyrektor KIS wskazał, że sposób sformułowania treści wniosku nie pozwala uznać okoliczności w nim przedstawionych za zdarzenie przyszłe, które musi cechować się odpowiednim jego sprecyzowaniem i skonkretyzowaniem. Organ zauważył, że istota wniosku skarżącej sprowadza się do żądania wydania rozstrzygnięcia o charakterze bardziej odpowiadającym interpretacji ogólnej, niż interpretacji indywidualnej, gdyż Spółka żąda wydania interpretacji indywidualnej, która rozstrzygając na poziomie abstrakcyjnym miałaby gwarantować jej ochronę prawną. Przedstawiając opis sprawy użyła sformułowań, które nie pozwalają uznać tego opisu sprawy za odnoszący się do skonkretyzowanych i zindywidualizowanych wydarzeń, które mogłyby być przedmiotem interpretacji indywidualnej. Podane we wniosku informacje nie konkretyzują w żaden sposób zdarzenia przyszłego. Z tak podanych informacji nie można ustalić, jakie konkretnie umowy byłyby zawierane z leasingbiorcą. Brak też wskazania konkretnego odbiorcy, którego dotyczyłaby zawierana umowa leasingu zwrotnego. Spółka nie dokonała żadnego uszczegółowienia względem tychże umów. Zatem podany opis sprawy nie odnosi się do konkretnych zindywidualizowanych wydarzeń, które mogłyby być przedmiotem interpretacji indywidualnej. Istotą złożonego wniosku byłoby uzyskanie interpretacji potwierdzającej ogólną zasadę postępowania przez wnioskodawcę w prowadzonej przez niego działalności. Taką interpretację indywidualną wnioskodawca mógłby stosować wielokrotnie ilekroć wykonywałby opisane czynności w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Natomiast instytucja interpretacji indywidualnej nie może być wykorzystana do uzyskania odpowiedzi na wątpliwości wnioskodawcy, która będzie oparta na opisie sprawy przedstawionym w sposób "niedomknięty", czyli opisany w sposób otwarty i przykładowy, zawierający ogólniki, bez umiejscowienia elementów opisu jako pewnej wyczerpanej całości w określonym przedziale czasowym i w związkach w nich występujących. Ponadto pytanie nr 3 nie dotyczy indywidualnej sprawy wnioskodawcy w zakresie wskazanych przepisów prawa podatkowego, zgodnie z art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.; dalej: "Ordynacja podatkowa"). Mając na uwadze powyższe organ stwierdził, że wniosek skarżącej nie mieści się w normach określonych w art. 14b Ordynacji podatkowej, zatem na podstawie art. 165a § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania wnioskowanej interpretacji indywidualnej.
W zażaleniu na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie, spółka zarzuciła mu naruszenie art. 165a § 1 w zw. z art. 14h, art. 14b § 1, art. 120, art. 121 § 1 i art. 124 oraz art. 217 § 2 Ordynacji podatkowej.
Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie, Dyrektor KIS uznał podniesione przez skarżącą zarzuty za chybione. Podkreślił, że podane we wniosku informacje nie konkretyzują w żaden sposób zdarzenia przyszłego i na ich podstawie nie można ustalić, jakie konkretnie umowy byłyby zawierane z leasingbiorcą. Brak jest także wskazania konkretnego odbiorcy, którego dotyczyłaby zawierana umowa leasingu zwrotnego. Ponadto podany opis sprawy nie odnosi się do konkretnych, zindywidualizowanych wydarzeń, które mogłyby być przedmiotem interpretacji indywidualnej. Miałaby ona potwierdzać ogólną zasadę postępowania przez wnioskodawcę w prowadzonej przez niego działalności i mogłaby być stosowana wielokrotnie. Natomiast instytucja interpretacji indywidualnej nie może być wykorzystana do uzyskania odpowiedzi na wątpliwości wnioskodawcy, która będzie oparta na otwartym i przykładowym opisie sprawy, zawierającym ogólniki, bez umiejscowienia elementów opisu jako pewnej wyczerpanej całości w określonym przedziale czasowym i w związkach w nich występujących. Zdarzenie przyszłe to zdarzenie zindywidualizowane, konkretne, wiadome i precyzyjnie opisane, które ma wystąpić w przyszłości, mające wywrzeć określone skutki w zakresie zobowiązania podatkowego podmiotu wnioskującego o wszczęcie postępowania dotyczącego wydania interpretacji indywidualnej. Podany opis sprawy nie odnosi się do konkretnych zindywidualizowanych wydarzeń, które mogłyby być przedmiotem interpretacji indywidualnej. Ponadto pytanie nr 3 nie dotyczy sytuacji prawnopodatkowej wnioskodawcy. Na podmiocie będącym drugą stroną transakcji ciąży obowiązek wystąpienia z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej m.in. z zagadnieniami dotyczącymi ustalenia, czy podmiot ten będzie podatnikiem podatku od towarów i usług, zatem brak jest podstaw, aby to wnioskodawca, występował o interpretację przepisów z tą sytuacją związanych. Organ wskazał na brak sposobu w jaki wnioskodawca miałby się zastosować do interpretacji indywidualnej, skoro nie rozstrzygałaby ona o skutkach prawnopodatkowych dla niego, wyłączając jej funkcję gwarancyjną (ochronną) w tym zakresie. W tej sytuacji organ uznał zarzut naruszenia art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej za niezasadny.
Uznając za bezpodstawny zarzut naruszenia m.in. art. 165a § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy wskazał, że interpretacja wydana w indywidualnej sprawie nie może stanowić ogólnych rozważań nad ewentualnymi konsekwencjami podatkowymi, jakie mogą zaistnieć na gruncie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego zarysowanego ogólnikowo lub w sposób niedomknięty. Skoro więc w niniejszej sprawie nie ma pewności co do zasadniczych elementów przedstawionego zdarzenia przyszłego, a w szczególności co do możliwości ich wystąpienia, udzielona odpowiedź nosiłaby cechy warunkowej, co jest działaniem niedopuszczalnym z uwagi na funkcję gwarancyjną i informacyjną interpretacji indywidualnych.
W skardze na opisane wyżej postanowienia Spółka, wnosząc o jego uchylenie w całości oraz uchylenie poprzedzającego go postanowienia, a także o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzuciła mu naruszenie przepisów postępowania, tj.:
1. art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 14h i art. 239 Ordynacji podatkowej przez bezpodstawne zastosowanie i w konsekwencji utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia,
2. art. 233 § 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 14h i art. 239 Ordynacji podatkowej przez jego niezastosowanie i nieuchylenie zaskarżonego postanowienia.
Uzasadniając zarzuty, spółka zaznaczyła, że organ wskazał kompletnie dla niej niezrozumiałą i niczym nie popartą tezę, że "zdarzenie przyszłe jest odpowiednikiem stanu faktycznego". Natomiast, jak zdarzenie przyszłe ma być odpowiednikiem stanu faktycznego w przypadkach, gdy wnioskodawca nie dokonywał wcześniej czynności przedstawionych we wniosku jako zdarzenie przyszłe? Bezpodstawne jest twierdzenie, że zdarzenie przyszłe stanowi jakiś "odpowiednik" stanu faktycznego. Bez wątpienia sposób opodatkowania danej transakcji stanowi w realiach gospodarczych czynnik cenotwórczy, a zatem podatnicy w przypadku otrzymania niekorzystnej interpretacji indywidualnej - wskazującej np. brak możliwości zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług - mogą podjąć decyzję o nieopłacalności planowanych transakcji i ich zaniechać. Może się również zdarzyć sytuacja, że to nie sam podatnik, lecz potencjalny kontrahent podatnika zdecyduje o rezygnacji z zawarcia umowy (np. z uwagi na fakt, że transakcja nie będzie jednak transakcją zwolnioną z VAT, przez co wzrośnie jej cena). Należy zatem uznać, że wnioskodawca w żaden sposób nie jest zobligowany do przedstawienia we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej zdarzenia przyszłego, które jest pewne i na pewno będzie miało miejsce w przyszłości. Ponadto nie jest również zasadne twierdzenie organu, że wykładnia przepisów podatkowych mających zastosowanie do przedstawionego przez wnioskodawcę opisu sprawy w kontekście zadanego pytania nr 3 nie dotyczy jego sytuacji prawnopodatkowej. W przypadku uznania, że druga strona transakcji nie będzie działać jako podatnik VAT, to po stronie Spółki nie powstanie podatek naliczony, który to niewątpliwie może mieć wpływ na zobowiązania podatkowe strony. Nawet jednak uznając, że pytanie nr 3 nie dotyczy skarżącej, to organ miał obowiązek wydać interpretację indywidualną w pozostałym zakresie, czego jednak nie zrobił, naruszając przepis art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, jak również art. 120 Ordynacji podatkowej. Skarżąca podkreśliła, że jeżeli któryś z elementów przedstawionego przez nią zdarzenia przyszłego nie był dla organu jasny lub wymagałby doprecyzowania czy uzupełnienia, wówczas organ powinien był wezwać Spółkę do uzupełnienia braków na podstawie przepisów art. 169 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej. Skoro tego nie uczynił, należy uznać, że przedstawiony opis był dla niego zrozumiały i oczywisty. Nadto z treści postanowienia nie wynika co dla organu jest niezrozumiale, dlaczego przedstawionego opisu nie można uznać za zdarzenie przyszłe, czy też co nie zostało odpowiednio sprecyzowane i w jakim zakresie. Spółka podkreśliła, że zaskarżone postanowienie stanowi wersję nieznacznie zmienioną w porównaniu do pierwotnej wersji. Organ praktycznie nie odniósł się do zarzutów zażalenia, ograniczając swoje działanie do powtórzenia nietrafnych argumentów, które zostały przedstawione w postanowieniu wydanym w pierwszej instancji.
Odpowiadając na skargę, Dyrektor KIS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Sąd zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej: "P.p.s.a.").
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy organy prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania wnioskowanej interpretacji indywidualnej w świetle przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego oraz zadanych przez skarżącą pytań.
W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że odmawiając wszczęcia postępowania organ interpretacyjny powołał się przede wszystkim na art. 165a § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej. Ostatni z ww. przepisów odsyła do odpowiedniego stosowania w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej wskazanych w nim przepisów Ordynacji podatkowej, w tym m.in. jej art. 165a. Przepis ten w § 1 stanowi, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z cytowanego przepisu wynika, że w fazie wstępnej postępowania organ podatkowy bada, czy wniosek (podanie) pochodzi od osoby posiadającej legitymację procesową oraz czy nie zachodzą inne przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania w sprawie z wniosku o wydanie pisemnej interpretacji indywidualnej. W sytuacji stwierdzenia, że w sprawie zachodzą przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania, organ zobowiązany jest odmówić wszczęcia postępowania zgodnie z art. 165a Ordynacji podatkowej, przy czym odmowa ta jest obligatoryjnym następstwem stwierdzenia przez organ przesłanek wymienionych w tym przepisie. W orzecznictwie prezentowane jest stanowisko, że użyte w art. 165a Ordynacji podatkowej wyrażenie "nie może być wszczęte" należy odnieść do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania stoi na przeszkodzie przepis prawa, bądź poszczególne jego przepisy, których wykładnia uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny (por. wyroki: NSA z 6 listopada 2008 r., II FSK 1097/07; WSA w Bydgoszczy z 6 listopada 2019 r., I SA/Bd 517/19 - wszystkie przytaczane w niniejszej sprawie orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Oceniając, czy konkretny wniosek dotyczący interpretacji przepisów prawa podatkowego może podlegać merytorycznemu rozpatrzeniu w ramach procedury uregulowanej w Rozdziale 1a Działu II Ordynacji podatkowej, należy zatem mieć na względzie charakter omawianej instytucji. Ocena kwestii możliwości wszczęcia tego rodzaju postępowania wymaga rozważenia, czy sposób skonstruowania problemowego zagadnienia, stanowiącego przedmiot wniosku, daje możliwość wydania interpretacji indywidualnej zawierającej elementy wymagane dla tego rodzaju rozstrzygnięcia i spełniającej funkcje założone przez ustawodawcę.
Mając na uwadze powyższe należy przypomnieć, że przepisy Ordynacji podatkowej wyraźnie zakreślają granice przedmiotu interpretacji indywidualnej. Zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej Dyrektor KIS, na wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Status zainteresowanego posiada każdy podmiot, który chce uzyskać interpretację indywidualną, która może kształtować jego prawa i obowiązki na gruncie określonej regulacji podatkowej. Ocena stanowiska wnioskodawcy, a w konsekwencji wydanie interpretacji indywidualnej, są możliwe wyłącznie wówczas, gdy kwestia stanowiąca przedmiot jego wątpliwości jest regulowana przepisami prawa podatkowego zawierającymi normy prawne adresowane do wnioskodawcy, tj. normy do których wnioskodawca mógłby się zastosować. Za zainteresowanego, o którym mowa w art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, uznać więc należy podmiot, który jest lub będzie w przyszłości bezpośrednio podmiotem praw i obowiązków o charakterze prawnopodatkowym wynikających ze zrealizowania się stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o udzielenie interpretacji. Z woli ustawodawcy wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych (art. 14b § 2 Ordynacji podatkowej). Podkreślenia wymaga, że specyfika postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej polega między innymi na tym, że organ wydający taką interpretację może "poruszać się" tylko w ramach stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę, w granicach zadanego przez niego pytania oraz wyrażonej oceny prawnej (zajętego stanowiska). O ile w ramach "zwykłego" postępowania podatkowego prowadzonego na podstawie przepisów działu IV Ordynacji podatkowej, organ podatkowy jest zobowiązany do ustalenia wszystkich okoliczności faktycznych rzeczywiście zaistniałych (zgodnie z art. 122 Ordynacji podatkowej), o tyle zadanie organu interpretacyjnego jest zawężone do analizy okoliczności podanych we wniosku (por. wyrok NSA z 20 czerwca 2011 r., I FSK 897/10). Organ podatkowy, działając jako organ interpretacyjny, w pierwszej kolejności zobowiązany jest stwierdzić, czy we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przedstawiono określony stan faktyczny w sposób wyczerpujący, pełny i kompleksowy. Przedstawienie zdarzenia, które wystąpiło już w przeszłości, jak również tego, które może dopiero nastąpić w przyszłości, cechować musi się dużym stopniem precyzji i jednoznaczności. Musi je także charakteryzować przesłanka wyczerpującego przedstawienia takiego zdarzenia. W judykaturze zaś wyczerpujący postrzegany jest jako taki, który wiąże się z koniecznością podania wszystkich elementów, istotnych z punktu widzenia możliwości oceny stanowiska wnioskodawcy (por. wyrok NSA z 24 listopada 2016 r., II FSK 1703/16). Jeżeli zaś wniosek zainteresowanego jest w tym względzie niepełny, a organ wydający interpretację nie ma w tym zakresie wiedzy, to wydana interpretacja nie realizuje jednego z podstawowych celów tej instytucji, czyli nie chroni podatnika.
Użyte w art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej ustawowe określenie "wyczerpująco" należy więc rozumieć jako przedstawienie danego zagadnienia na tyle wszechstronnie, dogłębnie, szczegółowo, gruntownie i dokładnie, aby wnioskodawca mógł zająć stanowisko w stosunku do prezentowanego stanu rzeczy, zaś organ podatkowy na tej podstawie udzielić jednoznacznej odpowiedzi co do konkretnego zdarzenia przyszłego. Opis ten powinien zawierać wszystkie istotne elementy stanu faktycznego, niezbędne z punktu widzenia możliwości dokonania w sposób jednoznaczny jego prawnopodatkowej kwalifikacji. Również w literaturze podnosi się, że wyczerpująco przedstawiony (zaistniały bądź przewidywany) stan faktyczny to taki, na podstawie którego można w sposób pewny i nieuzasadniający żadnych przedmiotowych wątpliwości udzielić informacji w zakresie możliwości zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie [J. Brolik (w:) Ogólne oraz indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego, Lexis Nexis 2013, str. 125].
Dodać także należy, że postępowanie prowadzone w sprawie wydania pisemnej interpretacji prawa podatkowego, jest postępowaniem, w którym organ interpretacyjny udziela podatnikowi informacji w zakresie zastosowania i wykładni prawa podatkowego w przedstawionym przez podatnika stanie faktycznym sprawy. To, że przedstawiony stan faktyczny może odnosić się do przyszłości i zdarzeń przyszłych powoduje, że każdorazowo jest stanem hipotetycznym. Podatnik zadaje pytanie, jakie konsekwencje podatkowe miałoby jego działanie, gdyby go się podjął.
W związku z powyższym, organy podatkowe w istocie nie stosują przepisów prawa podatkowego, których wyjaśnienia treści domaga się wnioskodawca, a jedynie wskazują, czy dany przepis znajduje lub nie, zastosowanie w opisanych we wniosku okolicznościach. Ponadto orzeczenie takie ma charakter informacyjny i powinno udzielać odpowiedzi konkretnych, a nie warunkowych. Tym samym, musi być ono osadzone w ściśle określonym stanie faktycznym lub równie kategorycznie przedstawionym zdarzeniu przyszłym. W postępowaniu tym organ nie dokonuje żadnych własnych ustaleń faktycznych (por. A. Hanusz, Działanie organów budzące zaufanie, publ. Prawo i Podatki 2013/818-19). W sprawach dotyczących indywidualnych interpretacji stan faktyczny wynika z wniosku podmiotu, który o jej wydanie się ubiega, a organy podatkowe nie są uprawnione do jego modyfikacji, rekonstrukcji, czy też jakichkolwiek domniemań tak w zakresie stanu faktycznego, jak i zdarzenia przyszłego. Organ nie jest uprawniony do udzielania interpretacji w obszarze regulacji prawnych, które nie zostały przedstawione w stanowisku wnioskodawcy odnośnie do podatkowej kwalifikacji danego stanu faktycznego (por. wyrok NSA z 29 lutego 2012 r., II FSK 1523/10). Jest to postępowanie autonomiczne, do którego stosuje się jedynie niektóre przepisy Ordynacji podatkowej i to odpowiednio. Jego celem jest ocena stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i proponowanego we wniosku rozstrzygnięcia, a nie rozstrzyganie sytuacji prawnopodatkowej strony składającej wniosek. Przyjęcie jako podstawy do wydania interpretacji indywidualnej ogólnikowego (ujmowanego w ramach tylko i wyłącznie pewnej kategorii) opisu zdarzeń mogłoby prowadzić do naruszenia zasady zaufania do organów podatkowych wyrażonej w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z odesłaniem zawartym w art. 14h tej ustawy (por. wyrok NSA z 24 maja 2016 r., II FSK 249/15).
W doktrynie i orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że brak przedstawienia w ramach wniosku o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego wyraźnego i zindywidualizowanego tła faktycznego (rozumianego, jako zaistniały stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe), stanowiącego dla organu podatkowego podstawę właściwej kwalifikacji prawnopodatkowej, który nie poddaje się usunięciu w trybie art. 169 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej - stanowi podstawę do odmowy wszczęcia postępowania z takiego wniosku na podstawie art. 165a § 1 w zw. z art. 14h tej ustawy (por. wyrok NSA z 14 września 2016 r., I FSK 1195/16). Ponadto, jak słusznie wskazał organ, w orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie prezentowany był pogląd, że warunkowe, wielowariantowe, przykładowe i abstrakcyjne przedstawienie sytuacji, która być może będzie miała miejsce wyklucza możliwość wydania interpretacji podatkowej w indywidualnej sprawie. Nie zachodzi wówczas brak w zakresie elementów wniosku (art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej), lecz jego niedopuszczalność (art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej) – por. wyrok NSA z 8 kwietnia 2016 r., II FSK 310/14.
Z powyższych względów, wbrew twierdzeniom skargi, w kontrolowanej sprawie nie było podstaw, aby wzywać podatnika do uzupełnienia wniosku w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, stosowanego odpowiednio na mocy odesłania z art. 14h tej ustawy. Należy zauważyć, że aby zastosować art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy musi wskazać, jakie konkretnie braki zawarte są we wniosku. Przepis ten w pierwszej kolejności wprost odnosi się do braków formalnych. Jedynie na zasadzie odpowiedniego stosowania może zostać wykorzystany do precyzowania okoliczności przedstawionych we wniosku. Tymczasem spełnienie tego warunku w okolicznościach kontrolowanej sprawy, z uwagi na sposób, w jaki wniosek został sformułowany, było niemożliwe, bowiem wymagałoby stawiania w sprawie niezliczonej ilość pytań, mogących mieć wpływ na kształtowanie opisu zdarzenia przyszłego, co w gruncie rzeczy prowadziłoby do kreowania lub współkreowania tła faktycznego przez organ interpretacyjny i co jednocześnie stałoby w opozycji do art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej.
Z uwagi na treść wniosku, w szczególności zdarzenie przyszłe i zadane pytania, Sąd podziela ocenę organu interpretacyjnego, że opis zdarzenia przyszłego w nim zawarty nie spełnia opisanych powyżej kryteriów. Został on przedstawiony w sposób abstrakcyjny i niejednoznaczny, wskazujący zdarzenia przyszłe problemowe i hipotetyczne. Podane we wniosku informacje nie konkretyzują w żaden sposób zdarzenia przyszłego. Należy przede wszystkim podkreślić, że nie można ustalić, jakie konkretnie umowy byłyby zawierane z leasingbiorcą. Brak jest też wskazania konkretnego odbiorcy, którego dotyczyłaby zawierana umowa leasingu zwrotnego. Wnioskodawca nie dokonał żadnego uszczegółowienia względem tychże umów, niezbędnego do tego, aby z opisu wynikało konkretne zindywidualizowane wydarzenie, które mogłyby być przedmiotem interpretacji indywidualnej. Natomiast interpretacja indywidualna nie może być ogólną opinią Dyrektora KIS w przedmiocie wykładni wskazanych we wniosku przepisów, która nie pełniłaby funkcji gwarancyjnej (zob. Ordynacja podatkowa. Komentarz aktualizowany – LEX 2018, red. L. Etel oraz przywołane tam: wyrok NSA z 8.04.2016 r., II FSK 310/14, LEX nr 2036513; wyrok NSA z 8.01.2016 r., II FSK 3272/13, LEX nr 2033624; wyrok NSA z 10.12.2015 r., II FSK 2543/13). Należy też zgodzić się z organem, że istotą złożonego wniosku w takim kształcie opisu sprawy oraz przedstawionych pytań byłoby uzyskanie interpretacji mającej na celu potwierdzenie ogólnej zasady postępowania przez wnioskodawcę w prowadzonej przez niego dzielności gospodarczej. Natomiast indywidualne interpretacje przepisów udzielać mają wnioskodawcy informacji o możliwości stosowania i wykładni konkretnych przepisów prawa w relacji do określonego zdarzenia, w tym zdarzenia przyszłego, nie zaś porady prawnej w obszarze wielu unormowań i stanów faktycznych, w celu zapoznania się we wszystkich tych zakresach z zapatrywaniami prawnymi organu interpretacyjnego dla (ewentualnego) wybrania jednej z przedstawionych możliwości stosowania i wykładni prawa lub jednego z możliwych sposobów ukształtowania prowadzonej bądź projektowanej działalności podatkowo znaczącej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 listopada 2015 r., II FSK 2924/13).
Sąd zgadza się również z Dyrektorem KIS, że zdarzenie przyszłe jest odpowiednikiem stanu faktycznego, który ma wystąpić w przyszłości. Oznacza to, że zarówno stan faktyczny już istniejący, jak i zdarzenie przyszłe, mają być przedstawiane we wnioskach o wydanie interpretacji w sposób wyczerpujący, pełny, kompleksowy, precyzyjny i jednoznaczny. Jedyną różnicą między przedstawianym stanem faktycznym a zdarzeniem przyszłym jest to, że zdarzenie przyszłe ma dopiero wystąpić w przyszłości. Z punktu widzenia istotnych dla organu rozpatrującego wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej elementów nie ma znaczenia, czy faktycznie zdarzenie przyszłe wystąpi. Musi ono być jedynie dostatecznie we wniosku sprecyzowane, aby organ interpretację indywidualną wydał, czego w kontrolowanej sprawie zabrakło. Stąd też zasadne jest opieranie się przez Dyrektora KIS na orzecznictwie sądowym, w którym sądy administracyjne rozważały kwestię precyzyjności przedstawiania stanów faktycznych przez zainteresowanych wydaniem interpretacji indywidualnych. Wbrew zarzutom skargi Dyrektor KIS nie twierdził, że zdarzenie przyszłe musi wystąpić w przyszłości, ani takie twierdzenie nie było podstawą odmowy wszczęcia postępowania.
Wbrew zarzutom skargi zasadnie również organ interpretacyjny przyjął, że pytania nr 3 nie dotyczy sytuacji prawnopodatkowej skarżącej, bowiem to na podmiocie będącym drugą stroną transakcji ciąży obowiązek wystąpienia z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej m.in. z zagadnieniami dotyczącymi ustalenia, czy podmiot ten będzie podatnikiem podatku od towarów i usług. Zagadnienia, którego dotyczy pytanie nr 3, nie można uznać za indywidualną – w rozumieniu art. 14b Ordynacji podatkowej - sprawę skarżącej.
Sąd nie podziela także zapatrywań skarżącej odnoszących się do interpretacji przepisu art. 14b § 4 Ordynacji podatkowej. Przepis ten, obligujący wnioskodawcę do złożenia oświadczenia w przedmiocie elementów stanu faktycznego objętych wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, ma zastosowanie również do wniosków, w których zostało przedstawione jedynie zdarzenie przyszłe. Art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej zobowiązuje składającego wniosek do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Zatem wyczerpująco ma być przedstawiony stan faktyczny – zaistniały bądź przewidywany. Natomiast art. 14b § 4 ww. ustawy mówi o elementach stanu faktycznego objętych wnioskiem, nie precyzując, że mają to być elementy zaistniałego stanu faktycznego.
Zgodzić się natomiast należy ze skarżącą, że zaskarżone postanowienia w zasadzie powiela argumentację przedstawioną w postanowieniu, które utrzymuje w mocy. Niemniej jednak wskazać należy, że argumentacja zawarta w postanowieniach obu instancji jest trafna, stąd też powielenie jej w zaskarżonym postanowieniu jest w pełni zasadne. Nadto organ odwoławczy, mimo nieprzekonania Spółki do wyrażonego w zaskarżonym postanowieniu stanowiska, wyczerpująco odniósł się do zarzutów zażalenia, powołując stosowne przepisy prawa, na podstawie których wydał to postanowienie i wyjaśnił powody, dla których nie może wszcząć żądanego przez skarżącą postępowania.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, Sąd stwierdza, iż Dyrektor KIS zasadnie uznał, że złożony wniosek o wydanie interpretacji nie spełniał warunków umożliwiających wszczęcie postępowania dotyczącego wydania interpretacji indywidualnej. Taki stan rzeczy, obligował organ pierwszej instancji do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji, co wynika z treści art. 165a § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej. Natomiast organ odwoławczy, utrzymując w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, nie naruszył art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 14h i art. 239 Ordynacji podatkowej, zatem odpowiada ono prawu.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI