Orzeczenie · 2025-11-27

I SA/PO 619/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2025-11-27
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowyPITzwolnienie podatkoweodprawarekompensataugoda sądowaprawo pracyinterpretacja podatkowakoszty uzyskania przychoduszkoda rzeczywista

Sprawa dotyczyła prawa podatniczki do zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych świadczeń pieniężnych (odprawa i rekompensata) otrzymanych od pracodawcy na mocy ugody sądowej. Podatniczka została zwolniona z pracy w trybie natychmiastowym, a następnie zawarła ugodę z pracodawcą, na mocy której otrzymała łącznie 120 000 zł. Podatniczka stała na stanowisku, że świadczenia te mają charakter odszkodowawczy i powinny być zwolnione z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PIT, ponieważ rekompensują szkodę rzeczywistą poniesioną w wyniku nieuzasadnionego rozwiązania umowy o pracę. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał jednak stanowisko podatniczki za nieprawidłowe, twierdząc, że świadczenia te nie wynikają wprost z przepisów prawa pracy, a z ugody, oraz że mają charakter rekompensaty za utracone korzyści, a nie szkodę rzeczywistą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę podatniczki. Sąd uznał, że kluczowe jest to, że wysokość świadczeń nie wynikała wprost z przepisów Kodeksu pracy czy układu zbiorowego pracy, lecz z ugody stron, która zawierała wzajemne ustępstwa. Sąd podkreślił, że ugoda nie przesądza o winie pracodawcy, a świadczenia mają charakter kompensacyjny za utracone korzyści, a nie naprawienie szkody rzeczywistej. Dodatkowo, sąd zauważył, że świadczenia zostały określone jako kwoty netto, co mogło wpływać na ich ostateczne opodatkowanie, a podatniczka nie przedstawiła pełnych zarzutów w tym zakresie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z podatku dochodowego od świadczeń otrzymanych na podstawie ugody sądowej z pracodawcą, zwłaszcza w kontekście rozróżnienia między szkodą rzeczywistą a utraconymi korzyściami.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji ugody sądowej i interpretacji przepisów ustawy o PIT. Należy uwzględnić indywidualny stan faktyczny każdej sprawy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy świadczenia pieniężne (odprawa i rekompensata) otrzymane przez pracownika na mocy ugody sądowej z pracodawcą, w związku z rozwiązaniem umowy o pracę, podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 lub 3b ustawy o PIT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, świadczenia te nie podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe jest to, iż wysokość świadczeń nie wynikała wprost z przepisów prawa pracy, lecz z ugody stron, która zawierała wzajemne ustępstwa. Ugoda nie przesądza o winie pracodawcy, a świadczenia mają charakter kompensacyjny za utracone korzyści, a nie naprawienie szkody rzeczywistej. Ponadto, świadczenia zostały określone jako kwoty netto, co mogło wpływać na ich ostateczne opodatkowanie.

Czy świadczenie wypłacone pracownikowi na podstawie ugody sądowej, które ma na celu rekompensatę utraconych korzyści, może być uznane za odszkodowanie podlegające zwolnieniu z podatku dochodowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, świadczenie mające na celu rekompensatę utraconych korzyści, a nie naprawienie szkody rzeczywistej, nie podlega zwolnieniu z podatku dochodowego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że prawo podatkowe rozróżnia odszkodowanie za szkodę rzeczywistą (straty) od odszkodowania za utracone korzyści. Tylko to pierwsze może korzystać ze zwolnienia. W przypadku ugody, gdzie strony dokonują wzajemnych ustępstw, trudno mówić o naprawieniu szkody wynikającej z zawinionego działania pracodawcy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę podatniczki na indywidualną interpretację podatkową Dyrektora KIS.

Przepisy (14)

Główne

u.p.d.o.f. art. 21 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przepis ten określa zwolnienia z podatku dochodowego. Sąd analizował zwolnienia z pkt 3 i 3b.

u.p.d.o.f. art. 21 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Sąd analizował zwolnienie z pkt 3, które dotyczy odszkodowań i zadośćuczynień, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub aktów wykonawczych, z pewnymi wyłączeniami.

u.p.d.o.f. art. 21 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Sąd analizował zwolnienie z pkt 3b, które dotyczy 'innych odszkodowań lub zadośćuczynień' otrzymanych na podstawie wyroku lub ugody sądowej, z wyłączeniem świadczeń związanych z działalnością gospodarczą lub utraconymi korzyściami.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 10 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa źródła przychodów, w tym przychody ze stosunku pracy.

u.p.d.o.f. art. 12 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa przychody ze stosunku pracy.

k.p. art. 52 § 1

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy

Dotyczy rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

k.p. art. 56 § 1

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy

Dotyczy roszczeń pracownika w przypadku rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów.

k.p. art. 58

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy

Określa wysokość odszkodowania przysługującego pracownikowi w przypadku rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów.

k.p. art. 9 § 1

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy

Dotyczy regulacji wewnętrznych u pracodawcy, takich jak układy zbiorowe pracy.

k.c. art. 917

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

Definiuje ugodę jako czynność prawną, w której strony dokonują wzajemnych ustępstw w celu uchylenia niepewności lub sporu.

p.p.s.a. art. 57a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądu administracyjnego nad indywidualną interpretacją podatkową.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje oddalenie skargi jako niezasadnej.

o.p. art. 14b § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dotyczy obowiązku przedstawienia pełnego stanu faktycznego we wniosku o interpretację.

o.p. art. 14k § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dotyczy ochrony prawnej uzyskanej na podstawie indywidualnej interpretacji podatkowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wysokość świadczeń wypłaconych na mocy ugody sądowej nie wynika wprost z przepisów prawa pracy, lecz z ugody stron. • Świadczenia wypłacone na podstawie ugody mają charakter kompensacyjny za utracone korzyści, a nie naprawienie szkody rzeczywistej. • Ugoda sądowa, jako wynik wzajemnych ustępstw, nie przesądza o zawinionym działaniu pracodawcy.

Odrzucone argumenty

Świadczenia pieniężne (odprawa i rekompensata) otrzymane przez pracownika na mocy ugody sądowej z pracodawcą podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 lub 3b ustawy o PIT. • Odprawa i rekompensata mają charakter odszkodowawczy i rekompensują szkodę rzeczywistą poniesioną w wyniku nieuzasadnionego rozwiązania umowy o pracę.

Godne uwagi sformułowania

nie sposób przypisać stronom porozumienia jakiegokolwiek zawinienia, w tym po stronie pracodawcy. • funkcję odszkodowawczą w Kodeksie pracy pełnią wyłącznie te świadczenia, których celem jest zrekompensowanie pracownikowi skutków zdarzeń, które noszą cechy czynu niedozwolonego lub zawinionego przez pracodawcę. • nie nazwa, lecz rzeczywisty charakter świadczenia decyduje o tym, czy przybiera ono cechy odszkodowania, czy też nie. • wypłacone świadczenia mają w istocie charakter odprawy.

Skład orzekający

Izabela Kucznerowicz

przewodniczący

Katarzyna Nikodem

członek

Małgorzata Bejgerowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z podatku dochodowego od świadczeń otrzymanych na podstawie ugody sądowej z pracodawcą, zwłaszcza w kontekście rozróżnienia między szkodą rzeczywistą a utraconymi korzyściami."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji ugody sądowej i interpretacji przepisów ustawy o PIT. Należy uwzględnić indywidualny stan faktyczny każdej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu opodatkowania świadczeń otrzymywanych od pracodawcy po zakończeniu stosunku pracy, co jest istotne dla wielu pracowników i pracodawców. Wyjaśnia niuanse interpretacji przepisów podatkowych w kontekście prawa pracy.

Czy odprawa z ugody z pracodawcą jest wolna od podatku? Sąd rozwiewa wątpliwości.

Dane finansowe

WPS: 120 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst