I SA/Po 603/24

I SA/Po 603/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-01-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Małgorzata Bejgerowska /przewodniczący/
Michał Ilski
Waldemar Inerowicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2505
art. 1a pkt 2, art. 7 § 2, art. 10 § 4, art. 54 § 1- § 4, art. 80 § 1 - § 3
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 7-9, art.11, art. 77, art. 80, art. 81, art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 § 1, art. 119 pkt 3, art. 120, art. 134 § 1, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 28 stycznia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska Sędziowie Sędzia WSA Waldemar Inerowicz (spr.) Asesor sądowy WSA Michał Ilski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 stycznia 2025 roku sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 sierpnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta [...] postanowieniem z dnia 15 lipca 2024 r., nr [...] oddalił skargę M. S. (zwanego dalej jako "zobowiązany", "strona", "skarżący") na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że pismem z 25 czerwca 2024 r. zawiadomił zobowiązanego o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] S.A. na podstawie tytułu wykonawczego z 17 czerwca 2024 r., nr [...]
W dniu 1 lipca 2024 r. zobowiązany złożył skargę na czynności egzekucyjne organu z naruszeniem ustawy oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego z uwagi na dokonane zajęcie rachunku bankowego z 25 czerwca 2024 r., na podstawie tytułu wykonawczego z 17 czerwca 2024 r. obejmującego zaległości z tytułu nieuiszczonego podatku od nieruchomości za I i II ratę 2024 r. Zdaniem skarżącego zajęcie rachunku bankowego jest bardzo uciążliwe i spowodowało zachwianie jego egzystencji życiowej. Jedynym źródłem utrzymania jest przyznany zasiłek stały z pomocy społecznej. Zobowiązany zaznaczył, że obecnie znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej i życiowej i nie jest w stanie spłacić powstałej zaległości, dlatego wnosi o uchylenie zajęcia rachunku bankowego oraz umorzenie postępowania egzekucyjnego.
Organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 80 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 2505 ze zm.; w skrócie: "u.p.e.a.") zastosował środek egzekucyjny w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, a w rozpoznawanym przypadku środek ten był najmniej uciążliwym dla zobowiązanego spośród środków przewidzianych w ustawie. Ponadto organ wyjaśnił, że zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego nie obejmuje kwot pochodzących ze świadczeń z pomocy społecznej. Organ nie znalazł przesłanek do umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz niepodejmowania czynności egzekucyjnych.
Zobowiązany wniósł zażalenie na powyższe postanowienie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z 9 sierpnia 2024 r., nr [...] utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.
W motywach rozstrzygnięcia Kolegium stwierdziło, że słusznie skarga strony jako bezzasadna została oddalona. Mając na uwadze tryb prowadzenia egzekucji poprzez zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego, które nie wiąże się z koniecznością jakiegokolwiek działania lub zaniechania przez zobowiązanego, a także uwzględniając ustawowe ograniczenia takiej egzekucji, organ stwierdził, że ten środek egzekucyjny nie ingeruje w sposób nadmierny w bieżące funkcjonowanie zobowiązanego. Trafnie zważył organ I instancji, że zastosowany względem strony środek egzekucyjny jest najmniej uciążliwym spośród dostępnych temu organowi środków. Zastosowany środek egzekucyjny nie był środkiem o charakterze nadmiernie uciążliwym dla zobowiązanego, a postępowanie egzekucyjne w kontrolowanej sprawie prowadzone jest zgodnie z przepisami ustawy.
W skardze z 12 września 2024 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący, zaskarżając postanowienia obu instancji podkreślił, że na zajęte konto bankowe w banku wpływa z MOPS w [...] przyznany zasiłek stały w wysokości [...] zł na utrzymanie i podstawowe potrzeby do egzystencji. Zajęcie konta bankowego powoduje, że w każdej chwili bank może wstrzymać wypłatę zasiłku stałego z uwagi na to, że konto zajęto w drodze egzekucji i jest to środek szczególnie i nazbyt uciążliwy w obecnej sytuacji zdrowotnej, finansowej i bytowej skarżącego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej o oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację w sprawie.
Pismem procesowym z 16 stycznia 2024 r. pełnomocnik skarżącego, wyznaczony z urzędu, w uzupełnieniu skargi wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego, a także o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy według norm przepisanych i oświadczył, że opłaty nie zostały zapłacone w jakiejkolwiek części. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 572; w skrócie: "k.p.a."). w zw. z art. 18 i w zw. z art. 54 § 4 pkt 1 i art. 7 u.p.e.a. polegające na utrzymaniu w mocy przez SKO postanowienia organu I instancji, w sytuacji zastosowania w sprawie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego przez organ egzekucyjny;
b) art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 i w zw. z art. 54 § 4 pkt 2 lit. a w zw. z art. 54 § 6 pkt 1 u.p.e.a. polegające na utrzymaniu w mocy przez SKO postanowienia organu I instancji i nie uchylenia zaskarżonej czynności w całości, w sytuacji zastosowania w sprawie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego przez organ egzekucyjny;
c) art. 15 w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 18 i w zw. z art. 54 § 4 pkt 2 lit. a w zw. z art. 54 § 6 pkt 1 u.p.e.a., polegające na utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji, poprzez nierozpatrzenie przez organ II instancji ponownie sprawy.
W motywach pisma procesowego wskazano, że pomimo zajęcia egzekucyjnego rachunek bankowy skarżącego pozostaje otwarty i skarżący może dysponować środkami pochodzącymi z zasiłku stałego, to jednak skarżący nie może zajętego rachunku bankowego zamknąć. To powoduje, że ponosi koszty prowadzenia rachunku bankowego na kwotę około [...] zł miesięcznie. Zdaniem pełnomocnika przy trudnej sytuacji życiowej oraz ogólnym dochodzie skarżącego na kwotę [...]zł, kwota nawet około [...] zł, jest kwotą stosunkowo wysoką. Zaznaczono, że w tytule wykonawczym z 17 czerwca 2024 r. wskazane są dwie należności pieniężne, każda na kwotę [...]zł (poszczególne raty podatku od nieruchomości). Uwzględniając okoliczność, że obecny koszt upomnienia wynosi [...] zł, wierzyciel mógł w tej sprawie nie podejmować czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych albowiem wysokość należności pieniężnej nie przekroczyła dziesięciokrotności kosztów upomnienia ([...] zł) oraz nie stała temu na przeszkodzie okoliczność zbliżającego się terminu przedawnienia. Ponadto pomimo, ustalenia w kwietniu 2024 r., że cały dochód skarżącego obejmuje świadczenie, które nie podlega egzekucji, już w czerwcu 2024 r. skierowano egzekucję do rachunku bankowego skarżącego. Wierzyciel mógł przed wszczęciem egzekucji podjąć działania informacyjne, a co istotne miał możliwość niepodejmowania czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych w tej sprawie, które obecnie są dla skarżącego uciążliwe. Na marginesie podniesiono, że skarżący w latach ubiegłych z uwagi na swoją trudną sytuację życiową był zwalniany przez wierzyciela (organ egzekucyjny) z obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości, w tym opłat od gospodarowanie odpadami komunalnymi. Do pisma załączono kopie decyzji Prezydenta Miasta [...] i pierwsze strony decyzji w ww. przedmiocie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; w skrócie: "p.p.s.a.").
Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli legalności zaskarżonych postanowień, Sąd nie stwierdził uchybień, które stanowiłyby podstawę do wyeliminowania ich z obrotu prawnego.
W toku sądowej kontroli zaskarżonej decyzji, przeprowadzonej na podstawie kryterium zgodności z prawem, w kontekście zarzutów sformułowanych w skardze oraz piśmie procesowym pełnomocnika skarżącego, kluczową i najistotniejszą sporną kwestią w sprawie jest zasadność dokonanej przez organ czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego skarżącego, a w konsekwencji zasadność oddalenia jego skargi na tę czynność.
Podstawę prawną postanowienia stanowił przepis art. 54 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Podstawą skargi jest:
1) dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy;
2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej.
Przepisy te stanowią o wyłącznych podstawach skargi, która powinna określać zaskarżoną czynność, zakres żądania i jego uzasadnienie (art. 54 § 2 u.p.e.a.). Czynność egzekucyjna to, jak wynika z art. 1a pkt 2 u.p.e.a., wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego.
Stosownie do § 1, § 2 i § 3 art. 54, zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego, którą wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Podstawą skargi jest dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. Postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną – zgodnie z § 4 art. 54 u.p.e.a. – wydaje organ egzekucyjny. Na postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną przysługuje zażalenie. Skarga na czynności egzekucyjne nie jest środkiem prawnym umożliwiającym kwestionowanie całokształtu postępowania egzekucyjnego oraz podstaw jego prowadzenia. U.p.e.a. regulując poszczególne etapy postępowania egzekucyjnego umożliwia zobowiązanemu kwestionowanie podejmowanych w jego toku rozstrzygnięć. Dlatego też zarówno w orzecznictwie (zob. wyroki: WSA w Warszawie z 22 stycznia 2004 r., III SA 1503/03; NSA z 10 lipca 2012 r., II FSK 2555/10; NSA z 23 czerwca 2023 r., I GSK 1426/19 – wszystkie powołane orzeczenia dostępne są na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: bazy CBOSA), jak i piśmiennictwie (zob. Marta Romańska w: System egzekucji administracyjnej, pod redakcją J. Niczyporuka, S. Fundowicza, J. Radwanowicza; Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2004, s. 536) przyjmuje się, uwzględniając zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia, że skarga na czynności egzekucyjne służy wyłącznie na czynności o charakterze faktycznym i to tylko takie, które nie mogą być zaskarżone poprzez inny środek prawny przewidziany w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Innymi słowy, skarga na czynności egzekucyjne jest przysługującym zobowiązanemu środkiem prawnym o charakterze subsydiarnym i stanowi uzupełnienie innych środków zaskarżenia, przysługujących zobowiązanemu w postępowaniu egzekucyjnym.
W świetle art. 54 u.p.e.a. nie może być wątpliwości, że przedmiotem skargi wnoszonej na jego podstawie mogą być jedynie czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego. Nie ma bowiem podstaw, aby składaną w trybie art. 54 u.p.e.a. skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania egzekucyjnego (wyrok NSA z 6 października 2021 r., III FSK 4238/21).
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że skarga na czynności egzekucyjne służy wyłącznie na czynności o charakterze wykonawczym i tylko takie, które nie mogą być zaskarżone innym środkiem prawnym przewidzianym w u.p.e.a. Skarga na czynności egzekucyjne nie będzie przysługiwać w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie zarzutów, zażalenia na postanowienie, żądania wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego spod egzekucji, czy też wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego albo w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie pozwu do sądu powszechnego. Oznacza to, że składana w trybie art. 54 u.p.e.a. skarga nie może stanowić konkurencyjnego – w stosunku do wskazanych wyżej – środka zaskarżenia, a jej ograniczony zakres sprawia, że w ramach skargi nie mogą być badane zarzuty materialnoprawne.
Zatem skarga składana w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. powinna dotyczyć konkretnej czynności egzekucyjnej, a organ dokonuje w tym trybie oceny zgodności z prawem czynności faktycznych podjętych przez organ egzekucyjny w wykonaniu zastosowanego środka egzekucyjnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że postępowanie wszczęte skargą na czynności egzekucyjne stanowi jedynie fragment postępowania egzekucyjnego i nie prowadzi do kontroli całego postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu tym nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego (np. z powodu wadliwości wystawienia tytułów wykonawczych, czy też nieistnienia obowiązku), ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia (por. wyrok NSA z 5 marca 2015 r., sygn. akt II FSK 290/13). Dlatego też skarżący w niniejszej sprawie nie może skutecznie podnosić tych zarzutów, które są nakierowane na podważenie zasadności wszczęcia i prowadzenia egzekucji. Nie ma podstaw, aby skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania (por. wyrok NSA z 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FSK 749/13). Zatem - jak już wskazano - w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej.
Przechodząc do oceny zasadności skargi wskazać trzeba, że dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy (o czym mowa w art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) może polegać na zastosowaniu niedopuszczalnego środka egzekucyjnego lub też zastosowaniu określonego wprawdzie w ustawie środka, ale zastrzeżonego do egzekucji innego rodzaju obowiązków, albo zastosowaniu go w sposób naruszający ustawę. Jak stanowi przepis art. 1a pkt 2 u.p.e.a. przez czynność egzekucyjną należy rozumieć wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego - wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zrealizowania zabezpieczenia. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne - stanowiącym w istocie fragment postępowania egzekucyjnego - ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej.
Według art. 80 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz niezwłocznie po upływie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zajęciu przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności pieniężnej albo zawiadomił organ egzekucyjny o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty, w tym również o nieprowadzeniu rachunku bankowego zobowiązanego. Stosownie do § 2, zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu i obejmuje również środki pieniężne, których nie było na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po dokonaniu zajęcia oraz te, które zostały wpłacone na inny rachunek po dokonaniu zajęcia. Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia o zajęciu - stosownie do art. 80 § 3 u.p.e.a., organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd podzielił stanowisko organu nadzoru, że w niniejszej sprawie prawidłowo organ egzekucyjny zastosował jeden ze środków egzekucyjnych, do którego stosowania upoważniła go u.p.e.a. Wskazany środek egzekucyjny wymieniony jest w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. Ponadto w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego zostały wykonane wszystkie czynności przewidziane w u.p.e.a. Organ egzekucyjny dopełnił wszystkich wymogów wynikających z przepisów art. 80 § 1-3 u.p.e.a. Nie ulega przy tym wątpliwości, że zawiadomienie zawiera wszystkie niezbędne elementy, określone w art. 67 § 2 u.p.e.a. Tym samym organy wykazały, że czynność egzekucyjna została dokonana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Zgodnie z art. 80 § 1 u.p.e.a., w dniu 25 czerwca 2024 r. został zastosowany środek egzekucyjny w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] S.A. przez organ egzekucyjny. Podkreślić należy, że organ egzekucyjny działa w imieniu wierzyciela oraz na wniosek wierzyciela. Zgodnie z art. 6 u.p.e.a., w przypadku uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku, tj. np. zapłaty podatku od nieruchomości, wierzyciel jest podmiotem uprawnionym do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym.
W ocenie Sądu, skupiając się na analizie podstawy skargi na czynność egzekucyjną z art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a., organ nadzoru - utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego - przeanalizował podstawy unormowanej w art. 54 § 1 pkt 2 u.p.e.a. i należycie wyjaśnił, czy skarżona czynność egzekucyjna spełnia wymogi ww. przepisu w zakresie środka najmniej uciążliwego.
Zgodnie z art. 7 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że "uciążliwość" to dokuczliwość zastosowania środka egzekucyjnego dla codziennego życia czy prowadzonej działalności, powodująca niemożność czy utrudnianie w codziennym funkcjonowaniu dłużnika (por. wyroki WSA w: Gdańsku z 8 kwietnia 2008 r., I SA/Gd 26/08 oraz 15 listopada 2017 r., I SA/Gd 1286/17; Warszawie z 22 marca 2017 r., III SA/Wa 2296/16). Stosowanie środka najmniej uciążliwego dla zobowiązanego jest zatem jedną z zasad w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Oczywiście specyfika postępowania egzekucyjnego sprawia, że zastosowanie jakiegokolwiek środka egzekucyjnego jest dla zobowiązanego dokuczliwe. Same przepisy u.p.e.a. nie określają natomiast, które ze środków są mniej lub bardziej uciążliwe. Jednak przy wyborze odpowiedniego środka egzekucyjnego organ powinien się kierować jego jak najmniejszą dolegliwością, a także efektywnością. Ocena stopnia dolegliwości poszczególnych środków egzekucyjnych należy do organu egzekucyjnego - to on jest bowiem "gospodarzem" postępowania egzekucyjnego. W toku danego postępowania egzekucyjnego organ prowadzący postępowanie winien w konkretnym przypadku ocenić, który z przewidzianych w ustawie środków egzekucyjnych zapewni skuteczne wykonanie ciążącego na zobowiązanym obowiązku, jednocześnie będąc środkiem dla zobowiązanego najmniej dolegliwym (por. wyrok WSA w Gdańsku z 15 kwietnia 2015 r., I SA/Gd 1674/14). Taka ocena zawsze powinna być dokonywana z uwzględnieniem okoliczności konkretnej sprawy. Tym samym jako wiążącą należy traktować zasadę stosowania takiego środka egzekucyjnego, który jest najmniej uciążliwy dla zobowiązanego, a rozstrzygnięcie w tym zakresie należy do organu, który powinien uwzględnić warunki konkretnej sprawy, a zwłaszcza okoliczności podnoszone przez zobowiązanego. Tym bardziej, że organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez stronę za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 k.p.a. Zaniechanie przez organy administracji państwowej uzasadnienia swych decyzji w sposób przekonujący, a więc odnoszący się do wszystkich zarzutów, zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7-9 i 11 k.p.a. skutkuje wadliwością tych decyzji jako naruszających dyspozycję art. 77, 80, 81 i art. 107 § 3 k.p.a. (por. wyrok NSA z 11 lipca 2001 r., IV SA 703/99; wyrok NSA z 28 marca 2018 r., I OSK 2283/17).
Wychodząc z powyższych założeń Sąd stwierdził, że w uzasadnieniu rozstrzygnięć uwzględniono wszystkie okoliczności i ich wpływ na uciążliwość zastosowanego środka. Organ dokonał odpowiedniej analizy podstaw zarzutu skarżącego dotyczącego zbytniej uciążliwości zajęcia wierzytelności z jego rachunku bankowego. Biorąc pod uwagę katalog środków egzekucyjnych wykazanych w art. 1a pkt 12 u.p.e.a. dostępnych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ w powyższym przypadku zastosował najmniej uciążliwy środek spośród dostępnych, jakim jest zajęcie rachunku bankowego. Organ egzekucyjny będąc w posiadaniu informacji o prowadzonym wobec skarżącego rachunku bankowym, nie podejmując próby zajęcia rachunku i wyegzekwowania zaległości, naraża się na zarzut niewykonania obowiązku i przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Ponadto, aby organ mógł umorzyć postępowanie egzekucyjne musi najpierw zbadać i wykorzystać wszystkie dostępne środki egzekucyjne w danej sprawie. Co istotne na gruncie analizowanej sprawy, odnosząc się do obaw skarżącego odnośnie zablokowania środków otrzymywanych z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 10 § 4 u.p.e.a. nie podlegają one egzekucji. Należy również podkreślić, że zgodnie z art 80 § 2a u.p.e.a. zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego nie obejmuje kwot pochodzących ze świadczeń z pomocy społecznej, dlatego skarżący może dysponować środkami z zasiłku stałego, który nie podlega zajęciu. Jak wyjaśniono w uzasadnieniu organu I instancji w dniu 25 czerwca 2024 r. organ otrzymał zawiadomienie o przeszkodzie w realizacji zajęcia. [...] S.A. zawiadomił, że zajęcie rachunku bankowego nie może zostać zrealizowane ze względu na niskie saldo rachunku i brak środków podlegających zajęciu. Ponadto wyjaśniono, że organ egzekucyjny nie może zająć kwoty wolnej od zajęcia, która od 1 lipca 2024 r. wynosi [...] zł, poniżej tej kwoty skarżący może wypłacać i dysponować swoimi pieniędzmi na koncie bankowym.
W kontekście powyższego niezasadne okazały się zarzuty podniesione w sposób sformułowany w skardze i piśmie procesowym pełnomocnika skarżącego. Zamierzonego rezultatu nie mogły odnieść również argumenty wskazujące, że skarżący w latach ubiegłych z uwagi na swoją trudną sytuację życiową był zwalniany przez wierzyciela (organ egzekucyjny) z obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości, w tym opłat od gospodarowanie odpadami komunalnymi. Sąd ubocznie wyjaśnia, że załączone do pisma procesowego kopia lub pierwsze strony decyzji Prezydenta Miasta [...] z 1 czerwca 2023 r., 2 października 2023 r. i 31 marca 2023 r. (k. [...] akt sąd.) nie dotyczą umorzenia postępowania egzekucyjnego. Decyzje te zostały wydane w trybie art. 67a § 1 pkt 3 ordynacji podatkowej, w związku z wnioskiem skarżącego umorzenie zaległości podatkowych.
Z powyżej przedstawionych względów Sąd uznał, że zaskarżone postanowienia odpowiadają prawu, a zarzuty sformułowane w skardze i piśmie procesowym pełnomocnika skarżącego, nie zasługują na uwzględnienie.
Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę. Orzeczenie w przedmiocie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu wyda referendarz sądowy na posiedzeniu niejawnym.