I SA/Po 566/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec jednego z dłużników solidarnych, stwierdzając, że umorzenie nastąpiło z mocy prawa po ogłoszeniu upadłości tego dłużnika.
Skarga dotyczyła postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec dłużnika M. P. w związku z ogłoszeniem jego upadłości. Skarżąca zarzucała organom naruszenie przepisów KPA poprzez brak rozstrzygnięcia w stosunku do drugiego dłużnika solidarnnego, J. S., co mogło prowadzić do przedawnienia roszczeń. Sąd uznał, że postępowanie egzekucyjne wobec M. P. zostało prawidłowo umorzone z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o upadłości. Sąd podkreślił, że rozstrzygnięcie o zbiegu egzekucji dotyczyło wyłącznie M. P., a Naczelnik Urzędu Skarbowego nie był uprawniony do prowadzenia egzekucji wobec J. S., która pozostała w gestii komornika sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec dłużnika M. P. Postępowanie egzekucyjne zostało umorzone z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości M. P., zgodnie z art. 146 ust. 1 Prawa upadłościowego. Skarżąca zarzucała organom naruszenie przepisów KPA, w tym art. 7, 8, 9, 77 § 1 i 80, wskazując na niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i brak rozstrzygnięcia w stosunku do drugiego dłużnika solidarnnego, J. S. Twierdziła, że organ egzekucyjny przyjął egzekucję wobec obu dłużników i stał się jej dysponentem, a brak działania wobec J. S. prowadzi do przedawnienia roszczeń. Sąd uznał skargę za niezasadną. Podkreślono, że rozstrzygnięcie o zbiegu egzekucji z dnia 17 listopada 2011 r. dotyczyło wyłącznie M. P. i przekazało dalsze prowadzenie egzekucji Naczelnikowi Urzędu Skarbowego tylko w stosunku do tego dłużnika. Wobec tego Naczelnik Urzędu Skarbowego nie był uprawniony do prowadzenia egzekucji wobec J. S., a kwestia ta pozostała w gestii komornika sądowego. Sąd stwierdził, że umorzenie postępowania wobec M. P. było obligatoryjne z mocy prawa, a argumenty skarżącej dotyczące J. S. nie mogły być rozpatrywane w tym postępowaniu. Sąd powołał się również na wcześniejsze orzeczenia dotyczące tej sprawy, w tym wyrok NSA oddalający skargę kasacyjną skarżącej w innej sprawie dotyczącej bezczynności i przewlekłości postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do prowadzenia egzekucji wobec pozostałych dłużników solidarnych, jeśli rozstrzygnięcie o zbiegu egzekucji dotyczyło wyłącznie jednego z nich, a egzekucja wobec pozostałych pozostała w gestii innego organu.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że rozstrzygnięcie o zbiegu egzekucji skierowanej do rachunku bankowego jednego z dłużników solidarnych (M. P.) przekazało dalsze prowadzenie egzekucji Naczelnikowi Urzędu Skarbowego wyłącznie w stosunku do tego dłużnika. Wobec tego organ egzekucyjny nie był uprawniony do prowadzenia egzekucji wobec drugiego dłużnika solidarnnego (J. S.), a kwestia ta pozostała w gestii komornika sądowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
p.u.n. art. 146 § 1
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe
Postępowanie egzekucyjne dotyczące wierzytelności podlegającej zgłoszeniu do masy upadłości, wszczęte przed ogłoszeniem upadłości, umarza się z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości.
u.p.e.a. art. 59 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Postępowanie egzekucyjne umarza się w całości albo w części w przypadkach enumeratywnie wymienionych, w tym gdy odrębne ustawy tak stanowią.
u.p.e.a. art. 59 § 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego na żądanie zobowiązanego, wierzyciela albo z urzędu.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 60 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.c. art. 366 § 1
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Reguluje solidarność dłużników.
k.c. art. 366 § 2
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Reguluje solidarność dłużników.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie egzekucyjne wobec M. P. zostało prawidłowo umorzone z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o jego upadłości. Rozstrzygnięcie o zbiegu egzekucji dotyczyło wyłącznie M. P., a Naczelnik Urzędu Skarbowego nie był uprawniony do prowadzenia egzekucji wobec J. S.
Odrzucone argumenty
Organ egzekucyjny naruszył przepisy KPA poprzez brak rozstrzygnięcia w stosunku do dłużnika J. S. Organ egzekucyjny przyjął egzekucję wobec obu dłużników solidarnych i stał się jej dysponentem. Brak działania organu wobec J. S. prowadzi do przedawnienia roszczeń.
Godne uwagi sformułowania
postępowanie egzekucyjne umarza się z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości organ egzekucyjny nie był uprawniony do prowadzenia egzekucji wobec pozostałych dłużników solidarnych egzekucja wobec J. S. pozostała w gestii K. Sądowego
Skład orzekający
Izabela Kucznerowicz
sprawozdawca
Karol Pawlicki
członek
Waldemar Inerowicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia postępowania egzekucyjnego w przypadku upadłości dłużnika oraz kwestii prowadzenia egzekucji wobec dłużników solidarnych, gdy rozstrzygnięcie o zbiegu dotyczy tylko jednego z nich."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji rozstrzygnięcia zbiegu egzekucji i ogłoszenia upadłości jednego z dłużników solidarnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i zajmujących się egzekucją administracyjną ze względu na szczegółową analizę przepisów dotyczących umorzenia postępowania w przypadku upadłości oraz odpowiedzialności solidarnej dłużników.
“Upadłość jednego dłużnika solidarnnego – czy to koniec egzekucji wobec pozostałych?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Po 566/22 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2022-12-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-08-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Izabela Kucznerowicz /sprawozdawca/ Karol Pawlicki Waldemar Inerowicz /przewodniczący/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Sygn. powiązane III FSK 922/23 - Wyrok NSA z 2024-07-04 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2017 poz 2344 art. 146 ust. 1 zd. 1 i 2 Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe. Dz.U. 2021 poz 735 art. 7, art., 8, art., 9, art. 77 § 1, art. 80 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Dz.U. 2022 poz 479 art. 59 § 1, 2 i 4, art. 60 § 1, Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j. Dz.U. 2020 poz 1740 art. 366 § 1 i 2 Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j. Dz.U. 2023 poz 259 art. 3 § 1 i § 2 pkt 8, art. 149 § 1 pkt 3, art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Sędzia WSA Karol Pawlicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Uzasadnienie Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z 31 marca 2022 r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec M. P. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] Organ I instancji wyjaśnił, że postanowieniem z dnia 29 czerwca 2020 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy [...] w [...] Wydział Gospodarczy do Spraw Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych ogłosił upadłość dłużnika: M. P., które uprawomocniło się w dniu 29 grudnia 2021 r. Zgodnie natomiast z art. 146 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. Prawo upadłościowe (tj. Dz.U. z 2017r. poz. 2344 – dalej: "p.u.n.") postępowanie egzekucyjne dotyczące wierzytelności podlegającej zgłoszeniu do masy upadłości, wszczęte przed ogłoszeniem upadłości umarza się z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Pismem z 26 kwietnia 2022 r. A. M. (dalej: skarżąca, wierzyciel) wniosła zażalenie na powyższe postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...]. W treści zażalenia wskazała, że K. Sądowy przy Sądzie Rejonowym [...] P. M. postanowieniem z 31 października 2012 r., przekazał sprawę [...], wobec dłużników solidarnych M. P. oraz J. S. do prowadzenia Naczelnikowi Urzędu Skarbowego [...]. Od tego czasu (10 lat) organ nie podjął żadnych czynności wobec dłużnika J. S.. Zdaniem skarżącej organ był zobowiązany do tego, aby prowadzić egzekucję wobec obydwu dłużników solidarnych, zwłaszcza, że w postanowieniu [...] wyraźnie na to wskazano. W ocenie skarżącej jeżeli organ na etapie przejęcia sprawy obu dłużników od K. M. uznał, że będzie prowadzić egzekucję wyłącznie wobec jednej dłużniczki, winien zwrócić K. sprawę w zakresie drugiego dłużnika do dalszego prowadzenia. Nie do przyjęcia jest zatem fakt, że postępowanie zostało umorzone wyłącznie do jednego z dłużników, a wobec dłużnika J. S. powstał stan jakby wierzyciel nigdy nie zainicjował postępowania egzekucyjnego, nie przerwał biegu terminu przedawnienia. W związku z powyższym skarżąca zażądała uchylenia zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na rzecz wierzyciela kosztów postępowania zażaleniowego oraz nakazania Naczelnikowi Urzędu Skarbowego [...] prowadzenia egzekucji względnie zwrot sprawy K. odnośnie dłużnika J. S. ewentualnie o umorzenie postępowania egzekucyjnego wobec obydwu dłużników solidarnych. Postanowieniem z 6 czerwca 2022 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Przedstawiając stan faktyczny organ odwoławczy wyjaśnił, że w toku egzekucji administracyjnej prowadzonej wobec M. P., Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] zawiadomieniem z 4 sierpnia 2011 r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w I. S.A. W wyniku dokonanego zajęcia doszło do zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową, prowadzoną przez K. Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] i [...] w [...] M. F., w sprawie o sygn. akt [...] Postanowieniem z dnia 17 listopada 2011 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy [...] i [...] w [...] Wydział Cywilny rozstrzygnął zbieg, skierowanej do rachunku bankowego dłużnika M. P. w I. S.A., egzekucji sądowej oraz egzekucji administracyjnej, w ten sposób, że dalsze prowadzenie ww. egzekucji przekazał Naczelnikowi Urzędu Skarbowego [...], celem łącznego ich prowadzenia w trybie egzekucji administracyjnej. W związku z zajęciem K. Sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] P. M. z dnia 2 marca 2012 r. sygn. akt [...] skierowanym do wierzytelności M. P. z rachunku bankowego w I. S.A, doszło do kolejnego zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową. Przy czym w ww. zajęciu organu sądowego zostali wskazani dłużnicy: M. P. oraz J. S.. Odpowiadając na to zajęcie, I. S.A. pismem z 8 marca 2012 r. poinformował sądowy organ egzekucyjny o braku środków na rachunkach, posiadanych przez J. S. oraz M. P. i o zbiegu egzekucji administracyjnej prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z sądową prowadzoną przez K. Sądowego P. M.. Sąd Rejonowy [...] Wydział Cywilny postanowieniem z 10 sierpnia 2012 r., sygn. akt [...] umorzył postępowanie z wniosku [...] Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] P. M. o rozstrzygnięcie, który organ ma prowadzić egzekucję przeciwko dłużniczce M. P.. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że postanowieniem z 17 listopada 2011 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy [...] i [...] rozstrzygnął już zbieg egzekucji przeciwko temu samemu dłużnikowi, do tego samego prawa majątkowego, powierzając dalszą egzekucję Naczelnikowi Urzędu Skarbowego [...]. Wobec powyższego K. Sądowy przy Sądzie Rejonowym [...] postanowieniem z dnia 31 października 2012 r. uznał się niewłaściwym do prowadzenia sprawy [...] z wniosku wierzyciela A. M., przeciwko dłużnikom solidarnym M. P. oraz J. S. i przekazał sprawę [...] wraz z tytułem wykonawczym Nakaz Zapłaty SR w [...] z dnia 31 października 2011 r., sygn. [...] Naczelnikowi Urzędu Skarbowego [...]. Następnie postanowieniem z 29 czerwca 2020 r., sygn. akt [...] (obecnie [...]), ogłoszona została upadłość dłużnika M. P. - osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej. Uwzględniając powyższe, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z dnia 13 lipca 2020 r. zawiesił od dnia 29 czerwca 2020 r. postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku M. P., na podstawie nakazu zapłaty sygn. akt [...] wystawionego na rzecz wierzyciela - A. M.. Pismem z 23 lipca 2020 r. skarżąca wniosła do Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] o dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego wobec zobowiązanego J. S.. Zdaniem skarżącej zawieszenie postępowania prowadzonego wobec M. P., z uwagi na ogłoszoną upadłość konsumencką, nie stanowi przeszkód faktycznych ani prawnych uniemożliwiających kontynuowanie postępowania egzekucyjnego w stosunku do dłużnika J. S.. Odpowiadając na powyższy wniosek, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] pismem z 5 sierpnia 2020 r., poinformował skarżącą, że na mocy rozstrzygnięcia sądu przejął prowadzenie postępowania wyłącznie w stosunku do M. P.. Natomiast dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego w stosunku do J. S. leżało w gestii K. Sądowego. Pismem z 31 stycznia 2022 r. syndyk B. P. poinformował o prawomocnym zakończeniu w dniu 29 grudnia 2021 r. postępowania upadłościowego wobec M. P.. Wyrok Sądu Rejonowego [...] Wydział Gospodarczy do Spraw Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych z 29 czerwca 2020 r. sygn. akt [...] o ogłoszeniu upadłości dłużnika M. P., jest prawomocny z dniem 29 grudnia 2021 r. Informację w sprawie stwierdzenia prawomocności wyroku organ egzekucyjny uzyskał w dniu 31 marca 2022 r. Mając na uwadze powyższe okoliczności Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że organ I instancji działał w przedmiotowej sprawie zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego obowiązku prowadzenia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] egzekucji wobec wszystkich dłużników solidarnych, organ odwoławczy wyjaśnił, że rozstrzygnięty zbieg egzekucji dotyczy wyłącznie jednego z dłużników solidarnych, tj. M. P., dlatego organ egzekucyjny nie był uprawniony do prowadzenia egzekucji wobec pozostałych dłużników solidarnych. Nie istniała również potrzeba informowania wierzyciela w tym zakresie, ponieważ o zbiegu do rachunku bankowego i dalszym prowadzeniu egzekucji wobec M. P. rozstrzygnął Sąd Rejonowy [...] i [...] Wydział Cywilny, postanowieniem z dnia 17 listopada 2011 r., sygn. akt [...] Tak więc, egzekucja wobec J. S. pozostała w gestii K. Sądowego, a Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania egzekucyjnego względem tego dłużnika. Z tego też względu organ egzekucyjny nie posiada uprawnień do zajęcia stanowiska w kwestii ewentualnego umorzenia postępowania egzekucyjnego względem J. S.. Pismem z 6 lipca 2022 r. skarżąca wniosła skargę na powyższe postanowienie wnosząc o uwzględnienie skargi i nakazanie organowi egzekucyjnemu prowadzenia egzekucji wobec dłużnika J. S. lub nakazanie mu umorzenia postępowania wobec J. S. ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Wniosła także o zwrot kosztów postępowania od organu wg norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. – dalej: "k.p.a."), polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz jego dowolnej ocenie i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, wyrażające się poprzez: - przyjęcie, że organ nie miał obowiązku wydać żadnego rozstrzygnięcia w stosunku do dłużnika J. S., podczas gdy K. Sądowy P. M. przekazał organowi egzekucyjnemu postanowieniem z dnia 31 października 2012 r. egzekucję wobec obu dłużników - M. P. i J. S., wobec czego koniecznym było wydanie jakiegokolwiek rozstrzygnięcia również wobec dłużnika J. S., choćby poprzez odmowę prowadzenia egzekucji w stosunku do niego, bądź zwrot K. egzekucji w części dotyczącej tego dłużnika; - przyjęcie, że organ nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania egzekucyjnego względem dłużnika J. S., podczas gdy organ administracji przyjął od K. bez zastrzeżeń przekazaną egzekucje wobec dwojga dłużników i stał się wyłącznym dysponentem tytułu wykonawczego także wobec tego dłużnika - wskutek czego po wszczęciu przez K. postępowania egzekucyjnego wobec dłużników i przekazaniu go organowi administracji, powstał stan, w którym organ kilka lat nie prowadził postępowania egzekucyjnego wobec dłużnika J. S., ani nie chce go umorzyć/względnie zwrócić w tym zakresie sprawę do K., co po stronie wierzyciela rodzi stan przedawnienia roszczeń objętych tytułem wykonawczym i powstanie szkody; - przyjęcie, że organ I instancji nie naruszył art. 8 i art. 9 k.p.a., podczas gdy organ ten działał z jawnym naruszeniem zasady pogłębiania zaufania i zasady udzielania informacji, stojąc na stanowisku, iż nie miał obowiązku informowania wierzyciela o stanie sprawy; 2) naruszenie art. 8 kpa i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonego postanowienia, w szczególności brak odniesienia się do konkretnych zarzutów merytorycznych, lakoniczne wskazanie przyczyn, dla których organ zaniechał podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w stosunku do przekazanej przez K. Sądowego P. M. sprawy egzekucyjnej J. S.; 3) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwego postanowienia organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc dotychczasowe argumenty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienie naruszało przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023, poz. 259 – dalej: "p.p.s.a") mogłoby stanowić przesłankę do jego uchylenia. Przedmiotem sprawy jest rozstrzygnięcie czy organ egzekucyjny, któremu postanowieniem z dnia 17 listopada 2011 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy [...] i [...] wobec zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej przekazał prowadzenie łącznie obu egzekucji przeciwko M. P. miał podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] w sytuacji ogłoszenia upadłości ww. dłużniczki. W myśl przepisu art. 59 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2022 r., poz. 479 – dalej: "u.p.e.a.") postępowanie egzekucyjne umarza się w całości albo w części w przypadku: 1) niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, w tym ze względu na zobowiązanego; 2) niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym; 3) niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27; 4) śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek: a) jest ściśle związany ze zobowiązanym, b) nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a egzekucja jest prowadzona wyłącznie z prawa majątkowego, które wygasło wskutek śmierci zobowiązanego; 5) gdy postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 6) gdy z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego wystąpi wierzyciel; 7) gdy odrębne ustawy tak stanowią. Natomiast zgodnie z treścią § 4 powołanego przepisu organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego na żądanie zobowiązanego, wierzyciela albo z urzędu. Postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego zawiera informację o uchyleniu czynności egzekucyjnych zgodnie z art. 60 § 1 zdanie pierwsze. W tym miejscu wskazać także należy, że przepis art. 146 ust. 1 zd. 1 i 2 p.u.n. stanowi, iż postępowanie egzekucyjne skierowane do majątku wchodzącego w skład masy upadłości, wszczęte przed dniem ogłoszenia upadłości, ulega zawieszeniu z mocy prawa z dniem ogłoszenia upadłości. Postępowanie to umarza się z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy postanowieniem Sądu Rejonowego [...] Wydział Gospodarczy z 29 czerwca 2020 r., sygn. akt [...] (obecnie [...]), została ogłoszona upadłość dłużnika - M. P. - osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej. Od dnia 29 czerwca 2020 r. postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku M. P., na podstawie nakazu zapłaty sygn. akt [...] wystawionego na rzecz wierzyciela - A. M., uległo zawieszeniu z mocy prawa (postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z 13 lipca 2020 r.). Prawomocne zakończenie postępowania upadłościowego wobec M. P. nastąpiło w dniu 29 grudnia 2021 r. Po potwierdzeniu tej informacji w Sądzie, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z 31 marca 2022 r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec M. P., na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] W ocenie Sądu rację należy przyznać organom egzekucyjnym orzekającym w sprawie, że w przypadku uprawomocnienia się postanowienia o ogłoszeniu upadłości postępowanie egzekucyjne umarza się z mocy prawa. Oznacza to zakaz prowadzenia administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] był więc zobligowany do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec M. P. na podstawie wskazanego wyżej tytułu wykonawczego. Zauważyć należy, że wierzyciel, czyli skarżąca nie kwestionuje samego faktu umorzenia postępowania wobec M. P., a głównie zarzuca naruszenie art. 7, art., 8, art., 9, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego i w konsekwencji brak wydania jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w stosunku do J. S.. Należy wyjaśnić, że solidarna odpowiedzialność dłużników wynika z treści art. 366 § 1 i 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (j.t. Dz. U. z 2020 r., poz. 1740 ze zm.). W myśl przywołanego uregulowania prawnego, kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych (solidarność dłużników). Aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani. Jak wynika z przedstawionego wyżej stanu faktycznego, Sąd Rejonowy [...] i [...] Wydział Cywilny, postanowieniem z 17 listopada 2011 r., [...] rozstrzygnął zbieg skierowanej do rachunku bankowego dłużnika M. P. w I. S.A. w [...] egzekucji sądowej prowadzonej przez K. Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] i [...] M. F. w sprawie o sygn. [...] oraz egzekucji administracyjnej prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w [...] w ten sposób, że dalsze prowadzenie ww. egzekucji przekazał Naczelnikowi Urzędu Skarbowego celem łącznego ich prowadzenia w trybie egzekucji administracyjnej, pozostawiając w mocy dotychczas wykonane czynności egzekucyjne. Z kolei postanowieniem z 10 sierpnia 2012 r., [...] Sąd Rejonowy [...] Wydział I Cywilny, rozpoznając sprawę z urzędu na skutek zawiadomienia [...] Sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] P. M. o rozstrzygnięcie, który organ ma prowadzić egzekucję przeciwko dłużnikowi M. P., umorzył postępowanie. Sąd Rejonowy [...] powołał się na ww. postanowienie Sądu Rejonowego [...] i [...] z 17 listopada 2011 r., [...], że rozstrzygnięto już zbieg egzekucji przeciwko temu samemu dłużnikowi do tego samego prawa majątkowego, powierzając dalszą egzekucję Naczelnikowi Urzędu Skarbowego [...] W świetle powyższego, nie budzi wątpliwości, że zgodnie z ww. orzeczeniami Naczelnikowi Urzędu Skarbowego zostało przekazane łączne prowadzenie egzekucji w trybie egzekucji administracyjnej wyłącznie wobec M. P., tak więc organ egzekucyjny nie był uprawniony do prowadzenia egzekucji wobec J. S.. Z tego też względu organ egzekucyjny nie posiadał uprawnień do zajęcia stanowiska w kwestii ewentualnego umorzenia postępowania egzekucyjnego względem J. S.. Rację ma również organ, że nie istniała potrzeba informowania wierzyciela w tym zakresie, ponieważ o zbiegu do rachunku bankowego i dalszym prowadzeniu egzekucji wobec M. P. rozstrzygnął Sąd Rejonowy [...] i [...] w [...] Wydział Cywilny, postanowieniem z dnia 17 listopada 2011 r. sygn. akt [...] Nie budzi zatem wątpliwości, ze Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] nie był wyznaczony do prowadzenia egzekucji wobec J. S.. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że organ egzekucyjny nie miał innej możliwości jak umorzyć postępowanie na podstawie art. 59 § 4 w związku z art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. Skutek taki następuje bowiem z mocy prawa. Zważyć należy, że argumenty podnoszone przez stronę skarżącą nie mogą być rozpatrywane w niniejszym postępowaniu, w sytuacji ziszczenia się przesłanki obligatoryjnego umorzenia postępowania. W ocenie Sądu, brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia przez organy administracji wskazanych w skardze przepisów. Zebrany w sprawie materiał dowodowy został właściwie oceniony, w związku z czym dawał podstawę do wydania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Na marginesie należy zaznaczyć, że Wojewódzki Sądu Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 2 września 2021 r., sygn. akt III SA/Po 194/21 oddalił skargę A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z 27 listopada 2020 r. w sprawie oddalenia skargi z 3 września 2020 r., wierzyciela - A. M. na bezczynność i przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Natomiast NSA wyrokiem z 18 stycznia 2023 r. oddalił skargę kasacyjną A. M.. W uzasadnieniu NSA podkreślił, że w ramach postępowania organ egzekucyjny podejmował szereg czynności mających na celu doprowadzenie do wykonania przez zobowiązaną egzekwowanego obowiązku, m.in. kierował wnioski o udzielenie informacji o sytuacji majątkowej zobowiązanej do ZUS, CEPiK. Ponadto weryfikował źródła dochodu zobowiązanej na podstawie istniejących w urzędzie skarbowym baz danych. Poza tym, poszukując mienia należącego do dłużniczki, poborca skarbowy sporządził protokół o stanie majątkowym zobowiązanej, z którego wynika, że nie posiada ona majątku, do którego można by skierować egzekucję. Na zajętym w I. S.A. rachunku brak było środków, pozwalających na realizację zajęcia. Dodatkowo organ dokonał zajęcia na jedynym ustalonym majątku zobowiązanej, podlegającym egzekucji tj. wierzytelności z tytułu nadpłaty w podatku. Rację ma zatem organ egzekucyjny wskazując, że w realiach tej sprawy zastosował wszystkie możliwe środki egzekucyjne tj. egzekucję z rachunku w I. S.A. oraz zajęcia nadpłaty za 2013 r., 2014 r. i 2015 r. Z uwagi na powyższe w rozpatrywanej sprawie za chybione należało uznać zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji art. 3 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 54 § 2 u.p.e.a. oraz art. 151 p.p.s.a. W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI