I SA/Po 543/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi P. O. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego oddalające skargę skarżącego na czynność egzekucyjną. Czynnością tą było zajęcie zabezpieczające wierzytelności z rachunku bankowego, mające na celu zabezpieczenie przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami. Skarżący podniósł zarzut nadmiernej uciążliwości zastosowanego środka egzekucyjnego, szczegółowo opisując swoją trudną sytuację finansową, zdrowotną oraz zobowiązania rodzinne i kredytowe. Wskazał, że zajęcie uniemożliwia mu prowadzenie gospodarstwa rolnego i codzienne funkcjonowanie. Organy obu instancji uznały czynność egzekucyjną za prawidłową, jednak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd stwierdził, że Dyrektor IAS, utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego, nie zbadał w sposób wystarczający zarzutu nadmiernej uciążliwości środka egzekucyjnego. Sąd podkreślił, że organ nadzoru nie uwzględnił wszystkich okoliczności podnoszonych przez skarżącego, w szczególności faktu zastosowania równocześnie innych środków zabezpieczających (zajęcie ruchomości, wpis hipoteki przymusowej na nieruchomości). Brak analizy wpływu wszystkich zastosowanych środków na sytuację skarżącego oraz ogólnikowe uzasadnienie organu doprowadziły do naruszenia przepisów K.p.a. i P.p.s.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem przedstawionej oceny prawnej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasady stosowania najmniej uciążliwego środka egzekucyjnego w postępowaniu zabezpieczającym, zwłaszcza gdy stosowane są równocześnie inne środki zabezpieczające.
Dotyczy specyfiki postępowania egzekucyjnego w administracji i oceny uciążliwości środków zabezpieczających.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ egzekucyjny, stosując środek zabezpieczający w postaci zajęcia rachunku bankowego, należycie zbadał zarzut nadmiernej uciążliwości tego środka, zwłaszcza w kontekście zastosowania innych środków zabezpieczających?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nadzoru nie zbadał wystarczająco zarzutu nadmiernej uciążliwości środka egzekucyjnego, nie uwzględniając wszystkich okoliczności podnoszonych przez skarżącego oraz wpływu innych zastosowanych środków zabezpieczających.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ nadzoru nie dokonał kompleksowej analizy uciążliwości zajęcia rachunku bankowego, ignorując fakt zastosowania równocześnie innych środków zabezpieczających (zajęcie ruchomości, hipoteka przymusowa) oraz nie odnosząc się szczegółowo do sytuacji majątkowej i zdrowotnej skarżącego. Brak takiej analizy stanowi naruszenie przepisów K.p.a. i P.p.s.a.
Czy skarga na czynność egzekucyjną (zabezpieczającą) może być podstawą do kwestionowania całokształtu postępowania zabezpieczającego?
Odpowiedź sądu
Nie, skarga na czynność egzekucyjną ma charakter subsydiarny i służy wyłącznie do kwestionowania konkretnych czynności faktycznych organu egzekucyjnego, które nie mogą być zaskarżone innym środkiem prawnym.
Uzasadnienie
Sąd powołując się na orzecznictwo i piśmiennictwo wyjaśnił, że skarga na czynność egzekucyjną (w tym zabezpieczającą) nie jest uniwersalnym środkiem zaskarżenia, a jej przedmiotem mogą być jedynie czynności o charakterze faktycznym, które nie mogą być zaskarżone w inny sposób.
Przepisy (22)
Główne
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
u.p.e.a. art. 80 § § 1-3
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 7 § § 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 54 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 1a § pkt 12 lit. a
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
K.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 81
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 166b
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 1a § pkt 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 155a § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 164 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 164 § § 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 80
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 67 § § 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nadzoru nie zbadał wystarczająco zarzutu nadmiernej uciążliwości środka egzekucyjnego. • Organ nadzoru nie uwzględnił wpływu innych zastosowanych środków zabezpieczających na sytuację skarżącego. • Uzasadnienie organu było ogólnikowe i nie odnosiło się do konkretnej sytuacji skarżącego.
Odrzucone argumenty
Czynność zabezpieczająca została dokonana zgodnie z przepisami prawa. • Zajęcie rachunku bankowego jest jednym z najmniej uciążliwych środków egzekucyjnych.
Godne uwagi sformułowania
organ nadzoru nie przeanalizował jednak podstawy unormowanej w art. 54 § 1 pkt 2 u.p.e.a. i należycie nie wyjaśnił, czy skarżona czynność zajęcia zabezpieczającego spełnia wymogi ww. przepisu w zakresie środka najmniej uciążliwego. • uciążliwość" to dokuczliwość zastosowania środka egzekucyjnego dla codziennego życia czy prowadzonej działalności, powodująca niemożność czy utrudnianie w codziennym funkcjonowaniu dłużnika • organ egzekucyjny winien w konkretnym przypadku ocenić, który z przewidzianych w ustawie środków egzekucyjnych zapewni skuteczne wykonanie ciążącego na zobowiązanym obowiązku, jednocześnie będąc środkiem dla zobowiązanego najmniej dolegliwym. • organ nadzoru nie uwzględnił podnoszonych przez skarżącego wszystkich okoliczności i ich wpływu na uciążliwość zastosowanego środka. • brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, co spowodowało niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, a także niewystarczające uzasadnienie faktyczne i prawne, organ naruszył ww. przepisy, co miało istotny wpływ na jej wynik.
Skład orzekający
Katarzyna Nikodem
przewodniczący
Katarzyna Wolna-Kubicka
członek
Barbara Rennert
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady stosowania najmniej uciążliwego środka egzekucyjnego w postępowaniu zabezpieczającym, zwłaszcza gdy stosowane są równocześnie inne środki zabezpieczające."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania egzekucyjnego w administracji i oceny uciążliwości środków zabezpieczających.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne zbadanie sytuacji strony przez organ egzekucyjny i jak sąd może uchylić decyzję z powodu niewystarczającego uzasadnienia organu w kwestii uciążliwości środków zabezpieczających.
“Czy zajęcie konta bankowego może doprowadzić rolnika do bankructwa? Sąd analizuje uciążliwość środków zabezpieczających.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.