I SA/Po 538/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Poznaniu oddalił skargę wspólnika spółki z o.o. na decyzję o przeniesieniu na niego odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, uznając, że odpowiedzialność ta nie uległa przedawnieniu.
Skarżący, wspólnik spółki z o.o. posiadający 71% udziałów, kwestionował decyzję o przeniesieniu na niego odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, zarzucając przedawnienie prawa organów podatkowych do jej wydania. Twierdził, że decyzja ta ma charakter konstytutywny i powinna być wydana w ciągu 3 lat od końca roku powstania obowiązku podatkowego. Izba Skarbowa uznała, że odpowiedzialność osoby trzeciej jest pochodną istniejącego zobowiązania i podlega przedawnieniu na zasadach ogólnych dla zobowiązań podatkowych.
Sprawa dotyczyła skargi R. B. na decyzję Izby Skarbowej w Z., która utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w S. o przeniesieniu na skarżącego odpowiedzialności za zaległość podatkową "C" Spółki z o.o. w podatku dochodowym od osób prawnych za 1995 r. Urząd Skarbowy argumentował, że decyzja o złożeniu wniosku o upadłość spółki została podjęta zbyt późno, a wobec braku środków na pokrycie zaległości, odpowiedzialność przeniesiono na wspólnika proporcjonalnie do jego udziału (71%). Skarżący podniósł zarzut przedawnienia, twierdząc, że decyzja o przeniesieniu odpowiedzialności ma charakter konstytutywny i mogła być wydana w ciągu 3 lat od końca roku powstania obowiązku podatkowego (art. 7 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych). Izba Skarbowa odrzuciła ten argument, wskazując, że odpowiedzialność osoby trzeciej bazuje na już istniejącym zobowiązaniu i podlega terminowi przedawnienia samego zobowiązania podatkowego (art. 30 ustawy o zobowiązaniach podatkowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zgodził się ze stanowiskiem organów podatkowych. Sąd wyjaśnił, że decyzja na podstawie art. 40 ustawy o zobowiązaniach podatkowych nie kreuje nowego zobowiązania, lecz przenosi odpowiedzialność za istniejące. W związku z tym, do przedawnienia odpowiedzialności osoby trzeciej stosuje się art. 30 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, zgodnie z którym zobowiązania te przedawniają się z upływem 5 lat od końca roku, w którym upłynął termin płatności podatku. Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo NSA, zgodnie z którym decyzje o przeniesieniu odpowiedzialności mogły być wydawane do czasu przedawnienia zaległości podatkowej. Ponieważ decyzja została wydana przed upływem terminu przedawnienia zobowiązań spółki, skargę oddalono.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Decyzja o przeniesieniu odpowiedzialności wspólnika spółki z o.o. za zaległości podatkowe spółki nie ma charakteru konstytutywnego, lecz deklaratoryjny. Nie kreuje nowego zobowiązania, a jedynie przenosi odpowiedzialność za już istniejące zobowiązanie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że decyzja o przeniesieniu odpowiedzialności na osobę trzecią nie tworzy nowego zobowiązania, a jedynie egzekwuje istniejące. Dlatego też, termin przedawnienia takiej decyzji jest taki sam jak termin przedawnienia pierwotnego zobowiązania podatkowego, zgodnie z art. 30 ustawy o zobowiązaniach podatkowych (5 lat od końca roku, w którym upłynął termin płatności).
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
u.z.p. art. 40 § ust. 1-3
Ustawa z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych
u.z.p. art. 30
Ustawa z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych
Zobowiązania podatkowe przedawniają się z upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin płatności podatku. Ten przepis ma zastosowanie do przedawnienia odpowiedzialności osoby trzeciej.
Pomocnicze
Ordynacja podatkowa art. 332
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
u.z.p. art. 47 § ust. 2
Ustawa z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych
u.z.p. art. 7 § ust. 1
Ustawa z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych
Przepis ten dotyczy ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego i nie ma zastosowania do decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności na osobę trzecią.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja o przeniesieniu odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe nie jest decyzją konstytutywną, lecz deklaratoryjną. Do przedawnienia odpowiedzialności osoby trzeciej stosuje się termin przedawnienia zobowiązania podatkowego (5 lat od końca roku, w którym upłynął termin płatności).
Odrzucone argumenty
Decyzja o przeniesieniu odpowiedzialności wspólnika spółki z o.o. za zaległości podatkowe spółki ma charakter konstytutywny i podlega 3-letniemu terminowi przedawnienia od końca roku powstania obowiązku podatkowego.
Godne uwagi sformułowania
decyzja o przeniesieniu odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe nie kreuje nowego zobowiązania, jedynie przenosi odpowiedzialność za już istniejące zobowiązanie powstałe z mocy prawa na inny podmiot
Skład orzekający
Irena Konieczna
przewodniczący sprawozdawca
Jerzy Małecki
członek
Gabriela Gorzan
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie interpretacji przepisów dotyczących przedawnienia odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółek z o.o."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed wejściem w życie Ordynacji podatkowej w całości, choć zasady interpretacji przepisów o przedawnieniu pozostają aktualne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia w prawie podatkowym, które ma bezpośrednie przełożenie na odpowiedzialność wspólników spółek. Jest to temat istotny dla praktyków prawa i przedsiębiorców.
“Kiedy wspólnik odpowiada za długi spółki? Kluczowa interpretacja przedawnienia odpowiedzialności podatkowej.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Po 538/02 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2004-04-01 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2002-02-18 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Gabriela Gorzan Irena Konieczna /przewodniczący sprawozdawca/ Jerzy Małecki Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Sygn. powiązane FSK 1876/04 - Wyrok NSA z 2005-06-30 Skarżony organ Izba Skarbowa Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Konieczna(spr) Sędziowie NSA Jerzy Małecki Gabriela Gorzan Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu w dniu 01 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Izby Skarbowej w Z. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zobowiąza- nia podatkowe o d d a l a s k a r g ę /-/G.Gorzan /-/I.Konieczna /-/J.Małecki LF Uzasadnienie Urząd Skarbowy w S. decyzją z dnia [...]na podstawie art. 332 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zmian.) oraz art. 40 ust. 1-3 w zw. z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych (Dz.U. z 1993 r. nr 108, poz. 486 ze zmian.), orzekł o przeniesieniu na R. B. odpowiedzialności za zaległość podatkową "C" Spółki z o.o. w S. w podatku dochodowym od osób prawnych za 1995 r. w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że Inspektor Kontroli Skarbowej w G.decyzją z dnia [...]określił Spółce "C" zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 1995 r. w kwocie [...]zł oraz zaległość w tym podatku w tej samej wysokości i odsetki za zwłokę w kwocie [...] zł. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Izbę Skarbową w G. Na wniosek Zarządu Spółki została ogłoszona jej upadłość, jednak z uwagi na brak środków pieniężnych i majątku wystarczającego na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego postępowanie to zostało umorzone. Zdaniem Urzędu Skarbowego decyzja o złożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości została przez Zgromadzenie Wspólników podjęta zbyt późno. Ponieważ Zarząd Spółki nie uregulował zaległości podatkowej, a nie ma możliwości wyegzekwowania tej zaległości od Spółki, należało - zgodnie z przepisami powołanymi na wstępie - przenieść odpowiedzialność na wspólników Spółki. Wobec tego, że R. B. posiadał w kapitale zakładowym Spółki 71 % udziału, w takiej samej części przeniesiono na niego odpowiedzialność za zaległość podatkową. W odwołaniu od decyzji Urzędu Skarbowego R. B.wniósł o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Odwołujący się zarzucił, że decyzja o przeniesieniu na niego odpowiedzialności za zaległość podatkową Spółki "C" została wydana po upływie terminu przedawnienia. Decyzja ta, jako decyzja o charakterze konstytutywnym, mogła być bowiem wydana w okresie 3 lat licząc od końca roku, w którym powstał obowiązek podatkowy (art. 7 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych). Izba Skarbowa w Z. decyzją z dnia [...]utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy uznał za bezzasadne stanowisko odwołującego się, że decyzja o przeniesieniu na wspólników spółki z o.o. odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki konstytuuje nowe zobowiązanie podatkowe i prawo do wydania takiej decyzji ulega przedawnieniu po upływie 3 lat od końca roku, w którym powstał obowiązek podatkowy spółki. Zdaniem Izby Skarbowej odpowiedzialność osoby trzeciej za zaległości podatkowe bazuje na już istniejącym zobowiązaniu podatkowym i dotyczy tylko zapłaty tegoż podatku. W związku z tym możliwość dochodzenia tej zapłaty od osoby trzeciej ograniczona jest jedynie terminem przedawnienia samego zobowiązania podatkowego, określonym w art. 30 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Izba Skarbowa stwierdziła także, iż nie zachodzą przesłanki odstąpienia od orzeczenia odpowiedzialności podatkowej R. B. ze względu na zasady współżycia społecznego lub inne ważne względy społeczno-gospodarcze (art. 40 ust. 2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych). R. B. w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Izby Skarbowej w Z. oraz poprzedzającej ją decyzji Urzędu Skarbowego w S, zarzucając jej naruszenie art. 5 ust. 1 i art. 7 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. W uzasadnieniu skargi skarżący podtrzymał swoje stanowisko zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji co do charakteru decyzji o przeniesieniu na osobę trzecią odpowiedzialności za zaległości podatkowe, podnosząc, że nie jest to decyzja powstająca z mocy prawa w wyniku zajść określonych zdarzeń faktycznych. Nie jest to więc decyzja o charakterze deklaratoryjnym. Do powstania zobowiązania podatkowego skarżącego było niezbędne wydanie decyzji ustalającej, że zobowiązanie podatkowe Spółki w określonej wysokości przechodzi na skarżącego. Tym samym przedmiotowa decyzja ma charakter konstytutywny i mogła być wydana najpóźniej do końca 1999 r. Izba Skarbowa w Z. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 332 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zmian.) do odpowiedzialności osób trzecich, o których mowa w ustawie o zobowiązaniach podatkowych, z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życia ordynacji podatkowej stosuje się przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych stanowił, że komandytariusz i wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki z tytułu podatków w takiej części, w jakiej mają prawo uczestniczyć w podziale zysku. Skarżący w sprawie niniejszej nie neguje zasadności decyzji o orzeczeniu jego odpowiedzialności za zobowiązania Spółki co do meritum, podnosi jednak przedawnienie prawa organów podatkowych do wydania decyzji o przeniesieniu na niego tej odpowiedzialności na podstawie art. 40 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Zdaniem skarżącego decyzja wydana na podstawie wymienionego przepisu jest decyzją o charakterze konstytutywnym i ma do niej zastosowanie przepis art. 7 tej ustawy zgodnie z którym nie można wydać decyzji w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego, jeżeli od końca roku podatkowego, w którym powstał obowiązek podatkowy, upłynęły 3 lata. Z poglądem skarżącego nie można się zgodzić, bowiem decyzja wydana na podstawie art. 40 ustawy o zobowiązaniach podatkowych nie kreuje nowego zobowiązania, jedynie przenosi odpowiedzialność za już istniejące zobowiązanie powstałe z mocy prawa na inny podmiot (w tym przypadku wspólnika spółki z o.o.). W tej sytuacji do przedawnienia odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania podatkowe ma zastosowanie przepis art. 30 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, zgodnie z którym zobowiązania te przedawniają się z upływem 5 lat - licząc od końca roku, w którym upłynął termin płatności podatku. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wyrażany był pogląd, że do czasu przedawnienia zaległości podatkowej powstałej przed dniem 1 stycznia 1998 r. organy podatkowe mogą wydać decyzje o przeniesieniu odpowiedzialności na inny podmiot, zgodnie z przepisami art. 40-48a ustawy o zobowiązaniach podatkowych (por. m.in. wyroki: z dnia 20 października 2000 r. - sygn. akt SA/Bk 1219/99, z dnia 24 stycznia 2000 r. - sygn. akt I SA/Lu 1443/98, z dnia 2 sierpnia 2000 r. - sygn. akt SA/Bk 923/99). Skoro decyzja o przeniesieniu odpowiedzialności została wydana przed upływem terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych Spółki (czego skarżący nie kwestionuje), decyzja ta nie narusza obowiązujących przepisów. Z tych przyczyn Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zmian.) orzekł jak w sentencji. /-/G.Gorzan /-/I.Konieczna /-/J.Małecki