I SA/PO 499/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2022-02-04
NSApodatkoweŚredniawsa
VATodliczenie podatku naliczonegosamochód firmowycele mieszanesamochód ciężarowyinterpretacja indywidualnaustawa o VATart. 86a

WSA w Poznaniu oddalił skargę firmy A sp. z o.o. w sprawie prawa do pełnego odliczenia VAT od wydatków związanych z eksploatacją samochodu ciężarowego, uznając, że mimo jego konstrukcyjnego przeznaczenia do działalności gospodarczej, możliwość wykorzystania go do celów prywatnych wyklucza pełne odliczenie.

Spółka A sp. z o.o. wniosła o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie prawa do pełnego odliczenia VAT od wydatków związanych z użytkowaniem samochodu ciężarowego, który był wykorzystywany wyłącznie do działalności gospodarczej. Spółka argumentowała, że pojazd spełniał kryteria z art. 86a ust. 4 pkt 2 ustawy o VAT, a wcześniejsze badanie techniczne potwierdzało jego przeznaczenie. Dyrektor KIS uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, wskazując na możliwość wykorzystania pojazdu do celów mieszanych. WSA w Poznaniu oddalił skargę, podzielając stanowisko organu, że możliwość wykorzystania pojazdu do celów prywatnych, nawet jeśli jest to nieistotne z punktu widzenia konstrukcji, wyklucza pełne odliczenie VAT.

Spółka A sp. z o.o. zwróciła się do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z wnioskiem o interpretację indywidualną dotyczącą prawa do pełnego odliczenia podatku VAT od wydatków związanych z użytkowaniem i eksploatacją samochodu ciężarowego. Spółka argumentowała, że pojazd ten, ze względu na swoją konstrukcję (art. 86a ust. 4 pkt 2 ustawy o VAT), jest wykorzystywany wyłącznie do działalności gospodarczej, a wcześniejsze badanie techniczne potwierdziło jego przeznaczenie. Wnoszący wkład do spółki, a następnie sama spółka, odliczały 100% VAT od zakupu, paliwa i wydatków eksploatacyjnych. Dyrektor KIS uznał jednak stanowisko spółki za nieprawidłowe, twierdząc, że możliwość wykorzystania pojazdu do celów prywatnych (np. parkowanie pod domem pracownika, zwiększenie przychodu pracownika z PIT) skutkuje tzw. "celami mieszanymi" i ogranicza prawo do odliczenia VAT do 50%. Spółka wniosła skargę do WSA w Poznaniu, zarzucając organowi błędną wykładnię przepisów. WSA oddalił skargę, podzielając argumentację organu. Sąd uznał, że nawet jeśli konstrukcja pojazdu wyklucza użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą, to faktyczne wykorzystanie do celów prywatnych, potwierdzone np. zwiększeniem przychodu pracownika z PIT, wyklucza możliwość pełnego odliczenia VAT. Sąd podkreślił, że stan faktyczny przedstawiony we wniosku jest wiążący, a spółka wprost wskazała na możliwość wykorzystania pojazdu do celów prywatnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, podatnikowi nie przysługuje prawo do pełnego odliczenia podatku VAT od wydatków związanych z użytkowaniem i eksploatacją samochodu ciężarowego, jeśli istnieje możliwość jego wykorzystania do celów prywatnych, nawet jeśli konstrukcja pojazdu wyklucza użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą lub powoduje, że takie użycie jest nieistotne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że możliwość wykorzystania pojazdu do celów prywatnych, potwierdzona np. zwiększeniem przychodu pracownika z PIT, skutkuje tym, że pojazd jest wykorzystywany do celów mieszanych, co wyklucza pełne odliczenie VAT na podstawie art. 86a ust. 3 pkt 1 lit. a) ustawy o VAT. Nawet jeśli konstrukcja pojazdu jest zgodna z art. 86a ust. 4 pkt 2, faktyczne wykorzystanie do celów prywatnych uniemożliwia pełne odliczenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

u.p.t.u. art. 86 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86 § 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86a § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86a § 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86a § 3

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86a § 4

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86a § 9

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86a § 10

Ustawa o podatku od towarów i usług

Pomocnicze

Dz.U. 2021 poz 685 art. 86 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Dz.U. 2021 poz 685 art. 86 § 2

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Dz.U. 2021 poz 685 art. 86a § 2

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Dz.U. 2021 poz 685 art. 86a § 3

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Dz.U. 2021 poz 685 art. 86a § 4

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Dz.U. 2021 poz 685 art. 86a § 9

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Dz.U. 2021 poz 685 art. 86a § 10

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

t.j. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Możliwość wykorzystania pojazdu do celów prywatnych, nawet jeśli jest to nieistotne z punktu widzenia konstrukcji, wyklucza pełne odliczenie VAT. Stan faktyczny przedstawiony we wniosku o interpretację jest wiążący dla organu i sądu. Zwiększenie przychodu pracownika z PIT z tytułu korzystania z samochodu służbowego potwierdza wykorzystanie do celów mieszanych.

Odrzucone argumenty

Samochód ciężarowy, ze względu na swoją konstrukcję (art. 86a ust. 4 pkt 2 ustawy o VAT) i wcześniejsze badanie techniczne, powinien być uznany za wykorzystywany wyłącznie do działalności gospodarczej, co uprawnia do pełnego odliczenia VAT. Parkowanie pojazdu pod domem pracownika jest uzasadnione specyfiką działalności i ma na celu efektywne wykonywanie obowiązków służbowych, a nie zaspokojenie potrzeb prywatnych.

Godne uwagi sformułowania

konstrukcja wyklucza jego użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą lub powoduje, że jego użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą jest nieistotne pojazd będzie wykorzystywany do tzw. celów mieszanych i to w istotnym zakresie poza działalnością gospodarczą stan faktyczny, wskazany we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej, jest wiążący zarówno dla organu interpretacyjnego, jak i dla sądu administracyjnego

Skład orzekający

Izabela Kucznerowicz

przewodniczący sprawozdawca

Katarzyna Nikodem

przewodniczący

Katarzyna Wolna-Kubicka

sędzia

Izabela Kucznerowicz

sędzia (spr.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że nawet pojazdy konstrukcyjnie przeznaczone do działalności gospodarczej nie uprawniają do pełnego odliczenia VAT, jeśli faktycznie są wykorzystywane do celów prywatnych, a możliwość takiego wykorzystania jest istotna."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisów o VAT związanych z samochodami ciężarowymi i ich wykorzystaniem przez pracowników. Kluczowe jest ustalenie faktycznego wykorzystania, a nie tylko konstrukcji pojazdu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu odliczania VAT od samochodów firmowych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców. Interpretacja przepisów dotyczących 'celów mieszanych' jest zawsze aktualna.

Pełne odliczenie VAT od samochodu ciężarowego? Nie zawsze, gdy jest mowa o celach prywatnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 499/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-02-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-06-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Kucznerowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6560
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 855/22 - Wyrok NSA z 2025-09-09
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 685
art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, art. 86a ust. 2, ust. 3, ust. 4, ust. 9 i ust. 10,
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi firmy A sp. z o.o. w [...] na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu [...] grudnia 2020 r. wpłynął do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej wniosek firmy A Sp. z o.o. w [...] (dalej: "strona", "spółka", "skarżąca") o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do pełnego odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z użytkowaniem i eksploatacją samochodu.
We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.
Spółka jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej od całości swoich dochodów oraz jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT. Spółka prowadzi działalność w zakresie robót budowlanych związanych z działalnością serwisową i budową sieci światłowodowych. Działalność w tym zakresie prowadzona jest w oparciu o zorganizowaną część przedsiębiorstwa, która została wniesiona do spółki jako wkład niepieniężny. Tym niemniej, kwestia kwalifikacji jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa przedmiotu wkładu nie jest przedmiotem wniosku, a ma na celu wyłącznie prezentację stanu faktycznego.
Do prowadzonej działalności gospodarczej spółka wykorzystuje samochód ciężarowy marki x . Samochód ten był przedmiotem ww. wkładu niepieniężnego do spółki w formie zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Przed dokonaniem wkładu niepieniężnego w formie zorganizowanej części przedsiębiorstwa, wyżej wskazany samochód został nabyty przez wnoszącego wkład w dniu [...] listopada 2014 r., a następnie zarejestrowany w Urzędzie Komunikacji w dniu [...] listopada 2014 r. na podstawie między innymi faktury VAT, która wpłynęła do wnoszącego wkład w dniu [...] listopada 2014 r. Zarówno przed dokonaniem wkładu - wnoszący wkład, jak również po dokonaniu wkładu - obecnie, spółka wykorzystuje samochód wyłącznie do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Przedmiotowy samochód jest pojazdem, który zgodnie z art. 86a ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2021 r. poz. 685 ze zm. – dalej: "u.p.t.u."), jest pojazdem samochodowym, którego konstrukcja wyklucza jego użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą lub powoduje, że jego użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą jest nieistotne. Ponadto zgodnie z art. 86a ust. 9 pkt 2 u.p.t.u. jest to pojazd samochodowy, inny niż osobowy, który posiada kabinę kierowcy z jednym rzędem siedzeń i nadwozie przeznaczone do przewozu ładunków jako konstrukcyjnie oddzielone elementy pojazdu. Z dowodu rejestracyjnego oraz karty pojazdu, wynika, że pojazd posiada 2 miejsca (siedzenia), łącznie z miejscem dla kierowcy i dopuszczalna ładowność pojazdu wynosi 1005 kg.
Wnoszący wkład dokonał pełnego (100%) odliczenia VAT z faktury dokumentującej zakup samochodu oraz przez cały okres użytkowania samochodu dokonywał odliczenia 100% VAT zawartego w fakturach potwierdzających nabycie paliwa oraz wydatków eksploatacyjnych związanych z używaniem tego pojazdu do działalności gospodarczej. Analogicznie, obecnie spółka dokonuje odliczenia 100% VAT zawartego w fakturach potwierdzających nabycie paliwa oraz wydatków eksploatacyjnych związanych z używaniem tego pojazdu do działalności gospodarczej. Wnoszący wkład na podstawie badania technicznego przeprowadzonego przez okręgową stację kontroli pojazdów uzyskał zaświadczenie, o którym mowa w art. 86a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u. w styczniu 2018 r., na podstawie którego dokonano odpowiedniego wpisu w dowodzie rejestracyjnym w dniu [...] stycznia 2018 r. Jednocześnie, w samochodzie nie zostały wprowadzone żadne zmiany, w wyniku których pojazd nie spełniałby wymagań, o których mowa w art. 86a ust. 9 pkt 1 lub 2 u.p.t.u.
Spółka wskazała, że nie istnieją obiektywne okoliczności potwierdzające brak możliwości wykorzystania pojazdu, o którym mowa we wniosku do celów osobistych pracowników. Tym niemniej, w ocenie spółki przedmiotowa okoliczność, nie ma znaczenia dla przedstawionego we wniosku stanu faktycznego. Zgodnie bowiem z art. 86a ust. 4 pkt 2 u.p.t.u. pojazdy samochodowe są uznawane za wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika, gdy ich konstrukcja wyklucza ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą lub powoduje, że ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą jest nieistotne. Tego rodzaju pojazdem jest samochód będący przedmiotem przedstawionego stanu faktycznego.
Mając na uwadze powyższe, zdaniem spółki nie znajdzie zastosowania art. 86a ust. 4 pkt 1 u.p.t.u., zgodnie z którym pojazdy samochodowe są uznawane za wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika, jeżeli sposób wykorzystywania tych pojazdów przez podatnika, zwłaszcza określony w ustalonych przez niego zasadach ich używania, dodatkowo potwierdzony prowadzoną przez podatnika dla tych pojazdów ewidencją przebiegu pojazdu, wyklucza ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą. Pojazd jako środek trwały został powierzony na podstawie protokołu przekazania wybranemu pracownikowi spółki i jest on na stanie powierzonego mu mienia spółki.
Pojazd służy do wykonywania obowiązków i zadań służbowych w zakresie działalności gospodarczej prowadzonej przez spółkę na terenie całej Polski, a której zakres przedstawiono na wstępie stanu faktycznego wniosku. Z uwagi na zadaniowy tryb pracy istnieje możliwość, że pracownik, któremu powierzono samochód udostępni ten pojazd innemu pracownikowi do wykonywania innych zadań służbowych, czego nie można wykluczyć i jest to związane z charakterem powierzonych do wykonania prac. Mając na uwadze powyższe, zasadniczo samochód został powierzony pracownikowi (pracownikom) spółki w celu realizacji obowiązków służbowych, wchodzących w zakres prowadzonej przez spółkę opodatkowanej VAT działalności gospodarczej. Możliwe jest wykorzystanie samochodu przez pracownika dla celów osobistych. Jednakże, wykorzystanie to nie ma decydującego charakteru, a zasadniczym celem przekazania samochodu jest wykonywanie zadań służbowych. W szczególności, możliwość wykorzystania samochodu dla celów prywatnych nie ma znaczenia dla możliwości pełnego odliczenia podatku naliczonego, gdyż zgodnie z przepisami u.p.t.u. pojazd powinien być uważany za wyłącznie wykorzystywany do działalności gospodarczej, z uwagi na treść art. 86a ust. 4 pkt 2 u.p.t.u., gdzie wskazuje się, że pojazdy samochodowe są uznawane za wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika jeżeli konstrukcja wyklucza ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą lub powoduje, że ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą jest nieistotne, co w niniejszej sprawie występuje. W związku z możliwością wykorzystania samochodu dla celów prywatnych, spółka zwiększa pracownikowi wartość przychodu ze stosunku pracy na gruncie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawca nie nadzoruje w sposób szczególny używania samochodu wyłącznie dla działalności gospodarczej pracownika, gdyż taki obowiązek nie wynika z przepisów u.p.t.u. Samochód został przekazany w celu realizacji obowiązków służbowych pracownika i jest on w tym celu faktycznie wykorzystywany, co potwierdza fakt, że pojazd cały czas jest w ruchu lub na obiektach (miejscach, gdzie pracownik wykonuje swoją pracę). W rezultacie, użycie samochodu do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą jest nieistotne. W godzinach pracy pojazd znajduje się na obiektach lub pod budynkiem spółki. Po godzinach pracy pojazd jest parkowany przeważnie w okolicy miejsca zamieszkania pracownika, np. pod domem pracownika. Spowodowane jest to tym, że charakter pracy, to jest świadczenie przez Spółkę usług serwisowania i budowlanych oraz wyjazdy służbowe, wymagają, aby pojazd był w stałym dysponowaniu przez pracownika. Często bowiem zdarza się tak, że pracownik rano wyjeżdża na obiekt, który znajduje się w przeciwnym kierunku niż siedziba spółki i w związku z tym poprzedniego dnia następuje załadunek sprzętu i materiału, aby następnego dnia wyjechać bezpośrednio i bez zbędnej zwłoki na obiekt.
W rezultacie, fakt parkowania samochodu w okolicy miejsca zamieszkania pracownika nie jest dokonywany w celu zapewnienia jego osobistych potrzeb, a w celu efektywnego wykonywania powierzonych mu obowiązków. Ewidencja przebiegu pojazdu dla samochodu, o którym mowa we wniosku nie jest prowadzona.
W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.
Czy w przedstawionym stanie faktycznym, w stosunku do wydatków związanych z użytkowaniem i eksploatacją samochodu, spółce przysługuje prawo do odliczenia całego naliczonego podatku od towarów i usług?
Zdaniem spółki, spełnienie przez wnoszącego wkład wymagań określonych w art. 86a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u., w dniu [...] stycznia 2018 r., obecnie daje spółce prawo do odliczenia całego naliczonego podatku od towarów i usług (100%) od wydatków związanych z użytkowaniem i eksploatacją samochodu.
Spółka wskazując na przepisy art. 2 pkt 34, art. 86 ust 1 i ust. 2 oraz art. 86a ust. 3, ust. 4 pkt 2, ust. 9 i ust. 10 pkt 1 u.p.t.u. stwierdziła, że uzyskanie w przeszłości przez wnoszącego wkład, zaświadczenia potwierdzającego badanie techniczne przeprowadzone przez okręgową stacje kontroli pojazdów oraz uzyskanie wpisu w dowodzie rejestracyjnym, uprawniają obecnie spółkę, która nabyła samochód w ramach wkładu niepieniężnego stanowiącego zorganizowaną część przedsiębiorstwa, do pełnego odliczenia VAT z faktur dokumentujących zakup paliwa i wydatków eksploatacyjnych związanych z przedmiotowym samochodem.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w dniu [...] marca 2021 r. wydał interpretację indywidualną, w której uznał stanowisko skarżącego za nieprawidłowe.
W ocenie organu w przypadku wykorzystania pojazdu (również konstrukcyjnie przeznaczonego do działalności gospodarczej) do celów mieszanych, spółce nie przysługiwało pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego w stosunku do wydatków związanych z jego użytkowaniem i eksploatacją. Zdaniem organu opisany pojazd służy nie tylko do wykonywania obowiązków i zadań służbowych w zakresie działalności gospodarczej prowadzonej przez spółkę. Organ podkreślił, że w związku z tym, że istnieje możliwość parkowania pod domem pracownika jak i wykorzystania pojazdu przez pracownika dla celów osobistych (cele prywatne) - spółka zwiększa pracownikowi wartość przychodu ze stosunku pracy na gruncie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych. W takim przypadku samochód pomimo jego konstrukcyjnego przeznaczenia do działalności gospodarczej będzie wykorzystywany do tzw. celów mieszanych i to w istotnym zakresie poza działalnością gospodarczą. Zdaniem organu opis sprawy wskazuje również na to, że pojazd jest przekazany nieodpłatnie pracownikowi.
Zdaniem organu, w sytuacji gdy podatnicy wykorzystują pojazdy samochodowe do czynności mieszanych, to na podstawie art. 86a ust. 3 pkt 1 lit. a u.p.t.u., nie jest spełniony warunek wykorzystywania pojazdu samochodowego wyłącznie do działalności gospodarczej, która daje prawo do pełnego odliczenia podatku VAT. Podatnicy mają wówczas prawo do odliczenia 50% podatku naliczonego wynikającego z faktur otrzymanych za nabycie samochodu oraz z faktur dotyczących pozostałych wydatków związanych z przedmiotowym pojazdem (86a ust. 1 u.p.t.u.). W związku ze skorzystaniem z pełnego odliczenia podatku naliczonego spółka powinna zastosować uregulowania art. 8 ust. 2 u.p.t.u. i opodatkować użytek prywatny.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. skarżąca wniosła skargę na powyższą interpretację, domagając się jej uchylenia w całości oraz zasądzenia kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
Zaskarżonej interpretacji spółka zarzuciła naruszenie przepisów materialnego prawa podatkowego, poprzez ich błędną wykładnię oraz niewłaściwą ocenę, co do zastosowania następujących przepisów, tj. art. 86a ust.10 pkt 1 w zw. z art. 86a ust. 9 pkt 2 i art. 86a ust. 3 pkt 1 lit. a) oraz z art. 86a ust. 4 pkt 2 u.p.t.u., poprzez przyjęcie przez organ, że spółka nie ma prawa do pełnego odliczenia VAT z tytułu wydatków związanych z użytkowaniem samochodu wymienionym w art. 86a ust. 9 pkt 2 u.p.t.u. z powodu wykorzystywania samochodu do tzw. celów mieszanych, podczas gdy pełne prawo do odliczenia VAT wynika ze spełnienia warunków określonych w art. 86a ust. 4 pkt 2, art. 86a ust. 9 pkt 2 oraz art. 86a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u.
W uzasadnieniu skargi, spółka stwierdziła, że uzyskanie w przeszłości przez wnoszącego wkład, zaświadczenia potwierdzającego badanie techniczne przeprowadzone przez okręgową stację kontroli pojazdów oraz uzyskanie wpisu w dowodzie rejestracyjnym, uprawniają obecnie spółkę, która nabyła samochód w ramach wkładu niepieniężnego stanowiącego zorganizowaną część przedsiębiorstwa, do pełnego odliczenia VAT z faktur dokumentujących zakup paliwa i wydatków eksploatacyjnych związanych z przedmiotowym samochodem.
Nadto spółka podniosła, że okoliczność ta nie ma znaczenia dla przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, albowiem wskazany we wniosku pojazd jest pojazdem, o którym mowa w art. 86a ust. 4 pkt 2 u.p.t.u.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
W przedmiotowej sprawie, spór sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w przedstawionym stanie faktycznym, w stosunku do wydatków związanych z użytkowaniem i eksploatacją samochodu, skarżącemu przysługuje prawo do odliczenia całego naliczonego podatku od towarów i usług.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 u.p.t.u., w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a. nabycia towarów i usług,
b. dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Jak wynika z powołanych przepisów prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli do czynności zwolnionych i niepodlegających opodatkowaniu.
Należy wskazać, że kwestie dotyczące prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z pojazdami samochodowymi zostały uregulowane w art. 86a u.p.t.u.
Stosownie do treści art. 86a ust. 2 u.p.t.u., do wydatków związanych z pojazdami samochodowymi, o których mowa w ust. 1, zalicza się wydatki dotyczące:
1. nabycia, importu lub wytworzenia tych pojazdów oraz nabycia lub importu ich części składowych;
2. używania tych pojazdów na podstawie umowy najmu, dzierżawy, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze, związane z tą umową, inne niż wymienione w pkt 3;
3. nabycia lub importu paliw silnikowych, oleju napędowego i gazu, wykorzystywanych do napędu tych pojazdów, usług naprawy lub konserwacji tych pojazdów oraz innych towarów i usług związanych z eksploatacją lub używaniem tych pojazdów.
Zatem zgodnie z ww. regulacjami podatnikowi przysługuje ograniczone do 50% prawo do odliczenia podatku w odniesieniu do wszystkich wydatków związanych z pojazdami samochodowymi przeznaczonymi do użytku "mieszanego".
Dla celów stosowania tego ograniczenia za wykorzystywanie "mieszane" należy rozumieć, że w odniesieniu do pojazdu wykorzystywanego w działalności gospodarczej istnieje możliwość jego użycia również do celów niezwiązanych z tą działalnością np. do celów prywatnych. Wystarczy przy tym możliwość nawet tylko jednorazowego użycia pojazdu do celów prywatnych, aby uznać, że pojazd może być wykorzystywany w sposób "mieszany". Nie jest przy tym istotny moment, w którym użycie to ma miejsce podczas całego okresu użytkowania przez podatnika danego pojazdu, żeby uznać ten pojazd za wykorzystywany do celów "mieszanych".
Od tej zasady występują jednak wyjątki.
W świetle art. 86a ust. 3 u.p.t.u., przepis ust. 1 nie ma zastosowania:
1. w przypadku gdy pojazdy samochodowe są:
a. wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika lub
b. konstrukcyjnie przeznaczone do przewozu co najmniej 10 osób łącznie z kierowcą, jeżeli z dokumentów wydanych na podstawie przepisów o ruchu drogowym wynika takie przeznaczenie;
2. do towarów montowanych w pojazdach samochodowych i do związanych z tymi towarami usług montażu, naprawy i konserwacji, jeżeli przeznaczenie tych towarów wskazuje obiektywnie na możliwość ich wykorzystywania wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika.
Według art. 86a ust. 4 u.p.t.u., pojazdy samochodowe są uznawane za wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika, jeżeli:
1. sposób wykorzystywania tych pojazdów przez podatnika, zwłaszcza określony w ustalonych przez niego zasadach ich używania, dodatkowo potwierdzony prowadzoną przez podatnika dla tych pojazdów ewidencją przebiegu pojazdu, wyklucza ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą lub
2. konstrukcja tych pojazdów wyklucza ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą lub powoduje, że ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą jest nieistotne.
Przepis art. 86a ust. 9 u.p.t.u., określa, które pojazdy należą do pojazdów samochodowych, o których mowa w ust. 4 pkt 2.
Jak stanowi art. 86a ust. 10 ustawy, spełnienie wymagań dla pojazdów samochodowych określonych w ust. 9:
1. pkt 1 i 2 stwierdza się na podstawie dodatkowego badania technicznego przeprowadzonego przez okręgową stację kontroli pojazdów, potwierdzonego zaświadczeniem wydanym przez tę stację, oraz dowodu rejestracyjnego pojazdu zawierającego odpowiednią adnotację o spełnieniu tych wymagań;
2. pkt 3 stwierdza się na podstawie dokumentów wydanych zgodnie z przepisami o ruchu drogowym.
Mając na uwadze powyższe przepisy należy podkreślić, że w grupie pojazdów, uznawanych za wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika mieszczą się pojazdy ustawowo uznane za wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej, przy wykorzystywaniu których nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu. Są to pojazdy o konstrukcji wskazującej na ich podstawowe przeznaczenie do celów gospodarczych, wykluczającej ich użycie do celów prywatnych lub powodującej, że ewentualny użytek do celów prywatnych będzie nieistotny. Aby dokonać odliczenia pełnej kwoty VAT z tytułu wydatków związanych z takimi pojazdami (wymienionymi w art. 86a ust. 9 pkt 2 u.p.t.u.), warunkiem koniecznym jest, aby pojazdy te posiadały zaświadczenie wydane przez okręgową stację kontroli pojazdów, po przeprowadzeniu dodatkowego badania technicznego, przy czym powyższe winno wynikać również z dowodu rejestracyjnego zawierającego właściwą adnotację o spełnieniu tych wymagań. Wykonanie dodatkowego badania technicznego potwierdzonego zaświadczeniem okręgowej stacji kontroli pojazdów oraz posiadanie stosownej adnotacji w dowodzie rejestracyjnym pojazdu staje się obowiązkiem podatnika, w sytuacji, gdy podatnik chce dokonać obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego od nabywanych przez podatnika wydatków związanych z samochodami wymienionymi w art. 86a ust. 9 pkt 2 u.p.t.u.. Dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony z tytułu poniesienia takich wydatków jest prawem podatnika, z którego to prawa podatnik może, lecz nie musi skorzystać. Zatem jeżeli podatnik chce z powyższego prawa skorzystać powinien być w posiadaniu stosownych dokumentów (zaświadczenia i adnotacji w dowodzie rejestracyjnym), które by to prawo do odliczenia potwierdzały.
Należy zauważyć, że fakt posiadania przez skarżącego stosownego zaświadczenia i adnotacji w dowodzie nie był kwestionowany przez organ. Jednak zdaniem organu, opisany pojazd służy nie tylko do wykonywania obowiązków i zadań służbowych w zakresie działalności gospodarczej prowadzonej przez spółkę. Organ podkreślił, że w związku z tym, że istnieje możliwość parkowania pod domem pracownika jak i wykorzystania pojazdu przez pracownika dla celów osobistych (cele prywatne) - spółka zwiększa pracownikowi wartość przychodu ze stosunku pracy na gruncie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych. W takim przypadku, samochód pomimo jego konstrukcyjnego przeznaczenia do działalności gospodarczej będzie wykorzystywany do tzw. celów mieszanych i to w istotnym zakresie poza działalnością gospodarczą. Zdaniem organu opis sprawy wskazuje również na to, że pojazd jest przekazany nieodpłatnie pracownikowi.
Zdaniem Sądu, należy przyznać rację organowi, że z opisu stanu faktycznego wynika, że przedmiotowy pojazd służy nie tylko do wykonywania obowiązków i zadań służbowych w zakresie działalności gospodarczej prowadzonej przez spółkę. Spółka bowiem od początku zakłada, że pojazd będzie wykorzystywany do celów prywatnych przez pracowników. Pojazd jako środek trwały został powierzony na podstawie protokołu przekazania wybranemu pracownikowi i jest on na stanie powierzonego mu mienia spółki. Nie istnieją przy tym obiektywne okoliczności potwierdzające brak możliwości wykorzystania pojazdu do celów osobistych pracowników. W związku z możliwością wykorzystania samochodu dla celów prywatnych, spółka zwiększa pracownikowi wartość przychodu ze stosunku pracy na gruncie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z powyższego wynika, że skarżąca spółka we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej wprost wskazała, że samochody służbowe będą wykorzystywane na cele prywatne. Specyfika postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej polega na tym, że stan faktyczny, wskazany we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej, jest wiążący zarówno dla organu interpretacyjnego, jak i dla sądu administracyjnego, dokonującego kontroli legalności wydanej interpretacji. A zatem to stan faktyczny przedstawiony przez stronę wyznacza granice rozważań czynionych przez organ interpretacyjny. W przedstawionym we wniosku stanie faktycznym, skarżąca spółka wprost stwierdza, że przedmiotowy samochód służbowy będzie wykorzystywany również dla celów prywatnych. Zdaniem Sądu nawet sporadyczny, odpłatny sposób korzystania z samochodu służbowego przez pracowników skutkuje tym, że nie można uznać, że pojazd wykorzystywany jest wyłącznie dla celów działalności gospodarczej. Takie stanowisko wyraził też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 września 2019 r., sygn. akt I FSK 1028/17.
A zatem, przedmiotowy pojazd, pomimo jego konstrukcyjnego przeznaczenia wyłącznie do działalności gospodarczej będzie wykorzystywany do tzw. celów mieszanych i to w istotnym zakresie poza działalnością gospodarczą.
W sytuacji gdy podatnicy wykorzystują pojazdy samochodowe do czynności mieszanych, to na podstawie art. 86a ust. 3 pkt 1 lit. a u.p.t.u., nie jest spełniony warunek wykorzystywania pojazdu samochodowego wyłącznie do działalności gospodarczej, która daje pełne prawo odliczenia VAT.
W orzecznictwie stwierdza się, że w sytuacji powierzenia pracownikowi samochodu istnieje możliwość użycia go na cele prywatne. Możliwość taka w sensie obiektywnym (hipotetycznym) istnieje prawie zawsze. Przyjąć można bowiem założenie, że niezależnie od systemu wdrożonych zabezpieczeń, użytkownik pojazdu może postąpić wbrew intencjom ich wprowadzenia. W sytuacji więc, gdy mamy do czynienia z "czynnikiem ludzkim", istnieje ryzyko użycia samochodu niezgodnie z jego deklarowanym dla celów podatkowych przeznaczeniem. Rzecz jednak w tym, aby ryzyko to jak najbardziej zminimalizować, a co za tym idzie wprowadzić zasady korzystania z pojazdu oraz zabezpieczenia gwarantujące ich przestrzegania, które wykluczą użycie auta w celach prywatnych.
W judykaturze przyjęto, że nie ma podstaw prawnych do pełnego odliczenia w sytuacji wynajmowania lub odpłatnego korzystania z samochodów przez pracowników podatnika. Uznano bowiem, że w sytuacji gdy nie jest działalnością gospodarczą podatnika przekazanie samochodów przedsiębiorstwa do osobistego użytku jego pracowników, takie udostępnienie ich – w tym także odpłatne - wyklucza zastosowanie art. 86a ust. 3 pkt 1 lit. a) u.p.t.u. wymagającego, aby pojazd samochodowy wykorzystywany był wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika. Taki pogląd wyrażono między innymi w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 30 czerwca 2017 r., I FSK 1983/15; 11 kwietnia 2017 r., I FSK 1721/15; 28 czerwca 2017 r., I FSK 1669/15.
W przedstawionym we wniosku stanie faktycznym, spółka nie tylko zakłada, ale wprost stwierdza, że przedmiotowy samochód służbowy będzie wykorzystywany również dla celów prywatnych. Dlatego też, pomimo konstrukcyjnego przeznaczenia pojazdu wyłącznie do działalności gospodarczej będzie on wykorzystywany do tzw. celów mieszanych i to w istotnym zakresie poza działalnością gospodarczą.
Sąd nie podziela stanowiska skarżącego, że w świetle przepisu art. 86a ust. 4 pkt 2 u.p.t.u., gdy konstrukcja pojazdu powoduje, że jego użycie go do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą jest nieistotne, to użycie takiego pojazdu należy zawsze traktować jako nieistotne.
Kluczowe jest bowiem ustalenie, czy faktycznie użycie tego pojazdu do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą jest nieistotne. Przedstawiony w niniejszej sprawie stan faktyczny, na to nie wskazuje. Jak bowiem wynika z opisu stanu faktycznego, przedmiotowy pojazd ma być wykorzystywany przez pracownika także na cele osobiste, i to w istotnym zakresie. W związku z możliwością wykorzystania samochodu dla celów prywatnych, spółka zwiększa bowiem pracownikowi wartość przychodu ze stosunku pracy na gruncie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych. Okoliczność ta, w ocenie Sądu uniemożliwia przyjęcie stanowiska, że konstrukcja pojazdu powoduje, że jego użycie go do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą jest nieistotne. Opis sprawy wskazuje także, że pojazd jest przekazany nieodpłatnie pracownikowi.
W ocenie Sądu, brak jest uzasadnienia dla stanowiska spółki, że regulacje u.p.t.u., nie uzależniają możliwości stosowania pełnego odliczenia VAT od wydatków na samochody, o których mowa w art. 86a ust.10 pkt w zw. z art. 86a ust. 9 pkt 2 i w zw. z art. 86a ust. 4 pkt 2 u.p.t.u., od sposobu ich wykorzystywania przez pracowników spółki, tj. do celów mieszanych oraz sposobu rozliczeń z pracownikami z tego tytułu na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Odnosząc się do wskazanej w skardze interpretacji z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...] (błędnie skarżąca podała datę: [...] czerwca 2018 r.), Sąd wskazuje, że w tej interpretacji pytanie brzmiało: czy w przedstawionym stanie faktycznym, w stosunku do wydatków związanych z nabyciem samochodu oraz wydatków związanych z eksploatacją samochodu, za okres od dnia nabycia samochodu do dnia dokonania odpowiedniego wpisu w dowodzie rejestracyjnym, wnioskodawcy przysługuje prawo do odliczenia całego naliczonego podatku od towarów i usług?. Interpretacja ta, dotyczyła kwestii związanych z zaświadczeniem wydanym przez okręgową stację kontroli pojazdów i uzyskania właściwej adnotacji w dowodzie rejestracyjnym. A zatem przedmiotem analizy organu, pomimo, że wobec tego samego pojazdu, było inne zagadnienie, niż przedstawione w przedmiotowej sprawie.
Sąd nie zgadza się jednak z organem, że parkowanie pojazdu pod domem pracownika oznacza automatycznie, że samochód nie jest wykorzystywany wyłącznie do działalności gospodarczej. Przejazdy z miejsca garażowania czy przechowywania samochodu (czyli miejsca zamieszkania) do siedziby spółki, czy też do klientów spółki, związane są realizacją celu służbowego, jakim jest dbałość o powierzone mienie spółki i wobec powyższego mają charakter służbowy, czyli związane są wyłącznie z prowadzoną przez wnioskodawcę działalnością gospodarczą. Spółka wyraźnie wskazała, że możliwość parkowania samochodów w miejscu zamieszkania pracowników, jest konieczna i uzasadniona specyfiką prowadzonej działalności. Świadczenie przez spółkę usług serwisowania i budowlanych oraz wyjazdy służbowe, wymagają, aby pojazd był w stałym dysponowaniu przez pracownika. Często bowiem zdarza się tak, że pracownik rano wyjeżdża na obiekt, który znajduje się w przeciwnym kierunku niż siedziba spółki i w związku z tym poprzedniego dnia następuje załadunek sprzętu i materiału, aby następnego dnia wyjechać bezpośrednio i bez zbędnej zwłoki na obiekt. W rezultacie, fakt parkowania samochodu w okolicy miejsca zamieszkania pracownika nie jest dokonywany w celu zapewnienia jego osobistych potrzeb, a w celu efektywnego wykonywania powierzonych mu obowiązków.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 – ze zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI