I SA/Po 489/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2025-09-11
NSApodatkoweŚredniawsa
odpowiedzialność podatkowarygor natychmiastowej wykonalnościzaległości podatkowebrak majątkuuprawdopodobnienie niewykonania zobowiązaniaOrdynacja podatkowaWSA Poznańpostępowanie egzekucyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na postanowienie o nadaniu decyzji podatkowej rygoru natychmiastowej wykonalności, uznając zasadność przesłanek braku majątku i prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania.

Skarżąca kwestionowała nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, argumentując brak wykazania przez organ braku majątku i prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 239b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, stwierdzając brak majątku (nieruchomości, pojazdów) oraz uprawdopodobniły ryzyko niewykonania zobowiązania na podstawie niskich dochodów i wcześniejszych postępowań egzekucyjnych. Zarzuty dotyczące zasadności odpowiedzialności podatkowej uznano za należące do postępowania odwoławczego od decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji orzekającej o solidarnej odpowiedzialności skarżącej jako byłej Prezes Zarządu L. Sp. z o.o. za zaległości podatkowe spółki. Skarżąca zarzucała organom błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 239b § 1 pkt 2 i § 2, twierdząc, że organy nie wykazały braku majątku ani prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy, stwierdzając na podstawie analizy baz danych brak posiadania przez skarżącą nieruchomości i pojazdów, co stanowiło przesłankę z art. 239b § 1 pkt 2 O.p. Ponadto, sąd uznał za uprawdopodobnione ryzyko niewykonania zobowiązania, biorąc pod uwagę niskie dochody skarżącej w latach 2021-2024, kwotę zaległości (ponad 170 tys. zł), brak wskazania przez skarżącą własnego majątku oraz fakt, że nawet niewielkie należności (opłaty za odpady, przejazd autostradą) wymagały postępowania egzekucyjnego. Sąd podkreślił, że ciężar wykazania posiadania majątku spoczywa na podatniku, a zarzuty dotyczące zasadności samej decyzji podatkowej należą do odrębnego postępowania odwoławczego. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, organ podatkowy prawidłowo nadał rygor natychmiastowej wykonalności, ponieważ wykazano brak majątku strony (nieruchomości, pojazdów) oraz uprawdopodobniono ryzyko niewykonania zobowiązania na podstawie analizy dochodów, kwoty zaległości i wcześniejszych postępowań egzekucyjnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 239b § 1 pkt 2 i § 2 Ordynacji podatkowej. Brak majątku został wykazany analizą baz danych, a uprawdopodobnienie ryzyka niewykonania zobowiązania oparto na niskich dochodach, dużej kwocie zaległości i konieczności egzekucji innych należności. Ciężar wykazania posiadania majątku spoczywa na podatniku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

O.p. art. 239b § § 1 pkt 2

Ordynacja podatkowa

Dla wykazania tej przesłanki wystarczające jest stwierdzenie, że podatnik nie posiada majątku, który z uwagi na swoją wartość umożliwiałby ustanowienie na nim hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego, a nie jest wymagane dokładne ustalenie stanu majątkowego.

O.p. art. 239b § § 2

Ordynacja podatkowa

Organ musi uprawdopodobnić, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane, co oznacza wykazanie dużego prawdopodobieństwa jego niezmaterializowania się.

Pomocnicze

O.p. art. 239a

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 41

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233 § § 1 pkt 2 lit. a)

Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy prawidłowo zastosowały art. 239b § 1 pkt 2 O.p. poprzez stwierdzenie braku majątku strony (nieruchomości, pojazdów) na podstawie analizy baz danych. Organy uprawdopodobniły ryzyko niewykonania zobowiązania zgodnie z art. 239b § 2 O.p., biorąc pod uwagę niskie dochody skarżącej, dużą kwotę zaległości oraz fakt, że nawet niewielkie należności wymagały egzekucji. Ciężar wykazania posiadania majątku obciąża podatnika, a skarżąca nie wskazała żadnych składników majątkowych. Zarzuty dotyczące zasadności odpowiedzialności podatkowej należą do postępowania odwoławczego od decyzji, a nie do postępowania w przedmiocie nadania rygoru.

Odrzucone argumenty

Organy nie wykazały, że skarżąca nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej. Organy nie wykazały, że istnieją obiektywne przesłanki do uznania, że zobowiązanie nie zostanie wykonane. Niewłaściwa wykładnia i zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej. Niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i dowolna ocena materiału dowodowego. Naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organu podatkowego. Błędnie wykonana funkcja kontrolna przez organ odwoławczy.

Godne uwagi sformułowania

organ podatkowy nie musi wykazać tego, jakimi dokładnie składnikami majątkowymi podatnik dysponuje, czy też, jaka jest ich dokładna wartość. Wystarczające jest, że podatnik nie posiada majątku, który z uwagi na swoją wartość umożliwiałby ustanowienie na nim hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego. Uprawdopodobnienie wystąpienia danej okoliczności oznacza wykazanie, że zachodzi duże prawdopodobieństwo jej zmaterializowania. Uprawdopodobnić brak wykonania zobowiązania nie polega na udowodnieniu zaistnienia określonego faktu, lecz na "przedstawieniu okoliczności wystarczających jedynie do powzięcia obawy, przypuszczenia o prawdopodobieństwie zaistnienia tego faktu". Ciężar poszukiwania takiego dowodu obciąża podatnika, gdyż jedynie wówczas możliwe będzie przeprowadzenie dowodu przeciwstawnego przez organ podatkowy. Nie sposób oczekiwać od organu, że będzie bez ograniczeń poszukiwał potwierdzenia korzystnych dla strony okoliczności, przy jej biernej postawie. To skarżąca jest najlepiej zorientowana w swojej sytuacji majątkowej. Fakt deklarowania dochodu nie oznacza w żadnej mierze, że skarżąca faktycznie znajduje się w posiadaniu środków finansowych wystarczających na zapłatę zobowiązania. Konieczność sięgania w przeszłości po postępowania egzekucyjne celem wyegzekwowania od skarżącej stosunkowo niskich zaległości poddaje w wątpliwość jej zdolność do dobrowolnego wykonania zobowiązań w wyższej kwocie.

Skład orzekający

Katarzyna Wolna-Kubicka

przewodniczący

Michał Ilski

sprawozdawca

Waldemar Inerowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej, w szczególności przesłanek braku majątku i uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej i nadania rygoru decyzji nieostatecznej. Konieczność indywidualnej oceny stanu faktycznego w każdej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania podatkowego - możliwości natychmiastowego egzekwowania należności, co ma istotne znaczenie praktyczne dla podatników i organów. Pokazuje, jak sąd ocenia przesłanki nadania rygoru.

Czy brak majątku i niskie dochody mogą oznaczać natychmiastowe ściągnięcie długu podatkowego? WSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 115 768,28 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 489/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-09-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-07-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Katarzyna Wolna-Kubicka /przewodniczący/
Michał Ilski /sprawozdawca/
Waldemar Inerowicz
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 111
art. 239b § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Dnia 11 września 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna - Kubicka Sędziowie Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Asesor sądowy WSA Michał Ilski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 września 2025 roku sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej z dnia 25 kwietnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności oddala skargę.
Uzasadnienie
Naczelnik Urzędu Skarbowego P. postanowieniem z 24 stycznia 2025 r., nr [...], [...] wydanym wobec M. K. (dalej zwanej również skarżącą) nadał rygor natychmiastowej wykonalności swojej decyzji z 10 grudnia 2024 r., [...], [...] w części dotyczącej orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącej jako byłej Prezes Zarządu L. Sp. z o.o. za zaległości tej spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń (PIT-4R) za lipiec, październik, listopad 2021 r., w podatku od towarów i usług (VAT-7K) za III i IV kwartał 2020 r., I kwartał 2022 r. w łącznej kwocie 115.768,28 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 54.779,00 zł.
Wyjaśniono, że wskazana powyżej decyzja została doręczona pełnomocnikowi skarżącej a następnie wniesiono od niej odwołanie. W ocenie Naczelnika przesłankę nadania rygoru natychmiastowej wykonalności stanowi okoliczność nieposiadania przez skarżącą majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia. Z ustaleń Naczelnika wynika, że skarżąca nie posiada żadnych nieruchomości ani pojazdów.
Na potrzeby uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania podatkowego wskazano, że skarżąca nie uregulowała zobowiązań wynikających z decyzji. Dochód skarżącej wyniósł w 2021 r. 63.609,55 zł, w 2022 r. 61.249,36 zł, w 2023 r. 50.624,88 zł. Skarżąca nie regulowała ponadto w terminie nawet niewielkich należności. Prowadzone postępowania egzekucyjne względem skarżącej z wniosków innych wierzycieli dotyczyły łącznie należności głównych na kwotę 3.984,00 zł. Niektóre z tytułów egzekucyjnych dotyczyły kwot 78,00 zł, tj. kwot dużo niższych niż kwoty wynikające z decyzji Naczelnika z 10 grudnia 2024 r.
W ocenie Naczelnika ze zgromadzonego materiału wynika, że skarżąca jest podmiotem nierzetelnym, który unika wywiązywania się z obowiązków podatkowych. Prowadzone postępowanie egzekucyjne wobec majątku skarżącej podważa jej wiarygodność jako rzetelnego i terminowego płatnika zobowiązań i rodzi uzasadnione obawy, że skoro nie reguluje w terminie nawet niewielkich należności to istnieje duże prawdopodobieństwo, że nie uiści dużo wyższych. Wskazano również, że skarżąca wniosła odwołanie od decyzji Naczelnika.
Skarżąca wniosła zażalenie na wymienione na wstępie postanowienie. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i umorzenie postępowania w sprawie. Ewentualnie zaś wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Naczelnikowi do ponownego rozpatrzenia.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z 25 kwietnia 2025 r., nr [...] utrzymał w mocy wymienione na wstępie postanowienie Naczelnika.
W kontekście art. 239b § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 – dalej w skrócie: "O.p.") wyjaśniono, że organ podatkowy w celu nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nie musi wykazać tego, jakimi dokładnie składnikami majątkowymi podatnik dysponuje, czy też, jaka jest ich dokładna wartość. Wystarczające jest, że podatnik nie posiada majątku, który z uwagi na swoją wartość, umożliwiałby ustanowienie na nim hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego. W tym kontekście wyjaśniono, że organ pierwszej instancji na podstawie informacji z Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych oraz Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców ustalił, że skarżąca nie posiada żadnych nieruchomości oraz pojazdów. Z treści wskazanego ostatnio przepisu nie sposób wyinterpretować ciążącego na organie podatkowym obowiązku dokładnego i wyczerpującego ustalenia stanu majątkowego podatnika, zwłaszcza w sytuacji, gdy sam podatnik nie wskazał żadnych należących do niego składników majątku.
Za spełniony uznano również warunek z art. 239b § 2 O.p. Uznano, że zaistniały okoliczności faktyczne, na podstawie których można wnioskować, że zobowiązania, wynikające z nieostatecznej decyzji Naczelnika z 10 grudnia 2024 r. nie zostaną wykonane. W ślad za Naczelnikiem wskazano na znaczną kwotę zaległości podatkowych, brak majątku, jak i wysokość dochodów skarżącej na przestrzeni lat 2021 – 2023. W toku postępowania odwoławczego ustalono również, że skarżąca w zeznaniu PIT-37 za 2024 r. wykazała dochód w kwocie 74.732,50 zł. Zaznaczono jednak, że dochód ten jest dużo niższy od kwoty zaległości podatkowych będących przedmiotem decyzji Naczelnika z 10 grudnia 2024 r. Zauważono również, że w zażaleniu nie wskazano, jakie konkretne dodatkowe czynności winien podjąć organ pierwszej instancji celem ustalenia aktualnej sytuacji skarżącej. Odwołano się również do postawy skarżącej w zakresie terminowego wywiązywania się z należności. W tym kontekście wskazano na dochodzenie w postępowaniu egzekucyjnym m.in. opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w łącznej kwocie 3.484,00 zł oraz należności z tytułu opłaty za przejazd autostradą w kwocie 500,00 zł. Postępowanie egzekucyjne dotyczące wskazanych zaległości zakończyło się ich wyegzekwowaniem. Uznano, że niewykonywanie należnych zobowiązań skutkujące koniecznością przymusowego ich ściągnięcia może dodatkowo uzasadniać spełnienie przesłanki z art. 239b § 2 O.p.
Wyjaśniono również, że zarzuty dotyczące zasadności obciążenia skarżącej odpowiedzialnością za zaległości podatkowe spółki należą do materii postępowania odwoławczego od decyzji. Zarzuty tego rodzaju nie rzutują na zasadność nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Wskazano również, że jeżeli w ocenie skarżącej nie zaistniał stan prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązań wynikających z decyzji Naczelnika z 10 grudnia 2024 r. to na skarżącej spoczywał obowiązek wykazania tej okoliczności.
Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła skargę na omówione powyżej postanowienie Dyrektora. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, rozważenie uchylenia w całości postanowienia organu pierwszej instancji oraz umorzenie postępowania w całości jako bezprzedmiotowego. Wniesiono również o rozpoznanie sprawy na rozprawie i zasądzenie na rzecz skarżącej od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:
1) art. 239a w zw. z art. 239b § 1 ust. 2 i w zw. z art. 41 O.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżąca nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia i w konsekwencji utrzymanie w mocy postanowienia Naczelnika o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, podczas gdy organy podatkowe nie wykazały w toku postępowania, że skarżąca takiego majątku faktycznie nie posiada;
2) art. 239a w zw. z art. 239b § 1 pkt 2 w zw. z art. 239b § 2 O.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że toku postępowania uprawdopodobnione zostało, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie przez skarżącą wykonane, podczas gdy z okoliczności sprawy nie wynika, aby organy podatkowe w toku postępowania wykazały, że istnieją jakikolwiek obiektywne przesłanki uznania, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie przez skarżącą wykonane;
3) art. 122 i art. 191 w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i dowolną oraz niewyczerpującą ocenę materiału dowodowego, w szczególności poprzez przekroczenie granic zasady swobodnej oceny materiału dowodowego, która przybrała cechy oceny dowolnej w zakresie uznania, że skarżąca nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości dodatkowego zobowiązania podatkowego, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy oraz w zakresie uprawdopodobnienia, że dodatkowe zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji nie zostanie wykonane, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego oraz okoliczności sprawy wynika, że organy podatkowe nie ustaliły w sposób należyty stanu majątku skarżącej oraz nie zachodziły podstawy do przyjęcia że uprawdopodobnionym jest, iż skarżąca nie wykona zobowiązania podatkowego;
4) art. 121 § 1 w zw. z art. 239b § 1 pkt 2 i art. 239b § 2 O.p. poprzez wydanie postanowienia z naruszeniem zasady pogłębiania zaufania do organu podatkowego ze względu na brak merytorycznej poprawności i staranności rozstrzygnięcia oraz uznanie stanowiska skarżącej za nieprawidłowe, co doprowadziło do bezzasadnego stwierdzenia, że w sprawie zachodzą przesłanki do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności oraz utrzymanie w mocy postanowienia Naczelnika US;
5) art. 233 § 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a) w zw. z art. 239a w zw. z art. 239b § 1 pkt 2 i art. 239b § 2 w zw. z art. 121 § 1, art. 122 i art. 191 w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez błędnie wykonaną funkcję kontrolną w stosunku do postanowienia pierwszoinstancyjnego i utrzymanie go w mocy pomimo oczywistego naruszenia przez Naczelnika US wskazanych w zażaleniu przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się bezzasadna.
Rozstrzygnięcie sporu wymagało dokonania kontroli legalności zaskarżonego postanowienia. W ocenie organów w sprawie wystąpiły przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji podatkowej Naczelnika US P. z 10 grudnia 2024 r., [...], [...] w części wskazanej na wstępie niniejszego uzasadnienia. Skarżąca kwestionuje powyższe zapatrywanie podnosząc, że Dyrektor nie wykazał aby spełniona została którakolwiek z przesłanek nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności.
Rację w sporze należało przyznać organom podatkowym.
Zgodnie z art. 239a O.p., decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Stosownie z kolei do postanowień art. 239b § 1 powołanego aktu, decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy:
1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub
2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub
3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub
4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.
Jednocześnie w art. 239b § 2 O.p. zastrzeżono, że przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
Z przywołanych regulacji wynika, że dla nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności konieczne jest spełnienia dwóch przesłanek. Pierwszą przesłanką jest jedna z czterech okoliczności wskazanych w art. 239b § 1 pkt 1-4 O.p. Użycie przez ustawodawcę w powołanym przepisie spójnika "lub", oznacza, że stwierdzenie w stanie faktycznym sprawy już jednej z tych okoliczności daje organowi podatkowemu możliwość zastosowania wspomnianego rygoru. Nie wyklucza to jednak wystąpienia tych przesłanek łącznie, gdyż ustawodawca dopuszcza możliwość współwystępowania sytuacji komunikowanych przez zdanie łączone tym spójnikiem, a zatem możliwe jest spełnienie warunków wynikających z jednego lub kilku, a także z wszystkich zdań. Drugą przesłanką wskazaną w art. 239b § 2 O.p. jest uprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane [por. wyrok NSA z 8 listopada 2016 r., I FSK 1327/16]. Uprawdopodobnienie wystąpienia danej okoliczności oznacza wykazanie, że zachodzi duże prawdopodobieństwo jej zmaterializowania [por. wyrok NSA z 8 listopada 2016 r., I FSK 1327/16]. Uprawdopodobnić brak wykonania zobowiązania nie polega na udowodnieniu zaistnienia określonego faktu, lecz na "przedstawieniu okoliczności wystarczających jedynie do powzięcia obawy, przypuszczenia o prawdopodobieństwie zaistnienia tego faktu". Uprawdopodobnienie umożliwia podjęcie rozstrzygnięcia na podstawie ustaleń reprezentujących niższy, niż udowodnienie stopień poznania [tak: wyrok NSA z 13 września 2019 r., I FSK 1163/17].
W ocenie Sądu organy prawidłowo wywiodły wystąpienie przesłanki, o której mowa w art. 239b § 1 pkt 2 O.p.
W kontekście przesłanki, o której mowa w tym przepisie należy stwierdzić, że dla jej wykazania organ podatkowy nie musi wykazać tego, jakimi dokładnie składnikami majątkowymi podatnik dysponuje, czy też jaka jest ich dokładna wartość. Wystarczające jest wykazanie, że nie posiada on takiego majątku, który z uwagi na swoją wartość umożliwiałby ustanowienie na nim hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego, a ponadto, że stan ten uprawdopodobnia niewykonanie zobowiązania. Postępowanie dowodowe nie musi więc prowadzić do dokładnego udowodnienia stanu majątkowego i ujawnienia wszystkich posiadanych przez podatnika składników majątkowych. Rolą organu podatkowego jest jedynie uprawdopodobnienie tego, że ze względu na stan posiadania podatnika istnieje możliwość niewykonania ciążącego na nim zobowiązania [tak: wyrok NSA z 10 grudnia 2021 r., I FSK 1017/18].
W ocenie Sądu nie sposób zgodzić się z zarzutem zaniechania zbadania tego czy skarżąca posiada majątek o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia. Naczelnik dokonał analizy dostępnych mu baz danych. W tym celu zweryfikowano informacje zawarte w Centralnej Bazie Danych Ksiąg Wieczystych oraz Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców. Analiza wskazanych baz danych jednoznacznie wykazała, że skarżąca nie jest właścicielem nieruchomości jak i pojazdów.
Odnosząc się do argumentów skargi należy wskazać, że jeżeli w ocenie podatnika, nie zaistniał stan prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania wynikającego z decyzji podatkowej, to w takim przypadku powinien on wskazać okoliczności uzasadniające jego przekonanie. Ciężar poszukiwania takiego dowodu obciąża podatnika, gdyż jedynie wówczas możliwe będzie przeprowadzenie dowodu przeciwstawnego przez organ podatkowy. Wskazanie na takie okoliczności (tj. istnienie składników majątkowych) służyć może do ustalenia, iż nieprawdopodobnym było istnienie zagrożenia dla wykonania zobowiązania podatkowego [tak: wyrok NSA z 3 marca 2022 r., II FSK 1479/21]. Nie sposób oczekiwać od organu, że będzie bez ograniczeń poszukiwał potwierdzenia korzystnych dla strony okoliczności, przy jej biernej postawie [tak: wyrok NSA z 17 grudnia 2020 r., I FSK 1196/20]. Dostrzec również należy, że to skarżąca jest najlepiej zorientowana w swojej sytuacji majątkowej. Tymczasem na żadnym etapie postępowania zarówno przed organami podatkowymi jak i obecnie przed Sądem skarżąca nie wskazała majątku, na którym możliwe było ustanowienie hipoteki przymusowej bądź też zastawu skarbowego.
W ocenie Sądu organy wywiązały się również z obowiązku uprawdopodobnienia, że zobowiązanie wynikające z decyzji Naczelnika z 10 grudnia 2024 r. nie zostanie wykonane.
Wskazaną decyzją orzeczono o odpowiedzialności skarżącej za zaległości podatkowe L. Sp. z o.o. w kwocie 115.768,28 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 54.779,00 zł (łącznie 170.547,28 zł). Analiza Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych oraz Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców wykazała, że skarżąca nie jest właścicielem żadnych nieruchomości oraz pojazdów. Dokonano również analizy zeznań skarżącej za lata 2021-2024 składanych na potrzeby rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych. Skarżąca zadeklarowała dochód za 2021 r. w kwocie 63.609,55 zł, za 2022 r. w kwocie 61.249,36 zł, za 2023 r. w kwocie 50.624,88 zł. Z kolei w zeznaniu za 2024 r. wykazano dochód w kwocie 74.732,50 zł. W kontekście przedstawionych danych należy jednak dostrzec, że fakt deklarowania dochodu nie oznacza w żadnej mierze, że skarżąca faktycznie znajduje się w posiadaniu środków finansowych wystarczających na zapłatę zobowiązania wynikającego z decyzji Naczelnika z 10 grudnia 2024 r.
Zamierzonego rezultatu nie mogą również wywrzeć argumenty podnoszące, że skarżąca miała możliwość zgromadzenia oszczędności pozwalających się na wywiązanie się z ewentualnego zobowiązania. Zarówno na etapie postępowania przed organami podatkowymi jak i obecnie przed Sądem skarżąca nie przedłożyła jakichkolwiek dowodów świadczących o tym, że znajduje się ona w posiadaniu środków wystarczających na uregulowanie zobowiązania wynikającego z decyzji Naczelnika z 10 grudnia 2024 r.
Organy trafnie dostrzegły również, że skarżąca nie uregulowała w terminie należności obejmujących opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w łącznej kwocie 3.484,00 zł jak i należności z tytułu opłaty za przejazd autostradą w kwocie 500,00 zł. Należności te stały się przedmiotem postępowań egzekucyjnych, które doprowadziły do ich wyegzekwowania. Ostatnie z postępowań egzekucyjnych prowadzonych przez Naczelnika US P. zostało przy tym zakończone 2 grudnia 2024 r. Konieczność sięgania w przeszłości po postępowania egzekucyjne celem wyegzekwowania od skarżącej stosunkowo niskich zaległości poddaje w wątpliwość jej zdolność do dobrowolnego wykonania zobowiązań w wyższej kwocie, w tym również zobowiązań nałożonych na nią decyzją Naczelnika z 10 grudnia 2024 r. Powyższe uprawdopodabnia zatem że zobowiązanie wynikające ze wskazanej decyzji nie zostanie wykonane.
Zamierzonego rezultatu nie mogły również wywrzeć zarzuty ukierunkowane na wykazanie, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób niepełny. Postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w zakresie niezbędnym dla wyjaśnienia sprawy. Dokonano analizy informacji wynikających z baz danych posiadanych przez organy podatkowe. Analiza ta doprowadziła do wniosku, że spełniona została przesłanka, o której mowa w art. 239b § 1 pkt 2 O.p. Skarżąca nie przedłożyła przy tym jakichkolwiek dowodów ukierunkowanych na wykazanie, że znajduje się ona w posiadaniu majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia.
Oczekiwanego rezultatu nie mogą wywrzeć argumenty wskazujące na istnienie dużych wątpliwości co do odpowiedzialności skarżącej za zobowiązania podatkowe spółki. Orzekając w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności Sąd nie bada prawidłowości nieostatecznej decyzji podatkowej, której ma zostać nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Kwestionowanie prawidłowości nieostatecznej decyzji podatkowej organu pierwszej instancji może nastąpić jedynie na skutek wniesienia od niej odwołania i wynikającego z tego faktu obowiązku powtórnego rozpoznania sprawy przez organ drugiej instancji.
Konkludując całokształt powyższych rozważań należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu pierwszej instancji odpowiadają prawu. Poczynione przez organ ustalenia pozwalały na uznanie za spełnioną przesłanki, o której mowa w art. 239b § 1 pkt 2 O.p. Wbrew twierdzeniom skargi wywiązano się również z obowiązku uprawdopodobnienia, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Wydając zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia nie naruszono reguł rządzących postępowaniem podatkowym, w tym reguł rządzących postępowaniem dowodowym jak i zasad ogólnych tego postępowania.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.) należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI