I SA/PO 472/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2023-12-21
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowykoszty uzyskania przychodówpomoc obywatelom Ukrainyzwolnienie podatkoweinterpretacja podatkowaumowa z wojewodąwynagrodzenieświadczenie pieniężneustawa o pomocy obywatelom Ukrainyordynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę podatnika, uznając, że wynagrodzenie za zakwaterowanie i wyżywienie obywateli Ukrainy, uzyskane na podstawie umowy z Wojewodą, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Podatnik prowadzący działalność gospodarczą wystąpił o interpretację podatkową, pytając, czy otrzymywane od Wojewody wynagrodzenie za zakwaterowanie i wyżywienie obywateli Ukrainy jest zwolnione z podatku dochodowego. Organ podatkowy uznał, że zwolnienie z art. 52zi updof dotyczy jedynie świadczeń pieniężnych przyznawanych na podstawie art. 13 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, a nie wynagrodzenia z umów zawartych na podstawie art. 12 tej ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zgodził się z organem, oddalając skargę podatnika i podkreślając różnicę między świadczeniem z art. 13 a wynagrodzeniem z umów na podstawie art. 12.

Sprawa dotyczyła podatnika prowadzącego działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej, który zapewniał zakwaterowanie i wyżywienie obywatelom Ukrainy na podstawie umów zawartych z Wojewodą. Podatnik wystąpił o indywidualną interpretację podatkową, pytając, czy otrzymywane wynagrodzenie z tych umów jest zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko podatnika za nieprawidłowe, argumentując, że zwolnienie podatkowe określone w art. 52zi ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczy wyłącznie świadczeń pieniężnych przyznawanych na podstawie art. 13 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, które mają charakter zwrotu poniesionych kosztów i są przyznawane na wniosek. Natomiast wynagrodzenie uzyskane na podstawie umów zawartych z Wojewodą na podstawie art. 12 tej ustawy, traktowane jest jako przychód z działalności gospodarczej, podlegający opodatkowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając skargę podatnika, podzielił stanowisko organu interpretacyjnego. Sąd podkreślił, że art. 13 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy reguluje świadczenie pieniężne przyznawane na wniosek jako zwrot kosztów poniesionych nieodpłatnie, podczas gdy art. 12 tej ustawy dotyczy umów o świadczenie usług, za które przysługuje wynagrodzenie. Sąd uznał, że podatnik nie spełnił przesłanek do skorzystania ze zwolnienia, ponieważ otrzymane środki stanowiły wynagrodzenie z zawartych umów, a nie świadczenie pieniężne z art. 13. W konsekwencji, sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną interpretację za prawidłową.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wynagrodzenie to nie podlega zwolnieniu, ponieważ nie jest świadczeniem pieniężnym, o którym mowa w art. 13 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, lecz przychodem z działalności gospodarczej uzyskanym na podstawie umowy z Wojewodą na podstawie art. 12 tej ustawy.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił świadczenie pieniężne z art. 13 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (zwrot kosztów poniesionych nieodpłatnie, przyznawane na wniosek) od wynagrodzenia uzyskanego na podstawie umów z Wojewodą (art. 12 ustawy), które stanowi przychód z działalności gospodarczej. Podatnik nie spełnił przesłanek do zwolnienia, gdyż otrzymał wynagrodzenie z umowy, a nie świadczenie z art. 13.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

u.p.d.o.f. art. 52zi

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Pomocnicze

ustawa o pomocy obywatelom [...] art. 1 § ust. 1 i ust. 2

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

ustawa o pomocy obywatelom [...] art. 12

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

ustawa o pomocy obywatelom [...] art. 13 § ust. 1

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

o.p. art. 14c

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.f. art. 151

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

P.z.p.

Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych

P.p.s.a. art. 57a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozróżnienie między świadczeniem pieniężnym z art. 13 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy a wynagrodzeniem z umów na podstawie art. 12 tej ustawy. Wynagrodzenie z umów z Wojewodą stanowi przychód z działalności gospodarczej, a nie świadczenie zwolnione z podatku. Podatnik nie spełnił przesłanek do skorzystania ze zwolnienia z art. 52zi updof, ponieważ nie uzyskał świadczenia na podstawie art. 13 ustawy.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego, że wynagrodzenie z umów z Wojewodą powinno być traktowane jako świadczenie pieniężne z art. 13 ustawy i podlegać zwolnieniu z art. 52zi updof. Argumentacja, że art. 12 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy ma charakter proceduralny, a nie materialny. Argumentacja o naruszeniu zasady zaufania obywateli do organów państwa poprzez błędną wykładnię przepisów.

Godne uwagi sformułowania

Świadczenie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom [...] nie stanowi wynagrodzenia za zakwaterowanie i wyżywienie uchodźców. Otrzymane świadczenie ma charakter wtórny do czynności realizowanych nieodpłatnie na rzecz obywateli [...]. Zwolnienie o którym mowa w art. 52zi u.p.d.o.f. nie znajduje zastosowania do przychodów wynikających z realizacji pomocy obywatelom [...], w trybie przepisów art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...]. Sąd zauważa, że nie są to tożsame stany faktyczne i prawne.

Skład orzekający

Katarzyna Nikodem

przewodniczący

Izabela Kucznerowicz

sprawozdawca

Barbara Rennert

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Rozróżnienie między świadczeniem pieniężnym a wynagrodzeniem w kontekście pomocy obywatelom Ukrainy i ich opodatkowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatnika, który zawarł umowy z Wojewodą, a nie ubiegał się o świadczenie z art. 13 ustawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu pomocy uchodźcom i jego konsekwencji podatkowych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.

Czy pomoc uchodźcom z Ukrainy to przychód? Sąd wyjaśnia zasady opodatkowania wynagrodzenia od Wojewody.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 472/23 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2023-12-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-06-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Kucznerowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 583
art. 1 ust. 1 i ust. 2 , art. 12, art. 13 ust. 1,
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Dz.U. 2022 poz 2651
art. 14c , art. 120, art. 121 § 1,
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2647
art. 52zi
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędziowie: WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) WSA Barbara Rennert Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi W. K. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 18 kwietnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę.
Uzasadnienie
Wnioskiem z 6 lutego 2023 r. W. K. (dalej: "wnioskodawca", "skarżący"), wystąpił do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "organ" "DKIS") o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie kosztów uzyskania przychodów.
We wniosku (uzupełnionym 3 kwietnia 2023 r.), wnioskodawca przedstawił następujący opis stanu faktycznego.
Wnioskodawca wyjaśnił, ze prowadzi działalność gospodarczą jako wspólnik Spółki cywilnej. Działalność prowadzona jest od 20 lipca 1992 r., a dochody z niej opodatkowane są podatkiem liniowym. Głównym przedmiotem jego działalności jest prowadzenie obiektów noclegowo-turystycznych i zapewnianie miejsca krótkotrwałego zakwaterowania (kod PKD [...]). W prowadzonym przez niego w ramach wspomnianej Spółki ośrodku wypoczynkowym zakwaterowano cudzoziemców z [...], na mocy umowy z Wojewodą [...]. Umowa została zawarta w związku z zaistniałą sytuacją kryzysową związaną z konfliktem zbrojnym na [...] i zobowiązuje w szczególności do:
1) zakwaterowania cudzoziemców w obiekcie z węzłem sanitarnym zaopatrzonym w środki czystości;
2) wyżywienia w postaci trzech posiłków na dobę dla każdej osoby;
3) zapewnienia każdej osobie pakietu higienicznego;
4) zapewnienia podstawowych usług związanych z pobytem: zmiany ręczników, ochrony obiektu, odbioru odpadów.
W ośrodku od 6 marca 2022 r. zakwaterowanych jest 47 osób, a skalkulowane jednostkowo ryczałtowe wynagrodzenie za pobyt jednej osoby wynosi [...] zł [...] gr brutto. Kwota wypłacana jest w comiesięcznych okresach rozliczeniowych na podstawie faktury i po zatwierdzeniu protokołów przedstawionych przez Spółkę.
W uzupełnieniu wniosku wnioskodawca doprecyzował, że nie składał wniosku o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu zapewnienia zakwaterowania i wyżywienia obywatelom [...], na podstawie art. 13 ustawy z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom [...] w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2022 r., poz. 583 – dalej: "ustawa o pomocy obywatelom [...]") w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa.
Umowy zostały zawarte z Wojewodą [...], działającym przy pomocy [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...]. Pierwsza umowa została zawarta 6 marca 2022 r. na podstawie art. 214 ust. 1 pkt 5 w zw. z art 215 ust. 1 pkt 2 ustawy z 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych i obowiązywała do 17 marca 2022 r. Druga umowa została zawarta 17 marca 2022 r., na podstawie art. 12 ust. 6 ustawy o pomocy obywatelom [...].
Główne postanowienia ww. umów to:
1) zakwaterowanie w obiekcie z węzłem sanitarnym wyposażonym w środki czystości;
2) wyżywienie w postaci 3 posiłków na dobę oraz napoje;
3) zapewnienie zestawów startowych środków higieny osobistej;
4) zapewnienie dla każdej osoby podstawowych usług (wymiany ręczników i pościeli, odbioru odpadów).
Pierwsza umowa dotyczyła 45 osób. Druga umowa dotyczyła 130 osób - zwiększona aneksem na 160 osób. Obie umowy zostały zawarte w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Z ww. umów wynikało, ze wykonywane przez wnioskodawcę usługi są świadczone wyłącznie na cele związane z pomocą ofiarom skutków działań wojennych na terytorium [...]. Usługa jest realizowana nieprzerwanie od 6 marca 2022 r. Wnioskodawca zapewniał i zapewnia na własny koszt zakwaterowanie i wyżywienie obywatelom [...]. Poniesione przez niego na własny koszt wydatki związane z zakwaterowaniem i wyżywieniem zwracane są na podstawie faktury Vat.
Poniesione przez niego wydatki dotyczą w szczególności zakupu: produktów spożywczych, środków czystości, środków higieny osobistej, lekarstw, opału, ręczników, pościeli, zapewnienia transportu, obsługi administracyjnej oraz technicznej, obsługi księgowej, organizacji wycieczek, animacji/ warsztaty dla dzieci i dorosłych, opłat za media i wszystkie inne związane z bieżącym zakwaterowaniem. Dodatkowo poniósł koszty porzuconego dziecka.
Od marca 2022 r. wnioskodawca przeprowadził się na teren ośrodka, który dotychczas był wykorzystywany wyłącznie w miesiącach letnich. Nie posiadał on całorocznego ogrzewania, w które trzeba było go wyposażyć, aby zapewnić odpowiednie warunki do pobytu w miesiącach zimowych.
Po przedstawieniu opisu stanu faktycznego wnioskodawca sformułował następujące pytanie:
Czy kwoty wypłacane przez Wojewodę za świadczone usługi zakwaterowania i wyżywienia cudzoziemców przebywających w kraju w związku z zaistniałą sytuacją kryzysową związaną z konfliktem zbrojnym na [...] są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych?
W ocenie skarżącego na przedstawione przez niego pytanie należy udzielić odpowiedzi twierdzącej.
W interpretacji indywidualnej z 18 kwietnia 2023 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe.
Organ wyjaśnił, że ustawodawca odmiennie uregulował sytuację dotyczącą wypłaty środków pieniężnych na wniosek podmiotu udzielającego pomocy stanowiącego zwrot poniesionych kosztów (tj. na podstawie art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...]) od sytuacji, w której podmiot zapewniający zakwaterowanie zawiera z jednostką samorządu terytorialnego umowę, na podstawie której będzie wykonywał określone świadczenia na rzecz cudzoziemców z [...] (wsparcie udzielane jest na podstawie art. 12 tej ustawy).
Świadczenie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom [...] nie stanowi wynagrodzenia za zakwaterowanie i wyżywienie uchodźców. Otrzymane świadczenie ma charakter wtórny do czynności realizowanych nieodpłatnie na rzecz obywateli [...]. Nie występuje zatem zależność pomiędzy wykonanymi na rzecz uchodźców czynnościami a wysokością otrzymywanej kwoty świadczenia.
Natomiast w związku z zawarciem umów z jednostkami samorządu terytorialnego usługodawca będzie wykonywać określone świadczenia związane z zakwaterowaniem i wyżywieniem dla uchodźców z [...] i w zamian za to otrzyma ustalone zgodnie z umową wynagrodzenie. Wynagrodzenie to jest przyznawane konkretnemu podmiotowi w zamian za określoną czynność, tj. zapewnienie zakwaterowania obywatelom [...].
Zdaniem organu zwolnienie określone w art. 52zi ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie znajduje zastosowania do przychodów wynikających z realizacji pomocy obywatelom [...], w trybie przepisów art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...]. Jeżeli podatnik uzyskuje przychody z tytułu świadczenia, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, usług związanych z zapewnieniem zakwaterowania i wyżywienia obywatelom [...], na podstawie faktury, a usługi te są realizowane w trybie przepisów art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...], na podstawie umowy zawartej z organem samorządu terytorialnego, to przychody te nie korzystają ze zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 52zi ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Mając na uwadze powyższe, Dyrektor podkreślił, że od podatku dochodowego od osób fizycznych zwolnione zostały wyłącznie świadczenia pieniężne, o których mowa w art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...]. Zatem, skoro wnioskodawca nie składał wniosku o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu zapewnienia zakwaterowania i wyżywienia obywatelom [...], na podstawie art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...], to otrzymywane przez niego świadczenia pieniężne nie są zwolnione od podatku dochodowego od osób fizycznych, zgodnie z art. 52zi ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym środki finansowe otrzymane przez niego na podstawie umów zawartych z Wojewodą [...] podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej, zgodnie z wybraną przez wnioskodawcę formą opodatkowania.
Pismem z 19 maja 2023 r. skarżący, wniósł skargę na powyższą interpretację do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o uchylenie zaskarżonej interpretacji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej interpretacji zarzucił:
I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom [...], poprzez błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że świadczenie wypłacane w oparciu o ww. przepis ustawy nie dotyczy wynagrodzenia za wyżywienie i zakwaterowanie obywateli [...] otrzymanego przez niego w ramach spółki cywilnej, w przypadku, gdy za świadczenie ww. usług jest wystawiana faktura VAT na organ administracji państwowej, z którym umowę, w następstwie złożenia wniosku o świadczenie, na pokrycie kosztów zakwaterowania i wyżywienia, zawierają podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych;
b) art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...], poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji błędne zastosowanie z pominięciem faktu, że pomoc świadczona przez wnioskodawcę wypełnia dyspozycje art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom [...], i uznanie, że przepis art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...] tworzy nowy stan prawny, tj. osobną kategorię osób udzielających pomocy obywatelom [...], inną niż wskazana w art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom [...], w przypadku zawarcia przez te podmioty umowy z organem administracji rządowej podczas gdy, art. 12 ma charakter jedynie proceduralny, określający możliwość wyłączenia trybów określonych ustawą Prawo zamówień publicznych do pomocy udzielanej w związku z pomocą obywatelom [...], a nie materialny, tj. decydujący o przyznaniu adresatowi uprawnienia o charakterze materialnym.
c) art. 52zi ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2647 ze zm. – dalej; "u.p.d.o.f."), poprzez jego niezastosowanie.
II. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 121 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm. – dalej; "o.p."), poprzez niezgodnie z obowiązującymi regułami przeprowadzania wykładni pojęć prawnych, dokonanie wykładni art. 12 i art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom [...] w sposób nierealizujący zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa i kierowania się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (art. 121 op.)
W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...] ustanawia jedynie 2 kryteria, od których uzależniona jest wypłata świadczenia pieniężnego: 1) zapewnienie na własny koszt wyżywienia i zakwaterowania obywatelom [...] (a wiec uprzednie poniesienie kosztu), 2) złożenie wniosku. Przy czym ustawa jednoznacznie wskazuje, że podmiotem uprawnionym do wnioskowania o świadczenie może być "każdy podmiot, w szczególności osoba fizyczna, który zapewni (...)". Może nim być zatem również osoba prawna, jednostka organizacyjna nie mająca osobowości prawnej, przedsiębiorca i konsument - jedynym kryterium uprawniającym do otrzymania świadczenia jest fakt uprzedniego zapewnienia wyżywienia i zakwaterowania. Tym samym w ocenie skarżącego nie sposób uznać, że wnioskodawca- spełniający kryteria podmiotowe z art. 13 § 1 ww. ustawy nie jest objęty dyspozycją tego przepisu. Fakt wystawienia faktury nie może tworzyć nowego stanu prawnego - faktura jest jedynie dokumentem księgowym, do wystawienia którego podatnik zobowiązany jest w oparciu o przepisy odrębne od przepisów ustawy. Przepis art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...], nie zawiera wyłączeń od, przyznanego w treści art. 13 ust. 1 ustawy, uprawnienia do uzyskania świadczenia pieniężnego w zamian za pomoc obywatelom [...]. Dokonana przez organ wykładnia treści art. 12 ustawy jest sprzeczna z jego literalnym brzmieniem - nie zawiera on bowiem regulacji, którą przypisuje mu organ. Gdyby ustawodawca przewidywał wyłączenia spod dyspozycji tego przepisu dla podmiotów, które po zapewnieniu wyżywienia i zakwaterowania obywatelom [...], zawarły następnie umowę z organem administracji publicznej, to uregulowałby to w treści przepisu. Tymczasem art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...] nie zawiera takiego wyłączenia, zaś stanowisko ustawodawcy, potwierdzone w komunikatach rządowych pojawiających się po uchwaleniu ustawy jednoznacznie potwierdza wyrażone przez Wnioskodawcę stanowisko.
W rezultacie skarżący stwierdził, że organ dokonał sprzecznej z brzmieniem ustawy wykładni przepisu art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...] uznając, że adresowany do organów administracji publicznej przepis zawiera wyłączenie uprawnienia do uzyskania świadczenia pieniężnego przewidzianego w art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...]. Tymczasem nie można dokonywać wykładni rozszerzającej przed podjęciem zastosowania wykładni jakiejkolwiek innej, w tym wykładni językowej w pierwszej kolejności, a dalej wykładni celowościowej interpretowanych przepisów. Jak wskazano powyżej - z przepisów art. 12 i 13 ustawy o pomocy obywatelom [...] nie wynika nic ponad ich literalne brzmienie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 57a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 – dalej: "P.p.s.a."), skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania oraz dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Przepis ten wyznacza granice rozpoznania skargi na interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie i stanowi, że sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd bada więc prawidłowość zaskarżonej interpretacji indywidualnej tylko z punktu widzenia zarzutów skargi i wskazanej w niej podstawy prawnej. W ocenie Sądu zaskarżona interpretacja nie narusza wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest możliwość skorzystania ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych, o którym mowa w art. 52zi u.p.d.f.
Zgodnie z art. 52zi u.p.d.f. zwalnia się od podatku dochodowego świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 13 ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom [...].
Ustawa o pomocy obywatelom [...] określa szczególne zasady zalegalizowania pobytu obywateli [...], którzy przybyli na terytorium [...] z terytorium [...] w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa, oraz obywateli [...] posiadających K. P., którzy wraz z najbliższą rodziną z powodu tych działań wojennych przybyli na terytorium [...] (art. 1 ust. 1 tej ustawy). Stosownie do art. 1 ust. 2 ustawy o pomocy obywatelom [...] ilekroć w ustawie jest mowa o obywatelu [...], rozumie się przez to także nieposiadającego obywatelstwa ukraińskiego małżonka obywatela [...], o ile przybył on na terytorium [...] z terytorium [...] w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa i nie jest obywatelem kraju ani obywatelem innego niż [...] państwa członkowskiego U. E..
Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom [...] każdemu podmiotowi, w szczególności osobie fizycznej prowadzącej gospodarstwo domowe, który zapewni, na własny koszt, zakwaterowanie i wyżywienie obywatelom [...], o których mowa w art. 1 ust. 1, może być przyznane na jego wniosek świadczenie pieniężne z tego tytułu nie dłużej niż za okres 120 dni od dnia przybycia obywatela [...] na terytorium [...]. Okres wypłaty świadczenia może być przedłużony w szczególnie uzasadnionych przypadkach.
Świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...], jest świadczeniem pieniężnym przyznanym na wniosek podmiotu, w szczególności osoby fizycznej prowadzącej gospodarstwo domowe, który zapewni, na własny koszt, zakwaterowanie i wyżywienie obywatelom [...], którzy przybyli na terytorium [...] w związku z działaniami wojennymi w tamtym kraju oraz obywatelom [...] posiadającym K. P., którzy wraz z najbliższą rodziną z powodu tych działań wojennych przybyli na terytorium [...]. Świadczenie to może być przyznane na okres nie dłuższy niż 120 dni od dnia przybycia obywatela [...] na terytorium [...], natomiast w szczególnie uzasadnionych przypadkach okres wypłaty świadczenia może być przedłużony. Tym samym od podatku dochodowego od osób fizycznych zwolnione zostały tylko świadczenia pieniężne, o których mowa w art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...].
W ocenie Sądu, organ interpretacyjny odnosząc się do stanu faktycznego sprawy prawidłowo ocenił na podstawie obowiązujących przepisów prawa, charakter prawny kwoty otrzymanej przez skarżącego za zakwaterowanie i wyżywienie obywateli [...]. Zasadnie organ wskazuje, że ustawodawca odmiennie uregulował sytuację dotyczącą wypłaty środków pieniężnych na wniosek podmiotu udzielającego pomocy stanowiącego zwrot poniesionych kosztów (tj. na podstawie art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...]) od sytuacji, w której podmiot zapewniający zakwaterowanie zawiera z jednostką samorządu terytorialnego umowę, na podstawie której będzie wykonywał określone świadczenia na rzecz cudzoziemców z [...] (wsparcie udzielane jest na podstawie art. 12 tej ustawy).
Świadczenie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom [...] nie stanowi wynagrodzenia za zakwaterowanie i wyżywienie uchodźców. Otrzymane świadczenie ma charakter wtórny do czynności realizowanych nieodpłatnie na rzecz obywateli [...]. Nie występuje zatem zależność pomiędzy wykonanymi na rzecz uchodźców czynnościami a wysokością otrzymywanej kwoty świadczenia.
Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że skarżący zawarł odpłatne umowy z Wojewodą [...], działającym przy pomocy [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] na podstawie których jako usługodawca wykonuje określone świadczenia związane z zakwaterowaniem i wyżywieniem dla uchodźców z [...] i w zamian za to otrzymał ustalone zgodnie z ww. umowami wynagrodzenie na podstawie wystawionych przez niego faktur. Otrzymane środki finansowe nazwane wprost we wniosku wynagrodzeniem są przyznawane (konkretnemu podmiotowi) w zamian za określoną czynność, tj. zapewnienie zakwaterowania i wyżywienia obywatelom [...]. Skarżący nie składał na podstawie art. 13 ustawy wniosku o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu zapewnienia zakwaterowania i wyżywienia obywatelom [...]. Otrzymywane świadczenie wynika z zawartych przez skarżącego umów i to na podstawie tych umów świadczył on i świadczy usługi związane z zapewnieniem zakwaterowania i wyżywienia i z tytułu świadczenia tych usług wystawia faktury. Dodatkowo sam skarżący wskazał, że druga umowa została zawarta na podstawie art. 12 ust. 6 ustawy o pomocy obywatelom [...].
Zwolnienie o którym mowa w art. 52zi u.p.d.o.f. nie znajduje zastosowania do przychodów wynikających z realizacji pomocy obywatelom [...], w trybie przepisów art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...]. Zgodnie z art. 12 ust. 1 tej ustawy, wojewoda może zapewnić pomoc obywatelom [...] polegającą m.in. na: zakwaterowaniu, zapewnieniu całodziennego wyżywienia zbiorowego, zapewnieniu transportu do miejsc zakwaterowania, zapewnieniu środków czystości i higieny osobistej, organizacji miejsc udzielania doraźnej pomocy medycznej. Zgodnie z art. 12 ust. 6 ww. ustawy do zamówień publicznych niezbędnych do zapewnienia pomocy, o której mowa w ust. 1-4, 18 i 19, przez wojewodę, inne organy administracji publicznej, jednostki podległe lub nadzorowane przez organy administracji publicznej, jednostki sektora finansów publicznych oraz inne organy władzy publicznej, jednostki samorządu terytorialnego, związki jednostek samorządu terytorialnego lub związki metropolitalne, lub niezbędnych do informowania o pomocy kierowanej do obywateli [...], o których mowa w art. 1 ust. 1, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1129, 1598, 2054 i 2269 oraz z 2022 r. poz. 25).
Analiza art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...] wskazuje, że przepis ten jedynie upraszcza procedury określone ustawą Prawo zamówień publicznych, wyłączając stosowanie przepisów tej ustawy do zamówień niezbędnych do zapewnienia pomocy obywatelom z [...]. W związku z realizacją tych zadań wojewoda może wydawać polecenia obowiązujące m.in. organy samorządu terytorialnego, samorządowe osoby prawne oraz samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej. Zadania nałożone w trybie wydanego polecenia są realizowane przez jednostki samorządu terytorialnego jako zadania zlecone z zakresu administracji rządowej. Zasady opodatkowania środków pieniężnych otrzymanych w związku z realizacją umów zawartych z jednostkami samorządu terytorialnego pozostają jednak niezmienne.
Jeżeli zatem podatnik uzyskuje przychody z tytułu świadczenia usług związanych z zapewnieniem zakwaterowania i wyżywienia obywatelom [...], a usługi te są realizowane w trybie przepisów art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...], na podstawie umowy zawartej z organem samorządu terytorialnego, to przychody te nie korzystają ze zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 52zi u.p.d.f.
Zatem słusznie organ interpretacyjny uznał, że wyłącznie świadczenia pieniężne, o których mowa w art. 13 ustawy zostały zwolnione od podatku dochodowego od osób fizycznych. Jeżeli zatem podatnik uzyskuje przychody z tytułu świadczenia, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, usług związanych z zapewnieniem zakwaterowania i wyżywienia obywatelom [...], na podstawie faktury, a usługi te są realizowane w trybie przepisów art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...], na podstawie umowy zawartej z organem samorządu terytorialnego, to przychody te nie korzystają ze zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 52zi u.p.d.f. Skoro skarżący nie składał na podstawie art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...], wniosku, to otrzymywane przez niego świadczenia pieniężne nie są zwolnione od podatku dochodowego od osób fizycznych zgodnie z art. 52zi ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym środki finansowe otrzymane przez niego na podstawie umów zawartych z Wojewodą [...] podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej, zgodnie z wybraną przez skarżącego formą opodatkowania.
Wbrew zarzutom skarżącego, organ zastosował wykładnię językową, a wobec jasnych i jednoznacznych wniosków z niej płynących, w zaskarżonej interpretacji zasadnie stwierdzono, że skarżący nie spełnił wszystkich przesłanek niezbędnych do skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 52zi u.p.d.f. Z przepisu tego wynika bowiem, że zwolnienie dotyczy świadczeń pieniężnych, o którym mowa w art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...]. Tymczasem skarżący nie uzyskał świadczenia na podstawie art. 13 ww. ustawy, tylko zawarł z Wojewodą umowy i wystawił faktury na mocy których otrzymał wynagrodzenie.
Sąd podkreśla, że analiza art. 12 i art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...] wskazuje, że ustawodawca odmiennie uregulował sytuację dotyczącą wypłaty środków pieniężnych na wniosek podmiotu udzielającego pomocy stanowiącej zwrot poniesionych kosztów (art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...]) od sytuacji, w której podmiot zapewniający zakwaterowanie zawiera z jednostką samorządu terytorialnego umowę, na podstawie której będzie wykonywał określone świadczenia na rzecz cudzoziemców z [...] (wsparcie udzielane na podstawie art. 12 ustawy o pomocy obywatelom [...]).
W związku z powyższym za niezasadne należało uznać zarzuty naruszenia art. 52zi u.p.d.f. oraz art. 12 i art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom [...].
Sąd stwierdza, że zaskarżona interpretacja została wydana prawidłowo w oparciu o stan faktyczny, przedstawiony przez stronę skarżącą. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, stosownie do treści art. 120 o.p., działał na podstawie przepisów i w granicach prawa a fakt, że nie podzielił stanowiska podatnika nie może być utożsamiany z naruszeniem zasady zaufania do organów podatkowych, określonej w art. 121 § 1 o.p. Jednocześnie, przy wydawaniu przedmiotowej interpretacji, zachowane zostały wszystkie przepisy, regulujące kwestie w zakresie wydawania interpretacji indywidualnych, a organ interpretacyjny wyjaśnił przesłanki, którymi kierował się, uznając stanowisko strony za nieprawidłowe. Stanowisko organu jest czytelne i nie jest wewnętrznie sprzeczne.
Nadto Sąd zauważa, że w skardze przytoczono fragmenty interpretacji indywidualnej z 30 czerwca 2022 r., nr [...], dotyczącej opodatkowania środków pieniężnych otrzymanych w związku z zapewnieniem pomocy uchodźcom z [...] oraz kosztów uzyskania przychodów, w której organ uznał stanowisko wnioskodawcy za prawidłowe. Należy jednak pamiętać, że istnienie innych interpretacji podatkowych, nie odbiera organowi, prawa do samodzielnej oceny zdarzeń i wykładni przepisów prawa w innych sprawach, niż ta, w której konkretną interpretację wydano. Organ wydający interpretację ma wręcz obowiązek dokonania samodzielnej oceny przedstawionego we wniosku zagadnienia. Rzeczą organu podatkowego jest ocena, czy i na ile poglądy wyrażone w określonych interpretacjach czy nawet orzeczeniach sądów administracyjnych są przydatne w konkretnej sprawie. Niewątpliwie, argumentacja organu interpretacyjnego, spełnia wymogi przepisu art. 14c o.p. Organ uzasadnił swoje stanowisko oraz przedstawił merytoryczne argumenty, uzasadniające nieprawidłowość stanowiska strony skarżącej. Dodatkowo należy podkreślić, że interpretacja na którą powołuje się skarżący została zmieniona przez Szefa K. A. S. pismem z 17 sierpnia 2023 r., nr [...], a stanowisko przedstawione we wniosku uznano za nieprawidłowe.
Na rozprawie w dniu 14 grudnia 2023 r., pełnomocnik skarżącego podniósł, że WSA w Bydgoszczy w wyroku w sprawie I SA/Bd 316/23, w tożsamym stanie faktycznym, jak w niniejszej sprawie, zaakceptował stanowisko skarżącej.
Odnosząc się do tej argumentacji, Sąd zauważa, że nie są to tożsame stany faktyczne i prawne. Nadto w powołanym wyroku, WSA stwierdził, że organ interpretacyjny powinien wziąć pod uwagę, że w art. 52zi u.p.d.f. ustawodawca wskazał, że zwalnia się od podatku dochodowego świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...]. Podobnie w art. 13 ustawy o pomocy obywatelom [...], ustawodawca posługuje się wyrażeniem "świadczenie pieniężne". Ustawodawca nie posługuje się w tych aktach prawnych sformułowaniem "wynagrodzenie". Dalej Sąd stwierdził, że powyższe regulacje organ winien ocenić mając na uwadze zasadę racjonalności ustawodawcy, z której wynika, że w przypadku, gdy ustawodawca posługuje się różnymi pojęciami to nie należy tym pojęciom nadawać takiego samego znaczenia.
W świetle powyższego, wskazana przez WSA konieczność rozróżnienia dwóch pojęć, tj. świadczenia pieniężnego od wynagrodzenia, wręcz potwierdza stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji. Należy zatem zgodzić się z organem, że świadczenie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom [...] nie stanowi wynagrodzenia za zakwaterowanie i wyżywienie uchodźców. Otrzymane świadczenie ma charakter wtórny do czynności realizowanych nieodpłatnie na rzecz obywateli [...]. Nie występuje zatem zależność pomiędzy wykonanymi na rzecz uchodźców czynnościami a wysokością otrzymywanej kwoty świadczenia.
Natomiast w związku z zawarciem umów z jednostkami samorządu terytorialnego usługodawca będzie wykonywać określone świadczenia związane z zakwaterowaniem i wyżywieniem dla uchodźców z [...] i w zamian za to otrzyma ustalone zgodnie z umową wynagrodzenie. Wynagrodzenie to jest przyznawane konkretnemu podmiotowi w zamian za określoną czynność, tj. zapewnienie zakwaterowania obywatelom [...].
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zaskarżona interpretacja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI