I SA/PO 4555/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-06-02
NSAAdministracyjneŚredniawsa
cłowartość celnaopłata skarbowapostępowanie administracyjneskarżącyorgan celnyuchylenie decyzjizasada zaufaniaprawa procesowe

WSA w Poznaniu uchylił decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania z powodu braku opłaty skarbowej, uznając, że organ nie poinformował prawidłowo skarżącego o wymaganym sposobie jej uiszczenia.

Skarżący A.B. wniósł odwołanie od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w sprawie wymiaru cła. Prezes Głównego Urzędu Ceł pozostawił to odwołanie bez rozpoznania, ponieważ skarżący nie uiścił opłaty skarbowej w formie znaczków skarbowych, mimo wezwania. Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że wezwanie nie zawierało wystarczającego pouczenia o wymaganym sposobie uiszczenia opłaty, co naruszyło zasadę zaufania do organów podatkowych.

Sprawa dotyczyła decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł, która pozostawiła bez rozpoznania odwołanie skarżącego A.B. od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w przedmiocie wymiaru cła. Organ odwoławczy powołał się na art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, wskazując na obowiązek wezwania do uzupełnienia braków podania i pouczenia o skutkach ich niewypełnienia. Odwołanie skarżącego nie zostało opatrzone znaczkami opłaty skarbowej. Po wezwaniu do uzupełnienia tego braku, skarżący nie uiścił opłaty w wymaganej formie, co skutkowało pozostawieniem odwołania bez rozpoznania. Skarżący wniósł skargę, argumentując, że uiścił opłatę przekazem pocztowym i dołączył dowód wpłaty. Sąd uznał skargę za uzasadnioną. Kluczowym zarzutem było to, że wezwanie organu II instancji do uzupełnienia braku formalnego nie zawierało informacji o wymaganym sposobie uiszczenia opłaty (znaczkami skarbowymi), a jedynie ogólne wezwanie do zapłaty. Sąd podkreślił, że narusza to art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej (zasada zaufania) oraz orzecznictwo NSA wskazujące na konieczność prawidłowego informowania stron o wymogach formalnych. Mimo że opłata nie została uiszczona w prawidłowej formie, brak odpowiedniego pouczenia przez organ odwoławczy uniemożliwił obciążenie skarżącego negatywnymi konsekwencjami. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nie jest zasadne, jeśli organ odwoławczy nie poinformował skarżącego o wymaganym sposobie uiszczenia opłaty, naruszając tym samym zasadę zaufania do organów podatkowych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wezwanie organu odwoławczego do uzupełnienia braku formalnego (opłaty skarbowej) nie zawierało obligatoryjnego pouczenia o wymaganym sposobie jej dokonania (znaczkami skarbowymi). Brak takiego pouczenia, mimo prawidłowego pouczenia w decyzji organu I instancji, narusza art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

Ord.pod. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

Postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Wymaga to prawidłowego informowania stron o ich prawach i obowiązkach.

Pomocnicze

Ord.pod. art. 169 § § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek wezwania wnoszącego podanie do wypełnienia wymogów określonych przepisami prawa w terminie 7 dni i pouczenia o skutkach niewypełnienia.

Ord.pod. art. 169 § § 4

Ordynacja podatkowa

Podstawa do pozostawienia podania bez rozpatrzenia w przypadku niewypełnienia obowiązku uzupełnienia braków.

k.c. art. 262

Kodeks Celny

k.c. art. 272

Kodeks Celny

u.o.p.s. art. 1 § ust. 1 pkt. 1 lit. a

Ustawa o opłacie skarbowej

Opłacie skarbowej podlegają podania wnoszone w sprawach indywidualnych z zakresu administracji publicznej.

Rozp. MF art. 3 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie pobierania, zapłaty i zwrotu opłaty skarbowej oraz sposobu prowadzenia rejestrów tej opłaty

Konieczność dokonywania zapłaty opłaty skarbowej, m.in. od odwołań, w formie znaków opłaty skarbowej o odpowiedniej wartości.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu administracji w przypadku naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów sądowych na rzecz strony wygrywającej.

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek rozstrzygnięcia w wyroku, w jakim zakresie decyzja nie może być wykonana.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy nie poinformował skarżącego o wymaganym sposobie uiszczenia opłaty skarbowej (znaczkami skarbowymi) w wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych. Brak prawidłowego pouczenia narusza zasadę zaufania do organów podatkowych (art. 121 § 1 Ord.pod.).

Odrzucone argumenty

Opłata skarbowa została uiszczona w niewłaściwej formie (przekazem pocztowym zamiast znaczków skarbowych). Skarżący nie uzupełnił braku formalnego w terminie.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Organy administracyjne nie mogą wymagać od podmiotów prawnych stosowania norm prawnych, z którymi nie miały możliwości zapoznania się w odpowiedni sposób. Podatnik nie może ponosić niekorzystnych konsekwencji wynikających z udzielenia mu przez organ nieprawidłowej informacji bądź też nieudzielenia jej w ogóle.

Skład orzekający

Maria Lorych-Olszanowska

przewodniczący sprawozdawca

Tadeusz Geremek

członek

Barbara Koś

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady zaufania do organów podatkowych (art. 121 Ord.pod.) w kontekście prawidłowego pouczania stron o wymogach formalnych, zwłaszcza w sprawach dotyczących opłat skarbowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku pouczenia o formie uiszczenia opłaty skarbowej w postępowaniu celnym, ale zasada ogólna ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową dotyczącą zaufania do organów i konieczności prawidłowego informowania stron, co jest istotne dla każdego uczestnika postępowań administracyjnych.

Czy brak pouczenia o opłacie skarbowej może uchylić decyzję organu?

Dane finansowe

WPS: 10 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 4555/01 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-06-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-12-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Koś
Maria Lorych-Olszanowska /przewodniczący sprawozdawca/
Tadeusz Geremek
Symbol z opisem
630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ
Prezes Głównego Urzędu Ceł
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych - Olszanowska (spr.) Sędziowie NSA Tadeusz M. Geremek WSA Barbara Koś Protokolant sekr. sądowy Agnieszka Leśniarek po rozpoznaniu w dniu 02 czerwca 2004r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymiaru cła; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego A. B. kwotę 10 złotych (dziesięćzłotych), tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ B. Koś /-/ M. Lorych - Olszanowska /-/ T. Geremek
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Prezes Głównego Urzędu Ceł pozostawił bez rozpoznania odwołanie z [...].08.2001 r. od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego Nr [...] z [...] uznającej zgłoszenie celne [...] z [...].06.2001r. za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej towaru.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołał się na postanowienie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej nakładające na organ podatkowy obowiązek wezwania wnoszącego podanie do wypełnienia wymogów określonych przepisami prawa w terminie 7 dni i pouczenia, że niewypełnienie tego obowiązku będzie skutkowało pozostawieniem podania bez rozpatrzenia.
Odwołanie skarżącego od decyzji organu I instancji nie zostało zaopatrzone w znaczki opłaty skarbowej. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt. 1 lit. a ustawy z dnia 09.09.2000r. o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 86, poz. 960 ) opłacie skarbowej podlegają podania wnoszone w sprawach indywidualnych z zakresu administracji publicznej (w tym żądania, odwołania, zażalenia ) i załączniki do nich.
Pismem z dnia [...].08.2001r. skarżący został wezwany do uzupełnienia powyższego braku z pouczeniem o skutkach niedopełnienia tego obowiązku. Wezwanie powyższe doręczono skarżącemu [...].08.2001r. i mimo upływu 7 dni od tej daty skarżący opisanego wyżej braku formalnego odwołania nie uzupełnił. Wobec powyższego na podstawie art. 169 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa w zw. z art. 262 i 272 ustawy Kodeks Celny orzeczono jak w sentencji.
Ze skargą na powyższą decyzję wystąpił A. B. i wniósł - jak należy domniemywać z jej treści - o jej uchylenie. Podniósł argumenty merytoryczne dotyczące orzeczenia organu I instancji oraz stwierdził, iż uiścił przedmiotową opłatę skarbową w dniu [...].09.2001r. przekazem pocztowym, którego kserokopię dołączył.
W odpowiedzi na skargę Prezes Głównego Urzędu Ceł wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podniósł również, iż z dołączonego do skargi przekazu nie wynika, z jakiego tytułu zapłacono przedmiotową kwotę oraz zarzucił skarżącemu wniesienie opłaty skarbowej w niewłaściwej formie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga A. B. okazała się uzasadniona.
W decyzji Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...], wydanej w przedmiotowej sprawie, zawarto pouczenie o prawie wniesienia odwołania do Prezesa Głównego Urzędu Ceł i konieczności załączenia opłaty skarbowej w znaczkach skarbowych w wysokości 5,00 zł od odwołania i po 0,50 zł od każdego znaczka (k. 23 akt administracyjnych).
W trakcie postępowania odwoławczego organ II instancji stwierdził, iż do odwołania wniesionego przez skarżącego nie załączono opłaty skarbowej w postaci znaczków skarbowych, wobec czego pismem z dnia [...].08.2001r. (k. 28 akt) wezwano go - na podstawie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zmian.) - do usunięcia tego braku przez uiszczenie należnej opłaty skarbowej w kwocie 6,50 zł i to w terminie 7 dni od daty doręczenia pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia. W piśmie powyższym nie podano jednak sposobu uiszczenia opłaty, tzn. nie zaznaczono, iż ma to nastąpić poprzez załączenie znaczków skarbowych w żądanej kwocie.
Ponieważ wezwanie do zapłaty doręczono skarżącemu w dniu [...].08.2001 r. i w ciągu następnych 7 dni nie przedstawił on dowodu uiszczenia opłaty skarbowej organ II instancji wydał w dniu [...].10.2001r. przedmiotową decyzję o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia.
Ze skargi wynika, iż A. B. uiścił żądaną opłatę w wyznaczonym terminie , tzn. w dniu [...].09.2001r., jednakże nie uczynił tego w formie znaczków skarbowych, ale poprzez przekaz pocztowy (k. 6 akt). Konieczność dokonywania zapłaty opłaty skarbowej, m.in. od wnoszonych odwołań, w formie znaków opłaty skarbowej o odpowiedniej wartości wynika z przepisu § 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 05.12.2000r. w sprawie pobierania, zapłaty i zwrotu opłaty skarbowej oraz sposobu prowadzenia rejestrów tej opłaty ( Dz. U. Nr 110, poz. 1176 ze zmian.), wobec czego organ I instancji prawidłowo pouczył skarżącego w decyzji z dnia [...] o obowiązku uiszczenia opłaty w ten właśnie sposób. Nie ulega jednak wątpliwości, iż w piśmie z dnia [...].08.2001r. nie poinformowano ponownie A. B. o tym obowiązku, ograniczając się jedynie do wezwania go do uiszczenia opłaty w żądanej kwocie.
Co prawda nie można uznać, biorąc pod uwagę treść przepisu § 1 ust. 1 powyżej powołanego rozporządzenia, że uiszczenie przedmiotowej opłaty w formie przekazu pocztowego było skuteczne, jednakże w ocenie Sądu wezwanie z dnia [...].08.2001 r. kierowane do A. B. nie zawierało obligatoryjnego pouczenia o wymaganym sposobie dokonania tej czynności, wobec czego nie można było obciążać go negatywnymi skutkami prawnymi, wynikającymi z braku takiego pouczenia. Pomimo zamieszczenia prawidłowego pouczenia o wymaganej formie uiszczenia wpisu w decyzji organu I instancji, Prezes Głównego Urzędu Ceł był zobowiązany - jako organ odwoławczy bezpośrednio rozpoznający przedmiotowe odwołanie i kierujący wezwanie do skarżącego o usunięcie jego braku - do ponownego pouczenia go w tej kwestii. Niezamieszczenie owego pouczenia w wezwaniu z dnia [...].08.2001 r. naruszyło wobec tego przepis art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że podstawę egzekwowania prawa stanowi jego znajomość, wobec czego organy administracyjne nie mogą wymagać od podmiotów prawnych stosowania norm prawnych, z którymi nie miały możliwości zapoznania się w odpowiedni sposób (m. in. wyrok z 16.05.1990r., SA/Kr 332/90, ONSA 1990/ 2-3/40). Podatnik nie może w związku z tym ponosić niekorzystnych konsekwencji wynikających z udzielenia mu przez organ nieprawidłowej informacji bądź też nieudzielenia jej w ogóle (wyrok z 23.05.1997r., SA/Lu 2249/95 ; wyrok z 11.04.1996r., SA/Wr 1931/95, "Glosa" 1997, nr 8, poz . 32 ) .
Ze względu na powyższe okoliczności Sąd stwierdził, że Prezes Głównego Urzędu Ceł, wydając przedmiotową decyzję, naruszył przepisy postępowania (art. 121 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu Celnego) w sposób mający istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ celny II instancji winien wziąć pod uwagę powyższe wywody.
Ponieważ skarga A. B. okazała się uzasadniona, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 c ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zmian.) orzekł o uchyleniu decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł .
W pkt. 2 wyroku Sąd na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądził na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Sąd nie rozstrzygnął w wyroku, zgodnie z przepisem art. 152 powyższej ustawy, w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana, gdyż było to zbędne ze względu na jej charakter prawny.
/-/ B. Koś /-/ M. Lorych - Olszanowska /-/ T. Geremek

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI