I SA/Po 440/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające zwolnienia z egzekucji zajętych pojazdów, uznając brak przesłanek ważnego interesu zobowiązanego.
Spółka wniosła o zwolnienie z egzekucji zajętych pojazdów, argumentując to trudną sytuacją finansową spowodowaną szkodami od byłych pracowników, uniewinnieniem od przestępstwa skarbowego oraz zgłoszeniem pojazdów do statystyk MON. Organy egzekucyjne odmówiły zwolnienia, uznając, że przedstawione okoliczności nie spełniają przesłanek ważnego interesu zobowiązanego, a zwolnienie mogłoby uniemożliwić zaspokojenie należności Skarbu Państwa. WSA w Poznaniu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Sprawa dotyczyła skargi spółki P. H. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające zwolnienia z egzekucji administracyjnej 16 pojazdów. Spółka wniosła o zwolnienie z egzekucji, powołując się na trudną sytuację finansową wynikającą ze szkód wyrządzonych przez byłych pracowników (potwierdzoną wyrokami sądowymi), uniewinnienie od przestępstwa skarbowego oraz zgłoszenie pojazdów do statystyk Ministerstwa Obrony Narodowej, co miało sugerować potencjalny obowiązek przekazania ich na cele obronne. Organy egzekucyjne uznały, że uniewinnienie od przestępstwa skarbowego nie ma bezpośredniego wpływu na sprawę podatkową, a zgłoszenie pojazdów do statystyk MON nie stanowiło przesłanki ważnego interesu zobowiązanego, zwłaszcza że nie nałożono świadczeń rzeczowych. Podkreślono, że zwolnienie z egzekucji nie może prowadzić do bezskuteczności egzekucji, a spółka nie wskazała alternatywnego majątku do zaspokojenia należności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo oceniły brak spełnienia przesłanek ważnego interesu zobowiązanego, a argumentacja spółki była powieleniem zarzutów z wcześniejszych postępowań.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zgłoszenie pojazdów do statystyk MON nie stanowiło przesłanki ważnego interesu zobowiązanego, a trudna sytuacja finansowa i uniewinnienie od przestępstwa skarbowego nie były wystarczające do zwolnienia z egzekucji, zwłaszcza gdy mogłoby to uniemożliwić zaspokojenie należności Skarbu Państwa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy egzekucyjne prawidłowo oceniły brak spełnienia przesłanek ważnego interesu zobowiązanego. Uniewinnienie od przestępstwa skarbowego nie miało wpływu na sprawę podatkową. Zgłoszenie do MON nie skutkowało nałożeniem świadczeń rzeczowych ani nie czyniło stacji paliw infrastrukturą krytyczną. Zwolnienie z egzekucji nie może prowadzić do bezskuteczności egzekucji, a spółka nie wskazała alternatywnego majątku. Ryzyko gospodarcze jest wpisane w prowadzenie działalności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (33)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.e.a. art. 13 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.e.a. art. 1a § pkt 21
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 18
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 38 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 126
Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych
u.o.o. art. 628 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o Obronie Ojczyzny
u.s.p. art. 30 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej
u.s.p. art. 30 § ust. 2
Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej
u.s.p. art. 56
Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej
u.s.p. art. 57
Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej
u.s.p. art. 58
Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 sierpnia 2004 r. w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju § § 14 ust. 1
k.k.s. art. 56 § § 1
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 61 § § 1
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 62 § § 2
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 7 § § 2
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 6 § § 2
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 38 § § 2 pkt 1
Kodeks karny skarbowy
Konstytucja art. 45
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Trudna sytuacja finansowa spółki spowodowana szkodami od byłych pracowników. Uniewinnienie M. T. od popełnienia przestępstwa skarbowego. Zgłoszenie zajętych pojazdów do statystyk Ministerstwa Obrony Narodowej jako przesłanka ważnego interesu zobowiązanego. Naruszenie przepisów k.p.a. przez organy egzekucyjne, w tym brak wyczerpującego uzasadnienia i zaniechanie prowadzenia postępowania dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
Organ działa zatem w tego rodzaju sprawach w ramach tzw. uznania administracyjnego. Pozytywną przesłanką skorzystania przez organ z uprawnienia zawartego w art. 13 § 1 u.p.e.a. jest [...] stwierdzenie istnienia po stronie dłużnika "ważnego interesu". Zobowiązany musi wykazać nie tylko argumenty przemawiające za zwolnieniem z egzekucji określonych składników majątkowych, lecz także wykazać, że możliwe jest prowadzenie egzekucji i uzyskanie egzekwowanych należności z innych jego składników majątkowych. Ryzyko gospodarcze towarzyszy każdej działalności gospodarczej.
Skład orzekający
Izabela Kucznerowicz
przewodniczący
Barbara Rennert
sędzia
Robert Talaga
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek \"ważnego interesu zobowiązanego\" w kontekście zwolnienia z egzekucji administracyjnej, zwłaszcza gdy skarżący powołuje się na trudną sytuację finansową, uniewinnienie od przestępstwa skarbowego lub zgłoszenie mienia na cele obronne."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji spółki i interpretacji przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Uznaniowy charakter decyzji organu egzekucyjnego ogranicza możliwość stosowania orzeczenia jako ścisłego precedensu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje, jak sądy interpretują pojęcie "ważnego interesu zobowiązanego" w kontekście egzekucji administracyjnej, co jest istotne dla przedsiębiorców. Argumentacja spółki dotycząca obronności kraju dodaje jej pewnego kontekstu.
“Czy zgłoszenie pojazdów do MON chroni przed egzekucją podatkową? WSA rozwiewa wątpliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Po 440/23 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2023-09-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-06-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Barbara Rennert Izabela Kucznerowicz /przewodniczący/ Robert Talaga /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2022 poz 479 art. 13 § 1 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j. Sentencja Dnia 21 września 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rennert Asesor sądowy WSA Robert Talaga (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 września 2023 r. sprawy ze skargi P. H. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 2 maja 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z egzekucji składników majątkowych zobowiązanego oddala skargę. Uzasadnienie Dnia 24.03.2022 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie własnych tytułów wykonawczych, o numerach: [...], [...], [...], [...] dokonał zajęcia pojazdów (15 szt.), należących do spółki T. M.: naczepy ciężarowej D. [...], rok produkcji 2005, nr rej. [...], naczepy ciężarowej G. , rok produkcji 1989, nr rej. [...], naczepy ciężarowej H. , rok produkcji 1978, nr rej. [...], naczepy ciężarowej K. , rok produkcji 1991, nr rej. [...], naczepy ciężarowej K. , rok produkcji 2008, nr rej. [...], naczepy ciężarowej S. , rok produkcji 2010, nr rej. [...], naczepy ciężarowej S. rok produkcji 2010, nr rej. [...], samochodu ciężarowego M., rok produkcji 1988, nr rej. [...] samochodu ciężarowego S. , rok produkcji 1986, nr rej. [...], samochodu ciężarowego T. , rok produkcji 2005, nr rej. [...], ciągnika samochodowego V. , rok produkcji 2005, nr rej. [...], ciągnika samochodowego V. , rok produkcji 2006, nr rejestracyjny [...], ciągnika samochodowego V. , rok produkcji 2009, nr rej. [...], ciągnika samochodowego V. , rok produkcji 2010, nr rej. [...], samochodu osobowego P. rok produkcji 2006, nr rej. [...] Dnia 8.07.2022 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego [...] na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...] i [...], dokonał zajęcia samochodu ciężarowego V. , rok produkcji 2000, nr rej. [...] Dnia 21 grudnia 2022 r. P. H. wniosło o wstrzymanie, wykonania decyzji podatkowej z 27 kwietnia 2015 r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej [...] z 22 maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług. Jednocześnie, zobowiązana wskazała, że na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w [...] Wydział Karny z dnia 18 października 2021 r., sygn. akt [...] M. T. został uniewinniony od popełnienia przestępstwa skarbowego z art. 56 § 1 w zb. z art. 61 § 1 w zb. z art. 62 § 2 w zw. z art. 7 § 2 w zw. z art. 6 § 2 w zw. z art. 38 § 2 pkt 1 w zw. z art. 9 § 3 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 654), co potwierdziło niewinność osób działających w imieniu wnioskodawcy oraz bezpodstawność wykonania przedmiotowej decyzji organu podatkowego. Zobowiązana zauważyła, że mienie stanowiące przedmiot egzekucji komorniczej, tj. stacja paliw, olej napędowy, cysterny i ciągniki siodłowe zostały zgłoszone do statystyk Ministerstwa Obrony N., zgodnie z obowiązkiem wynikającym z treści art. 30 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 459 z późn. zm.). Strona stwierdziła, że istnieje realne ryzyko przekazania zajętych ruchomości na cele obronne, czy też obowiązek oddania do używania posiadanych nieruchomości i rzeczy ruchomych na cele obrony państwa albo zwalczania klęsk żywiołowych, likwidacji ich skutków oraz zarządzania kryzysowego, stosownie do wymogów art. 628 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o Obronie Ojczyzny (t.j. Dz. U. poz. 2305 z późn. zm.). W ocenie zobowiązanej, spółka znajduje się w nadzwyczajnej sytuacji w związku z wyrządzeniem jej przez byłych pracowników szkody finansowej na kwotę kilku milionów złotych, o czym świadczą wyroki sądowe. W efekcie spółka wniosła o rozważenie zawieszenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego oraz o wyłączenie spod egzekucji stacji paliw, oleju napędowego, cystern i ciągników siodłowych, zgłoszonych do statystyk Ministerstwa Obrony N., a także pozostałego mienia objętego czynnościami egzekucyjnymi. Postanowieniem z 19 stycznia 2023 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] odmówił zawieszenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z 23 marca 2023 r. nr [...] Dyrektora Izby Skarbowej utrzymał w mocy powyższe postanowienie. Pismem z 18 stycznia 2023 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] wezwał zobowiązaną do uzupełnienia wniosku z 21 grudnia 2022 r., poprzez złożenie wyjaśnień co do treści żądania dotyczącego wyłączenia składników majątku spółki spod egzekucji (przewidzianego w przepisie art. 38 § 1 u.p.e.a.). Pismem z 6 lutego 2023 r. spółka podtrzymała swój wniosek o "wyłączenie spod egzekucji składników majątkowych", zgłoszonych do MON. W piśmie tym wymieniła 8 zbiorników na paliwa i 12 pojazdów zajętych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. Do tego pisma załączyła kopię sprawozdania rocznego PM-1 o pojazdach i maszynach, sporządzonego za 2022 r., kierowanego do WKU w [...]. W sprawozdaniu tym zostało ujętych łącznie 15 pojazdów, w tym: 14 pojazdów zajętych przez tut. organ egzekucyjny oraz 1 pojazd (samochód ciężarowy P. , rok produkcji 1997, nr rej. [...]), który nie został zajęty. Organ egzekucyjny w konsekwencji zakwalifikował pismo zobowiązanej z 21 grudnia 2023 r. jako wniosek o zwolnienie spod egzekucji składników majątkowych złożony w trybie art. 13 § 1 u.p.e.a. Postanowieniem z 21 lutego 2023 r., nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] odmówił wszczęcia postępowania odnośnie do części wniosku dotyczącej składników majątku nie będących przedmiotem zajęcia organu egzekucyjnego w postaci: stacji paliw (w tym zbiorników na paliwa, dystrybutorów i magazynów), oleju napędowego oraz samochodu ciężarowego P., rok produkcji 1997, nr rejestracyjny [...], które nie zostały zajęte w postępowaniu egzekucyjnym, prowadzonym przeciwko spółce. Postanowieniem z 20 marca 2023 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] odmówił zwolnienia z egzekucji stanowiących własność zobowiązanej pojazdów: 1. naczepy ciężarowej D. [...], rok produkcji 2005, nr rej. [...], 2. naczepy ciężarowej G., rok produkcji 1989, nr rej. [...], 3. naczepy ciężarowej H., rok produkcji 1978, nr rej. [...], 4. naczepy ciężarowej K. , rok produkcji 1991, nr rej. [...], 5. naczepy ciężarowej K. , rok produkcji 2008, nr rej. [...], 6. naczepy ciężarowej S., rok produkcji 2010, nr rej. [...], 7. naczepy ciężarowej S. rok produkcji 2010, nr rej. [...], 8. samochodu ciężarowego M. , rok produkcji 1988, nr rej. [...], 9. samochodu ciężarowego S., rok produkcji 1986, nr rej. [...], 10. samochodu ciężarowego T., rok produkcji 2005,nr rej. [...], 11. ciągnika samochodowego V. , rok produkcji 2005, nr rej. [...], 12. ciągnika samochodowego V. , rok produkcji 2006, nr rej. [...], 13. ciągnika samochodowego V. , rok produkcji 2009, nr rej. [...], 14. ciągnika samochodowego V. , rok produkcji 2010, nr rej. [...], 15. samochodu osobowego P. , rok produkcji 2006, nr rej. [...], 16. samochodu osobowego V. , rok produkcji 2000, nr rej. [...] W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że uniewinnienie M. T. od przestępstwa skarbowego nie wywierało bezpośredniego wpływu na wynik sprawy podatkowej, zakończonej decyzją nr [...] z 27.04.2015r. W wyroku o sygn. akt [...] z dnia 18 października 2021 r. sąd nie rozstrzygał jakiejkolwiek sprawy podatkowej, a jedynie orzekł o zwolnieniu M. T. z odpowiedzialności karnej. Natomiast postanowieniem nr [...] z 2.03.2023 r. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił uchylenia ostatecznej decyzji DIAS w [...] nr [...] z 27.04.2015 r. w postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania podatkowego, dotyczącego ww. decyzji z 27.04.2015 r., które pozostaje w mocy i podlega wykonaniu. W ocenie organu zgłoszenie zajętych pojazdów do statystyk Ministerstwa Obrony N. (poprzez wykazanie ich w sprawozdaniu PM-1) nie było również okolicznością potwierdzającą "ważny interes zobowiązanego". Samo złożenie sprawozdania dla celów statystycznych nie oznaczało, że wykazane w nim ruchomości bądź nieruchomości zostaną wykorzystane na rzecz obronności kraju. Zgodnie z informacją uzyskaną od Wojskowego Centrum Rekrutacji w [...], na Państwa stację paliw w [...] nie zostały nałożone świadczenia rzeczowe, o których mowa w ustawie o obronie Ojczyzny. Stacja ta nie należy do infrastruktury krytycznej, dlatego też - nie ma istotnego znaczenia dla obronności kraju. Natomiast, zgłoszenie ruchomości w sprawozdaniu PM-1 nie wiąże się z żadnymi konsekwencjami, zarówno dla składników majątkowych objętych tym sprawozdaniem, jak i dla ich właściciela. Trudna sytuacja Spółki, spowodowana wyrządzeniem milionowych szkód przez byłych pracowników nie może być przesłanką do odstąpienia od egzekucji z zajętych składników Spółki, czy też od egzekucji w ogóle. W odpowiedzi na wezwanie z 18.01.2023 r. spółka nie wskazała alternatywnego środka egzekucyjnego, tzn. takiego, z którego - przy założeniu odstąpienia od egzekucji z zajętych pojazdów - można zaspokoić należności, dochodzone na podstawie ww. tytułów wykonawczych. Wartość zajętych pojazdów stanowi ok. 5,5 % wysokości tego zadłużenia. Zwolnienie zajętych pojazdów spod egzekucji, a co za tym idzie odstąpienie od egzekucji z tych pojazdów, przy jednoczesnym braku możliwości zaspokojenia dochodzonych należności, poprzez skierowanie egzekucji do innego składnika majątku (mimo mojej prośby, nie wskazaliście Państwo takiego majątku), uniemożliwiłoby zaspokojenie (chociażby w części) zadłużenia Spółki wobec Skarbu Państwa, a to oznaczałoby działanie na szkodę wierzyciela. Oceniając przedstawione przez Państwa okoliczności, które miałyby stanowić o ważnym interesie zobowiązanego uznałem, W ocenie organu egzekucyjnego przesłanka (ważnego interesu zobowiązanego), o której mowa w art. 13 § 1 u.p.e.a., nie została spełniona w przedstawionych okolicznościach sprawy. Dlatego postanowiłem o odmowie zwolnienia z egzekucji pojazdów zajętych w postępowaniu egzekucyjnym, prowadzonym wobec Spółki. W dniu 29 marca 2023 r. spółka wniosła zażalenie zaskarżając w całości na postanowienie o odmowie zwolnienia spod egzekucji ww. zajętych składników majątkowych. Postanowieniem z 2 maja 2023 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 20 marca 2023 r. nr [...] W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił stanowisko i argumentację organu I instancji. Pismem z dnia 22 maja 2022 roku P. H. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z 2 maja 2023 r. zobowiązana zaskarżyła w całości, zarzucając jednocześnie naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 138 § 1 pkt. 1 poprzez jego zastosowanie i art. 138 § 2 poprzez jego niezastosowanie w związku z art. 144 oraz art. 8 k.p.a., poprzez błędne utrzymanie w mocy postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z 20 marca 2023 r. i niedostrzeżenie naruszenia przez organ I instancji przepisu art. 13 u.p.e.a., poprzez negatywne rozpatrzenie wniosku zobowiązanego pomimo istnienia przesłanek do pozytywnego jego rozpatrzenia, podczas gdy w ocenie skarżącej i wbrew twierdzeniom organu I i II instancji zostały spełnione przesłanki do zwolnienia z egzekucji składników majątkowych (pojazdów) zajętych przez organ egzekucyjny w postępowaniu egzekucyjnym; 2. art. 13 § 1, art. 1a pkt 21 w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez błędne uznanie, że słusznie organ I instancji odmówił zwolnienia spod egzekucji składników majątkowych (pojazdów) zobowiązanego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy wskazują, że zostały spełnione obiektywne przesłanki do zwolnienia spod egzekucji tych składników majątkowych, w postaci zaistnienia ważnego interesu zobowiązanego, niezasadnie pominięte przez organ I instancji, tj.: - trudna sytuacja finansowa skarżącej w związku z wyrządzeniem spółce przez byłych jej pracowników szkody finansowej na kwotę kilku milionów złotych (fakt ten potwierdził m.in. Sąd Rejonowy [...] w wyroku z dnia 7 sierpnia 2020 r., sygn. akt [...] oraz Sąd Okręgowy [...] w wyroku z dnia 13 kwietnia 2021 r. sygn. akt [...] w których skazano byłego pracownika spółki za przestępstwa związane z ubytkiem paliw na stacji w [...] oraz specjalistyczna ekspertyza P. Sp. z o.o. w [...]); - uniewinnienie M. T. od popełnienia przestępstwa skarbowego z art. 56 § 1 k.k.s. w zb. z art. 61 § 1 k.k.s. w zb. z art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 7 § 2 k.k.s. w zw. z ar. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 38 § 2 pkt 1 k.k.s., co potwierdza nie tylko niewinność osób działających w imieniu skarżącego, ale także zasadność zwolnienia spod egzekucji składników majątkowych zobowiązanego; - doniosły charakter przeznaczenia zajętych przez organ składników majątkowych zobowiązanego zgłoszonych do statystyk MON, w myśl obowiązku wynikającego z treści art. 30 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 ustawy 1. statystyce publicznej, w obliczu obecnej sytuacji za granicą i kryzysu energetycznego, w której istnieje realne ryzyko żądania przez MON przekazania ruchomości spółki na cele obronne, czy też może zostać nałożony obowiązek oddania do używania posiadanych nieruchomości 2. rzeczy ruchomych na cele przygotowania obrony państwa albo zwalczania klęsk żywiołowych, likwidacji ich skutków oraz zarządzania kryzysowego, stosownie do wymogów art. 628 ust. 1 ustawy o Obronie ojczyzny; 3. art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez niezasadne utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji z dnia 20 marca 2023 r., co doprowadziło do nierespektowania przepisów k.p.a., zaniechania prowadzenia postępowania dowodowego, przy uwzględnieniu słusznego interesu strony, co było spowodowane pominięciem istotnych okoliczności towarzyszących, wskazanych powyżej; 4. art. 11 k.p.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 45 Konstytucji, poprzez sporządzenie uzasadnienia postanowienia w sposób nieodpowiadający wymogom k.p.a., tj. poprzez niewyjaśnienie podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia (organ ograniczył się wyłącznie do przytoczenia treści zapisów poszczególnych aktów prawnych) oraz poprzez niewystarczające ustosunkowanie się do podniesionych przez skarżącą argumentów, co skutkowało prowadzeniem postępowania sprzecznie z zasadą pogłębiania zaufania i przekonywania. Mając na uwadze powyższe, zobowiązana wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracyjnej [...] z 2 maja 2023 r. i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 20 marca 2023 r. w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Skarżąca wniosła również o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi zobowiązana podniosła tożsame argumenty do tych, które przedstawiła dotychczas w postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j.: Dz. U. z 2022 roku, poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z treści zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 roku, poz. 1634.), dalej zwanej "p.p.s.a.", wynika, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala. Przy tym na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpoznawanej sprawie podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowej stanowi art. 13 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2022 r. poz. 479 ze zm.): u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny, na wniosek zobowiązanego i ze względu na ważny jego interes, może zwolnić, na czas oznaczony lub nieoznaczony, z egzekucji w całości lub w części określone składniki majątkowe zobowiązanego. Przez zwolnienie spod egzekucji należy zaś rozumieć niepodejmowanie lub odstąpienie od egzekucji z całości lub części składników majątkowych zobowiązanego - art. 1a pkt 21 ustawy. W oceni Sądu organ egzekucyjny wyjaśnił zakres zastosowania wskazanego przepisu wskazując, że regulacja zawarta w art. 13 § 1 u.p.e.a. stanowi dodatkowy środek ochrony na wypadek, gdyby zaistniały nadzwyczajne okoliczności, a przewidziane w wymienionej ustawie gwarancje w postaci przepisów przewidujących wyłączenia i ograniczenia egzekucji z poszczególnych składników majątkowych zobowiązanego, okazały się niewystarczające w danej sytuacji. Wprowadza po stronie organu prawo, a nie obowiązek zastosowania ulgi w postaci czasowego lub bezterminowego zwolnienia spod egzekucji części lub całości składników majątkowych dłużnika. Organ działa zatem w tego rodzaju sprawach w ramach tzw. uznania administracyjnego, co oznacza, że nawet w przypadku potwierdzenia, że spełnione są pozytywne przesłanki zwolnienia spod egzekucji, ma prawo odmówić zastosowania ulgi. Pozytywną przesłanką skorzystania przez organ z uprawnienia zawartego w art. 13 § 1 u.p.e.a. jest, jak już wskazano, stwierdzenie istnienia po stronie dłużnika "ważnego interesu". Zobowiązany musi wykazać nie tylko argumenty przemawiające za zwolnieniem z egzekucji określonych składników majątkowych, lecz także wykazać, że możliwe jest prowadzenie egzekucji i uzyskanie egzekwowanych należności z innych jego składników majątkowych. Wiąże się to z tym, że art. 13 § 1 u.p.e.a. ma na celu ochronę interesów zarówno zobowiązanego, jak i wierzyciela. Uwzględnienie wniosku o zwolnienie z egzekucji nie może prowadzić do bezskuteczności egzekucji. Zwolnienie spod egzekucji składników majątkowych należących do zobowiązanego może nastąpić wyłącznie w przypadku kumulatywnego zaistnienia trzech przesłanek: zobowiązany musi złożyć wniosek, uzyskać na zwolnienie zgodę wierzyciela oraz za zwolnieniem musi przemawiać ważny interes zobowiązanego. Rozstrzygnięcie w sprawie zwolnienia z egzekucji w trybie tego przepisu ma charakter uznaniowy, co oznacza, że nawet stwierdzenie przesłanek do zastosowania zwolnienia z egzekucji nie zobowiązuje organu do wydania rozstrzygnięcia na korzyść wnioskodawcy. W przedmiotowej sprawie, pismem z 21 grudnia 2022 r. zobowiązana spółka złożyła m.in. wniosek o zwolnienie z egzekucji składników majątkowych (pojazdów) zajętych przez organ egzekucyjny w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], a następnie Dyrektor Izby Skarbowej odmówili zwolnienia z egzekucji ww. składników majątkowych. W rozpoznawanej sprawie zarówno we wniosku o zwolnienie spod egzekucji, jak i w zażaleniu zobowiązana spółka nie wskazała innego majątku, do którego można by skierować egzekucję, stanowiącego alternatywę dla dokonanych zajęć ruchomości (pojazdów). Cała argumentacja przedstawiona przez zobowiązaną spółkę w toku niniejszego postępowania sprowadza się do powtórzenia tych samych zarzutów, które strona podnosiła już w innych postępowaniach administracyjnych. W ocenie Sądu należy zgodzić się z organami egzekucyjnymi, że uniewinnienie M. T. od przestępstwa skarbowego w wyroku o sygn. akt [...] z dnia 18 października 2021 r. nie wywiera bezpośredniego wpływu na wynik sprawy podatkowej, zakończonej decyzją z 27 kwietnia 2015r. nr [...] W tym przypadku sąd nie rozstrzygał bowiem żadnej sprawy podatkowej, a jedynie orzekł o tym, że M. T. nie ponosi odpowiedzialności karnej. Okolicznością, która potwierdzałaby wystąpienie ważnego interesu zobowiązanego nie jest również, wbrew twierdzeniom zobowiązanej, zgłoszenie zajętych pojazdów do statystyk Ministerstwa Obrony N.. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy dnia 13 marca 2023 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] uzyskał informację z Wojskowego Centrum Rekrutacji [...], że na stację paliw (w tym zbiorniki na paliwa, dystrybutory i magazyny, olej napędowy) nie zostały nałożone świadczenia rzeczowe w myśl ustawy o Obronie ojczyzny oraz Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 sierpnia 2004 r. w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju (Dz.U. z 2004 r. nr 181, poz. 1872 z późn. zm.). W odpowiedzi tej wskazano również, że stacja paliw stanowiąca własność skarżącej nie została ujęta w sprawozdaniu PM-1 i nie należy do infrastruktury krytycznej, więc nie ma istotnego znaczenia dla obronności kraju. Zgłoszenie ruchomości w sprawozdaniu PM-1 nie wiąże się natomiast z żadnymi konsekwencjami dla składników majątkowych objętych tym sprawozdaniem jak i dla ich właściciela. Jedynie podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym, odmowa podania danych lub przekazanie danych po upływie wyznaczonego terminu, może skutkować konsekwencjami karnymi (art. 56 - 58 ustawy o statystyce publicznej). Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika też, że na wniosek Szefa WCR w [...] Wójt Gminy [...] wydał decyzje administracyjne o przeznaczeniu na cele świadczeń 7 pojazdów należących do spółki. W wyniku wydania tych decyzji, pojazdy, które zostały przeznaczone na cele świadczeń rzeczowych nie stały się własnością Ministerstwa Obrony N.. Pozostają własnością zobowiązanej i mogą być przedmiotem sprzedaży - również sprzedaży dokonanej w trybie egzekucji administracyjnej. Sprzedaż egzekucyjna rzeczy ruchomych przeznaczonych na cele świadczeń nie ma wpływu na obronność kraju. Po stronie posiadacza ruchomości powstaje jedynie obowiązek poinformowania organu, który wydał decyzję, o zbyciu przedmiotu świadczenia lub innej zmianie tytułu własności, bądź o zmianie jego przeznaczenia, nie później niż w ciągu trzech dni od tej zmiany (§ 14 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 sierpnia 2004 r., w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju). Odnośnie okoliczności związanej z trudną sytuacją finansową spółki, spowodowaną według zobowiązanej wyrządzeniem milionowych szkód przez byłych pracowników, że organy egzekucyjne trafnie uznały, że nie stanowi ona przesłanki do odstąpienia od egzekucji z zajętych składników majątkowych, czy też od egzekucji w ogóle. Należało zatem zgodzić się ze stanowiskiem, iż w toku prowadzonego postępowania zobowiązana nie wykazała wystąpienia ważnego interesu, przemawiającego za zwolnieniem spod egzekucji zajętych ruchomości. Z informacji przekazanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] wynika, że zadłużenie zobowiązanej wynosiło na dzień 20 marca 2023 r. [...] zł. Wartość zajętych pojazdów stanowił zatem niewielką część wysokości tego zadłużenia. Słusznie zatem organ egzekucyjny zauważyły, że zwolnienie zajętych pojazdów spod egzekucji, a co za tym idzie odstąpienie od egzekucji z tych pojazdów, przy jednoczesnym braku możliwości zaspokojenia dochodzonych należności, poprzez skierowanie egzekucji do innego składnika majątku uniemożliwiłoby zaspokojenie, chociażby w części zadłużenia wobec Skarbu Państwa, a to oznaczałoby działanie na szkodę wierzyciela i byłoby sprzeczne z celem egzekucji. Ponadto ryzyko gospodarcze towarzyszy każdej działalności gospodarczej. Przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą w zależności od jej rodzaju, musi liczyć się z takim ryzykiem i tak prowadzić działalność, aby element ryzyka w największym stopniu eliminować lub ograniczać skutki zdarzeń lub okoliczności dla przedsiębiorcy niekorzystnych (wyrok WSA w Poznaniu z 11 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Po 755/15). Organ drugiej instancji wyjaśnił również zobowiązanej m.in. to, że Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z 2 marca 2023 r. nr [...], po wznowieniu postępowania odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej [...] z 27 kwietnia 2015 r. nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej [...] z 22 maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od listopada 2011 roku do sierpnia 2012 roku. W ocenie Sądu organy egzekucyjne nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego, wyjaśniając zobowiązanej w sposób wyczerpujący kwestie istotne dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. W sposób prawidłowy zostało równie sporządzone prawidłowo sporządzone uzasadnienie faktyczne i prawne. Organy administracji nie naruszyły swoim działaniem obowiązujących przepisów, a przedstawiona przez zobowiązaną argumentacja, polegająca na powieleniu po raz kolejny tych samych zarzutów, stanowiła jedynie nietrafioną linię obrony. Mając na uwadze stan prawny i faktyczny sprawy, Dyrektor Izby Skarbowej wnosi o oddalenie skargi. Wobec stwierdzenia bezzasadności zarzutów skarżącej a także niedopatrzenia się przez Sąd z urzędu uchybień w zaskarżonej decyzji, wniesiona skarga zgodnie z art. 151 P.p.s.a. podlegała oddaleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI