I SA/Po 419/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd umorzył postępowanie w sprawie skargi G. R. na postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia, po stwierdzeniu śmierci skarżącej, uznając, że przedmiot postępowania dotyczy ściśle praw osobistych zmarłej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu umorzył postępowanie w sprawie skargi G. R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Powodem umorzenia była śmierć skarżącej, stwierdzona na podstawie aktu zgonu. Sąd uznał, że przedmiot postępowania, dotyczący kwestii proceduralnej uchybienia terminu, odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając skargę G. R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w P. z dnia 29 kwietnia 2024 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia, postanowił umorzyć postępowanie. Decyzja ta została podjęta po tym, jak Sąd otrzymał informację o śmierci skarżącej, która nastąpiła 3 stycznia 2025 r. Sąd powołał się na art. 124 § 3 oraz art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Zgodnie z tymi przepisami, postępowanie nie jest zawieszane, a może zostać umorzone, jeśli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Sąd podkreślił, że kwestia stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia jest sprawą proceduralną, ściśle związaną z osobistą sytuacją skarżącej, która nie przechodzi na następców prawnych. W związku z tym, dalsze prowadzenie postępowania uznano za bezprzedmiotowe. Doręczenie postanowienia pełnomocnikowi skarżącej nastąpiło na podstawie art. 43 zd. drugie p.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, postępowanie podlega umorzeniu, jeśli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kwestia stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia jest sprawą proceduralną, ściśle związaną z osobistą sytuacją skarżącej, która nie przechodzi na następców prawnych, co uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
umorzono
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 124 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Nie zawiesza się postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.
p.p.s.a. art. 161 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
p.p.s.a. art. 16 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umorzenie postępowania z przyczyn wskazanych w art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a. następuję wyłącznie w przypadku, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności związanych ściśle ze sferą praw i obowiązków osobistych określonego podmiotu.
p.p.s.a. art. 43 § zd. drugie
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Doręczenie odpisu postanowienia pełnomocnikowi skarżącej następuje na podstawie odpowiednio stosowanego w tej sprawie art. 43 zd. drugie p.p.s.a.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Śmierć strony, której przedmiot postępowania dotyczy wyłącznie praw i obowiązków ściśle z nią związanych, skutkuje umorzeniem postępowania.
Godne uwagi sformułowania
przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego nie występuje generalna zasada następstwa prawnego w odniesieniu do praw i obowiązków regulowanych normami prawa administracyjnego
Skład orzekający
Waldemar Inerowicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w przypadku śmierci strony, gdy przedmiot sprawy dotyczy praw osobistych."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, gdzie przedmiot postępowania jest ściśle związany z osobą zmarłego, a nie przechodzi na spadkobierców.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą skutków śmierci strony w postępowaniu administracyjnosądowym, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Śmierć strony a postępowanie sądowe: kiedy sprawa staje się bezprzedmiotowa?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Po 419/24 - Postanowienie WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2025-03-18 Data wpływu 2024-06-26 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Waldemar Inerowicz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Umorzenie postępowania Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Umorzono postępowanie Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 16 § 2, art. 43 zd. drugie, art. 124 § 3, art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Waldemar Inerowicz po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w P. z dnia 29 kwietnia 2024 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: umorzyć postępowanie. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 12 listopada 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę skarżącej G. R. na wskazane w sentencji postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia 29 kwietnia 2024 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Pismem z dnia 27 stycznia 2025 r. pełnomocnik skarżącej ustanowiony z urzędu złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego wyroku. Opinia została doręczona na adres skarżącej podany w skardze. W dniu 6 lutego 2025 r. nastąpił zwrot przesyłki do Sądu, z adnotacją doręczyciela: "Adresat zmarł" (koperta, druk ZPO – k. [...] akt sąd.). Na zarządzenie sędziego sprawozdawcy Urząd Stanu Cywilnego w [...] przy piśmie z dnia 21 lutego 2025 r. nadesłał odpis skrócony aktu zgonu skarżącej, zmarłej w dniu 3 stycznia 2025 r. (k. [...] akt sąd.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Stosownie do art. 124 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. – w skrócie: "p.p.s.a."), nie zawiesza się postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym (art. 161 § 2 p.p.s.a.). Umorzenie postępowania z przyczyn wskazanych w art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a. następuję wyłącznie w przypadku, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności związanych ściśle ze sferą praw i obowiązków osobistych określonego podmiotu (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Romańska Marta, Knysiak-Molczyk Hanna, Woś Tadeusz, 2011, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, W., (wydanie IV), ISBN: 978-83-7620-594-6). Przy czym przez pojęcie "praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego" należy rozumieć takie prawa i obowiązki, które odnoszą się do określonych interesów konkretnej osoby ze względu na jej indywidualną sytuację, czyli tych, które nie przechodzą na następców prawnych, bowiem są związane wyłącznie z określoną osobą (por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Kr 343/08). Wypada zauważyć, że w prawie administracyjnym nie występuje generalna zasada następstwa prawnego w odniesieniu do praw i obowiązków regulowanych normami tego prawa. Niemniej jednak stosunek następstwa prawnego może wynikać wprost z przepisów ustawy (por. szerzej. S. Babiarz, Następstwo prawne spadkobierców w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (wybrane zagadnienia), POP 2006, nr 3, s. 211 i n.). Podkreślić należy, że mogą występować bowiem takie sytuacje, gdy określone prawa lub obowiązki (w szczególności o charakterze cywilnoprawnym), wynikające z decyzji administracyjnej, mogą wiązać się ze sferą prawną innego podmiotu (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Romańska Marta, Knysiak-Molczyk Hanna, W. T.). W niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie dotyczy stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia, a więc kwestii proceduralnej. Nie może budzić wątpliwości, że będąca przedmiotem niniejszego postępowania sprawa dotyczy ściśle sfery praw i obowiązków osobistych skarżącej, która zmarła. W tej sytuacji procesowej, wobec śmierci skarżącej, Sąd uznał, że dalsze prowadzenie postępowania sądowego stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a. Doręczenie odpisu niniejszego postanowienia pełnomocnikowi skarżącej następuje na podstawie odpowiednio stosowanego w tej sprawie art. 43 zd. drugie p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI