Orzeczenie · 2025-09-11

I SA/Po 407/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2025-09-11
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowyodszkodowaniezwolnienie podatkowerzeczywista szkodautracone korzyściugoda sądowaakcjeinterpretacja podatkowaprawo cywilne

Sprawa dotyczyła indywidualnej interpretacji podatkowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych, w zakresie zwolnienia z opodatkowania kwoty odszkodowania. Skarżący, S. K., zawarł umowę o świadczenie usług doradczych i został powołany na członka zarządu spółki, z programem motywacyjnym przewidującym nabycie akcji po preferencyjnej cenie. Spółka odmówiła mu możliwości realizacji tego prawa, co skutkowało sporem i zawarciem ugody mediacyjnej, na mocy której spółka zobowiązała się do zapłaty odszkodowania równego "rzeczywistej wartości utraconego majątku". Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał to odszkodowanie za utracone korzyści, podlegające opodatkowaniu, argumentując, że nie nastąpiło uszczuplenie majątku skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd uznał, że skarżący poniósł rzeczywistą stratę majątkową w postaci utraty ekspektatywy nabycia akcji po preferencyjnej cenie, a wypłacone odszkodowanie miało na celu naprawienie tej straty, a nie rekompensatę utraconych korzyści. W związku z tym, odszkodowanie to korzysta ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sąd zasądził również od Dyrektora KIS na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zwolnienia podatkowego odszkodowań za utratę majątku, w szczególności w kontekście utraty ekspektatywy nabycia akcji lub innych praw majątkowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy odszkodowanie jest ustalane na podstawie ugody sądowej i nie dotyczy utraconych korzyści, a rzeczywistej straty majątkowej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy odszkodowanie wypłacone z tytułu niemożności nabycia akcji na podstawie ugody sądowej, ustalone jako "rzeczywista wartość utraconego majątku", korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, odszkodowanie to korzysta ze zwolnienia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący poniósł rzeczywistą stratę majątkową w postaci utraty ekspektatywy nabycia akcji po preferencyjnej cenie, a wypłacone odszkodowanie miało na celu naprawienie tej straty, a nie rekompensatę utraconych korzyści. W związku z tym, odszkodowanie to podlega zwolnieniu z opodatkowania.

Czy naruszenie przez organ podatkowy art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej (zasada zaufania do organów) miało istotny wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ pominął analizę ekspektatywy prawa, co doprowadziło do błędnej wykładni przepisów.

Uzasadnienie

Sąd uznał zarzut naruszenia zasady zaufania za zasadny, ponieważ organ interpretacyjny pominął kluczową kwestię ekspektatywy prawa, co skutkowało błędną wykładnią przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i doprowadziło do nieprawidłowego rozstrzygnięcia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona interpretacja indywidualna została uchylona w całości.

Przepisy (12)

Główne

u.p.d.o.f. art. 21 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wolne od podatku dochodowego są inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą lub dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

u.p.d.o.f. art. 21 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Zastosowanie zwolnienia do odszkodowania za utratę majątku (nie nabycie akcji).

Pomocnicze

k.c. art. 361 § 1

Kodeks cywilny

Zakres odpowiedzialności odszkodowawczej.

k.c. art. 361 § 2

Kodeks cywilny

Naprawienie szkody obejmuje straty (damnum emergens) i korzyści (lucrum cessans).

o.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd.

p.p.s.a. art. 146 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie zaskarżonej interpretacji.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia zaskarżonej interpretacji.

p.p.s.a. art. 153

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie organu interpretacyjnego wykładnią sądu.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania.

rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1

Określenie wysokości opłat za czynności radców prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odszkodowanie za niemożność nabycia akcji stanowi rzeczywistą stratę majątkową, a nie utracone korzyści. • Utrata ekspektatywy nabycia akcji po preferencyjnej cenie jest szkodą majątkową. • Odszkodowanie ustalone jako "rzeczywista wartość utraconego majątku" na podstawie ugody sądowej korzysta ze zwolnienia podatkowego.

Odrzucone argumenty

Odszkodowanie stanowi utracone korzyści, ponieważ nie nastąpiło uszczuplenie majątku skarżącego. • Niewykonanie zobowiązania przez spółkę nie jest przesłanką do uznania rzeczywistej szkody w majątku.

Godne uwagi sformułowania

rzeczywista wartość utraconego majątku, tj. majątku jaki realnie skarżący stracił nie dokonując zbycia przysługujących mu udziałów • nie występował w ramach roszczeń odszkodowawczych o wypłatę utraconych korzyści, tzn. najwyższej możliwej do uzyskania ceny sprzedaży akcji • ekspektatywa nabycia lub objęcia akcji po preferencyjnej cenie • nie nastąpiło bowiem wymagane w przypadku szkody rzeczywistej pomniejszenie majątku poprzez utratę, zniszczenie lub uszkodzenie już posiadanych określonych składników majątku albo obniżenie ich wartości

Skład orzekający

Katarzyna Wolna-Kubicka

przewodniczący

Małgorzata Bejgerowska

sprawozdawca

Waldemar Inerowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zwolnienia podatkowego odszkodowań za utratę majątku, w szczególności w kontekście utraty ekspektatywy nabycia akcji lub innych praw majątkowych."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy odszkodowanie jest ustalane na podstawie ugody sądowej i nie dotyczy utraconych korzyści, a rzeczywistej straty majątkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu interpretacji przepisów podatkowych w kontekście odszkodowań, a rozstrzygnięcie sądu jest korzystne dla podatników w specyficznych sytuacjach utraty majątku.

Odszkodowanie za nieotrzymane akcje: czy musisz zapłacić od niego podatek?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst