I SA/Po 357/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi była czynność Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Poznaniu z dnia 17 marca 2025 r. polegająca na wykreśleniu „B. P. O.” Sp. z o.o. z rejestru czynnych podatników VAT. Organ podatkowy podjął tę czynność na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT, wskazując na ryzyko wykorzystywania przez spółkę sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych, co potwierdziły wcześniejsze blokady rachunków bankowych. Spółka zarzuciła organowi naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że organ nie wykazał zamiaru wykorzystania sektora bankowego do wyłudzeń, opierając się jedynie na domysłach. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ podatkowy dysponował wystarczającymi dowodami i analizami (w tym danych z przepływów finansowych, deklaracji VAT i plików JPK), które uzasadniały przypuszczenie o udziale spółki w mechanizmie oszustwa VAT i zamiarze wykorzystania sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych. Sąd podkreślił, że czynność wykreślenia ma charakter materialno-techniczny i nie wymaga pełnego postępowania dowodowego, a ciężar udowodnienia braku zamiaru wyłudzeń spoczywa na podatniku w przypadku ubiegania się o przywrócenie rejestracji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanek wykreślenia z rejestru VAT w kontekście przeciwdziałania wyłudzeniom skarbowym, różnica między blokadą rachunku a wykreśleniem, charakter czynności materialno-technicznej.
Dotyczy specyficznej sytuacji wykorzystania sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych i przepisów antywyłudzeniowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ podatkowy dysponuje wystarczającymi informacjami i dowodami, aby uzasadnić wykreślenie podatnika z rejestru VAT na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT, wskazując na prowadzenie przez podatnika działań z zamiarem wykorzystania sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ podatkowy dysponował wystarczającymi dowodami i analizami, które uzasadniały przypuszczenie o udziale spółki w mechanizmie oszustwa VAT i zamiarze wykorzystania sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że analiza danych finansowych, przepływów na rachunkach bankowych, deklaracji VAT i plików JPK dostarczyła wystarczających podstaw do stwierdzenia uzasadnionego podejrzenia uczestnictwa spółki w mechanizmie oszustwa VAT i zamiaru wykorzystania sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych, co uzasadniało wykreślenie z rejestru VAT.
Czy blokada rachunku bankowego na podstawie art. 119zv § 1 Ordynacji podatkowej przesądza o istnieniu podstaw do automatycznego wykreślenia podatnika z rejestru VAT na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sama blokada rachunku bankowego nie upoważnia do automatycznego wykreślenia podatnika z rejestru VAT. Przesłanki do blokady i wykreślenia są odmienne, a dla wykreślenia wymagane jest wykazanie prowadzenia działań z zamiarem wyłudzeń.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że przepis art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT wymaga posiadania informacji wskazujących na prowadzenie działań z zamiarem wykorzystania działalności banków do celów wyłudzeń skarbowych, co jest węższym ujęciem niż przesłanki do zastosowania blokady rachunku.
Czy czynność materialno-techniczna wykreślenia z rejestru VAT wymaga przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego i wydania decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, czynność wykreślenia z rejestru VAT ma charakter materialno-techniczny i nie wymaga przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego ani wydania decyzji. Wystarczające jest posiadanie przez organ informacji i analiz uzasadniających wykreślenie.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę NSA I FPS 3/23, wskazując, że czynność wykreślenia nie jest objęta normami postępowania podatkowego, a dla jej dokonania wystarczające jest posiadanie informacji wskazujących na uzasadnione przypuszczenie udziału podatnika w oszustwach podatkowych.
Przepisy (10)
Główne
u.p.t.u. art. 96 § ust. 9 pkt 5
Ustawa o podatku od towarów i usług
Naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z urzędu podatnika z rejestru jako podatnika VAT bez konieczności zawiadamiania o tym podatnika, jeżeli posiadane informacje wskazują na prowadzenie przez podatnika działań z zamiarem wykorzystania działalności banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi.
o.p. art. 119zg § pkt 1, 8 i 9
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Definicje związane z przeciwdziałaniem wykorzystywaniu sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych, w tym pojęcie podmiotu kwalifikowanego i wskaźnika ryzyka.
o.p. art. 119zv § § 1 i 3 pkt 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Podstawa prawna blokady rachunku podmiotu kwalifikowanego i przekazywania informacji o blokadzie.
o.p. art. 119zw § § 1 i 3 pkt 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Podstawa prawna przedłużenia blokady rachunku podmiotu kwalifikowanego i przekazywania informacji o przedłużeniu.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądowej nad czynnościami z zakresu administracji publicznej.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 96 § ust. 9j
Ustawa o podatku od towarów i usług
Ciężar udowodnienia prowadzenia działalności gospodarczej bez zamiaru wykorzystania działalności banków do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi został przerzucony na podatnika w przypadku ubiegania się o przywrócenie rejestracji.
o.p. art. 207
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Zasada wydawania decyzji w następstwie przeprowadzonego postępowania podatkowego.
o.p. art. 210 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Wymogi formalne decyzji podatkowej, w tym uzasadnienie.
p.p.s.a. art. 134
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi jako bezzasadnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ podatkowy dysponował wystarczającymi dowodami i analizami wskazującymi na uzasadnione podejrzenie uczestnictwa spółki w mechanizmie oszustwa VAT i zamiaru wykorzystania sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych.
Odrzucone argumenty
Organ podatkowy nie wykazał zamiaru wykorzystania sektora bankowego do wyłudzeń, opierając się jedynie na domysłach i przypuszczeniach. • Blokada rachunku bankowego nie przesądza o istnieniu podstaw do automatycznego wykreślenia z rejestru VAT. • Czynność wykreślenia wymagała przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego i wydania decyzji.
Godne uwagi sformułowania
czynność wykreślenia podatnika z rejestru podatników podatku od towarów i usług nie jest objęta normami postępowania podatkowego • analiza ryzyka jest sporządzana [...] z których nie wynika, aby analiza ryzyka opierała się na ocenie dowodów zebranych od podmiotu kwalifikowanego • sam fakt żądania przez Szefa KAS blokady rachunków podmiotu kwalifikowanego [...] nie upoważnia do automatycznego wykreślenia takiego podatnika z rejestru podatników • ciężar udowodnienia prowadzenia działalności gospodarczej bez zamiaru wykorzystania działalności banków do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi został przerzucony na podatnika
Skład orzekający
Waldemar Inerowicz
przewodniczący
Katarzyna Nikodem
członek
Małgorzata Bejgerowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wykreślenia z rejestru VAT w kontekście przeciwdziałania wyłudzeniom skarbowym, różnica między blokadą rachunku a wykreśleniem, charakter czynności materialno-technicznej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wykorzystania sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych i przepisów antywyłudzeniowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia walki z wyłudzeniami VAT i wykorzystania mechanizmów antywyłudzeniowych, co jest istotne dla przedsiębiorców i prawników. Pokazuje, jak organy skarbowe mogą reagować na ryzyko oszustw.
“Wykreślenie z rejestru VAT: Kiedy analiza ryzyka wystarczy do działania organów?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.