I SA/Po 349/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka Z. J. zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego o zwolnienie spod zajęcia zabezpieczającego środków pieniężnych niezbędnych na wypłatę wynagrodzeń pracownikom, ekwiwalentów za urlop, zaliczek na PIT oraz składek na ubezpieczenie społeczne. Organ I instancji odmówił, wskazując, że zajęcie zabezpieczające jest jedynym skutecznym środkiem i że ważny interes spółki musi być w korelacji z interesem wierzyciela. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając naruszenie art. 13 § 1 w zw. z art. 81 § 4 i § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) poprzez nieuzasadnioną odmowę zwolnienia środków. WSA w Poznaniu, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu I instancji. Sąd uznał, że organy egzekucyjne naruszyły zasady postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 8, 11, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a. Sąd podkreślił, że art. 13 § 1 u.p.e.a. wymaga łącznego zaistnienia dwóch przesłanek: wniosku zobowiązanego i jego ważnego interesu. Organy skupiły się na interesie wierzyciela i braku alternatywnych sposobów zabezpieczenia, ignorując kluczową przesłankę ważnego interesu zobowiązanego, jakim jest wypłata wynagrodzeń pracownikom. Sąd wskazał, że możliwość zwolnienia z egzekucji na podstawie art. 13 § 1 u.p.e.a. ma charakter fakultatywny, ale odmowa musi być starannie uzasadniona i oparta na prawidłowo ustalonym stanie faktycznym. Ponownie rozpoznając sprawę, organ I instancji ma uwzględnić ocenę prawną sądu i skupić się na przesłance ważnego interesu zobowiązanego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 13 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w kontekście zwolnienia spod zajęcia zabezpieczającego środków przeznaczonych na wynagrodzenia pracowników. Podkreślenie prymatu ważnego interesu zobowiązanego nad interesem wierzyciela w takich sytuacjach.
Dotyczy sytuacji, gdy organ egzekucyjny odmawia zwolnienia środków przeznaczonych na wynagrodzenia, a spółka nie wskazuje innych sposobów zabezpieczenia. Orzeczenie podkreśla obowiązek wnikliwego zbadania przesłanki ważnego interesu zobowiązanego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organy egzekucyjne prawidłowo odmówiły zwolnienia spod zajęcia zabezpieczającego środków pieniężnych przeznaczonych na bieżące wynagrodzenia za pracę, biorąc pod uwagę przesłankę ważnego interesu zobowiązanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy egzekucyjne nie zbadały wystarczająco przesłanki ważnego interesu zobowiązanego, skupiając się nadmiernie na interesie wierzyciela i braku alternatywnych sposobów zabezpieczenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy egzekucyjne naruszyły art. 13 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie badając wnikliwie ważnego interesu zobowiązanego (wypłata wynagrodzeń), a jedynie interes wierzyciela. Odmowa zwolnienia musi być starannie uzasadniona i oparta na prawidłowo ustalonym stanie faktycznym.
Czy organ egzekucyjny może odmówić zwolnienia spod zajęcia zabezpieczającego środków przeznaczonych na wynagrodzenia, jeśli spółka nie wskazała innych skutecznych sposobów zabezpieczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Może, ale odmowa musi być poprzedzona wnikliwym zbadaniem ważnego interesu zobowiązanego, a nie tylko skupieniem się na interesie wierzyciela.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 13 § 1 u.p.e.a. nakazuje uwzględnić ważny interes zobowiązanego, a niekoniecznie musi on być relatywizowany z interesem wierzyciela. Skuteczność egzekucji nie może być nadrzędna wobec ochrony zobowiązanego.
Przepisy (20)
Główne
u.p.e.a. art. 13 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zwolnienie spod egzekucji składników majątkowych wymaga łącznego zaistnienia dwóch przesłanek: złożenia wniosku przez zobowiązanego oraz wystąpienia ważnego interesu zobowiązanego. Decyzja o zwolnieniu ma charakter fakultatywny, ale odmowa musi być starannie uzasadniona.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 81 § 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 81 § 5
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umożliwia rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym.
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego aktu.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego aktu i poprzedzającego go aktu.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o kosztach.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów.
p.p.s.a. art. 205 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 15 § 1
Podstawa do ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1
Podstawa do ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 13 § 1 u.p.e.a. poprzez nieuzasadnioną odmowę zwolnienia spod zajęcia zabezpieczającego środków pieniężnych przeznaczonych na bieżące wynagrodzenia za pracę. • Organy egzekucyjne nie zbadały wystarczająco przesłanki ważnego interesu zobowiązanego, skupiając się na interesie wierzyciela. • Nieuprawnione uznanie, że spółka nie ma podstaw prawnych do żądania zwolnienia środków z rachunku depozytowego organu egzekucyjnego. • Naruszenie granic uznania administracyjnego i dowolne orzeczenie w sprawie zwolnienia spod zajęcia zabezpieczającego środków pieniężnych przeznaczonych na bieżące wynagrodzenia za pracę.
Godne uwagi sformułowania
ważny interes spółki musi pozostać w korelacji z interesem wierzyciela • zajęcie zabezpieczające na rachunku bankowym pozostaje jedynym skutecznym środkiem zabezpieczającym • Organy muszą mieć na uwadze nie tylko interes zobowiązanego, ale także interes społeczny. • regulacja zawarta w art. 13 § 1 u.p.e.a. stanowi dodatkowy środek ochrony na wypadek, gdyby zaistniały nadzwyczajne okoliczności • organ egzekucyjny miałby prawo odmówić przedmiotowego zwolnienia, albowiem decyzja o zwolnieniu z egzekucji określonego składnika majątkowego ma charakter "fakultatywny" • granice obowiązków organu wyznaczają normy prawne zawarte w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego: art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3. • Priorytetem jest tu ważny interes zobowiązanego i nie musi on być relatywizowany z niczyim innym interesem.
Skład orzekający
Katarzyna Nikodem
przewodniczący sprawozdawca
Katarzyna Wolna-Kubicka
członek
Waldemar Inerowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 13 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w kontekście zwolnienia spod zajęcia zabezpieczającego środków przeznaczonych na wynagrodzenia pracowników. Podkreślenie prymatu ważnego interesu zobowiązanego nad interesem wierzyciela w takich sytuacjach."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy organ egzekucyjny odmawia zwolnienia środków przeznaczonych na wynagrodzenia, a spółka nie wskazuje innych sposobów zabezpieczenia. Orzeczenie podkreśla obowiązek wnikliwego zbadania przesłanki ważnego interesu zobowiązanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa pracownika do otrzymania wynagrodzenia, nawet w sytuacji postępowania egzekucyjnego wobec pracodawcy. Pokazuje, jak sądy chronią podstawowe interesy jednostek w starciu z aparatem państwowym.
“Czy pracownicy mogą stracić pensję przez błędy pracodawcy w postępowaniu egzekucyjnym? Sąd administracyjny odpowiada!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.