I SA/PO 329/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2025-09-04
NSApodatkoweŚredniawsa
wartość celnacłoVATimportkursy waluttaryfa celnaUnijny Kodeks CelnyOrdynacja podatkowaPrawo celnepostępowanie celne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę spółki R. Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą określenia wysokości kwot cła i podatku VAT, uznając zasadność zakwestionowania zadeklarowanej przez spółkę wartości celnej importowanych kurtek.

Sprawa dotyczyła kwestionowania przez organy celne zadeklarowanej przez R. Sp. z o.o. wartości celnej importowanych kurtek damskich. Organy uznały, że cena była rażąco niska w porównaniu do cen rynkowych i danych statystycznych, co uzasadniało zastosowanie metody "ostatniej szansy" do ustalenia wartości celnej. Spółka zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, domagając się ustalenia wartości celnej na podstawie metody transakcyjnej. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając argumentację organów za zasadną i potwierdzając prawidłowość zastosowania metody "ostatniej szansy" oraz opinii biegłego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę R. Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej określenia wysokości cła i podatku VAT, a w pozostałej części utrzymała ją w mocy. Spór dotyczył ustalenia wartości celnej importowanych przez spółkę kurtek damskich. Organy celne zakwestionowały zadeklarowaną przez spółkę wartość transakcyjną, uznając ją za rażąco niską w porównaniu do cen podobnych towarów dostępnych na rynku i w bazach danych. W związku z tym zastosowano metodę "ostatniej szansy" do ustalenia wartości celnej, opierając się m.in. na opinii biegłego. Spółka zarzuciła organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, domagając się ustalenia wartości celnej na podstawie metody transakcyjnej. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo zakwestionowały zadeklarowaną wartość transakcyjną i zasadnie zastosowały metodę "ostatniej szansy". Sąd uznał, że spółka nie przedstawiła wystarczających dowodów na potwierdzenie "stokowego" charakteru towaru i jego niskiej jakości, a opinia biegłego była rzetelna. W konsekwencji, sąd uznał zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, organy celne mogą zakwestionować zadeklarowaną wartość transakcyjną, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do jej niskiej wysokości w porównaniu do cen towarów podobnych, nawet jeśli dokumenty transakcyjne wydają się poprawne formalnie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy celne mają prawo zakwestionować zadeklarowaną wartość transakcyjną, gdy jest ona rażąco niska w porównaniu do cen rynkowych i danych statystycznych (np. EUROSTAT, bazy danych). W takich przypadkach, po wezwaniu importera do przedstawienia dodatkowych informacji, które nie rozwieją wątpliwości, organy mogą zastosować zastępcze metody ustalania wartości celnej, w tym metodę "ostatniej szansy". Kluczowe jest wykazanie przez importera, że niska cena wynika z uzasadnionych przyczyn (np. towar "stokowy", niskiej jakości), co w tej sprawie nie zostało wystarczająco udowodnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (26)

Główne

t. j.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dz.U.UE.L 2015 nr 343 poz 558 art. 140 § ust. 1 i 2

Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2015/2447 z dnia 24 listopada 2015 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania niektórych przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiającego unijny kodeks celny

UKC art. 70 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

UKC art. 74 § ust. 2 lit. a) do d), art. 74 ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

UKC art. 74 § ust. 2 lit. a) do d), art. 74 ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

Konstytucja RP

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

Dz.U. 2025 poz 111

Dz.U.UE.L 2015 nr 343 poz 558

Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1

Dz.U. 2024 poz 935

Dz.U. 2024 poz 1373

Dz.U. 1997 nr 78 poz 483

Pomocnicze

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 123 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 180

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 190

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

UKC art. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo celne art. 1

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo Celne

t. j. art. 73 § ust. 1 pkt 1 i pkt 2

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo Celne

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy celne miały uzasadnione wątpliwości co do zadeklarowanej, niskiej wartości celnej importowanych kurtek. Zastosowanie metody "ostatniej szansy" było prawidłowe w sytuacji braku możliwości zastosowania innych metod ustalania wartości celnej. Opinia biegłego była rzetelna i stanowiła wystarczający materiał dowodowy. Spółka nie przedstawiła wystarczających dowodów na potwierdzenie "stokowego" charakteru towaru i jego niskiej jakości.

Odrzucone argumenty

Zadeklarowana wartość transakcyjna powinna zostać przyjęta jako podstawa ustalenia wartości celnej. Organy celne naruszyły przepisy postępowania, w tym art. 191 o.p. (dowolna ocena dowodów) i art. 188 o.p. (nieuwzględnienie wniosku o opinię uzupełniającą). Zastosowanie metody "ostatniej szansy" było nieuzasadnione. Oświadczenie o "stokowym" charakterze towaru było wystarczające do obrony zadeklarowanej wartości.

Godne uwagi sformułowania

uzasadnione wątpliwości co do zadeklarowanej wartości celnej metoda "ostatniej szansy" "stokowy" charakter towaru dowolna, a nie swobodna, ocena materiału dowodowego wartość transakcyjna stanowiła całkowitą, faktycznie zapłaconą lub należną sumę

Skład orzekający

Małgorzata Bejgerowska

przewodniczący sprawozdawca

Katarzyna Wolna – Kubicka

sędzia

Katarzyna Nikodem

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości celnej w przypadku importu towarów o zaniżonej deklarowanej wartości, stosowanie metody \"ostatniej szansy\", ciężar dowodu spoczywający na importerze w zakresie uzasadnienia niskiej ceny."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego przypadku importu odzieży, ale zasady dotyczące ustalania wartości celnej i dowodzenia jej zasadności mają szersze zastosowanie w sprawach celnych i podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów ustalania wartości celnej i podatku VAT przy imporcie towarów, co jest istotne dla przedsiębiorców. Pokazuje, jak organy celne weryfikują ceny i jakie dowody są potrzebne do obrony zadeklarowanej wartości.

Czy niska cena importowanych kurtek była podejrzana? Sąd wyjaśnia, kiedy organy celne mogą zakwestionować wartość towaru.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 329/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-09-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-05-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Małgorzata Bejgerowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 111
art. 120 , art. 122 , art. 123 § 1 , art. 180, art. 187 § 1, art. 190 i art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U.UE.L 2015 nr 343 poz 558 art. 140 ust. 1 i 2,
Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2015/2447 z dnia 24 listopada 2015 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania niektórych  przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiającego unijny kodeks celny
Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1 art. 1, art. 70 ust. 1, art. 74 ust. 2 lit. a) do d), art. 74 ust. 3 ,
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 § 1, art. 134 § 1, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 1373
art. 1, art. 73 ust. 1 pkt 1 i pkt 2
Ustawa z dnia 19 marca 2004 r.  Prawo Celne (t. j.)
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Wolna – Kubicka Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Protokolant st. sekr. sąd. Marta Ziewińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi R. Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 19 marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości kwot cła i podatku od towarów i usług należnych do zapłaty oddala skargę.
Uzasadnienie
1. Zaskarżoną decyzją z dnia 19 marca 2025 r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił decyzję Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego w P., nr [...], z dnia 10 grudnia 2024 r. w części rozstrzygnięcia dotyczącego wysokości kwot cła i podatku od towarów i usług należnych do zapłaty i w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy. W pozostałej zaś części, tj. w zakresie stwierdzenia powstania długu celnego w dniu 10 sierpnia 2022 r. utrzymał decyzję organu I instancji w mocy.
1.1. Z akt sprawy wynika, że w dniu 9 sierpnia 2022 r. do organu celnego zostało wysłane przez R. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej jako: "spółka", "podatnik" oraz "skarżąca") zgłoszenie do procedury dopuszczenia do obrotu towaru, który ujęto w 8 pozycjach zgłoszenia celnego. Organ celny I instancji przeprowadził weryfikację powyższego zgłoszenia, polegającą na jego kontroli i załączonych dokumentów oraz rewizji celnej, w wyniku której zakwestionowano zadeklarowaną wartość celną towaru ujętego w pozycji 1, tj. 3.870 sztuk kurtek damskich z tkaniny 100% poliester. Wątpliwości wzbudziła niska cena powyższego towaru, która wynosiła [...] USD za 1 kurtkę, tj. 55,83 zł/szt. Organ I instancji porównując wartość kurtek z wartością celną towarów znajdujących się w "Bazie informacji służących do weryfikacji wiarygodności wartości celnej towarów tekstylnych i obuwia", stwierdził, że cena kurtek objętych przedmiotowym zgłoszeniem jest znacznie niższa od najniższych cen kurtek zadeklarowanych do tego samego kodu Taryfy Celnej, na podobnym poziomie handlu, importowanych w zbliżonym czasie z [...] do kraju i wynosiła 123,33 zł, czyli była kilkukrotnie wyższa. Przeanalizowano również dane udostępnione przez EUROSTAT za okres od kwietnia do czerwca 2022 r. i stwierdzono, że wartość kurtek w przedmiotowym zgłoszeniu celnym stanowi 57% najniższej wartości spośród uzyskanych danych z innych krajów Unii Europejskiej. Porównano także zadeklarowaną wartość kurtek z ceną kurtek damskich na rynku eksportera, posiłkując się danymi ze strony internetowej pod adresem: [...], gdzie ceny towarów - kurtek damskich, z poliestru, sprzedawanych w podobnych ilościach, w zbliżonym czasie - różniły się znacznie. Kurtka damska w zgłoszeniu celnym to 12,- USD, zaś na rynku zagranicznym wg powyższych danych od 18,- USD do 35,- USD. Pobrane zostały też dwie reprezentatywne próbki, a w dniu 27 sierpnia 2024 r. został powołany biegły do określenia m.in. wartości celnej importowanego towaru. W opinii wydanej w dniu 23 września 2024 r. w zakresie wyceny damskiej kurtki-płaszcza dla celów ustalenia wartości celnej rzeczoznawca ocenił poziom wykonania kurtki i jakość użytych surowców jako dobry. W celu ustalenia wartości kurtki na dzień 9 sierpnia 2022 r. rzeczoznawca skorzystał z danych uzyskanych w C. H. P. w [...] koło Ł. (jednego z największych w kraju, dokonując "rozeznania w wartościach handlowych podobnych kurtek-płaszczy w 2022 r. na rynku detalicznym w kraju". Z udostępnionych mu dokumentów przez 5 firm tam handlujących wynika, że ceny w roku 2022 kształtowały się pomiędzy 259,- zł, a 329,- zł, a różnica była uzależniona od poziomu wykonania i dodatków. Wszystkie kurtki, do których rzeczoznawca porównywał wycenianą kurtkę były importowane z zagranicy, podobnie wykonane, z takich samych lub zbliżonych surowców. Rzeczoznawca ostatecznie wskazał, że średnia cena detaliczna podobnych kurtek-płaszczy damskich w 2022 r. kształtowała się w granicach 300,- zł. Analizowane podobne kurtki były sprzedawane bezpośrednio przez importerów z zagranicy bez pośredników handlowych i ich marże, jak przeliczył biegły, kształtują się pomiędzy 100 % a 120%. Przy czym wysokość marży uzależniona jest od ilości importu - im większa ilość, tym mniejsza marża. Biegły zaznaczył również, że nie ma tabeli marż stosowanych w handlu detalicznym.
W dniu 10 sierpnia 2022 r. w toku weryfikacji zgłoszenia celnego stwierdzono usunięcie towaru spod dozoru celnego - brak towaru (wszystkich pozycji zgłoszenia) oraz środka przewozowego na miejscu przedstawienia. W związku z niewypełnieniem jednego z obowiązków przewidzianych w przepisach prawa celnego, dotyczących wprowadzania towarów nieunijnych na obszar celny Unii, tj. wobec usunięcia spod dozoru celnego towarów zgłoszonych do procedury dopuszczenia do obrotu zgodnie z dokumentem, MRN [...] z dnia 9 sierpnia 2022 r., Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego w P. decyzją z dnia 10 grudnia 2024 r. stwierdził powstanie długu celnego w dniu 10 sierpnia 2022 r. i określił jego kwotę w wysokości: 49 721 zł. Jednocześnie powiadomił dłużników o zaksięgowaniu powyższej kwoty długu celnego i stwierdził powstanie w dniu 10 sierpnia 2022 r. obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów usuniętych spod dozoru celnego. Kwotę podatku od towarów i usług określono na kwotę 109 029 zł. Organ I instancji po uzyskaniu wyjaśnień strony, uzasadnił powody zakwestionowania wartości transakcyjnej i przyczyny przyjęcia metody określonej w art. 74 ust. 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (dalej w skrócie: "UKC"), tzw. metody "ostatniej szansy" do ustalenia wartości celnej. Jednocześnie nie uwzględniono wniosku strony o sporządzenie opinii uzupełniającej, ponieważ do ustalenia wartości celnej metodą "ostatniej szansy" posłużono się opinią rzeczoznawcy posiadającego wymagane wiadomości specjalistyczne, który na podstawie reprezentatywnej próbki importowanego towaru, określił jego wartość na 300 zł brutto za 1 sztukę, a marżę stosowaną przez importerów z zagranicy na 100 % - 120%. Zatem ustaloną przez rzeczoznawcę wartość organ I instancji pomniejszył o marżę w wysokości 120%, cło w wysokości 12% oraz podatek od towarów i usług przyjmując stawkę 23%. W rezultacie wartość określona metodą "ostatniej szansy" dla kurtek wyniosła 99,- zł za sztukę, czyli dla 3.870 szt. – 383 130 zł. Wartość celna pozostałych towarów odpowiadających pozycjom 2 - 8 zgłoszenia celnego nie została zakwestionowana.
1.2. Od powyższej decyzji spółka wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów art. 70 ust. 1 UKC oraz art. 191, art. 188, art. 121, art. 123 i art. 125 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r., poz. 111 – dalej w skrócie; "o.p."). Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zdaniem spółki zarówno organ celny, jak i biegły nie wzięli pod uwagę ryzyka jakim obciążona jest spółka, zawierając umowę z dostawcą z zagranicznym, a mianowicie nawet jeśli towar nie będzie spełniał oczekiwań, będzie wadliwy lub nie dotrze do spółki, nie ma ona możliwości zareklamowania go, czy zwrotu. W opinii strony wartość celna powinna zostać ustalona na podstawie wartości transakcyjnej, dlatego zanegowała możliwość wykorzystania sporządzonej w przedmiotowej sprawie opinii biegłego. Za bezzasadne uznano odstąpienie od wcześniejszych metod ustalania wartości celnej w niniejszej sprawie, stosując metodę "ostatniej szansy". Spółka zarzuciła też, że organ I instancji nie uwzględnił jej żądania przeprowadzenia dowodu z opinii uzupełniającej, pomimo wykazania przez stronę, że powyższy dowód jest istotny dla sprawy.
1.3. Decyzją z dnia 19 marca 2025 r., powołaną na wstępie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej rozstrzygnięcia wysokości kwot cła i podatku od towarów i usług należnych do zapłaty i w tym zakresie orzekł w sposób merytoryczny, a w pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy podkreślił, że możliwość odmowy zastosowania metody wartości transakcyjnej może być skutkiem zakwestionowania wiarygodności (materialnej lub formalnej) informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, czy wynikać z braku odpowiednich dokumentów, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego. W jego ocenie zarówno stan faktyczny jak i przeprowadzona analiza materiału dowodowego, stanowiły podstawę do powzięcia przez organ celny uzasadnionych wątpliwości co do wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej, a co za tym idzie stanowiska strony, że zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość transakcyjna stanowiła faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 70 UKC. Dodatkowo organ II instancji zauważył, że w cenie spornego towar zakupiony, wg faktury handlowej nr [...] z dnia 15 lipca 2022 r., zawarte zostały również koszty transportu i ubezpieczenia. Ta okoliczność dodatkowo spotęgowała wątpliwości, co do tak niskiej wartości towaru, zwłaszcza, że w cenie tej muszą zawierać się przecież takie elementy jak chociażby wartość materiałów i surowców, pomijając już koszty projektowe, koszty robocizny, ale także zysk producenta oraz koszty i zysk eksportera. W tym kontekście dokumenty i wyjaśnienia przedstawione przez stronę na wezwanie organu I instancji, nie usunęły powstałych wątpliwości co do zadeklarowanej wartości kurtek, nawet jeśli importowany przez stronę towar ma charakter "stokowy", tj. pochodzi z wyprzedaży, jest drugiego gatunku, czy końcówką kolekcji. Odnosząc się do tej ostatniej okoliczności organ II instancji zwrócił uwagę, że strona importując towar o charakterze "stokowym", którego cena miałaby być zaniżona w stosunku do normalnej ceny towaru, winna była zabezpieczyć materiał dowodowy potwierdzający taki właśnie charakter towaru, czego nie uczyniła. Wobec powyższego złożenie oświadczenia o "stokowym" charakterze towaru nie może być w tym zakresie uznane za wystarczające i w pełni przekonujące. Taki sposób działania umożliwiałby bowiem obniżenie wartości transakcyjnej każdego towaru i wyłączenie możliwości zastosowania unormowania zawartego w art. 140 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2015/2447 z dnia 24 listopada 2015 r., ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania niektórych przepisów UKC (dalej w skrócie: "RW"). Organ odwoławczy zwrócił uwagę na fakt, że agent celny działający w imieniu spółki podczas pobrania "próbki reprezentatywnej" nie wniósł żadnych zastrzeżeń, co do jej jakości, bądź charakterystycznych, czy też typowych dla całej dostawy cech jakościowych. Potwierdzona została tym samym jej reprezentatywność dla pozostałych sprowadzonych niniejszym zgłoszeniem kurtek. Oceniając przekazaną próbkę, biegły nie wskazał jednak na jakiekolwiek elementy wpływające ujemnie na jej jakość, wprost przeciwnie - ocenił ją pod względem użytych surowców i poziomu wykonania pozytywnie, tj. jako towar niemający cech niskiej jakości. W związku z tym okoliczność ta nie wpłynęła na rozwianie wątpliwości co do zadeklarowanej wartości przedmiotowych kurtek, a wręcz przeciwnie, ustalenia biegłego potwierdziły tylko, że kurtki były towarem pełnowartościowym. Zdaniem organu II instancji bez wpływu na możliwość zakwestionowania ceny transakcyjnej pozostaje również w ocenie organu okoliczność dokonania w dniu 3 sierpnia 2022 r. płatności za importowany towar na rzecz sprzedawcy, czy uiszczenia zapłaty tytułem zabezpieczenia należności celnych i podatkowych. Kwestie te nie mają znaczenia, gdyż dokonane ustalenia poddały w wątpliwość to, czy wykazana cena, faktycznie zapłacona, była ceną obejmującą całkowitą płatność. Oceniając powody odstąpienia od kolejnych metod ustalania wartości celnej wskazanych w przepisach art. 74 ust. 2 lit. a) do d) UKC, organ odwoławczy nie dopatrzył się uchybienia po stronie organu I instancji i uznał za zasadne ustalenie wartości celnej metodą "ostatniej szansy", zgodnie z art. 74 ust.3 UKC. Odnosząc się do opinii biegłego P. O. ze S. W. P. w specjalności odzież i dziewiarstwo, nr uprawnienia [...], powołanego w niniejszej sprawie, nie stwierdzono podstaw do kwestionowania poczynionych ustaleń co do rodzaju ofert branych pod uwagę do porównania, klucza wyboru ofert przyjętych do końcowych ustaleń oraz wysokości przyjętej marży. Organ odwoławczy w konkluzji przyjął jednak najkorzystniejszą dla strony cenę z opinii rzeczoznawcy, tj. 259 zł, zamiast przyjętą przez organ I instancji uśrednioną cenę z pięciu wybranych ofert, powołując się na zasady określone w art. 141 RW i w tym zakresie uchylił decyzję organu I instancji. Odnosząc się z kolei do kwestii poniesienia straty finansowej przez spółkę wobec przedłużającego się postępowania, organ II instancji wskazał na sprzeczność w wywodach spółki, która z jednej strony podała, że sporny towar jest zgodny z aktualnie obowiązującymi trendami rynkowymi i sezonowymi preferencjami konsumentów, a następnie stwierdziła, że towar stanowi pozostałości z poprzednich kolekcji, z wyprzedaży, z tzw. "stoków", który w większości jest towarem niskiej jakości. Zdaniem organu odwoławczego, jeśli towar pochodził z wcześniejszych kolekcji, to już w momencie jego zakupu nie było pewności, że klienci będą zainteresowani jego kupnem.
2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na powyższą decyzję spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, zarzuciła:
a) naruszenie art. 70 ust. 1 UKC, poprzez jego niezastosowanie, które to naruszenie stanowiło naruszenie prawa materialnego w sytuacji, gdy istniały wystarczające przesłanki do zastosowania powyższego przepisu i określenia wartości celnej towarów na podstawie metody transakcyjnej;
b) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 191 o.p., poprzez niewystarczające zebranie, rozpatrzenie oraz dokonanie dowolnej, a nie swobodnej, oceny materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziło do uznania, że skarżąca importowała towar po rzekomo zaniżonej wartości w sytuacji, w której prawidłowa analiza materiału zgromadzonego w aktach sprawy, dokonana w sposób zgodny z zasadami logicznego rozumowania prowadzi do wniosku, iż właściwą wartością towarów na podstawie której powinno się obliczyć wartość cła i podatku od towarów i usług jest metoda transakcyjna, co z kolei prowadzi do wniosku, iż decyzja w obecnym kształcie winna być uchylona, z uwagi na błędne przyjęcie metody ostatniej szansy w miejsce metody wartości transakcyjnej;
c) naruszenie art. 188 o.p., poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji, gdy istniały wystarczające przesłanki do zastosowania powyższego przepisu, gdyż strona postępowania domagała się przeprowadzenia dowodu z opinii uzupełniającej biegłego, naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziło do uznania, że zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do wydania decyzji, w sytuacji, gdy wniosek strony postępowania o przeprowadzenie dowodu z opinii uzupełniającej biegłego był w pełni uzasadniony, gdyż biegły w sporządzonej opinii nie uwzględnił istotnych kwestii dotyczących działalności spółki, mających wpływ na cenę zakupu importowanego towaru.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz o zasądzenie kosztów procesowych, w tym kosztów zastępstwa.
W uzasadnieniu skargi spółka powołała się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 10 sierpnia 2004 r., o sygn. akt GSK 327/04, który uznał, że zasadnicze znaczenie dla ustalenia wartości celnej towarów ma wartość transakcyjna, a przepisy Kodeksu celnego odnoszą wartość transakcyjną do ceny rzeczywistej i ostatecznej. W opinii skarżącej organ celny, ustalając wartość celną towaru, zobowiązany był w pierwszej kolejności zastosować wartość transakcyjną, czyli cenę faktycznie zapłaconą lub należną za towar sprzedany do przywozu na obszar celny Unii Europejskiej. Spółka stoi na stanowisku, iż przedłożone przez nią dokumenty nie budziły żadnych zastrzeżeń i jasno wskazywały, że cena zapłacona przez spółkę była rynkowa, rzeczywista i odpowiadała warunkom transakcji. Zdaniem skarżącej spełniła ona wszelkie warunki prawne, w związku z czym organ nie miał podstaw do odstąpienia od przyjęcia wartości transakcyjnej towaru. Uznano, że organ celny dokonał w niniejszej sprawie dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, czym naruszył art. 191 o.p. Pominięto także obowiązek wynikający z art. 188 o.p., tj. organ nie uwzględnił żądania spółki do przeprowadzenia dowodu z opinii uzupełniającej, pomimo wykazania przez spółkę, że powyższy dowód jest istotny dla sprawy. W skardze zaznaczono, że spółka importuje towary będące "stokami odzieży", które zalegają na magazynach, pochodzą z nadprodukcji, są końcówkami serii i są jedynie dobrej jakości. Nie ma też możliwości reklamacji towaru, którego jest importerem, a nie jest hurtownikiem, stąd podważa zasadność porównywania przez biegłego cen spornego towaru z cenami hurtowymi, czy powoływania się na kolor kurtek.
Zdaniem spółki, wartość celna towarów winna zostać ustalana na podstawie wartości transakcyjnej (art. 70 ust. 1 UKC), gdyż spółka uiściła zapłatę kwot 48 297 zł oraz 96 571 zł tytułem zabezpieczenia oraz wszelkie należności celne i podatek od towarów i usług, zgodnie z żądaniem urzędu celnego.
2.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowy pogląd i argumentację w sprawie.
2.3. Podczas rozprawy w dniu 28 sierpnia 2025 r., pełnomocnik spółki oświadczył, że nie wie dlaczego spółka usunęła spod dozoru towar w dniu 10 sierpnia 2022 r., ale być może dlatego, że spółka potrzebowała środki zabezpieczone przez organ. Pełnomocnik skarżącej oświadczył również, że spółka nie powołała biegłego do zbadania spornego towaru, ponieważ przyjęła, że biegły powołany przez organ da rękojmię prawidłowej opinii.
Pełnomocnik organu podczas rozprawy powtórzył wnioski i motywy zawarte w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozważył, co następuje:
3. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sprawa została rozpoznana na rozprawie przez Sąd, który nie był związany wnioskiem strony o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Stosownie do przepisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - dalej w skrócie: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania. Zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Uznanie skargi za zasadną następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź uchybienia prawu materialnemu (art. 145 § 1 p.p.s.a.). W sytuacji braku powyższych uchybień, na podstawie art. 151 p.p.s.a., sąd oddala, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie. Badając zaskarżoną decyzję według opisanych powyżej kryteriów, Sąd nie stwierdził bowiem naruszeń prawa, które uzasadniałyby konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
3.1. Oś sporu w niniejszej sprawie koncentruje się wokół wartości celnej importowanego przez stronę towaru w postaci kurtek damskich. Organ I instancji zakwestionował cenę towaru, który zgłaszający umieścił w pozycji 1 zgłoszenia celnego nr MRN [...] z dnia 9 sierpnia 2022 r. Zadecydowało o tym porównanie ceny jednostkowej przedmiotowego towaru do wartości celnej podobnych towarów znajdujących się w "Bazie informacji służących do weryfikacji wiarygodności wartości celnej towarów tekstylnych i obuwia" oraz analiza danych udostępnionych przez EUROSTAT za okres kwiecień- czerwiec 2022 r., a także porównanie do cen podobnych kurtek na stronie internetowej [...] Dokonując powyższego porównania stwierdzono bowiem, że najniższa cena kurtek damskich importowanych na podobnym poziomie handlu zadeklarowanych do tego samego kodu Taryfy celnej wynosiła 123,33 zł za 1 kurtkę. Z kolei analiza danych z systemu EUROSTAT pokazała najniższe ceny towaru klasyfikowanego do tego samego kodu CN, importowanego z zagranicy do Unii Europejskiej (wybrane kraje), które w tym okresie kształtowały się następująco: C. : 16,81 EUR/kg, L.: 21.82 EUR/kg, N. : 16,87 EUR/kg, S. : 10,48 EUR/kg, W. : 11,72 EUR/kg. Mając zaś na uwadze wartość transakcyjną zadeklarowaną przez stronę w przedmiotowym zgłoszeniu celnym cena wyniosła: 28,36 zł/kg, czyli 5,96 EUR/kg. Dokonano także porównania zapisów na umowie (k. [...] akt), w której podano cenę jednostkową kurtki 12,- USD, z danymi wynikającymi ze strony internetowej [...], gdzie ceny za kurtki wykonane w 100% z poliestru, w porównywalnych ilościach i w zbliżonym okresie oferowane były w cenach 18,- USD do 35,- USD. Wobec powyższego organy celne powzięły, zdaniem Sądu, uzasadnione wątpliwości czy zadeklarowana wartość transakcyjna towaru stanowiła całkowitą, faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 70 UKC.
3.2. Stosownie do przepisu art. 70 ust. 1 UKC, zasadniczą podstawą wartości celnej towarów jest wartość transakcyjna, to jest cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Unii, w razie potrzeby skorygowana. Cena faktycznie zapłacona lub należna to całkowita płatność, która została lub ma zostać dokonana przez kupującego sprzedającemu lub przez kupującego stronie trzeciej na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności, które zostały lub mają zostać dokonane jako warunek sprzedaży przywożonych towarów. Z kolei zgodnie z art. 140 ust. 1 RW w przypadku, gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, o której mowa w art. 70 ust. 1 UKC, mogą one wezwać zgłaszającego do przedstawienia dodatkowych informacji. Przepis art. 140 ust. 2 RW stanowi z kolei, że jeśli wątpliwości nie zostaną rozwiane, organy celne mogą zdecydować, że wartość towarów nie może być ustalona zgodnie z art. 70 ust. 1 UKC.
W wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 16 czerwca 2016 r., w sprawie o sygn. C-291/15, odnoszącym się wprawdzie rozporządzenia nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks (RWKC), lecz zachowującym nadal aktualność, pomimo zmiany stanu prawnego, Trybunał stwierdził, że dopuszczalne jest stosowanie przez organy celne praktyki polegającej na ustalaniu wartości celnej przywożonych towarów na podstawie wartości transakcyjnej towarów podobnych, jeżeli zadeklarowana wartość transakcyjna została uznana za nienormalnie niską w porównaniu ze średnią statystyczną cen zakupu stosowanych w przywozie towarów podobnych, mimo że organy celne nie podważyły, ani nie zakwestionowały w inny sposób autentyczności faktury i świadectwa przelewu bankowego przedłożonych w celu wykazania ceny faktycznie zapłaconej za przywożone towary, przy czym importer nie przedstawił na żądanie organów celnych dodatkowych dowodów lub informacji w celu wykazania prawidłowości zgłoszonej wartości transakcyjnej. Organy celne mogą bowiem, celem ustalenia wartości celnej, odrzucić zadeklarowaną cenę przywiezionych towarów i zastosować podrzędne metody określania wartości celnej przywożonych towarów, a w szczególności cenę sprzedaży towarów podobnych, jeżeli utrzymują się ich wątpliwości dotyczące wartości transakcyjnej po zażądaniu przedstawienia wszelkich uzupełniających informacji i dokumentów oraz po zapewnieniu zainteresowanej osobie odpowiedniej możliwości przedstawienia jej stanowiska co do podstaw, na których opierają się te wątpliwości. W tym względzie, w okolicznościach gdy okazuje się, że zadeklarowana cena jest o ponad 50% niższa od statystycznej średniej ceny, należy stwierdzić, że taka różnica w cenie jest wystarczająca, by uzasadnić wątpliwości powzięte przez organ celny i odrzucenie przez niego zadeklarowanej wartości celnej danych towarów. Trybunał przypomniał, że z jego utrwalonego orzecznictwa wynika, iż przepisy prawa Unii Europejskiej dotyczące obliczania wartości celnej mają na celu ustanowienie sprawiedliwego, jednolitego i bezstronnego systemu, wykluczającego stosowanie arbitralnych lub fikcyjnych wartości celnych. Trybunał wyjaśnił, że o ile cena faktycznie zapłacona lub należna za towary stanowi co do zasady podstawę obliczenia wartości celnej, o tyle cena ta stanowi czynnik, który powinien w razie potrzeby być przedmiotem dostosowania, jeżeli operacja taka jest niezbędna w celu uniknięcia ustalenia arbitralnej lub fikcyjnej wartości celnej. Wartość transakcyjna powinna bowiem odzwierciedlać rzeczywistą wartość gospodarczą przywożonego towaru, a także uwzględniać ogół części składowych tego towaru, które mają wartość gospodarczą.
Pojęcie "uzasadnionych wątpliwości", czy zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę (art. 70 ust. 1 UKC), nie zostało w przepisach prawa zdefiniowane. Wątpliwość taka zachodzi jednak w sytuacji niskiej ceny towarów w porównaniu do ceny towarów podobnych. Jest to zatem zwrot niedookreślony, któremu właściwe znaczenie, w każdej konkretnej sprawie, nadaje organ celny na gruncie występującego w danej sprawie stanu faktycznego. Nie powstał bowiem jednolity wzorzec przesłanek wypełniających definicję "uzasadnionych wątpliwości" w tym zakresie. Stosownie do okoliczności każdego indywidualnego przypadku zgłaszający powinien przedstawić, czy ujawnić wszystkie dokumenty i informacje odnoszące się do towarów nieunijnych przeznaczonych do wprowadzenia na rynek Unii lub przeznaczonych do osobistego użytku lub konsumpcji na obszarze celnym Unii, niezbędne do przeprowadzenia procedury celnej, w tym do prawidłowego ustalenia ich wartości celnej.
3.3. Uwzględniając powyższe za niezasadne należało uznać stanowisko skarżącej, że organ nie wykazał podstaw do zakwestionowania wartości transakcyjnej towaru. Wbrew twierdzeniom strony, podstawa ta została wykazana w treści uzasadnień decyzji organów obu instancji, poprzez powołanie się nie tylko na dane pochodzące z baz informacji oraz porównanie do cen podobnych kurtek na stronie internetowej [...], ale przede wszystkim w oparciu o opinię z dnia 23 września 2024 r. w zakresie wyceny damskiej kurtki-płaszcza. Jak słusznie zwróciły uwagę organy obu instancji, w celu ustalenia wartości celnej, rzeczoznawca ocenił poziom wykonania kurtki i jakość użytych surowców jako dobry. W celu ustalenia wartości kurtki na dzień 9 sierpnia 2022 r. rzeczoznawca skorzystał z danych uzyskanych w C. H. P. w [...] koło Ł. (jednego z największych w kraju. Jak zaznaczył, dokonał "rozeznania w wartościach handlowych podobnych kurtek-płaszczy w 2022 r. na rynku detalicznym w kraju". Z udostępnionych dokumentów przez 5 firm tam handlujących wynika, że ceny w roku 2022 kształtowały się pomiędzy 259,- zł, a 329,- zł, a różnica była uzależniona od poziomu wykonania i dodatków. Wszystkie kurtki do których rzeczoznawca porównywał wycenianą kurtkę były importowane z zagranicy, podobnie wykonane, z takich samych lub zbliżonych surowców. Rzeczoznawca ostatecznie wskazał, że średnia cena detaliczna podobnych kurtek-płaszczy damskich w 2022 r. kształtowała się w granicach 300 zł, przy czym organ II instancji przyjął najniższą, czyli najkorzystniejszą dla strony cenę jako wyjściową z opinii rzeczoznawcy, tj. 259 zł. Biegły podał również, że analizowane przez niego podobne kurtki były sprzedawane bezpośrednio przez importerów z zagranicy bez pośredników handlowych i ich marże, jak przeliczył, kształtują się pomiędzy 100% a 120%. Przy czym wysokość marży uzależniona jest od ilości importu - im większa ilość tym mniejsza marża, ale nie ma tabeli marż stosowanych w handlu detalicznym. Opierając się na powyższych dowodach organ odwoławczy zasadnie pomniejszył ustaloną wartość o marżę w wysokości 120%, cło w wysokości 12% oraz podatek od towarów i usług ze stawką 23%. Zdaniem Sądu prawidłowa wartość określona metodą "ostatniej szansy" dla kurtek wyniosła 85,46 zł/szt., podczas gdy cena podana przez skarżącą to 55,83 zł/szt.
3.4. Strona skarżąca, wyjaśniając niską cenę towaru powoływała się na "stokowy" charakter transakcji i niską jakość. Sąd zauważa, że argumentacja w tym zakresie oparta jest jednak wyłącznie na oświadczeniu z dnia 29 września 2022 r. (k. [...] akt) prezesa spółki, który w odpowiedzi na wezwanie organu wskazał, że towar jaki skarżąca importuje z zagranicy to tzw. "stoki odzieży", pochodzi z wyprzedaży kolekcji z poprzednich lat, zbywanych w ilościach masowych. Przedmiotowe wyroby pod względem wykonania posiadają pewne mankamenty pozwalające je zaklasyfikować do drugiej jakości. Towary te w większości nie są należycie wykończone posiadają obniżone walory estetyczne. Towar przyjmowany jest na własne ryzyko, bez możliwości zwrotu, ponieważ ewentualne wady nie są podstawą do korekt i reklamacji. Wyjaśniono ponadto, że z zagranicznym kontrahentem B. H. G., który nie jest producentem towarów, współpracuje już od 2011 r.
Zdaniem Sądu powyższe oświadczenie o "stokowym" charakterze towaru nie mogło być uznane za wystarczające. Akceptacja takiej praktyki umożliwiłaby bowiem obniżanie dla potrzeb celnych wartości transakcyjnej każdego towaru i wyłączenie w każdym przypadku możliwości zastosowania unormowania zawartego w art. 140 RW. Tym samym ochrona rynku unijnego stałaby się fikcją. Skoro wartość transakcyjna ma bezpośredni wpływ na wysokość należności celnych, to u importera może pojawić się dążenie by wpłynąć na obniżenie tych należności poprzez obniżenie wartości towaru. Rzeczą importera w sytuacji importu towaru "stokowego" jest wykazanie takiego charakteru importowanego towaru wraz z przyczyną nabycia takiego charakteru przez towar. W niniejszej sprawie strona skarżąca poza wspomnianym oświadczeniem, podejmując w skardze polemikę w tym zakresie, nie przedłożyła jednak żadnych wiarygodnych dowodów, np. opinii biegłego, podważającej stanowisko organów.
Odnosząc się do wspomnianego oświadczenia z dnia 29 września 2022 r., w którym określono, że towar był "niskiej jakości". Sąd zauważa niekonsekwencję skarżącej w tym zakresie, albowiem w skardze na art. 14 podano, że "spółka importuje towary będące "stokami odzieży", które zalegają na magazynach, pochodzą z nadprodukcji, są końcówkami serii i są jedynie dobrej jakości". Z badania próbek importowanych towarów wynika, że był on także dobrej jakości – pozbawiony widocznych wad.
W ocenie Sądu w przypadku rażącego odbiegania wartości towaru od wartości towarów podobnych, ciężar wykazania przyczyn tego stanu rzeczy spoczywa na importerze. Jak trafnie podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych spółka kupując towar o charakterze "stokowym", posiadający, jak twierdzi, cenę wielokrotnie niższą od cen towarów podobnych przywożonych z zagranicy, winna była zgromadzić materiał dowodowy potwierdzający taki charakter towaru, czego nie uczyniła (por. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2025 r., o sygn. akt I GSK 1000/22 - treść powołanych w rozstrzygnięciu wyroków dostępna jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem: bazy CBOSA). Reasumując zdaniem Sądu, zdeklarowana przez skarżącą spółkę wartość transakcyjna towaru została w oparciu o dokonane ustalenia zasadnie zakwestionowana. Jak wynikało z badania próbek importowanych towarów poziom wykonania kurtki i jakość użytych surowców oceniono jako dobre, a zabezpieczona próbka nie budziła zastrzeżeń. Co więcej, brak było możliwości pobrania innych próbek, z uwagi na decyzję spółki o usunięciu towaru spod dozoru. Decyzja ta niosła za sobą ryzyko braku pozyskania kolejnego materiału do badania, czego konsekwencje mogą obciążać skarżącą.
Organy obu instancji trafnie wskazywały również, że zadeklarowana przez stronę skarżącą wartość towarów nie mogłaby racjonalnie obejmować wszystkich elementów gospodarczych związanych z importem, takich jak koszt transportu, czy ubezpieczenia. W niniejszej sprawie prawidłowo zastosowano regulacje z art. 140 ust. 1 i 2 RW, gdyż mając uzasadnione wątpliwości co do tego, czy zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, wystosował do strony skarżącej pisemne wezwanie, datowane na 5 września 2022 r. Organ wezwał stronę do przedstawienia dodatkowych informacji, które uwiarygodniłyby zadeklarowaną niską wartość celną towaru. W odpowiedzi strona przedłożyła skan oświadczenia eksportera chińskiego, że cena z faktury [...] w wysokości 55 109 USD jest płatnością ostateczną i niezmienną oraz bankowe potwierdzenie transakcji na kwotę 55 109 USD na rzecz [...] HK, z wyszczególnionym tytułem operacji: [...] (k. [...] akt). Jednakże dokumenty dotyczące dalszej odsprzedaży towaru nie zawierają informacji pozwalających na przyporządkowanie towaru do objętego spornym zgłoszeniem celnym. Również przedłożone przez chińskiego eksportera oświadczenie, że towar został rzeczywiście dostarczony importerowi po wskazanych w zgłoszeniu cenach, nie usunął wątpliwości organu celnego co do zadeklarowanej wartości celnej. Jak wspomniano spółka, kupując towar o charakterze "stokowym", posiadający jak twierdzi, cenę znacznie niższą od cen towarów podobnych przywożonych z zagranicy, powinna była zgromadzić materiał dowodowy potwierdzający taki charakter towaru, czego nie uczyniła. W aktach administracyjnych znajduje się umowa sprzedaży z dnia 7 lipca 2022 r. (k. [...] akt) obejmująca sporny towar, z której wynika wprawdzie, że jest to towar drugiej jakości i nie podlega zwrotowi, jednak zapis ten pozostaje w sprzeczności z treścią faktury z dnia 15 lipca 2022 r., w której wskazano, że jest to towar "stokowy", ale zaprzeczono, jakoby towar był bezzwrotny (k. [...] akt). Powyższa niezgodność, nawet jeśli jest omyłką pisarską, nie została wyjaśniona przez spółkę, a w konsekwencji brak jest potwierdzenia twierdzeń strony skarżącej o braku możliwości zwrotu towaru.
Ustalenie właściwej wartości celnej towaru było uzależnione od stwierdzenia uzasadnionych wątpliwości co do tego, czy zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, zgodnie z przepisem art. 70 ust. 1 UKC. Regulujący zastępcze metody ustalania wartości celnej przepis art. 74 UKC stanowi, w punkcie 1, że jeżeli wartość celna towarów nie może zostać ustalona na podstawie art. 70, ustala się ją, stosując kolejno procedury z ust. 2 lit. a-d, aż do litery, na podstawie której możliwe będzie ustalenie wartości celnej towarów.
3.5. W niniejszej sprawie organy obu instancji prawidłowo, co do towarów określonych w zgłoszeniu celnym, zastosowały tzw. "metodę ostatniej szansy" określoną w art. 74 ust. 3 UKC, przyjmując najniższą z ustalonych przez rzeczoznawcę cen tj. 259 zł - jako najkorzystniejszą dla strony. Oceniając powody odstąpienia od kolejnych metod ustalania wartości celnej wskazanych w przepisach art. 74 ust. 2 lit. a) do d) UKC, Sąd nie dopatrzył się uchybienia po stronie organów. Metoda ustalenia wartości celnej na podstawie ceny transakcyjnej towarów identycznych określonych w 74 ust. 2 lit. a) UKC została odrzucona przez organ, bowiem brak było możliwości znalezienia materiału porównawczego spełniającego kryteria tych uregulowań pod względem towarów wyprodukowanych w tym samym kraju, takich samych pod każdym względem, włączając cechy fizyczne, jakość i renomę. Skorzystanie z metody ustalenia wartości celnej na podstawie ceny transakcyjnej towarów podobnych, określonej w art. 74 ust. 2 lit. b) UKC nie było możliwe z uwagi na fakt, iż organowi celno-skarbowemu nie udało się zebrać materiału dowodowego dotyczącego cen towarów podobnych, spełniających wymagane warunki i kryteria podobieństwa. Następną metodą, którą można zastosować jest metoda określona w art. 74 ust. 2 lit. c) UKC. Dla celów stosowania tej metody należy ustalać cenę jednostkową, po jakiej towary przywożone lub towary identyczne bądź podobne sprzedawane są na obszarze celnym Unii w największych zbiorczych ilościach osobom niepowiązanym ze sprzedającymi. Wobec braku informacji o cenach odsprzedanych towarów przywożonych lub cen odsprzedaży towarów identycznych lub podobnych w największych zbiorczych ilościach, metoda ta nie mogła być również zastosowana. W sprawie nie zastosowano także metody określonej w art. 74 ust. 2 lit. d) UKC, z uwagi na brak odpowiednich danych (w szczególności danych z księgowości handlowej producentów), dotyczących kosztów lub wartości materiałów i produkcji bądź innych procesów zastosowanych przy wytworzeniu przywożonych towarów, jak również kwoty zysku i kosztów ogólnych równych kwocie zwyczajowo wliczonej w cenę sprzedaży towarów tego samego gatunku lub rodzaju jak te, dla których ustalana jest wartość celna, wytworzonych przez producentów w kraju wywozu w celu przywozu takich towarów na europejski obszar celny, które są zmienne.
Zdaniem Sądu organy obu instancji prawidłowo i szczegółowo wyjaśniły przyczyny wyłączające możliwość zastosowania powyższych metod i zasadnie stwierdziły, że ustalenie wartości celnej przedmiotowego towaru należało dokonać z wykorzystaniem metody "ostatniej szansy". Określenie wartości sprowadzonego przez stronę towaru wymagało bowiem wiedzy specjalistycznej, albowiem było wiele czynników mających wpływ na wartość końcową konkretnego produktu, a także wymagane było posiadanie istotnych informacji o kształtowaniu się ich cen. Dowód z opinii biegłego w zakresie szacowania wartości wyrobów tekstylnych, odzieżowych nie został przez skarżącą podważony. Oceniając opinię biegłego P. O. ze S. W. P. w specjalności odzież i dziewiarstwo, o nr uprawnienia [...], powołanego w niniejszej sprawie, zasadnie zdaniem Sądu uznano, że spełnia ona kryteria do uznania jej za pełnowartościowy materiał dowodowy. Biegły uzasadnił bowiem swoje stanowisko, wskazując na czym oparł swe ustalenia, jakiego rodzaju oferty brał pod uwagę, jaki był klucz wyboru ofert przyjętych do końcowych ustaleń oraz wysokość przyjętej marży. W opinii przyjął wprawdzie "średnią detaliczną cenę podobnych kurtek-płaszczy damskich w 2022 r." z pięciu przyjętych do porównania ofert, jednak przekonująco wyjaśnił, że były to kurtki sprzedawane bezpośrednio przez importerów z zagranicy, których marże ustalił na 100% do 120%. Dlatego ten ostatni wskaźnik został przyjęty w sprawie, jako umniejszający wartość towaru, na korzyść strony skarżącej.
Odnosząc się do kwestii skupienia się przez biegłego na określeniu marży jaką spółka uzyska ze sprzedaży towaru, a nie wartości za jaką spółka zakupiła towar z zagranicy, należy wskazać, że opinia wydana została na okoliczność ustalenia wartości celnej sprowadzonych w 2022 r. kurtek ze wszystkimi tego aspektami, a więc przy uwzględnieniu wszystkich składowych kształtujących tę wartość. Wycena towaru zawarta w opinii z dnia 23 września 2024 r. dokonana została na podstawie analizy porównawczej do wartości rynkowej i cen, co prawda detalicznych, a nie hurtowych, wyrobów podobnych lub takich samych, które są oferowane na rynku krajowym. Nie mniej jednak w związku z tym, że biegły wskazał w opinii cenę oraz marżę stosowaną w sprzedaży bezpośrednio przez importerów z zagranicy bez pośredników handlowych, organ odwoławczy trafnie przyjął ceny ustalone przez rzeczoznawcę do celów ustalenia wartości celnej, z uwzględnieniem ustalonej i najwyższej marży. Marża ustalona w niniejszej sprawie przez biegłego jest tylko jednym z elementów służących do określenia prawidłowej wartości celnej sprowadzonego z zagranicy do kraju towaru podobnego do przedmiotowych kurtek, metodą która okazała się możliwa do zastosowania w niniejszej sprawie - metodą "ostatniej szansy". Wbrew oczekiwaniom skarżącej w metodzie tej uwzględnić należy wszystkie, a więc także inne, elementy mające wpływ na cenę rynkową towaru podobnego ustaloną przez rzeczoznawcę. W realiach analizowanej sprawy będzie to więc marża, którą wskazał biegły, cło oraz podatek od towarów i usług z tytułu importu. Te elementy są składowymi ostatecznej ceny oferowanych do sprzedaży na określonym poziomie handlu towarów.
3.6. Odnosząc się do zarzutu, że biegły błędnie przyjął, że relacja spółki z firmą zagraniczną to relacja IMPORTER – HURTOWNIK, a spółka występuję w relacji PRODUCENT - IMPORTER, w której występują inne zasady niż w relacjach późniejszych, Sąd zauważa, że w piśmie z dnia 29 września 2022 r. (k. [...] akt) skarżąca spółka wyraźnie oświadczyła, że jej kontrahent jest handlowcem, a nie producentem. Tym samym spółka zmieniając swoje stanowisko w tym zakresie i podając, że jej kontrahent nie jest producentem, a potem, że jednak jest w relacji z producentem staje się co najmniej niewiarygodna.
W kwestii wielokrotnie podnoszonej na poszczególnych etapach postępowania, czyli potencjalnej straty finansowej spółki w przypadku przedłużającego się postępowania, organ odwoławczy słusznie zauważył sprzeczność w wywodach strony. Skarżąca z jednej strony wskazuje, że towar sprowadzony przez nią jest zgodny z aktualnie obowiązującymi trendami rynkowymi i sezonowymi preferencjami konsumentów, a przedłużające się postępowanie powoduje, utratę przez towar swojego waloru handlowego i niepewność, czy znajdzie zainteresowanie wśród odbiorców hurtowych. Następnie pełnomocnik skarżącej podnosi, że towar jest pozostałościami z poprzednich kolekcji, z wyprzedaży, z tzw. "stoków", który w przeważającej większości jest towarem niskiej jakości. Powyższa argumentacja spółki jako niespójna nie może zostać uwzględniona.
3.7. Zdaniem Sądu, organy rozstrzygające w niniejszej sprawie wywiązały się należycie z obowiązku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w sposób umożliwiający ustalenie istotnych okoliczności sprawy zgodnie z art. 187 § 1 o.p. w związku z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. z 2024 r., poz. 1373 – dalej w skrócie: "Prawo celne"). Zgodnie bowiem z art. 1 UKC, niniejsze rozporządzenie ustanawia unijny kodeks celny (kodeks) określający ogólne przepisy i procedury mające zastosowanie do towarów wprowadzanych na obszar celny Unii lub z niego wyprowadzanych. Nie naruszając prawa międzynarodowego i konwencji międzynarodowych oraz prawodawstwa unijnego w innych dziedzinach, kodeks stosowany jest w sposób jednolity na całym obszarze celnym Unii. Zastosowanie w tej sprawie miały przepisy UKC, a także według art. 1 Prawa celnego, jej przepisy w zakresie uzupełniającym przepisy prawa unijnego, w tym Rozdział 6 Postępowanie w sprawach celnych. Przepisy te regulują tryb postępowania w sprawie celnej i służą realizacji materialnego prawa celnego, przepisy proceduralne nie przesądzają o treści uprawnień lub obowiązków prawnych. Przy braku w przepisach unijnych regulacji proceduralnych państwa członkowskie UE zachowują, zgodnie z zasadą autonomii proceduralnej, uprawnienia do uregulowania tych kwestii, przy zagwarantowaniu praw i zasad płynących z tego prawa, tak by zapewnić pełną skuteczność przepisów prawa Unii Europejskiej. W postępowaniu w sprawie celnej mają odpowiednio zastosowanie przepisy o.p. wskazane w art. 73 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa celnego. Przepis art. 73 ust. 1 Prawa celnego w punkcie 1 odsyła do Działu IV Rozdziału 11 Dowody, w którym znajdują się art. 180, art. 187 § 1, art. 190 i art. 191 o.p., mające odpowiednie zastosowanie w postępowaniu w sprawie celnej. Organy celne, jako organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP) pomimo, że w postępowaniu w sprawie celnej nie ma zastosowania zasada legalizmu z art. 120 o.p., zasada prawdy obiektywnej z art. 122 o.p., a także zasada czynnego udziału stron w postępowaniu podatkowym z art. 123 § 1 op. Zastosowanie w postępowaniu celnym art. 187 § 1 o.p. bez możliwości posiłkowania się art. 122 o.p., oznacza, że organ celny zbiera materiał dowodowy i następnie tak zebrany materiał dowodowy powinien w sposób wyczerpujący rozpatrzyć. Jednakże przy zbieraniu materiału dowodowego na organie tym nie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.
Uwzględniając powyższe, w ocenie Sądu, organy obu instancji w rozpoznawanej sprawie zgromadziły materiał dowodowy wystarczający do podjęcia końcowego rozstrzygnięcia. Zgodnie z przepisem art. 191 o.p., organ podatkowy ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Oznacza to, że organ administracji publicznej w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego. Rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych, powinno być zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń. Zdaniem Sądu organy administracji w niniejszej sprawie zachowały powyższe zasady postępowania dowodowego i nie przekroczyły granic swobodnej oceny dowodów. Tym samym niezasadne okazały się podnoszone w skardze zarzuty naruszenia przepisów o.p.
3.8. Wobec powyższego Sąd uznał, że rozpatrywane zarzuty nie mogą odnieść zamierzonego rezultatu. Powołana w decyzji podstawa materialnoprawna i jej wykładnia jest prawidłowa. Organy podatkowe obu instancji podjęły wszelkie niezbędne działania w celu należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a okoliczność, że wynik sprawy nie jest zgodny z oczekiwaniami strony, nie świadczy o jego wadliwości. Materiał dowodowy został zebrany z zachowaniem reguł procesowych, jest on kompletny i zupełny oraz jako taki stanowił wystarczającą podstawę do rozstrzygnięcia sprawy.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę w całości jak pozbawioną podstaw.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI