I SA/Po 306/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2018 rok. Spór dotyczył możliwości zaliczenia przez podatniczkę do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od udziałów we wzorze wspólnotowym, które nabyła nieodpłatnie w drodze darowizny od ojca w 2017 roku. Organy podatkowe uznały, że po zmianie przepisów od 1 stycznia 2018 r. podatniczka nie miała prawa do amortyzacji, ponieważ nabyła wzór nieodpłatnie, a darczyńca nie dokonywał odpisów amortyzacyjnych. Sąd administracyjny stanął po stronie podatniczki, stwierdzając, że uchylenie decyzji jest uzasadnione z kilku powodów. Po pierwsze, sąd powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego (choć z zastrzeżeniem jego publikacji i składu orzekającego), który uznał przepisy ograniczające amortyzację nabytych nieodpłatnie wartości niematerialnych i prawnych za niezgodne z zasadą ochrony interesów w toku, jeśli amortyzacja została rozpoczęta przed 1 stycznia 2018 r. Po drugie, sąd podkreślił, że organy podatkowe nie wykazały w sposób przekonujący, dlaczego podatniczka nie mogła powołać się na utrwaloną praktykę interpretacyjną organów Krajowej Administracji Skarbowej, która przed 2018 r. dopuszczała amortyzację takich składników majątku. Sąd uznał, że organy nie wykazały istotnych różnic między stanem faktycznym sprawy a stanami faktycznymi, na tle których wydawano korzystne dla podatników interpretacje. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie prawa do amortyzacji wartości niematerialnych i prawnych nabytych nieodpłatnie przed 2018 r. na zasadach obowiązujących do końca 2017 r., ze względu na zasadę ochrony interesów w toku i utrwaloną praktykę interpretacyjną.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika, który rozpoczął amortyzację przed zmianą przepisów. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w przypadkach, gdy amortyzacja rozpoczęła się po 1 stycznia 2018 r.
Zagadnienia prawne (3)
Czy podatnik ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów odpisy amortyzacyjne od wartości niematerialnych i prawnych (wzoru wspólnotowego) nabytych nieodpłatnie w drodze darowizny przed 1 stycznia 2018 r., jeśli amortyzację rozpoczął przed tą datą, a przepisy od 2018 r. wyłączają taką możliwość?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podatnik ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów odpisy amortyzacyjne od wartości niematerialnych i prawnych nabytych nieodpłatnie w drodze darowizny przed 1 stycznia 2018 r., jeśli amortyzację rozpoczął przed tą datą, ze względu na zasadę ochrony interesów w toku oraz utrwaloną praktykę interpretacyjną organów podatkowych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyłączenie możliwości amortyzacji wartości niematerialnych i prawnych nabytych nieodpłatnie w drodze darowizny, jeśli amortyzacja rozpoczęła się przed 1 stycznia 2018 r., narusza zasadę ochrony interesów w toku wynikającą z art. 2 Konstytucji RP. Ponadto, organy podatkowe nie wykazały, dlaczego podatniczka nie mogła powołać się na utrwaloną praktykę interpretacyjną organów KAS, która dopuszczała taką amortyzację.
Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły zastosowania zasady ochrony praw nabytych i interesów w toku w sytuacji zmiany przepisów podatkowych dotyczących amortyzacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy podatkowe nieprawidłowo odmówiły zastosowania zasady ochrony praw nabytych i interesów w toku, nie wykazując przekonująco, dlaczego podatniczka nie mogła powołać się na utrwaloną praktykę interpretacyjną organów KAS.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe nie przedstawiły wystarczającej argumentacji, aby odrzucić powołanie się przez podatniczkę na utrwaloną praktykę interpretacyjną organów KAS, która chroni podatników stosujących się do dominującej wykładni przepisów.
Czy podatniczka mogła powołać się na utrwaloną praktykę interpretacyjną organów Krajowej Administracji Skarbowej w zakresie amortyzacji wartości niematerialnych i prawnych nabytych w drodze darowizny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podatniczka mogła powołać się na utrwaloną praktykę interpretacyjną organów KAS, a organy podatkowe nie wykazały w sposób przekonujący, że ta praktyka nie miała zastosowania w jej przypadku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe nie wykazały istotnych różnic między stanem faktycznym sprawy a stanami faktycznymi, na tle których wydawano korzystne dla podatników interpretacje, a także że praktyka interpretacyjna ukształtowana w trakcie roku podatkowego jest wystarczająca do powołania się na jej ochronę.
Przepisy (18)
Główne
u.p.d.o.f. art. 23 § 1 pkt 45a lit. a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2018 r. wyłącza możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od wartości niematerialnych i prawnych nabytych nieodpłatnie, jeśli nabycie korzysta ze zwolnienia od podatku od spadków i darowizn. Sąd uznał ten przepis za niezgodny z zasadą ochrony interesów w toku w zakresie, w jakim pozbawia możliwości amortyzacji rozpoczętej przed 1 stycznia 2018 r.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga sprawę merytorycznie.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c), § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia decyzji administracyjnej.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego, w tym zasada ochrony zaufania do państwa i prawa, ochrony praw nabytych i interesów w toku.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 23 § ust. 9
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dodany od 19 lipca 2018 r., stanowi, że art. 23 ust. 1 pkt 45a lit. a nie stosuje się do wartości niematerialnych i prawnych nabytych w drodze darowizny, jeżeli darczyńca dokonywał od nich odpisów amortyzacyjnych. W tej sprawie darczyńca nie dokonywał odpisów.
u.p.d.o.f. art. 22b § ust. 1 pkt 6
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dotyczy wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji.
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1 i 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dotyczy kosztów uzyskania przychodów i sposobu ich ustalania.
o.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
o.p. art. 14k § § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada nieszkodzenia w przypadku zastosowania się do interpretacji indywidualnej.
o.p. art. 14m § § 1, § 2 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Szczegółowe zasady stosowania zasady nieszkodzenia w przypadku interpretacji indywidualnych.
o.p. art. 14n § § 4 pkt 2, § 5
Ordynacja podatkowa
Zastosowanie zasady nieszkodzenia do utrwalonej praktyki interpretacyjnej organów KAS.
o.p. art. 124
Ordynacja podatkowa
Obowiązek wyjaśniania stronom zasadności przesłanek decyzji.
o.p. art. 210 § § 4
Ordynacja podatkowa
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 4 i 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasady orzekania o kosztach postępowania.
Konstytucja RP art. 45
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu.
Konstytucja RP art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zakres swobody regulacyjnej ustawodawcy w zakresie systemu podatkowego.
u.p.s.d. art. 3 § pkt 2
Ustawa o podatku od spadków i darowizn
Określa przypadki, w których czynności nie podlegają podatkowi od spadków i darowizn.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podatniczka miała prawo do amortyzacji wzoru wspólnotowego nabytego w drodze darowizny przed 2018 r. na zasadach obowiązujących do końca 2017 r. • Zmiana przepisów od 2018 r. nie może naruszać zasady ochrony interesów w toku. • Organy podatkowe nie wykazały, dlaczego podatniczka nie mogła powołać się na utrwaloną praktykę interpretacyjną organów KAS.
Odrzucone argumenty
Organy podatkowe argumentowały, że po zmianie przepisów od 2018 r. podatniczka nie miała prawa do amortyzacji, ponieważ nabyła wzór nieodpłatnie, a darczyńca nie dokonywał odpisów amortyzacyjnych.
Godne uwagi sformułowania
uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję • zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego • nie uważa się za koszty uzyskania przychodów: odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych: nabytych nieodpłatnie jeżeli: nabycie to korzysta ze zwolnienia od podatku od spadków i darowizn. • nie zawierały przepisów intertemporalnych, które pozwalałyby na kontynuowanie amortyzacji rozpoczętej przed 1 stycznia 2018 r. na dotychczasowych zasadach. • narusza zasadę ochrony interesów w toku wywodzoną z art. 2 Konstytucji RP • zasada ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa • utrwalona praktyka interpretacyjna organów Krajowej Administracji Skarbowej
Skład orzekający
Małgorzata Bejgerowska
przewodniczący
Barbara Rennert
sędzia
Waldemar Inerowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawa do amortyzacji wartości niematerialnych i prawnych nabytych nieodpłatnie przed 2018 r. na zasadach obowiązujących do końca 2017 r., ze względu na zasadę ochrony interesów w toku i utrwaloną praktykę interpretacyjną."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika, który rozpoczął amortyzację przed zmianą przepisów. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w przypadkach, gdy amortyzacja rozpoczęła się po 1 stycznia 2018 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii zmiany przepisów podatkowych i ich wpływu na prawa nabyte przez podatników, co jest tematem interesującym dla szerokiego grona odbiorców prawnych i biznesowych.
“Czy zmiana prawa podatkowego może odebrać Ci prawo do amortyzacji? WSA w Poznaniu staje po stronie podatnika.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.