I SA/Po 3016/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2005-10-06
NSApodatkoweŚredniawsa
klasyfikacja taryfowacłoimportguma do żuciamieszaninaprawo celnepostępowanie administracyjnedowód z opinii biegłegoTaryfa celnaOrdynacja podatkowa

WSA w Poznaniu uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą klasyfikacji taryfowej mieszaniny do produkcji gumy do żucia, uznając potrzebę przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego.

Sprawa dotyczyła klasyfikacji taryfowej mieszaniny PAHSH (lycasina i gliceryna) importowanej przez Spółkę "A" do produkcji gumy do żucia. Organy celne zaklasyfikowały towar do kodu PCN 2106 90 92 0, uznając jego składniki za spożywcze. Spółka kwestionowała tę klasyfikację, wskazując na potrzebę zastosowania kodu 3824 90 95 0 i zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych. Sąd uchylił decyzję organów celnych, uznając, że nie wyjaśniono wystarczająco stanu faktycznego, a ustalenie charakteru mieszaniny wymagało wiadomości specjalnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę Spółki "A" na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą klasyfikacji taryfowej importowanej mieszaniny PAHSH (lycasina i gliceryna), używanej do produkcji gumy do żucia. Organy celne zaklasyfikowały towar do kodu PCN 2106 90 92 0, uznając jego składniki (sorbitol, maltitol, gliceryna) za substancje spożywcze. Spółka uważała, że właściwy jest kod PCN 3824 90 95 0, argumentując, że składniki te nie są przeznaczone do bezpośredniego spożycia i stanowią jedynie dodatek do produktu finalnego. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów proceduralnych, w tym zasad prawdy obiektywnej i zaniechanie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Sąd uznał skargę za uzasadnioną. Stwierdził, że organy celne nie ustaliły w wystarczającym stopniu, czy mieszanina jest przetworem spożywczym, jaką rolę pełnią jej składniki i który z nich decyduje o jej zasadniczym charakterze. Brak wyjaśnienia tych istotnych okoliczności, wymagających wiadomości specjalnych, czyni uzasadnionym zarzut naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, zasądził zwrot kosztów postępowania i stwierdził, że decyzja nie może być wykonana. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy celne mają uwzględnić wskazane okoliczności i dokonać uzupełniających ustaleń, w tym rozważyć opinię biegłego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, klasyfikacja do pozycji 2106 nie jest automatyczna. Wymaga ustalenia, czy mieszanina jest przetworem spożywczym, jaką rolę pełnią jej składniki i który z nich decyduje o jej zasadniczym charakterze, co może wymagać opinii biegłego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy celne nie wykazały w sposób wystarczający, czy importowana mieszanina jest przetworem spożywczym, ani nie ustaliły roli poszczególnych składników decydujących o jej charakterze. Słowo 'przeważnie' w uwadze do działu 38 Taryfy Celnej wskazuje, że nie wszystkie mieszaniny chemikaliów z produktami spożywczymi muszą być klasyfikowane do pozycji 2106. Wymagane są wiadomości specjalne, co uzasadnia powołanie biegłego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (26)

Główne

p.u.s.a.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ord.pod. art. 120

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 121

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 122

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 a) i c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Ord.pod. art. 207

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 13 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 23 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 65 § § 4 pkt. 2b

Kodeks celny

k.c. art. 83

Kodeks celny

k.c. art. 85 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 262

Kodeks celny

k.c. art. 266

Kodeks celny

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej art. § 1

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r. w sprawie określania wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania art. § 1 ust. 3

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26.06.1998r. w sprawie określania wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania art. § 2 ust. 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ord.pod. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 191

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 197

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 210 § § 4

Ordynacja podatkowa

Ustawa z dnia 19 marca 2004 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy celne nie ustaliły w sposób wystarczający charakteru przetworu spożywczego mieszaniny i roli jej składników. Ustalenie charakteru mieszaniny wymaga wiadomości specjalnych, co uzasadnia powołanie biegłego. Zastosowanie uwagi 1b) do działu 38 Taryfy celnej nie przesądza automatycznie o klasyfikacji do pozycji 2106. Naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej (zasada prawdy obiektywnej, obowiązek zebrania materiału dowodowego).

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów celnych oparta jedynie na zawartości substancji spożywczych w mieszaninie. Uznanie gumy do żucia za produkt spożywczy jako podstawa do klasyfikacji surowców do jej produkcji.

Godne uwagi sformułowania

każdy towar będący taką mieszaniną, należy zaklasyfikować do właściwej pozycji Taryfy celnej kierując się Ogólnymi Regułami Interpretacji Systemu Zharmonizowanego. Organy celne są zobowiązane zebrać w sposób wyczerpujący i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne organ na podstawie art. 197 Ordynacji podatkowej może powołać biegłego w celu wydania opinii. słowo 'przeważnie' użyte w treści omówionej wcześniej uwagi wskazuje, że nie wszystkie mieszaniny chemikaliów z produktami spożywczymi lub innymi substancjami odżywczymi w rodzaju... mogą być klasyfikowane w pozycji 2106.

Skład orzekający

Marzenna Kosewska

przewodniczący

Walentyna Długaszewska

sprawozdawca

Beata Sokołowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie potrzeby powołania biegłego w sprawach celnych wymagających wiadomości specjalnych, zwłaszcza w kontekście klasyfikacji taryfowej złożonych mieszanin."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów celnych i Taryfy celnej w kontekście konkretnej mieszaniny. Zmiana stanu prawnego może wpłynąć na zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i dowodowego w postępowaniu administracyjnym, szczególnie gdy wymagane są wiadomości specjalne. Pokazuje też niuanse w interpretacji przepisów celnych.

Kiedy składniki gumy do żucia stają się problemem celnym: Sąd podkreśla wagę opinii biegłego.

Dane finansowe

WPS: 105 962,2 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 3016/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2005-10-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-12-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Beata Sokołowska
Marzenna Kosewska /przewodniczący/
Walentyna Długaszewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska (spr.) WSA Beata Sokołowska Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu w dniu 22 września 2005r. sprawy ze skargi Spółki "A" w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej Spółki "A" w P. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/W. Długaszewska /-/M. Kosewska /-/B. Sokołowska
Uzasadnienie
W dniach [...], [...] i [...] sierpnia 2000r. funkcjonariusze Urzędu Celnego przeprowadzili w siedzibie skarżącej Spółki "A" z P. kontrolę celną dotyczącą prawidłowości klasyfikacji towarowej towarów importowanych w latach 1988 - 2000. W wyniku tej kontroli ustalono, że firma sprowadzała w badanym okresie towar o nazwie handlowej PAHSH (mieszaninę lycasiny i gliceryny) z francuskiej firmy "B" z L., klasyfikowany przez nią w deklaracji celnej SAD do kodu PCN 3824 90 95 0, podczas gdy kodem właściwym winien być kod PCN 2106 90 92 0.
Z tego względu Dyrektor Urzędu Celnego decyzją nr [...] wydaną w dniu [...] - na podstawie art. 207 Ordynacji podatkowej , art. 13 § 1, art. 23 § 1, art. 65 § 4 pkt. 2b, art. 83 , art. 85 § 1, art. 262 i art. 266 Kodeksu celnego oraz § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 158, poz. 1036 ze zmian.) - uznał zgłoszenia celne zawarte w JDA SAD nr [...] z dnia [...].09.1999r. nr [...] z dnia [...].10.1999r. nr [...] z dnia [...].11.1999r. nr [...] z dnia [...].11.1999 r. nr [...] z dnia [...].08.1999 r. za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji taryfowej, stawki celnej oraz określenia kwoty długu celnego. Organ I instancji dokonał wobec tego klasyfikacji tartyfowej importowanego towaru (mieszanina: lycasina i gliceryna - PAHSH) do kodu PCN 2106 90 92 0 i ustalił niedobór cła na łączną kwotę 105.962,20 zł. Ponadto wezwał Spółkę do uiszczenia odsetek wyrównawczych.
W uzasadnieniu decyzji organ celny I instancji podniósł, że sporny towar składa się między innymi się z półsyntetycznych substancji słodzących Sorbitol i Maltitol, które są alkoholami cukrowymi (poliolami) o wartości odżywczej, a zatem substancjami odżywczymi, trawionymi i przyswajanymi przez organizm ludzki. Inny ważny składnik tego produktu stanowi gliceryna (glicerol), będąca rozpuszczalnikiem, składnikiem kształtującym teksturę produktu finalnego (czyli gumy do żucia), regulatorem wilgotności oraz substancją słodzącą. Według uwagi 1 (b) do działu 38 "Taryfy celnej" nie obejmuje on mieszanin chemikaliów z produktami spożywczym lub innymi substancjami spożywczym, w rodzaju stosowanych do przygotowywania artykułów spożywczych (przeważnie pozycja 2106). W uwagach ogólnych do tego działu - zawartych w "Wyjaśnieniach do Taryfy celnej" - podkreśla się natomiast, że powyższe wyrażenie produkty spożywcze lub inne substancje odżywcze odnosi się głównie (a więc nie wyłącznie) do produktów jadalnych klasyfikowanych do sekcji od I do IV. Z kolei uwagi odnoszące się do pozycji 2106 Taryfy celnej wskazują wyraźnie, iż obejmuje ona przetwory składające się z mieszanin związków chemicznych ze środkami spożywczymi stosowane zarówno jako składniki produktów spożywczych, jak też dla polepszenia ich niektórych właściwości (patrz uwagi do działu 38). Według organu kwestia uznania gumy do żucia za produkt spożywczy nie budziła kontrowersji. Odnosząc się natomiast do stanowiska skarżącej spółki odnośnie praktyki odmiennego klasyfikowania przedmiotowego towaru w krajach Unii Europejskiej, jako nie służącego do bezpośredniego spożycia i stanowiącego jedynie 7-9 % produktu finalnego czyli gumy do żucia, Dyrektor Urzędu Celnego wyjaśnił, że podstawą wydania jego decyzji mogą być tylko przepisy prawa aktualnie obowiązującego w Polsce.
Ponadto organ I instancji wskazał, że działając na podstawie § 1 ust. 3 i § 2 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r. (Dz.U. Nr 143, poz. 958) i z dnia 26.06.1998r. (Dz. U. Nr 86, poz. 544) w sprawie określania wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania - organ I instancji zobowiązał stronę do uiszczenia naliczonego niedoboru cła z odsetkami wyrównawczymi, albowiem kwotę wynikającą z długu celnego zarejestrowano na podstawie nieprawidłowych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym.
Od powyższej decyzji Spółka "A" wniosła odwołanie, żądając uchylenia jej w całości oraz orzeczenia co do istoty sprawy. Zarzuciła ona Dyrektorowi Urzędu Celnego naruszenie przepisów proceduralnych (art. 120, 121 i 122 Ordynacji podatkowej), przepisów prawa materialnego (art. 13 i 65 § 4 Kodeksu celnego) oraz "Taryfy celnej". Według odwołującej się Spółki organ celny zmieniając w zaskarżonej decyzji kod PCN zaprzeczył swojemu dotychczasowemu stanowisku w zakresie kwalifikacji celnej spornego towaru. Naruszył zasadę dochodzenia prawdy obiektywnej (art. 122 Ordynacji podatkowej) poprzez zbyt arbitralne przyjęcie, że składniki importowanej mieszaniny mają charakter spożywczy - jako naturalne składniki żywności, uzasadniający przypisanie jej do kodu 2106. Tymczasem zdaniem Spółki nie sposób przypisać takiej właściwości polialkoholom, które nie służą bezpośrednio do odżywiania się, stanowią bowiem jedynie tzw. substancje dodatkowe do żywności. Substancje te wymagają przy tym dziennego limitowania za względu m. in. na działania przeczyszczające. Ponieważ przedmiotowa mieszanina (oraz jej poszczególne składniki) nie posiada - jako półprodukt stosowany do wytwarzania gumy do żucia - samodzielnych wartości odżywczych, należało ją zakwalifikować do kodu 3824. Uznanie gumy do żucia za produkt spożywczy nie może mieć przy tym znaczenia w niniejszej sprawie, albowiem import dotyczy surowców do jej produkcji, a nie gumy jako produktu finalnego
Decyzją nr [...] z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odsetek wyrównawczych i w tym zakresie umorzył postępowanie, a w pozostałej części utrzymał ją w mocy. Organ odwoławczy podzielił bowiem pogląd I instancji o możliwości przypisania składnikom importowanej mieszaniny cech produktów spożywczych, co przesądza o konieczności zakwalifikowania jej do pozycji 2106 90 92 0. Odnosząc się do zarzutu niekonsekwencji w klasyfikowaniu spornego towaru organ II instancji podniósł, że fakt dokonywania błędnej klasyfikacji w toku wcześniejszych odpraw celnych nie oznacza, że organy celne nie mają prawa do dokonania właściwej klasyfikacji w momencie kolejnych odpraw. Podzielił również stanowisko dotyczące autonomii przepisów polskiego prawa celnego w stosunku do analogicznych rozwiązań klasyfikacyjnych stosowanych w Unii Europejskiej.
Spółka "A" zaskarżyła powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie orzeczeń organów II i I instancji jako wydanych z rażącym naruszeniem przepisów prawa formalnego i naruszeniem przepisów prawa materialnego. Powtórzyła ona przy tym zarzuty podniesione w odwołaniu od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego. Skarżąca podkreśliła, że organ II instancji nie wskazał praktycznie w uzasadnieniu swojej decyzji, jakimi kryteriami kierował się przy kategorycznym uznaniu składników spornej mieszaniny za naturalne składniki żywności. Nie przedstawił on żadnej szerszej opinii na poparcie swojej tezy, nie odniósł się również do rzeczowych argumentów podnoszonych w tej kwestii przez spółkę w złożonym odwołaniu. Tym samym naruszył przepis art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, zobowiązujący organ administracji do wskazania w uzasadnieniu decyzji przyczyn, dla których odmówił wiarygodności określonym dowodom przedstawionym w sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu swojej decyzji.
Na rozprawie w dniu 22 września 2005 roku pełnomocnik skarżącej Spółki w swym wystąpieniu, którego treść zawiera Załącznik do protokołu rozprawy podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu skargi dodatkowo wyjaśnił, że zastosowanie uwagi 1 b) do działu 38 nie nakazuje klasyfikacji każdej "mieszaniny chemikaliów z produktami spożywczymi lub innymi substancjami odżywczymi, w rodzaju stosowanych do przygotowania artykułów spożywczych" w pozycji 2106. Każdy więc towar będący taką mieszaniną należy zaklasyfikować do właściwej pozycji na ogólnych zasadach, a w niniejszej sprawie powinna mieć zastosowanie reguła 3 b) Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej.
Pełnomocnik Spółki "A" podkreślił też, że ustalenie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności wymagało wiadomości specjalnych i dlatego organy celne powinny przeprowadzić dowód z opinii biegłego, aby wyjaśnić, czy przedmiotowa mieszanina jest przetworem spożywczym, jaką rolę pełnią jej poszczególne składniki i który z nich decyduje o zasadniczym charakterze mieszaniny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Niniejsza sprawa zainicjowana wniesieniem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmian.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271). Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. Również w myśl art. 3 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne kontrolują zaskarżone akty tylko w zakresie ich zgodności z prawem i nie mają uprawnień do merytorycznego rozstrzygania sprawy. Jednocześnie z przepisu art. 134 § 1 ostatnio cytowanej ustawy wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawna.
W przedmiotowej sprawie okolicznością sporną między stronami jest kwestia klasyfikacji taryfowej sprowadzonego przez Spółkę "A" towaru o nazwie handlowej PAHSH ( mieszaniny lycasiny i gliceryny ), używanego do produkcji gumy do żucia.
Skarżąca zaklasyfikowała importowany towar - wg kodu PCN 3824 90 95 0 Taryfy Celnej, a organy celne uznały za prawidłową klasyfikację do kodu PCN 2106 90 92 0 powołując się przy tym na uwagę lb) do działu 38 Taryfy celnej, z której wynika, że dział ten nie obejmuje mieszanin chemikaliów z produktami spożywczymi lub innymi substancjami odżywczymi, w rodzaju stosowanych do przygotowywania artykułów spożywczych (przeważnie pozycja 2106). Organy celne podkreśliły, że z dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika, iż sporny produkt zawiera w swoim składzie m. in. maltitol i sorbitol (czyli alkohole cukrowe, stanowiące substancje spożywcze o wartości odżywczej) oraz glicerynę. Właśnie zawartość tych składników - uznanych jednoznacznie przez organy celne obu instancji za środki spożywcze - ma w ich ocenie decydujące znaczenie i przesądza o tym, że przedmiotowa mieszanina nie może w związku z tym być klasyfikowana do kodu 3824 90 95 0. Ponieważ importowany towar służy do produkcji gumy do żucia, która w obowiązujących przepisach jest uznawana za produkt spożywczy organy celne uznały za właściwy kod 2106 90 92 0.
Skarżąca Spółka zarzuciła organom celnym naruszenie przepisów postępowania administracyjnego - art. 120, art. 121, art. 122 Ordynacji podatkowej w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu zarzut ten okazał się uzasadniony. Art. 120 Ordynacji podatkowej wyraża nakaz działania przez organy celne wyłącznie na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Z określonej w art. 121 Ordynacji podatkowej zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów administracji publicznej oraz z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 122 cytowanej ustawy wynika obowiązek zachowania szczególnej skrupulatności w postępowaniu celnym. Zgodnie z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej organy celne są natomiast zobowiązane zebrać w sposób wyczerpujący i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W myśl art. 191 powołanej ustawy (zasada swobodnej oceny dowodów) organ administracji prowadzący postępowanie musi natomiast dążyć do ustalenia prawdy materialnej i według swej wiedzy, doświadczenia oraz z wewnętrznym przekonaniem oceniać wartość dowodową poszczególnych dowodów. Natomiast, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne organ na podstawie art. 197 Ordynacji podatkowej może powołać biegłego w celu wydania opinii. Jednocześnie Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 25 stycznia 2001 roku sygn. akt V SA 1085/00, że rezygnacji z przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego nie może usprawiedliwiać użyte w omawianym przepisie słowo "może", gdyż prawna regulacja pozostawia wprawdzie organowi swobodę korzystania z tego środka dowodowego, jednakże granice tej swobody są określone przez zasadę prawdy obiektywnej. Z tej zasady wypływa bowiem obowiązek organu podjęcia wszelkich niezbędnych działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy.
Pozycja 2106 Taryfy Celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie ustanowienia Taryfy celnej z dnia 15 grudnia 1998 roku (Dz.U. Nr 158, poz. 1036), obowiązującej w dacie przyjęcia opisanych na wstępie zgłoszeń celnych brzmi: "Przetwory spożywcze gdzie indziej nie wymienione ani nie włączone". Zgodnie z Notą Wyjaśniającą do pozycji 2106 w wyjaśnieniach do Taryfy celnej stanowiących załącznik do zarządzenia Prezesa GUC z dnia 17 września 1997 roku (załącznik do MP z 1997r. - Nr 76, poz. 715) pozycja ta obejmuje przetwory spożywcze pod warunkiem, że nie są objęte jakąkolwiek inną pozycją w Nomenklaturze. Wśród nich w pkt. B wymienia się przetwory składające się z mieszanin związków chemicznych (kwasów organicznych, soli wapniowych itd.) ze środkami spożywczymi ( mąką, cukrem, mlekiem w proszku itd.), stosowane zarówno jako składniki produktów spożywczych jak też dla polepszenia ich niektórych właściwości. Z treści uwagi l b) do działu 38 Taryfy celnej wynika natomiast, że powyższy dział nie obejmuje mieszanin chemikaliów z produktami spożywczymi lub innymi substancjami odżywczymi w rodzaju stosowanych do przygotowywania artykułów spożywczych (przeważnie pozycja nr 2106). Okolicznością bezsporną jest, że w składzie importowanej mieszaniny znajdowały się substancje o nazwie SORBITOL i MALTITOL, które są uznawane przez organy celne za substancje o charakterze odżywczym. Powyższe nie oznacza jednak, że przedmiotowa mieszanina winna być automatycznie klasyfikowana do pozycji przyjętej przez organy celne. Rację ma więc skarżąca, że słowo "przeważnie" użyte w treści omówionej wcześniej uwagi wskazuje, iż nie wszystkie mieszaniny chemikaliów z produktami spożywczymi lub innymi substancjami odżywczymi w rodzaju... mogą być klasyfikowane w pozycji 2106. W tej sytuacji każdy towar będący taką mieszaniną, należy zaklasyfikować do właściwej pozycji Taryfy celnej kierując się Ogólnymi Regułami Interpretacji Systemu Zharmonizowanego. Zgodnie z Regułą 1 tytuły sekcji, działów, poddziałów mają znaczenie wyłącznie orientacyjne; dla celów prawnych klasyfikacje towarów należy ustalać zgodnie z. brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów oraz o ile nie jest to sprzeczne z treścią powyższych pozycji i uwag, zgodnie z pozostałymi regułami. Sąd podziela stanowisko Spółki "A", że w stanie faktycznym niniejszej sprawy zacytowana reguła 1 nie wystarcza do właściwego zaklasyfikowania spornej mieszaniny. Brzmienie żadnej z pozycji lub uwag do sekcji bądź działów nie pozwala bowiem na jednoznaczne zaklasyfikowanie tego towaru do konkretnej pozycji. Z kolei w myśl Reguły 3 b), która zdaje się mieć zastosowanie w tej sprawie, do mieszanin składających się z różnych materiałów lub wykonanych z różnych komponentów należy stosować pozycję obejmującą materiał lub komponent decydujący o zasadniczym charakterze wyrobu, jeżeli takie kryterium jest możliwe do zastosowania.
Organy celne w sprawie stanowiącej przedmiot skargi nie ustaliły jednak w stopniu wystarczającym, czy importowana mieszanina jest przetworem spożywczym, czyli ma cechy wyrobu finalnego tj. gumy do żucia, jaką rolę pełnią jej poszczególne składniki oraz który z nich decyduje o zasadniczym charakterze mieszaniny. Organy obu instancji oparły się jedynie na danych dotyczących zawartości (składu) importowanego towaru i uznały, że zawartość w nim sorbitolu i maltitolu - uznanych za środki spożywcze - przesądza o tym, że klasyfikacja przyjęta przez Spółkę nie jest właściwa, zaś zgodna z przepisami prawa jest ta dokonana przez same organy celne - do kodu PCN 2106 90 92 0. Wyjaśnienie, czy przedmiotowa mieszanina to przetwór spożywczy jest okolicznością istotną dla rozstrzygnięcia sprawy, albowiem w pozycji 2106 mogą być przecież klasyfikowane jedynie przetwory spożywcze i to takie, które nie zostały wymienione w innej ani włączone do innej pozycji Taryfy celnej.
Istotną okoliczność stanowi też ustalenie roli jaką pełnią poszczególne składniki mieszaniny oraz który z nich w sposób zasadniczy decyduje o jej charakterze. Należało przecież ewentualnie wykluczyć zaklasyfikowanie przedmiotowego towaru do innej pozycji Taryfy celnej ( na podstawie reguły 3b).
Ustalenie tak ważnych okoliczności wymagało natomiast wiadomości specjalnych i dlatego organy celne w trakcie prowadzonego przez siebie postępowania administracyjnego obowiązane były rozważyć skorzystanie z urzędu ze środka dowodowego w postaci opinii biegłego. Brak wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności i pominięcie dostępnych środków dowodowych czyni uzasadnionym zarzut naruszenia wskazanych już wyżej przepisów Ordynacji podatkowej i doprowadzenia do wydania decyzji, jak trafnie podnosi skarżąca Spółka, przedwcześnie kwalifikującej importowaną przez nią mieszaninę do pozycji 2106 kod PCN 2106 90 92 0. Przyjęcie klasyfikacji z pozycji 2106 bez dostatecznego wyjaśnienia stanu klasyfikowanego towaru daje podstawę do uznania za słuszny również zarzutu skargi o naruszeniu prawa materialnego to jest Taryfy celnej.
Wyrażając powyższe stanowisko Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie odstępuje od poglądu wyrażonego w wyrokach w sprawach o sygn. 3/I SA/Po 2342/01 i 3/I SA/Po 2344/01 (dotyczących tożsamego towaru, czyli mieszaniny lycasiny i gliceryny) oraz 3/I SA/Po 2290/01 (dotyczącej bazy gumowej) mimo, że skargi kasacyjne na rozstrzygnięcia w nich zawarte zostały oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny (sygn. I GSK 10/05, I GSK 111/05 i I GSK 13/05).
Naczelny Sąd Administracyjny oddalając skargi kasacyjne w powyższych sprawach podkreślił, że w związku z brakiem w skardze kasacyjnej skutecznego prawnie zarzutu naruszenia przepisów postępowania w ramach podstawy z art. 174 pkt. 2 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi związany był ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę wydania zaskarżonego wyroku. Wskazał, że w postępowaniu kasacyjnym nie podlega badaniu trafność ustaleń faktycznych jeżeli nie został sformułowany zarzut naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił też, że chodzi tutaj o naruszenie przepisów postępowania sądowo-administracyjnego, a nie stanowią takiej podstawy powołane przez Spółkę w skardze kasacyjnej przepisy Ordynacji podatkowej, gdyż nie mają one zastosowania w postępowaniu sądowym. W konsekwencji oznaczało to związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego ustaleniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, że sprowadzony towar stanowił mieszaninę chemikaliów z substancjami spożywczymi. Tak ustalony stan spornego towaru uzasadniał natomiast przyporządkowanie go do pozycji 2106 Taryfy celnej.
Przytoczona ocena wyżej wymienionych wcześniejszych rozstrzygnięć tutejszego Sądu pozwala na ponowną, odmienną od wcześniejszych ocenę decyzji organów celnych dokonującą klasyfikacji taryfowej omawianej mieszaniny stosowanej do produkcji gumy do żucia.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organów celnych będzie uwzględnienie wskazanych wyżej okoliczności i wydanie decyzji po dokonaniu uzupełniających ustaleń w oparciu o dostępne środki dowodowe (w tym opinię biegłego) oraz przy uwzględnieniu zmiany stanu prawnego wprowadzonej przepisami ustawy z dnia 19 marca 2004 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz. 623). Dopiero wówczas możliwa będzie prawidłowa klasyfikacja taryfowa spornej mieszaniny i pełna ocena, czy zaklasyfikowanie tego towaru do kodu 2106 90 92 O było słuszne.
Opisane naruszenia przepisów prawa prowadzą do uchylenia zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a) i c), art. 200 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmian.) orzekł jak w sentencji wyroku.
/-/W. Długaszewska /-/M. Kosewska /-/B. Sokołowska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI