I SA/Po 282/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2020-07-17
NSApodatkoweWysokawsa
VATspółka celowazadania publiczneinterpretacja podatkowaorgan władzy publicznejzwolnienie z VATrekompensatapodstawa opodatkowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację indywidualną Dyrektora KIS, uznając, że spółka celowa samorządu wykonująca zadania publiczne nie jest podatnikiem VAT.

Spółka celowa, której jedynym udziałowcem jest Województwo, zwróciła się o interpretację podatkową, pytając czy wykonując powierzone zadania publiczne działa jako podatnik VAT i czy otrzymywana rekompensata stanowi podstawę opodatkowania. Dyrektor KIS uznał, że spółka jest podatnikiem VAT, a rekompensata stanowi podstawę opodatkowania. WSA w Poznaniu uchylił tę interpretację, stwierdzając, że spółka, działając w charakterze organu władzy publicznej i wykonując zadania w ogólnym interesie gospodarczym, nie jest podatnikiem VAT, a otrzymywana rekompensata nie podlega opodatkowaniu.

Spółka z o.o., której jedynym udziałowcem jest Województwo W., zwróciła się do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług. Spółka przedstawiła, że jej misją jest działanie na rzecz rozwoju Województwa, a celem realizowanie zadań publicznych powierzonych przez Województwo, w tym zarządzanie środkami finansowymi z programów operacyjnych. Spółka podkreśliła, że nie jest powołana do osiągania zysku, a jej działalność jest ściśle związana z zadaniami własnymi jednostki samorządu terytorialnego. W związku z tym, spółka pytała, czy nie posiada statusu podatnika VAT, czy wykonywanie powierzonych zadań nie jest odpłatnym świadczeniem usług na rzecz Województwa, oraz czy otrzymywana rekompensata wraz z rozsądnym zyskiem nie stanowi podstawy opodatkowania. Dyrektor KIS uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, twierdząc, że spółka działa jako odrębny podmiot posiadający status podatnika VAT, a otrzymywana płatność stanowi wynagrodzenie za świadczone usługi i podlega opodatkowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał skargę spółki za zasadną. Sąd stwierdził, że spółka, będąc podmiotem powołanym do realizacji zadań publicznych przez Województwo, które sprawuje nad nią dominujący wpływ i kontrolę, stanowi inny podmiot prawa publicznego w rozumieniu art. 13 ust. 1 dyrektywy 112. Ponadto, sąd uznał, że spółka wykonuje te czynności w charakterze organu władzy publicznej, ponieważ realizuje zadania publiczne w ogólnym interesie gospodarczym, nie jest nastawiona na zysk i nie ma charakteru komercyjnego. W związku z tym, sąd uznał, że zastosowanie znajduje art. 15 ust. 6 ustawy o PTU, wyłączający organy władzy publicznej z kręgu podatników VAT w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami. W konsekwencji, otrzymywana przez spółkę rekompensata wraz z rozsądnym zyskiem nie stanowi podstawy opodatkowania. Sąd uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka celowa samorządu, działająca w charakterze organu władzy publicznej i wykonująca zadania w ogólnym interesie gospodarczym, nie jest podatnikiem VAT w zakresie tych zadań.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka, będąc podmiotem prawa publicznego i wykonując czynności w charakterze organu władzy publicznej, podlega wyłączeniu z opodatkowania VAT na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy o PTU, zgodnie z dyrektywą 112.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

u.p.t.u. art. 15 § ust. 6

Ustawa o podatku od towarów i usług

Dyrektywa 112 art. 13 § ust. 1

Dyrektywa Rady w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 5 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 7 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 8 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 15 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 15 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 29a § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka celowa samorządu, wykonująca zadania publiczne w charakterze organu władzy publicznej, nie jest podatnikiem VAT. Otrzymywana rekompensata nie stanowi podstawy opodatkowania VAT.

Odrzucone argumenty

Spółka jest odrębnym podmiotem posiadającym status podatnika VAT. Realizacja zadań własnych Województwa stanowi odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT. Otrzymywana płatność stanowi wynagrodzenie za świadczone usługi i podlega opodatkowaniu.

Godne uwagi sformułowania

spółka stanowi inny podmiot prawa publicznego, o którym mowa w art. 13 ust. 1 dyrektywy 112 realizując sporne usługi skarżąca będzie działać w charakterze organu władzy publicznej nie jest podmiotem nastawionym na zysk i nie ma charakteru komercyjnego

Skład orzekający

Włodzimierz Zygmont

przewodniczący sprawozdawca

Izabela Kucznerowicz

sędzia

Barbara Rennert

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie statusu VAT spółek celowych samorządów wykonujących zadania publiczne oraz kwalifikacja otrzymywanych przez nie środków jako niepodlegających opodatkowaniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki celowej, której jedynym udziałowcem jest jednostka samorządu terytorialnego i która wykonuje zadania publiczne w jej imieniu, nie nastawiona na zysk.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia VAT dla jednostek samorządu terytorialnego i ich spółek celowych, pokazując, jak sąd może zakwestionować stanowisko organu podatkowego w kwestii opodatkowania.

Spółka samorządowa zwolniona z VAT? WSA uchyla interpretację KIS.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 282/20 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2020-07-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-04-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Rennert
Izabela Kucznerowicz
Włodzimierz Zygmont /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6560
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 1653/20 - Wyrok NSA z 2024-08-23
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną interpretację
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 106
art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 15 ust. 1, art. 15 ust. 2, art. 15 ust. 6
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - t.j.
Dz.U.UE.L 2006 nr 347 poz 1 art. 13 ust. 1
Dyrektywa Rady z dnia  28 listopada 2006 r. Nr 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędzia WSA Barbara Rennert po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 lipca 2020 r. w sprawie ze skargi "A" sp. z o.o. w [...] na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącej spółki kwotę 200,- zł (dwieście złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Uzasadnienie
Pismem z [...] grudnia 2019 r. Spółka (dalej: "skarżąca") zwróciła się z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług.
Skarżąca przedstawiając opis zdarzenia przyszłego wskazała, że jest podmiotem powołanym aktem założycielskim z [...] października 2016 r., którego jedynym udziałowcem jest Województwo W. . Misją skarżącej jest działanie na rzecz rozwoju Województwa W.. Celem działania spółki jest realizowanie zadań na rzecz Województwa W. w zakresie zarządzania środkami finansowymi, pochodzącymi w szczególności ze środków zwróconych z instrumentów inżynierii finansowej W. Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013 oraz 2014-2020 (WRPO). Ponadto Województwo W. może powierzyć wnioskodawczyni wykonywanie zadań własnych na terenie województwa, polegających na realizacji przedsięwzięć zgodnych z misją i celem spółki. Zgodnie z postanowieniami aktu założycielskiego skarżąca nie jest powołana w celu osiągania zysku. W przypadku osiągnięcia przez spółkę zysku, ma on służyć realizacji misji spółki i może zostać przeznaczony na realizację celów statutowych, zasilenie kapitału zakładowego, zapasowego, rezerwowego oraz wyodrębniony księgowo fundusz skarżącej.
Celem powierzenia wnioskodawczyni przez Województwo W. swoich zadań publicznych zgodnie z aktem założycielskim, Województwo W. zawarło ze skarżącą umowę w sprawie powierzenia realizowania zadań publicznych. W związku z celem działalności spółki, skarżąca realizuje na rzecz Województwa W. usługę w ogólnym interesie gospodarczym, tj. usługę, która nie byłaby świadczona na rynku bez interwencji publicznej lub byłaby świadczona, jednak na innych warunkach pod względem jakości, bezpieczeństwa, przystępności cenowej, równego traktowania czy powszechnego dostępu do takiej usługi. Jest to uzasadnione szczególnym charakterem działalności zlecanej spółce, tj. wykonywaniem zadań własnych jednostki samorządu terytorialnego określonych ustawami. Z uwagi na ograniczenie zakresu działalności spółki tylko i wyłącznie do zadań zleconych przez Województwo W. oraz wyłączenie możliwości działania podmiotu dla zysku, usługi świadczone przez spółkę mogą być świadczone tylko ze wsparciem finansowym w formie rekompensaty pokrywającej koszty działalności oraz rozsądnego zysku. Rekompensata stanowi tym samym wsparcie finansowe, które pozwoli na wypełnianie zadania przez wnioskodawczynię na warunkach umożliwiających wypełnianie zadań wg. ustalonych zasad ich powierzenia.
Celem powierzenia spółce jako podmiotowi wewnętrznemu realizowania zadań publicznych zostało przeprowadzone postępowanie w sprawie udzielenia zamówienia z wolnej ręki. Udzielenie zamówienia nastąpiło na podstawie spełnienia przez Województwo W. oraz skarżącą warunków, określonych w art. 67 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1843). Samorząd Województwa W. sprawuje nad skarżącą kontrolę, odpowiadającą kontroli sprawowanej nad własnymi jednostkami, polegającą na dominującym wpływie na cele strategiczne oraz istotne decyzje dotyczące zarządzania sprawami spółki. Ponad 90% działalności wnioskodawczyni dotyczy wykonywania zadań powierzonych jej przez zamawiającego sprawującego kontrolę. W skarżącej brak jest bezpośredniego udziału kapitału prywatnego. Biorąc powyższe pod uwagę wnioskodawczyni podkreśliła, że jest spółką celową, powołaną do realizacji zadań publicznych powierzanych przez Województwo W. (będące jej właścicielem). Tym samym Województwo W. ma dominujący wpływ na cele strategiczne oraz istotne decyzje spółki, a także sprawuje nad nią kontrolę. Ponadto, zgodnie z aktem założycielskim spółka nie jest podmiotem nastawionym na zysk i nie ma charakteru komercyjnego.
Prowadzenie działalności skarżąca opiera na umowie powierzenia zawartej z jedynym wspólnikiem, ściśle określającej zadania spółki, które realizowane są jako zlecone zadania własne jednostki samorządu terytorialnego o charakterze wojewódzkim, określone ustawami. Przedmiotem umowy powierzenia jest określenie zasad realizacji powierzonych spółce zadań publicznych w zakresie zarządzania i obsługi przez wykonawcę powierzonego portfela istniejących umów operacyjnych, oraz zarządzania i wykorzystywania przez wykonawcę powierzonych środków finansowych poprzez ich angażowanie w najbardziej efektywny sposób, w zakresie udzielania wsparcia rozwojowego za pomocą instrumentów finansowych w obszarze wsparcia mikro, małych i średnich przedsiębiorstw i w obszarze wsparcia rozwoju obszarów miejskich. Wsparcie spółki będzie udzielane poprzez udostępnianie w sposób zwrotny - za pomocą instrumentów finansowych o charakterze dłużnym lub kapitałowym - środków pieniężnych pośrednikom finansowym jako podmiotom udzielającym bezpośredniego wsparcia ostatecznym odbiorcom przy wykorzystaniu produktów finansowych.
Biorąc pod uwagę, że działalność skarżącej w związku z umową powierzenia jest jedyną działalnością tego podmiotu, Województwo W. będzie pokrywało koszty działalności operacyjnej ponoszone przez spółkę w związku z realizacją tej umowy wraz z uwzględnieniem rozsądnego zysku na zasadzie rekompensaty. Z uwagi na fakt, że skarżąca jest podmiotem celowym i nie prowadzi działalności innej niż zlecona przez Województwo W. w umowie powierzenia, pokrywana jest całość kosztów spółki poniesionych w celu wykonania zadań własnych Województwa W.. Strony umowy ustaliły, iż pod pojęciem wynagrodzenia za zarządzanie należy rozumieć koszty działalności operacyjnej ponoszone przez spółkę wraz z uwzględnieniem rozsądnego zysku. Pojęcie "wynagrodzenie za zarządzanie" strony wprowadziły jedynie dla celów porządkowych, o czym świadczą pozostałe postanowienia umowne. O powyższym świadczyć będzie, że strony umowy zastrzegły, iż w przypadku zmiany interpretacji przepisów, jeśli zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa z wystawieniem przez spółkę dokumentu potwierdzającego "wynagrodzenie za zarządzanie", wiąże się obowiązek zapłaty VAT, wynagrodzenie za zarządzanie obejmuje również ten podatek.
Na tle tak przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego skarżąca sformułowała następujące pytania:
1) Czy jest podmiotem, który nie posiada statusu podatnika VAT na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 106 – dalej: "ustawa o PTU")?
2) Czy ma rację uważając, że wykonywanie przez nią powierzonych zadań własnych Województwa W. nie może być uznane za odpłatne świadczenie usług na rzecz Województwa?
3) Czy ma rację uważając, że rekompensata wraz z rozsądnym zyskiem, otrzymywana przez nią od Województwa W., nie stanowi podstawy opodatkowania?
W ocenie skarżącej na wszystkie z postawionych przez nią pytań należy udzielić odpowiedzi twierdzącej. Uzasadniając swoje stanowisko skarżąca powołała się m. in. na postanowienia art. 15 ust. 6, art. 5 oraz art. 29a ustawy o PTU.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z [...] lutego 2020 r., nr [...] uznał stanowisko skarżącej za nieprawidłowe. Uzasadniając wyjaśnił, że aby dana czynność podlegała opodatkowaniu musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy jej wykonaniem, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Podkreślono przy tym, że na gruncie ustawy o PTU bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego. Zastrzeżono jednak, że warunkiem opodatkowania danej czynności VAT jest spełnienie dwóch przesłanek. Po pierwsze dana czynność musi zostać ujęta w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu. Po drugie zaś czynność ta musi zostać wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem działa jako podatnik VAT. W tym kontekście organ powołał się na postanowienia art. 15 ust. 1, 2 i 6 ustawy o PTU jak również na postanowienia art. 9 i 13 dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE nr 347 poz. 1 ze zm. – dalej w skrócie: "dyrektywa 112"). Odwołując się do wyroku Trybunału Sprawiedliwości z 29 października 2015 r., C-174/14 wskazano, że osoba, która wykonuje czynności należące do prerogatyw władztwa publicznego w sposób niezależny, nie pozostając częścią administracji publicznej, nie może zostać zaklasyfikowana jako podmiot prawa publicznego w rozumieniu art. 13 ust. 1 powołanej dyrektywy. Status podmiotu prawa publicznego nie może wynikać jedynie z tego, że dana działalność polega na wykonywaniu czynności należących do prerogatyw władztwa publicznego. W kontekście podstawy opodatkowania wskazano, że art. 29a ust. 1 ustawy o PTU odnosi się do wszystkiego, co stanowi zapłatę. Przepis ten obejmuje swoim zakresem każdą formę zapłaty otrzymaną przez sprzedawcę z tytułu dostawy towarów lub wykonania usługi.
W ocenie Dyrektora analiza opisanego zdarzenia przyszłego prowadzi do stwierdzenia, że przedstawiona we wniosku sytuacja nosi znamiona odpłatnego świadczenia usług, podlegającego opodatkowaniu VAT. Skarżąca co prawda wykonuje czynności związane z realizacją zadań własnych Województwa, ale wykonuje te czynności jako odrębny podmiot posiadający status podatnika VAT. Wnioskodawczyni sama nie wchodzi w skład administracji samorządowej, lecz prowadzi niezależną działalność gospodarczą. Stopień zależności skarżącej od Województwa nie może automatycznie przesądzać o braku możliwości uznania wykonywanych zadań własnych Województwa powierzonych wnioskodawczyni za podlegające opodatkowaniu VAT jako odpłatne świadczenie usług. Na gruncie ustawy o PTU otrzymane z tytułu świadczenia opisanych we wniosku usług świadczenie pieniężne określane jako "rekompensata wraz z rozsądnym zyskiem", stanowić będzie podstawę opodatkowania. Z punktu widzenia spółki wynagrodzenie to w istocie stanowić będzie wynagrodzenie za świadczone przez nią usługi. Mimo, że skarżąca wykonywać będzie czynności z katalogu zadań własnych samorządu województwa, to jednak sama nie będzie wchodzić w skład administracji samorządowej, lecz prowadzić będzie niezależną działalność gospodarczą. Pomiędzy otrzymywaną przez spółkę płatnością od Województwa, a świadczeniem na jego rzecz, zachodzić będzie bezpośredni związek. Płatność nastąpi bowiem w zamian za świadczenie spółki.
Konkludując swoje rozważania Dyrektor wskazał, że skarżąca wykonując powierzone zadania własne Województwa będzie działać w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o PTU. Wykonywanie przez wnioskodawczynię powierzonych zadań własnych Województwa będzie stanowiło odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 powołanego aktu. Rekompensata wraz z rozsądnym zyskiem, którą skarżąca będzie otrzymywać od Województwa w związku z wykonywaniem powierzonych zadań własnych stanowić zaś będzie element podstawy opodatkowania VAT.
W skardze na omówioną powyżej interpretację indywidualną skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej interpretacji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 1, art. 15 ust. 1, 2 i 6 i art. 29a ustawy o PTU poprzez przyjęcie, że:
– wykonywanie przez spółkę czynności opisanych we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, może być uznane za odpłatne świadczenie usług na rzecz Województwa W.,
– skarżąca wykonując powierzone jej zadania może być uznana za podatnika VAT, a rekompensata, którą skarżąca będzie otrzymywała od Województwa W. w związku z wykonywaniem powierzonych jej zadań będzie stanowiła element podstawy opodatkowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Rozstrzygnięcie sporu wymaga dokonania kontroli legalności zaskarżonej interpretacji. W ocenie organu skarżąca wykonując opisane we wniosku powierzone jej zadania własne Województwa W. będzie działać w charakterze podatnika VAT. Zdaniem organu realizacja tych zadań będzie stanowić odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowania, a otrzymywane z tego tytułu wynagrodzenie stanowić będzie podstawę opodatkowania. Skarżąca kwestionuje powyższe zapatrywanie organu.
Rację w sporze należało przyznać skarżącej.
W pierwszej kolejności należy rozważyć czy opisane przez spółkę we wniosku o wydanie interpretacji czynności mogą zostać uznane za odpłatne świadczenie usług na rzecz Województwa W.. Rozważając to zagadnienie należy wskazać, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o PTU, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej "podatkiem", podlegają: odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W świetle art. 7 ust. 1 in principio powołanego aktu, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Z kolei przez świadczenie usług stosowanie do postanowień art. 8 ust. 1 in principio ustawy o PTU, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7. Świadczenie usług dokonywane jest "odpłatnie", a zatem podlega opodatkowaniu, tylko jeżeli pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą istnieje stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych, gdyż świadczenie otrzymywane przez usługodawcę stanowi rzeczywiste odzwierciedlenie wartości usługi świadczonej usługobiorcy [tak: wyrok TS z 02 czerwca 2016 r., C-263/15, pkt 26 oraz powołane tam orzecznictwo, orzeczenia TS dostępne pod adresem: curia.europa.eu]. Co zaś szczególnie istotne w realiach niniejszej sprawy, fakt, że działalność polega na wykonywaniu funkcji przyznanych i regulowanych przez ustawę w celu leżącym w interesie ogólnym, jest bez znaczenia dla oceny, czy działalność ta stanowi odpłatne świadczenie usług. W tym kontekście Trybunał Sprawiedliwości orzekał, że nawet jeśli omawiana działalność ma na celu wykonywanie konstytucyjnego obowiązku ciążącego wyłącznie i bezpośrednio na danym państwie członkowskim, nie można tylko z tego powodu podważać bezpośredniego związku istniejącego pomiędzy dokonanym świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem [tak: wyrok TS z 22 lutego 2018 r., C-182/17, pkt 40 oraz powołane tam orzecznictwo]. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że realizowane przez skarżącą opisane we wniosku o wydanie interpretacji czynności stanowić będą odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o PTU. W konsekwencji za nieuzasadnione należało uznać zarzuty skargi podnoszące naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 1 ustawy o PTU.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów należy wskazać, że zgodnie z art. 15 ustawy o PTU, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności (ust. 1). Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych (ust. 2). Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych (ust. 6). Przepis art. 15 ust. 6 ustawy o PTU stanowi implementację postanowień art. 13 ust. 1 dyrektywy 112. Powołany ostatnio przepis stanowi, że krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami. Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji. W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.
Analiza definicji i pojęć podatnika i działalności gospodarczej przekonuje o szerokim zakresie pojęcia działalności gospodarczej oraz na jego obiektywny charakter, co oznacza, że działalność tę ocenia się per se, niezależnie od jej celów lub rezultatów. Analiza ta bowiem, podobnie jak analiza pojęć "dostawy towarów" i "świadczenia usług", świadczy o tym, że wszystkie te pojęcia, definiujące transakcje podlegające opodatkowaniu, mają charakter obiektywny oraz że stosują się niezależnie od celów i rezultatów danych transakcji. Ciążący na organach administracji podatkowej obowiązek przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego celem określenia zamiaru podatnika byłby sprzeczny z celami wspólnego systemu podatku VAT, którymi są: zagwarantowanie pewności prawa i ułatwienie dokonywania czynności związanych ze stosowaniem podatku VAT poprzez uwzględnienie, prócz przypadków wyjątkowych, obiektywnego charakteru danej transakcji [tak: wyrok TS z 21 lutego 2006 r., C-223/03, pkt 47 – 49]. Nie może zatem budzić wątpliwości, że realizowane przez skarżącą czynności uzasadniają przyjęcie, że prowadzi ona samodzielną działalność gospodarczą. Skarżąca w sposób ciągły oraz odpłatny będzie bowiem świadczyć na rzecz Województwa W. usługi związane z realizacją zadań własnych wskazanego ostatnio podmiotu. W konsekwencji za niezasadne należało uznać zarzuty naruszenia art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o PTU. Marginalnie należy również zauważyć, że kwestia dotycząca prowadzenia przez spółkę działalności gospodarczej nie była poddawana w wątpliwość na etapie składania wniosku o wydanie interpretacji. Występując z wnioskiem skarżąca zmierzała jedynie do zweryfikowania jej stanowiska odnośnie możliwości zastosowania względem niej regulacji zawartej w art. 15 ust. 6 ustawy o PTU, ograniczającej zakres stosowania normy wynikającej z postanowień art. 15 ust. 1 i 2 powołanego aktu.
Rozważenia wymaga zatem kwestia możliwości zastosowania względem skarżącej wyłączenia, o którym mowa w art. 15 ust. 6 ustawy o PTU. W ślad za wyrokiem TS z 29 października 2015 r., C-174/14 należy wskazać, że dla zastosowania zasady nieopodatkowania z art. 13 ust. 1 dyrektywy 112 spełnione muszą zostać dwa warunki, a mianowicie prowadzenie działalności przez podmiot publiczny, przy czym działalność ta powinna być wykonywana w charakterze organu władzy publicznej (pkt 51). Przepis art. 13 ust. 1 dyrektywy 112 nie zawiera żadnego odesłania do prawa państw członkowskich (pkt 53). Oznacza to, że pojęcia znajdujące się w tym przepisie, w tym pojęcie "innych podmiotów prawa publicznego", powinny otrzymać w całej Unii autonomiczną i jednolitą wykładnię (pkt 54). Trybunał podkreślił, że o ile okoliczność, iż dany podmiot posiada na podstawie właściwego prawa krajowego prerogatywy władztwa publicznego, nie ma decydującego znaczenia dla celów wspomnianej klasyfikacji, to jednak okoliczność ta stanowi w zakresie, w jakim stanowi ona istotną cechę właściwą każdemu organowi publicznemu, wskazówkę o pewnym znaczeniu dla ustalenia, czy podmiot ten należy zaklasyfikować jako podmiot prawa publicznego (pkt 58). Dla zastosowania zasady nieopodatkowania podatkiem VAT przewidzianej we wspomnianym przepisie spełniony musi być ponadto drugi warunek ustanowiony przez ten przepis, a mianowicie, że zwolnione z podatku VAT są czynności wykonywane przez podmiot prawa publicznego działający w charakterze organu władzy publicznej (pkt 69). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału takimi czynnościami są czynności wykonywane przez pomioty prawa publicznego w ramach właściwego dla nich reżimu prawnego, z wyłączeniem tej działalności, która jest wykonywana przez nich na tych samych warunkach prawnych, co przez prywatne podmioty gospodarcze. Trybunał orzekł ponadto, że przedmiot lub cel takiej działalności nie ma w tym zakresie znaczenia oraz że okoliczność, iż wykonywanie czynności rozpatrywanych w sprawie głównej wiąże się ze stosowaniem prerogatyw władztwa publicznego, pozwala na ustalenie, że działalność ta podlega reżimowi prawa publicznego (pkt 70). Zwolnienie przewidziane w art. 13 ust. 1 akapit pierwszy dyrektywy 112 obejmuje zasadniczo czynności wykonywane przez podmioty publiczne działające jako organy władzy publicznej, które to czynności, pomimo że mają charakter gospodarczy, są ściśle związane z wykonywaniem prerogatyw władztwa publicznego (pkt 71).
W kontekście powyższych rozważań należy zaznaczyć, że z przedstawionego przez skarżącą opisu zdarzenia przyszłego wynika, że jest ona spółką, której jedynym udziałowcem jest Województwo W.. Misją wnioskodawczyni jest działanie na rzecz rozwoju tego Województwa. Celem działania skarżącej jest zaś realizowanie zadań na rzecz Województwa w zakresie zarządzania środkami finansowymi, pochodzącymi w szczególności ze środków zwróconych z instrumentów inżynierii finansowej W. Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013 oraz 2014-2020 (WRPO). Celem powierzenia wnioskodawczyni przez Województwo swoich zadań publicznych Województwo zawarło z nią umowę w sprawie powierzenia realizowania zadań publicznych. Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego działalność zlecana spółce obejmuje wykonywanie zadań własnych jednostki samorządu terytorialnego. Co przy tym istotne Samorząd Województwa W. sprawuje nad nią kontrolę, odpowiadającą kontroli sprawowanej nad własnymi jednostkami, polegającą na dominującym wpływie na cele strategiczne oraz istotne decyzje dotyczące zarządzania sprawami spółki. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarżąca stanowi inny podmiot prawa publicznego, o którym mowa w art. 13 ust. 1 dyrektywy 112. W konsekwencji za spełniony należało uznać pierwszy z wynikających z tego przepisów warunków nieopodatkowania działalności wnioskodawczyni. Przeszkody dla wyłączenia wnioskodawczyni z kręgu podatników VAT nie może stanowić fakt, że jest ona spółką prawa handlowego. W orzecznictwie NSA przyjęto, że spółka komunalna działająca w ramach powierzonych jej zadań organu władzy publicznej nie jest podatnikiem podatku VAT. Spółka prawa handlowego, w której jedynym udziałowcem jest gmina, dokonując (...) czynności zmierzających do załatwienia indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, działa jako podmiot prawa publicznego w rozumieniu art. 13 ust. 1 dyrektywy 112, tak jak organ władzy publicznej [tak: wyrok NSA z 08 czerwca 2017 r., I FSK 1117/15, orzeczenia sądów administracyjnych dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Również analiza dotychczasowego orzecznictwa TS prowadzi do wniosku, że spółka prawa handlowego może zostać zaklasyfikowana jako podmiot prawa publicznego w rozumieniu art. 13 ust. 1 dyrektywy 112 [por. wyrok TS z 29 października 2015 r., C-174/14, pkt 68].
W przedstawionym przez skarżącą opisie zdarzenia przyszłego wykonywane przez nią czynności będę ponadto realizowane w charakterze organu władzy publicznej. W tym kontekście należy powtórnie zaznaczyć, że skarżąca realizować będzie zadania publiczne województwa. Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego spółka realizuje na rzecz Województwa W. usługę w ogólnym interesie gospodarczym, tj. usługę, która nie byłaby świadczona na rynku bez interwencji publicznej lub byłaby świadczona, jednak na innych warunkach pod względem jakości, bezpieczeństwa, przystępności cenowej, równego traktowania czy powszechnego dostępu do takiej usługi. Ponadto, zgodnie z aktem założycielskim spółka nie jest podmiotem nastawionym na zysk i nie ma charakteru komercyjnego. Przytoczone okoliczności są charakterystyczne dla działań organów władzy publicznej, co przemawia za przyjęciem, że realizując sporne usługi skarżąca będzie działać w charakterze organu władzy publicznej. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że wbrew stanowisku organu w odniesieniu do skarżącej zastosowanie znajdą postanowienia art. 15 ust. 6 ustawy o PTU. Marginalnie sąd wskazuje, że analogicznego rodzaju pogląd, w zbliżonych realiach sprawy wyrażono w wyroku NSA z 16 lipca 2019 r., I FSK 587/17. W konsekwencji zastosowania względem spółki postanowień wskazanego ostatnio przepisu otrzymana przez nią rekompensata wraz z rozsądnym zyskiem nie będzie stanowić podstawy opodatkowania, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy o PTU.
Konkludując rozważania w powyższym zakresie sąd stwierdza , że wydając zaskarżoną interpretację dopuszczono się naruszenia art. 15 ust. 6 i w konsekwencji art. 29a ust. 1 ustawy o PTU. Pierwszy ze wskazanych przepisów znajdzie zastosowanie do skarżącej w przedstawionym przez nią opisie zdarzenia przyszłego. W toku powtórnego postępowania w sprawie obowiązkiem organu będzie przyjęcie wykładni prawa przedstawionej w niniejszym wyroku.
Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) orzekł, jak w pkt I. sentencji wyroku. O kosztach orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 powołanej ustawy. Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania składa się wpis od skargi w kwocie [...]zł.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI