I SA/PO 279/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2006-04-20
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowyPITkoszty uzyskania przychoduamortyzacjaśrodki trwałewartość początkowastacja paliwksięga przychodów i rozchodównierzetelnośćwycena biegłego

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych, uznając, że wartość początkowa stacji paliw powinna być ustalona w oparciu o opinię biegłego.

Skarżący B. i M. P. zaskarżyli decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego za 2000 r., kwestionując sposób ustalenia wartości początkowej stacji paliw i jej amortyzacji. Organ kontroli skarbowej stwierdził zaniżenie przychodów i zawyżenie kosztów uzyskania przychodu. WSA w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na potrzebę prawidłowego ustalenia wartości początkowej stacji paliw na podstawie opinii biegłego lub powołania nowego biegłego przez organ podatkowy.

Sprawa dotyczyła podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2000, gdzie organ kontroli skarbowej zakwestionował prawidłowość rozliczeń podatników B. i M. P. Stwierdzono zaniżenie przychodów z tytułu niezaewidencjonowanych faktur i utargu, a także zawyżenie kosztów uzyskania przychodu, głównie w związku z nieprawidłowym ustaleniem wartości początkowej stacji benzynowej i zastosowaniem zawyżonej stawki amortyzacyjnej. Organ kontroli skarbowej uznał księgę przychodów i rozchodów za nierzetelną. Dyrektor Izby Skarbowej, rozpatrując odwołanie, zaliczył część wydatków na remont placu manewrowego do kosztów, obniżając tym samym podatek, jednak w pozostałym zakresie utrzymał decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucili wadliwość ustalenia wartości początkowej stacji paliw, wskazując na opinię biegłego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, analizując przepisy dotyczące amortyzacji i ustalania wartości początkowej środków trwałych, uznał skargę za uzasadnioną. Sąd wskazał, że organ podatkowy, kwestionując wycenę biegłego, powinien był sam powołać nowego biegłego, aby prawidłowo ustalić wartość początkową stacji paliw, zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej i rozporządzenia Ministra Finansów. W związku z tym, WSA uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Wartość początkową można ustalić na podstawie wyceny biegłego powołanego przez podatnika, a jeśli organ kwestionuje tę wycenę, powinien sam powołać biegłego.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy rozporządzenia Ministra Finansów dopuszczają ustalenie wartości początkowej środka trwałego na podstawie opinii biegłego, jeśli podatnik nie może ustalić kosztu wytworzenia. Organ podatkowy, kwestionując wycenę, ma obowiązek powołania własnego biegłego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (14)

Główne

u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 8

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. "a" i "c"

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych art. 2 § ust. 1 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych art. 7 § ust. 1 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych art. 6 § ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych art. 6 § ust. 5

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych art. 6 § ust. 7

o.p. art. 193 § § 4 i § 6

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 197

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 121

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe ustalenie wartości początkowej stacji paliw przez organ podatkowy. Obowiązek organu podatkowego do powołania własnego biegłego w przypadku kwestionowania opinii biegłego podatnika.

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy winien rozważyć, którą ze wskazanych możliwości ustalenia wartości początkowej w. w. stacji paliw zastosować w sprawie by nie naruszyć zasad wyrażonych w art. 120, 121 i 122 Ordynacji podatkowej

Skład orzekający

Maria Skwierzyńska

przewodniczący sprawozdawca

Gabriela Gorzan

sędzia

Katarzyna Nikodem

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości początkowej środków trwałych wytworzonych we własnym zakresie, obowiązki organów podatkowych w zakresie dowodu z opinii biegłego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania wartości początkowej stacji paliw, ale zasady dotyczące opinii biegłych są ogólne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego zagadnienia podatkowego związanego z amortyzacją i wartością początkową środków trwałych, co jest interesujące dla prawników i księgowych zajmujących się prawem podatkowym.

Jak prawidłowo ustalić wartość stacji paliw do amortyzacji? Kluczowa rola biegłego w sporach podatkowych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 279/05 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2006-04-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-02-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Gabriela Gorzan
Katarzyna Nikodem
Maria Skwierzyńska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska(spr.) Sędziowie NSA Gabriela Gorzan as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant: st.sekr.sąd.Joanna Świdłowska po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi B. i M. P.h na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących B. i M.P. kwotę 400,- zł /słownie: czterysta złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ K. Nikodem /-/ M. Skwierzyńska /-/ G. Gorzan
Uzasadnienie
B. i M. P. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]2004r. uchylającą w części decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] 2004r. w sprawie określenia im podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2000 i określającą tenże podatek w kwocie [...]zł.
Organ kontroli skarbowej w toku kontroli przeprowadzonej w firmie "A" M. P. stwierdził zaniżenie przychodów o [...]zł w związku z niezaewidencjonowaniem [...] faktur sprzedaży towarów oraz utargu z kasy fiskalnej w dniu [...]2000r. a także błędnym zaewidencjonowaniem utargu w dniu [...]2000r. i [...]2000r.
Ponadto podatnik zawyżył koszty uzyskania przychodu łącznie o kwotę [...]zł przez nieprawidłowe ustalenie wysokości odpisów amortyzacyjnych od wybudowanej we własnym zakresie stacji benzynowej, której wartość początkową ustalono na [...]zł na podstawie wyceny biegłego w sposób nie odpowiadający wymogom § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych. Wycena biegłego dokonana została w 1999r. na potrzeby banku, wówczas gdy zaawansowanie budowy wynosiło 30%, a więc na podstawie prognozowanej, a nie rzeczywistej wartości tego środka trwałego.
Poza tym w odniesieniu do przyczepy kempingowej zastosowano zawyżoną stawkę amortyzacyjną 20% zamiast 14%.
Nadto zawyżono koszty uzyskania przychodu o [...]zł z tytułu podatku od nieruchomości, o [...]zł z tytułu wydatków na reprezentację i reklamę, o [...]zł w związku z podwójnym zaewidencjonowaniem wydatku na ogłoszenie reklamowe i o [...]zł w związku z remontem placu manewrowego.
W świetle powyższych ustaleń uznano prowadzoną przez podatnika księgę przychodów i rozchodów na nierzetelną w myśl art. 193 § 4 i § 6 Ordynacji podatkowej i określono dochód z działalności gospodarczej podatnika w wysokości [...]zł tj. o [...]zł wyższej niż małżonkowie zadeklarowali w zeznaniu PIT - 36.
Po rozpatrzeniu odwołania B. i M. P. Dyrektor Izby Skarbowej nie podzielił stanowiska organu I instancji co do wydatku na remont placu manewrowego i zaliczył kwotę [...]zł do kosztów uzyskania przychodu, co skutkowało obniżeniem wysokości podatku dochodowego do kwoty [...]zł.
W pozostałym zakresie tj. co amortyzacji i ustalenia wartości początkowej stacji paliw w S. oraz zwiększenia przychodów o [...]zł organ ten uznał zaskarżoną decyzją za prawidłową i nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania.
W skardze na tę decyzję B. i M. P. wnoszą o jej uchylenie w części dotyczącej amortyzacji stacji paliw i ustalenia jej wartości początkowej oraz o zasądzenie na ich rzecz kosztów procesu wg norm przepisanych.
Skarżący podnoszą, że szacunkowa wycena dokonana przez biegłego w 1999r. została potwierdzona przez niego po zakończeniu budowy stacji paliw na dzień [...]2000r.
Ich zdaniem polemika z tą wyceną byłaby możliwa w przypadku przedstawienia przez organ I instancji innej wyceny dokonanej przez powołanego przez ten organ biegłego, odbiegającej w istotny sposób od tej, którą przedstawili podatnicy.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wnosi o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Rozpatrując zgodność z prawem zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej w zakreślonych przez skargę granicach odnieść należy się w pierwszym rzędzie do przepisu art. 22 ust. 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176), zgodnie z którym odpisy amortyzacyjne od środków trwałych, dokonywane zgodnie z przepisami rozporządzenia wydanego przez Ministra Finansów na podstawie ust. 7 art. 22 w. w. ustawy stanowią koszt uzyskania przychodu.
Minister Finansów w rozporządzeniu z dnia 17 stycznia 1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych (Dz. U. Nr 6, poz. 35) w § 2 ust. 1 pkt 1 dopuścił możliwość uznania za środki trwale wytwarzanych we własnym zakresie np. budynków i budowli. Podstawę dokonania odpisów amortyzacyjnych stanowi w myśl § 7 ust. 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia wartość początkowa środka trwałego, która winna, zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 2, odpowiadać kosztowi wytworzenia danego środka trwałego, czyli - o czym stanowi § 6 ust. 5 w.w. rozporządzenia - wartość w cenie nabycia zużytych do jego wytworzenia rzeczowych składników majątku i wykorzystanych usług obcych, kosztów wynagrodzenia za pracę wraz z pochodnymi i inne koszty dające się zaliczyć do wartości wytworzenia wspomnianego środka, z określonymi wyjątkami.
Z kolei z postanowień ust. 7 tegoż § 6 wynika, że w przypadku, gdy podatnik nie może ustalić kosztu wytwarzania środka trwałego, jego wartość początkową ustala się w wysokości określonej przez powołanego przez podatnika biegłego z uwzględnieniem cen rynkowych.
Przedstawiony wyżej stan prawny pozwala stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie, wbrew stanowisku wyrażonemu w zaskarżonej decyzji, możliwe było ustalenie wartości początkowej budynków i budowli na podstawie opinii biegłego. Przedstawiony przez biegłego operat szacunkowy z [...] 1999r. (k. 104 - 94 akt podatkowych) istotnie nie stanowi wystarczającej podstawy do ustalenia wartości początkowej budynków i budowli stacji paliw wzniesionej przez skarżącego, jednakże biegły ten ustalił także wartość rynkową tego środka trwałego ponownie wg stanu na dzień [...]2000r. tj. na dzień zakończenia budowy(k. 95). Okoliczność, że każdorazowo wartość stacji paliw wynosiła [...]zł nie może przesądzać o wadliwości wyceny.
Skoro jednak organ podatkowy kwestionował ustalenia biegłego, mógł uznając również za niewystarczające zeznania biegłego (k. 17a) - jak to podnoszą skarżący - powołać z własnej inicjatywy biegłego w trybie art. 197 Ordynacji podatkowej na okoliczność określenia wartości rynkowej omawianego środka trwałego. Trudno bowiem uznać by stacja paliw przedstawiała jedynie taką wartość jaka wynika z posiadanych przez skarżącego faktur.
W tym stanie rzeczy w toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ odwoławczy winien rozważyć, którą ze wskazanych możliwości ustalenia wartości początkowej w. w. stacji paliw zastosować w sprawie by nie naruszyć zasad wyrażonych w art. 120, 121 i 122 Ordynacji podatkowej tj. działania na podstawie przepisów prawa oraz prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie obywatela do organów podatkowych, a także wymogu podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
Mając powyższe względy na uwadze, uznając skargę za uzasadnioną, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" oraz art. 200 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
/-/ K. Nikodem /-/ M. Skwierzyńska /-/ G. Gorzan
AR