I SA/Po 2727/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2005-11-04
NSApodatkoweWysokawsa
sankcje ekonomicznecertyfikat bezpieczeństwainspekcja handlowaorgany podatkowepostępowanie administracyjneuchylenie decyzjikontrolaprodukt bez certyfikatu

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nałożeniu sankcji ekonomicznej, uznając, że organ inspekcji handlowej powinien był wydać decyzję administracyjną, a nie protokół.

Spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej nakładającą sankcję ekonomiczną za brak certyfikatu bezpieczeństwa na produkt. Spółka argumentowała, że organ pierwszej instancji nie zbadał zasadności sankcji, a organ kontrolny jedynie informował o uchybieniach formalnych. WSA uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, wskazując, że organ inspekcji handlowej powinien był wydać decyzję administracyjną ustalającą wysokość sankcji, a nie jedynie protokół z kontroli.

Sprawa dotyczyła skargi Spółki "A" z Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego nakładającą sankcję ekonomiczną. Sankcja została nałożona z tytułu niewpłacenia należności stanowiącej 100% sumy uzyskanej ze sprzedaży pustaków "Alfa" żużlobetonowych bez wymaganego certyfikatu na znak bezpieczeństwa "B". Spółka zarzuciła organom podatkowym brak zbadania zasadności nałożenia sankcji oraz niewyjaśnienie wątpliwości technicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił obie decyzje, uznając je za niezgodne z prawem. Sąd wskazał, że organ inspekcji handlowej, który przeprowadził kontrolę, powinien był wydać decyzję administracyjną ustalającą wysokość sankcji ekonomicznej, a nie jedynie protokół z kontroli. Protokół taki nie stanowił czynności z zakresu administracji publicznej podlegającej zaskarżeniu, a jego wykorzystanie przez organy podatkowe do nałożenia sankcji było wadliwe. Brak wydania decyzji przez organ inspekcji handlowej pozbawił spółkę możliwości dochodzenia swoich racji w toku postępowania odwoławczego i sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, protokół z kontroli organu inspekcji handlowej nie może stanowić podstawy do nałożenia sankcji ekonomicznej przez organ podatkowy, jeśli organ inspekcji nie wydał decyzji administracyjnej ustalającej wysokość sankcji.

Uzasadnienie

Protokół z kontroli jest jedynie rejestracją czynności i opisem stanu faktycznego, a nie czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą zaskarżeniu. Organ inspekcji handlowej powinien wydać decyzję administracyjną ustalającą wysokość sankcji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

rozp. MF z 11.07.2000r. § § 4 ust. 1

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 11 lipca 2000r. w sprawie sankcji ekonomicznych za wprowadzenie do obrotu wyrobów podlegających oznaczeniu znakiem bezpieczeństwa, a nie oznaczonych tym znakiem lub nie spełniających innych wymagań, a także za wykonanie usług nie spełniających odpowiednich wymagań

Przepis ten obligował do zbadania, czy istotnie ciążył na przedsiębiorcy obowiązek zapłaty sankcji, co wymagało wydania decyzji administracyjnej przez organ inspekcji handlowej.

Pomocnicze

u. Inspekcji Handlowej

Ustawa o Inspekcji Handlowej

u. o badaniach i certyfikacji art. 26 § ust. 1

Ustawa o badaniach i certyfikacji

PPSA art. 145 § § 1 pkt 1 lit.a i lit.c

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.

PPSA art. 152

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wstrzymania wykonania decyzji.

PPSA art. 200

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.

k.p.a. art. 67

Kodeks postępowania administracyjnego

PPSA art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 16 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 207

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 2 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 3 § pkt 8

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ inspekcji handlowej powinien był wydać decyzję administracyjną ustalającą wysokość sankcji, a nie jedynie protokół z kontroli. Protokół z kontroli nie jest czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą zaskarżeniu. Wykorzystanie protokołu jako podstawy do nałożenia sankcji ekonomicznej przez organ podatkowy było wadliwe.

Godne uwagi sformułowania

badanie czy istotnie ciąży na przedsiębiorcy taki obowiązek, oznacza przekształcenie postępowania w sprawie określenia zaległości z tytułu sankcji ekonomicznej na postępowanie w sprawie określenia sankcji ekonomicznej. protokół ten nie miał w chwili sporządzenia charakteru czynności z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o NSA (...) i nie mógł być przedmiotem zaskarżenia przez spółkę do sądu administracyjnego. organ ten powinien wydać decyzję ustalającą wysokość sankcji ekonomicznej. ilość i wartość wyrobów i usług, których dotyczą uchybienia wymienione w art. 26 ustawy z dnia 3.12.1993r. o badaniach i certyfikacji (...), organ inspekcji handlowej (...) określa w drodze decyzji administracyjnej, wydanej na podstawie art. 27 ust. 1 powołanej ustawy o badaniach i certyfikacji.

Skład orzekający

Włodzimierz Zygmont

przewodniczący sprawozdawca

Gabriela Gorzan

sędzia

Katarzyna Nikodem

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że protokół z kontroli organu inspekcji handlowej nie może stanowić podstawy do nałożenia sankcji ekonomicznej przez organ podatkowy bez wydania decyzji administracyjnej przez organ kontrolny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nałożenia sankcji ekonomicznych na podstawie przepisów o badaniach i certyfikacji oraz rozporządzenia Ministra Finansów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje kluczową różnicę między protokołem z kontroli a decyzją administracyjną, co jest istotne dla zrozumienia procedur administracyjnych i podatkowych.

Protokół z kontroli to nie wyrok: WSA uchyla sankcję ekonomiczną z powodu braku decyzji administracyjnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 2727/03 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2005-11-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-11-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Gabriela Gorzan
Katarzyna Nikodem
Włodzimierz Zygmont /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Sygn. powiązane
II FSK 282/06 - Wyrok NSA z 2007-02-23
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont /spr./ Sędziowie NSA Gabriela Gorzan as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant: st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 04 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Spółki "A" w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sankcji ekonomicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia [...] Nr [...] ; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej Spółki "A w Z. kwotę 839,10 zł / osiemset trzydzieści dziewięć złotych 10/100 / tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. wstrzymuje wykonanie wymienionych w pkt 1 decyzji do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ K. Nikodem /-/ W. Zygmont /-/ G. Gorzan
Uzasadnienie
Urząd Skarbowy w Z. decyzją z dnia [...]. Nr [...] na postawie art.207, art.2§ l, art.3 pkt 8 O.p., art.26 ust.l ustawy z 3.04.1993r. o badaniach i certyfikacji (Dz.U. Nr 155, poz.250 ze zm.), §3 ust.l, §4 ust.l rozporządzenia Ministra Finansów z 11.07.2000r. w sprawie sankcji ekonomicznych za wprowadzenie do obrotu wyrobów podlegających oznaczeniu znakiem bezpieczeństwa, a nie oznaczonych tym znakiem lub nie spełniających innych wymagań, a także za wykonanie usług nie spełniających odpowiednich wymagań (Dz.U. Nr 55, poz. 661), mając na uwadze zawiadomienie Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w G. . Delegatura w Z., określił zaległość Spółce "A". z o.o. w Z. w wysokości [...]zł wraz z odsetkami za zwłokę, z tytułu sankcji ekonomicznych w związku z niewykonaniem obowiązku ich wpłaty, a stanowiących 100% sumy uzyskanej ze sprzedaży w okresie [...].02.2002r. do [...]11.2002r., bez wymaganego certyfikatu na znak bezpieczeństwa "B", pustaków "Alfa" żużlobetonowych.
W odwołaniu Spółka "A". z o.o. domagała się uchylenia powyższej decyzji i umorzenia postępowania w sprawie. Nie zgadzając się z ustaleniami kontroli, wskazała na potrzebę przeprowadzenia ponownej oceny dowodów - dokumentów zebranych przez Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Handlowej w G. .
Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...]. nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W skardze na powyższą decyzję Spółka "A" z o.o. zwróciła się "o sprawiedliwy wyrok". Zarzuciła, że organ I instancji w ogóle nie badał zasadności nałożenia sankcji zasłaniając się brakiem kompetencji i nie wezwał organu kontrolnego o wyrażenie stanowiska w sprawie. Podkreśliła, że organ kontrolny informował o konieczności legalizacji uchybień formalnych, ale nie o zastosowaniu sankcji ekonomicznych. Dlatego spółka w trakcie kontroli pozbyła się - na wniosek inspektorów PIH - zakwestionowanych wyrobów ponosząc nieuzasadnione straty, stanowiące już dotkliwą karę za zniszczenie wyrobów, które posiadały certyfikaty jakości użytych do produkcji materiałów. Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie sankcji ekonomicznej powinno mieć przeznaczenie kwestionowanych wyrobów, a nie ich kwalifikacja statystyczna. Zarzuciła brak należytego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności nie przeprowadzenie dowodu z zeznań osób prowadzących kontrolę w spółce i niewyjaśnienie wątpliwości technicznych, które miały wpływ na wynik sprawy.
Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, jako niezgodne z prawem.
Powody.
Organy podatkowe nie zwróciły należytej uwagi na zawarte w przepisie przepis § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11.07.2000r. w sprawie sankcji ekonomicznych za wprowadzenie do obrotu wyrobów podlegających oznaczeniu znakiem bezpieczeństwa, a nie oznaczonych tym znakiem lub nie spełniających innych wymagań, a także za wykonanie usług nie spełniających odpowiednich wymagań, stwierdzenie dotyczące "ciążącego na nim obowiązku", które nie powinno budzić obaw, że badanie czy istotnie ciąży na przedsiębiorcy taki obowiązek, oznacza przekształcenie postępowania w sprawie określenia zaległości z tytułu sankcji ekonomicznej na postępowanie w sprawie określenia sankcji ekonomicznej. Przepis ten obligował do zbadania, czy przede wszystkim ze względów formalnych wystarczający w tym względzie był protokół sporządzony przez WIIH, tym bardziej, że w ustawie o badaniach i certyfikacji brak jest stwierdzeń, z których wynikałoby, iż czynność ta ma postać protokółu z kontroli, stwierdzającego uchybienia oraz określającego ilości i wartość towarów czy usług.
Nie budzi wątpliwości, że sporządzony przez WIIH w G. protokół jest wyłącznie rejestracją przeprowadzonych czynności w rozumieniu art. 67 kpa, w tym opisem stanu faktycznego ujawnionego podczas kontroli, i jako taki stanowi materiał dowodowy sprawy. W rezultacie protokół ten nie miał w chwili sporządzenia charakteru czynności z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o NSA (obecnie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30.08. 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153, poz. 1270), i nie mógł być przedmiotem zaskarżenia przez spółkę do sądu administracyjnego
W orzecznictwie sądowym tam, gdzie organem kontrolującym był organ inspekcji handlowej, od dawna i w większości przyjmowano, że organ ten powinien wydać decyzję ustalającą wysokość sankcji ekonomicznej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2.12.1999r. sygn. akt III RN 107/99, OSNAPiUS 2000, nr 18, poz. 677; wyrok NSA z dnia 24.11.1997r. sygn. akt II SA 1301/96, "Wokanda" 1998, nr 6, s. 36). Natomiast uchwała 7 sędziów NSA z dnia 8.09. 2003r. OPS 2/03 przesądziła, że ilość i wartość wyrobów i usług, których dotyczą uchybienia wymienione w art. 26 ustawy z dnia 3.12.1993r. o badaniach i certyfikacji (Dz. U. Nr 55, poz. 250 ze zm.), organ inspekcji handlowej, działający na podstawie ustawy z dnia 25.02.1958r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 1999r. nr 105, poz. 1205), określa w drodze decyzji administracyjnej, wydanej na podstawie art. 27 ust. 1 powołanej ustawy o badaniach i certyfikacji (ONSA 200411/5, lex nr 81935).
Obowiązującą w dacie kontroli w spółce ustawa z dnia 15.12.2000r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2001r. Nr 4, poz. 25 ze zm.) zawiera w tej mierze uregulowania zbieżne z poprzednimi.
Przyjęcie przez organy podatkowe, w oparciu o protokół WIIH w G., że na spółce ciążył obowiązek zapłaty sankcji okazało się więc wadliwe. Nie wydanie przez WIIH decyzji pozbawiło spółkę możliwości dochodzenia swoich racji w toku postępowania odwoławczego, a także w postępowaniu sądowym. Nie mogły się więc ostać decyzje organów podatkowych I i II instancji odwołujące się do nie podlegającego kontroli sądowej protokółu, jak również nie oparte na ostatecznej decyzji organu inspekcji handlowej.
Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i lit.c, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł sąd jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania między stronami orzekł sąd na podstawie art. 200 powyższej ustawy.
/-/ K. Nikodem /-/ W. Zygmont /-/ G. Gorzan

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI