I SA/Po 2545/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2006-03-30
NSApodatkoweWysokawsa
klasyfikacja taryfowacłotłuszcze roślinneimportOrdynacja podatkowaKodeks celnypostępowanie administracyjnedowodytożsamość towaru

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą klasyfikacji taryfowej tłuszczów roślinnych, uznając, że organ celny nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości tożsamości importowanych towarów z próbkami do badań.

Spółka A importowała tłuszcze roślinne, klasyfikując je do kodu 1518 00 99 0. Organy celne zmieniły klasyfikację na kody 1517 i 1516, uznając towary za jadalne i stosowane w przemyśle spożywczym. Po wcześniejszym uchyleniu decyzji przez NSA, organ odwoławczy ponownie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. WSA w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ celny nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, iż towary importowane w różnych terminach są tożsame, co było kluczowe dla prawidłowej klasyfikacji taryfowej.

Sprawa dotyczyła klasyfikacji taryfowej tłuszczów roślinnych importowanych przez Spółkę A. Spółka zakwalifikowała je do kodu 1518 00 99 0, podczas gdy organy celne uznały za prawidłową klasyfikację do kodów 1517 i 1516, argumentując, że są to produkty spożywcze. Po wcześniejszym uchyleniu decyzji przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wskazał na konieczność dokładnego ustalenia tożsamości towarów i powołania biegłego, Dyrektor Izby Celnej ponownie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił jednak zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że organ celny nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, iż partia towaru importowana w dniu 11 grudnia 1998 r. jest tożsama z produktami, z których pobrano próbki do badań laboratoryjnych (sprowadzonymi w dniu 30 czerwca 1999 r.). Brak przesłuchania prezesa spółki, bezpośredniego kontaktu z producentem oraz arbitralne przyjęcie dowodów z innych postępowań i orzeczeń sanitarnych, uniemożliwiły sądowi uznanie prawidłowości ustaleń organu celnego. Sąd podkreślił, że ocena prawna sądu wiąże organ administracji, a jej niezastosowanie skutkuje wadliwością decyzji. W związku z tym, sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania organowi celnemu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ celny nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości tożsamości importowanych towarów z próbkami do badań, co skutkuje wadliwością decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ celny nie przeprowadził wystarczających dowodów (np. przesłuchania prezesa spółki, kontaktu z producentem) na potwierdzenie tożsamości towarów importowanych w różnych terminach, opierając się na ogólnikowych stwierdzeniach i dokumentach, które nie dotyczyły bezpośrednio spornej partii towaru.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (20)

Główne

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Ord.pod. art. 207 § § 1

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 13 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 23 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 65 § § 4 pkt 2

Kodeks celny

k.c. art. 83 § § 1-3

Kodeks celny

k.c. art. 85 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 222 § § 4

Kodeks celny

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej § § 1

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania

Ord.pod. art. 233 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Ustawa z dnia 12 września 2002r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 23

Ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym art. 30

Ustawa z dnia 19 marca 2004r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ celny nie wykazał tożsamości importowanych towarów z próbkami do badań. Organ celny nie zastosował się do wskazań sądu z poprzedniego wyroku. Dowody zebrane przez organ celny są niewystarczające do ustalenia tożsamości towarów i ich prawidłowej klasyfikacji.

Odrzucone argumenty

Organy celne uznały importowane tłuszcze za jadalne i stosowane w przemyśle spożywczym, co uzasadniało zmianę klasyfikacji taryfowej.

Godne uwagi sformułowania

Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku sądu administracyjnego wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Niezastosowanie się przez organ administracji przy ponownym wydaniu decyzji do konkretnej oceny prawnej wyrażonej przez sąd w wyroku, narusza powyższą zasadę związania organu oceną prawną i powoduje wadliwość decyzji.

Skład orzekający

Maria Kwiecińska

przewodniczący

Marzenna Kosewska

członek

Małgorzata Bejgerowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dotyczących obowiązku organów administracji stosowania się do wskazań sądu zawartych w wyroku, znaczenie dowodów w postępowaniu celnym, a także zasady ustalania tożsamości towarów dla celów klasyfikacji taryfowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji klasyfikacji taryfowej tłuszczów roślinnych, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje złożoność postępowania celnego i znaczenie precyzyjnego ustalania faktów. Pokazuje również, jak sądy egzekwują przestrzeganie swoich wcześniejszych orzeczeń przez organy administracji.

Sąd administracyjny uchyla decyzję celną: czy organy lekceważą wyroki sądów?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 2545/03 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2006-03-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-10-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Małgorzata Bejgerowska /sprawozdawca/
Maria Kwiecińska /przewodniczący/
Marzenna Kosewska
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Dnia 30 marca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędziowie WSA Marzenna Kosewska Asesor sąd. Małgorzata Bejgerowska ( spr.) Protokolant: st.sekr.sąd. Teresa Matuszewska po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2006r. sprawy ze skargi Spółki A w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej Spółki A w S. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/M. Bejgerowska /-/M.Kwiecińska /-/M. Kosewska EW
Uzasadnienie
W dniu 11 grudnia 1998r. Agencja Celna B - działająca z upoważnienia Spółki A z siedzibą w S. - zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu nabyte od firmy C (RFN) tłuszcze roślinne w postaci m.in. "Plunderblock", "Backstabil", "Plunder", "Ziehblock" i "Palmarin" które zakwalifikowała do kodu taryfy celnej 1518 00 99 0. Do zgłoszenia celnego [...] załączono faktury zakupu, deklarację wartości celnej i świadectwo pochodzenia EUR -1.
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowanie dotyczące prawidłowości powyższego zgłoszenia celnego. Podstawą wszczęcia postępowania była kontrola przeprowadzona w siedzibie Spółki, w wyniku której ujawniono orzeczenia Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, uznającego sprowadzone produkty za tłuszcze spożywcze stosowane w piekarnictwie i cukiernictwie, które powinny być objęte kodem PCN 1517 i 1516.
Dyrektor Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie art. 207 § 1 Ordynacji podatkowej, art. 13 § 1, art. 23 § 1, art. 65 § 4 pkt 2, art. 83 § 1 do § 3, art. 85 § 1 i art. 222 § 4 Kodeksu celnego oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej i rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania, uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji taryfowej importowanego towaru, klasyfikując jednocześnie do kodów PCN 1517 10 90 0 - "Plunderblock" i "Ziehblock", 1517 90 99 0 - "Backstabil" oraz 1516 20 98 0 - "Palmarin" i określił na nowo kwotę długu celnego, zobowiązując Spółkę także do naliczenia i zapłaty odsetek wyrównawczych poczynając od dnia powstania długu celnego.
Pismem z dnia 3 stycznia 2000r. Spółka złożyła odwołanie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji i podnosząc w uzasadnieniu, iż są to tłuszcze będące spożywczymi mieszaninami i przetworami z tłuszczów, jednakże nie są margarynami.
Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, art. 85 § 1 Kodeksu celnego oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej i rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że kwalifikacja spornych towarów jest zgodna ze stanem faktycznym towaru w dacie dokonania odprawy celnej oraz z zasadami klasyfikacji taryfowej. Sporne towary stosowane są bowiem w przemyśle spożywczym i nie mogą być wobec tego klasyfikowane do pozycji PCN 1518, przewidzianej dla tłuszczów niejadalnych i nie nadających się do celów spożywczych.
Spółka w skardze z dnia 12 października 2000r. na powyższą decyzję domagała się jej uchylenia, jako wydanej z naruszeniem art. 120, art. 122, art. 197 § 1, art. 187 § 1, art. 188, art. 190 § 1 i 2, art. 192, art. 199, art. 200 § 1 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego, a także zasad pobierania próbek do badań laboratoryjnych. Uzasadniając skargę spółka stwierdziła, że organy celne nie podjęły wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a zasadność dokonanej zmiany taryfikacji towarów nie została przez organy celne udowodniona w sposób określony normami proceduralnymi.
Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 17 grudnia 2002r. (sygn. akt I SA/Po 2693/00) uchylił zaskarżoną decyzję stwierdzając, że przed jej wydaniem organy celne winny ustalić w sposób nie budzący wątpliwości, czy charakter, skład chemiczny i zastosowanie towarów sprowadzonych przez skarżącą w dniu 11 grudnia 1998r. były identyczne z właściwościami towarów sprowadzonych w dniu 30 czerwca 1999r., z których pobierano próbki podlegające badaniu. Wskazał również na konieczność powołania dowodu z opinii biegłego na okoliczność, czy istotnie importowane towary są niejadalnymi mieszaninami i przetworami z tłuszczów (jak twierdzi Spółka), a nie są margarynami. Zwrócono ponadto uwagę na konieczność ustalenia, czy klasyfikacja zastosowana przez niemieckiego producenta ma poparcie w Wiążącej Informacji Taryfowej.
Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] nr [...] - wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, art. 23 ustawy z dnia 12 września 2002r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw, art. 85 § 1 i art. 262 Kodeksu celnego, art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że wykonując wskazania powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące kwestii ustalenia jadalności przedmiotowych produktów zwrócił się m.in. do krajowych kontrahentów Spółki o udzielenie odpowiedzi, czy w okresie od stycznia 1998r. kupowali określone towary pochodzenia niemieckiego oraz czy były one używane do produkcji wyrobów przeznaczonych do bezpośredniego spożycia przez ludzi. Firmy te stwierdziły, iż kupowane towary były przez nie używane do produkcji spożywczej jako półfabrykaty, bądź też odsprzedawane cukiernikom i piekarzom. Produkty występowały przy tym zawsze pod tą samą nazwą. Zwrócił się również do Kierownika Zakładu Analizy i Oceny Jakości Żywności Politechniki G., dr hab. inż. A. S. prof. nadzw. Politechniki G. z wnioskiem by jako biegły wydał opinię na okoliczność, czy m.in. tłuszcze o nazwie handlowej: "Plunderblock", "Backstabil", "Ziehblock" i "Palmarin" są tłuszczami jadalnymi, a także, czy na podstawie przesłanych dokumentów producenta i analiz można stwierdzić, jakim procesom modyfikacji struktury były one poddawane. Organ II instancji wystąpił także do niemieckiej administracji celnej o podanie, czy w stosunku do eksportowanych przez producenta niemieckiego towarów, wydane zostały Wiążące Informacje Taryfowe, uzyskując odpowiedź negatywną (pismo nr III B 5-ZT 0270-III-7/02 z dnia 5 listopada 2002r.).
Na podstawie oświadczeń kontrahentów (wraz z fakturami sprzedaży i dowodami przyjęcia zakupu), powyższej opinii A. S., wcześniej ujawnionych orzeczeń Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, etykiet towarów, treści pozycji Systematycznego Wykazu Wyrobów uzyskanej od Urzędu Statystycznego w Z. G.oraz badań Instytutu Przemysłu Mięsnego i Tłuszczowego organ odwoławczy stwierdził, iż importowane tłuszcze są - wbrew twierdzeniom Spółki - stosowane do produkcji spożywczej, co przesądza o konieczności zakwalifikowania ich do kodu 1517 i 1516.
W skardze z dnia 16 maja 2003r. na powyższą decyzję spółka domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Celnego, jako wydanych z naruszeniem przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 120, art. 122, art. 197 § 1, art. 187 § 1 i 2, art. 190 § 1 i 2, art. 199 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego, a także przepisu art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Uzasadniając skargę spółka wskazała, że organ celny nie wydał postanowienia o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego prof. A.S. (art. 187 § 2 Ordynacji podatkowej), strona nie została powiadomiona o terminie i sposobie przeprowadzenia tego dowodu, opinię zlecono Politechnice G., a nie osobie fizycznej, opinia nie wyjaśnia kwestii jadalności produktów, a jedynie nieprawidłowo - wbrew wykładni językowej utożsamia ich przeznaczenie do celów spożywczych z jadalnością. Bezprawnie, zdaniem strony, przyjęto domniemanie faktyczne, co do tego, że skoro towary, z których pobrano próbki w dniu 30 czerwca 1999r. nie miały takich parametrów, jakie zadeklarowano w dokumentach SAD ich dotyczących, to także dotyczy to towarów sprowadzonych w 1998r.
Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Niniejsza sprawa zainicjowana wniesieniem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.). Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. Również w myśl art. 3 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne kontrolują zaskarżone akty tylko w zakresie ich zgodności z prawem i nie mają uprawnień do merytorycznego rozstrzygania sprawy. Jednocześnie przepis art. 134 § 1 ostatnio cytowanej ustawy stanowi, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W przedmiotowej sprawie okolicznością sporną między stronami jest klasyfikacja taryfowa sprowadzonych przez Spółkę A towarów o nazwie handlowej: "Plunderblock", "Backstabil", "Plunder", "Ziehblock" i "Palmarin". Skarżąca Spółka zaklasyfikowała importowane produkty do kodu PCN 1518 00 99 0 Taryfy celnej, a organy celne uznały za prawidłową klasyfikację do kodu PCN 1517 10 90 0 -"Plunder" i "Ziehblock", 1517 90 99 0 - "Backstabil", oraz 1516 20 98 0 - "Palmarin", albowiem według nich są to towary używane w przemyśle spożywczym. Zgodnie natomiast z treścią pozycji 1518, obejmuje ona wyłącznie tłuszcze i oleje zwierzęce i ich frakcje, gotowane, utlenione, odwodnione, siarkowane, dmuchane, polimeryzowane przez ogrzewanie w próżni lub w gazie obojętnym, lub inaczej modyfikowane chemicznie, z wyłączeniem objętych pozycją nr 1516 oraz niejadalne mieszaniny lub przetwory z tłuszczów lub olejów zwierzęcych czy roślinnych albo frakcji różnych tłuszczów lub olejów z niniejszego działu. Nie ulega zatem wątpliwości, że rozstrzygnięcie kwestii, czy sporne towary są spożywczymi niejadalnymi mieszaninami lub przetworami z tłuszczów, czy też można je uznać za margaryny (przypisane w Taryfie celnej do pozycji 1517 i 1516), miało znaczenie decydujące dla prawidłowej klasyfikacji i ustalenia właściwego kodu, a w konsekwencji określenia należnego cła i kwoty długu celnego.
Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu w wyroku z dnia 17 grudnia 2002r. (sygn. akt I SA/Po 2693/00) - uchylając decyzję organu II instancji - wskazał określone czynności, które powinny zostać dokonane przez niego przy powtórnym rozpoznaniu sprawy w celu wyjaśnienia powyższych wątpliwości. Miał on przede wszystkim ustalić w sposób jednoznaczny, czy charakter, skład chemiczny i zastosowanie towarów sprowadzonych przez skarżącą w dniu 11 grudnia 1998r. były identyczne z właściwościami towarów sprowadzonych w dniu 30 czerwca 1999r., z których pobierano próbki podlegające badaniu. Pomocne miało być przy tym m.in. przesłuchanie prezesa skarżącej Spółki. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał również na konieczność powołania dowodu z opinii biegłego na okoliczność, czy istnieją podstawy do uznania importowanych towarów za niejadalne mieszaniny czy przetwory z tłuszczów. Organ odwoławczy miał ponadto ustalić, czy klasyfikacja zastosowana przez niemieckiego producenta ma poparcie w Wiążącej Informacji Taryfowej.
Według art. 153 ustawy (powołanej powyżej) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku sądu administracyjnego wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Zgodnie natomiast z poglądem utrwalonym w orzecznictwie sądowym i doktrynie niezastosowanie się przez organ administracji przy ponownym wydaniu decyzji do konkretnej oceny prawnej wyrażonej przez sąd w wyroku, narusza powyższą zasadę związania organu oceną prawną i powoduje wadliwość decyzji , oznaczającą konieczność jej uchylenia (zob. m.in.: red. T. Woś, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2005, s. 475 ; post. NSA z 16.02.1998r., IV SA 975/97, LEX nr 43847, wyrok NSA z 22.03.1999r., IV SA 527/97, LEX nr 47275 oraz wyrok NSA 21.10.1999r., IV SA 1681/97, LEX nr 47848 ).
W ocenie Sądu nie było podstaw do uznania, że Dyrektor Izby Celnej, przy powtórnym rozpoznaniu niniejszej sprawy, uwzględnił wytyczne zawarte w uzasadnieniu wskazanego wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w wystarczającym stopniu. Przede wszystkim należy zaznaczyć, iż organ odwoławczy nie wykazał praktycznie w jakikolwiek sposób - wbrew kategorycznym zaleceniom Sądu -, iż sporne towary sprowadzone przez skarżącą Spółkę w dniu 11 grudnia 1998r. w ramach konkretnego zgłoszenia celnego SAD [...] (czyli tłuszcze roślinne o nazwach handlowych "Plunderblock", "Backstabil", "Plunder", "Ziehblock" i "Palmarin") są tożsame z produktami sprowadzonymi w dniu 30 czerwca 1999r., z których pobrano próbki do badań laboratoryjnych, mających określić charakter, skład chemiczny i zastosowanie przedmiotowych produktów. Badania przeprowadzone przez Instytut Przemysłu Mięsnego i Tłuszczowego w Warszawie (opinia z 12 lipca 1999r.) wykazały bowiem, że są to jadalne produkty tłuszczowe - margaryny, które należy zakwalifikować do pozycji 1517. Dla przyjęcia, iż produkty zadeklarowane przez Spółkę w dniu 11 grudnia 1998r. mają dokładnie takie właściwości chemiczne jak towary o tych samych nazwach handlowych, sprowadzone w dniu 30 czerwca 1999r., należało zatem ustalić w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, że są to produkty tożsame, a więc identyczne, niczym się nie różniące, a nie tylko podobne (zob. m.in. "Słownik języka polskiego", tom III, Warszawa 1993, s. 519).
Organ II instancji poprzestał tymczasem praktycznie na ogólnikowym stwierdzeniu, że są to towary o tych samych nazwach handlowych, sprowadzane od dłuższego czasu przez skarżącą Spółkę od jednego producenta niemieckiego, wobec czego można było przyjąć, iż chodzi o produkty tego samego rodzaju, a zatem posiadające identyczne właściwości. Nie przesłuchano przy tym w charakterze strony prezesa przedmiotowej Spółki na okoliczność dostaw towarów od ich niemieckiego producenta - firmy C , chociaż wnosiła o to sama skarżąca w trakcie postępowania celnego (pismem z dnia 10 listopada 1999r. - k. 169 wspólnych akt administracyjnych) i dokonanie tej czynności zalecił Naczelny Sąd Administracyjny. Zakup partii towaru sprowadzonego do Polski w dniu 11 grudnia 1998r. w związku ze zgłoszeniem celnym SAD [...] był udokumentowany konkretną fakturą i świadectwem pochodzenia EUR -1. Prezes spółki mógłby zatem udzielić obszernych wyjaśnień - wspartych dokumentacją pochodzącą od samego producenta - dotyczących charakteru dokonywanego indywidualnego zakupu, a przede wszystkim przedstawić argumentację na rzecz podnoszonej przez skarżącą tezy o odmiennym charakterze produktów importowanych do Polski w tym dniu, pomimo tego, że posiadały one takie same nazwy handlowe jak towary sprowadzane przez Spółkę w innych terminach (w tym również w dniu 30 czerwca 1999r.). Dowód taki nie został jednak przeprowadzony w trakcie powtórnego rozpoznania niniejszej sprawy. Niezależnie od przesłuchania prezesa firmy, organ celny mógł też wystąpić bezpośrednio do samego producenta o zidentyfikowanie na podstawie numeru faktury (dołączonej do przedmiotowego zgłoszenia celnego) partii towaru sprzedanej skarżącej Spółce i importowanej w dniu 11 grudnia 1998r. oraz przedłożenie dokumentów dotyczących jego składu chemicznego i przeznaczenia.
Nie można było również uznać, iż tożsamość spornych produktów została wystarczająco udowodniona za pomocą dokumentów powołanych przez organ II instancji w uzasadnieniu jego decyzji, takich jak: orzeczenia Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, nazwa i kod Systematycznego Wykazu Wyrobów na fakturze sprzedaży dla kontrahentów krajowych, oświadczenia kontrahentów krajowych Spółki, atest zakładowy importera, etykiety produktów ujawnione w siedzibie skarżącej oraz pismo niemieckiego Urzędu Nadzoru Weterynaryjnego i Żywności sporządzone dla eksportera. Z dokumentów tych wynika bowiem tylko tyle, że opisywanych w nich produktów (o nazwach handlowych zbieżnych z nazwami spornych towarów) nie można uznać za niejadalne, a tym samym przypisać do kodu 1518. Nie można jednak na ich podstawie konstruować tezy o identyczności tych produktów z partią towarów sprowadzonych w dniu 11 grudnia 1998r.
I tak w przypadku orzeczeń Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (określanego dalej skrótem WIS) wydawanych na wniosek eksportera, organ odwoławczy winien mieć na względzie, że orzeczenie tego organu o braku zastrzeżeń co do jakości zdrowotnej importowanych środków spożywczych powinno być wydawane odrębnie w odniesieniu do każdego rodzaju importowanego tłuszczu przed dopuszczeniem go do sprzedaży (zob. m.in. k. 590 akt adm.). W aktach administracyjnych sprawy brak jest tymczasem odpowiedniego orzeczenia WIS odnośnie konkretnych produktów sprowadzonych właśnie w dniu 11 grudnia 1998r. w ramach zgłoszenia celnego SAD [...]. Poza tym jak wynika z samego protokołu kontroli przeprowadzonej w firmie A przez Urząd Celny orzeczenia WIS oraz faktury sprzedaży zostały pobrane wyrywkowo (k. 154 akt adm.), co świadczy o zbyt arbitralnym przyjęciu przez organ celny, iż wszystkie dostawy tłuszczów w 1998r. i w okresie późniejszym - do dnia 30 czerwca 1999r. - musiały dotyczyć tego samego rodzaju produktów. Biorąc jednak pod uwagę powyżej przytoczone okoliczności organ odwoławczy niezasadnie przyjął w ocenie Sądu, że pomimo tego, iż nie dysponował on konkretnymi orzeczeniami WIS odnośnie spornych tłuszczy sprowadzonych w dniu 11 grudnia 1998r., mógł uznać orzeczenia WIS wydane w związku z dostawami dokonanymi w innych terminach za orzeczenia dotyczące dokładnie tego samego rodzaju produktów. Sąd zauważył ponadto, że sam sposób badania tłuszczy przed wydaniem orzeczenia o dopuszczeniu ich do obrotu na terenie kraju - sprowadzający się praktycznie do oględzin towaru, musi budzić wiele wątpliwości, jako metoda absolutnie niewystarczająca do jednoznacznego i dokładnego ustalenia właściwości fizykochemicznych tych towarów.
Podobne zarzuty odnieść należy do pozostałych dokumentów, uznanych za dowody w niniejszej sprawie, a w szczególności do opinii kontrahentów skarżącej Spółki. Nie mogą mieć one bowiem znaczenia dla rozstrzygnięcia omawianej kwestii tożsamości przedmiotowych towarów, gdyż dotyczą ogólnie kwestii kupowania w dłuższym przedziale czasowym od skarżącej produktów występujących pod określonymi nazwami handlowymi. Wynika z nich jedynie fakt dokonywania zakupów takich surowców, występujących przy tym stale pod jedną nazwą. Nie sposób zatem na podstawie tych oświadczeń ustalić w jakikolwiek sposób, czy firmy te zakupiły od skarżącej Spółki również partię produktów sprowadzonych właśnie w dniu 11 grudnia 1998r., a tym bardziej czy były to tłuszcze identyczne z nabywanymi wcześniej. Uwagi te należy odnieść analogicznie także wobec danych ujawnionych na fakturach sprzedaży dla kontrahentów krajowych, atestów zakładowych importera, etykiet produktów czy też pisma niemieckiego Urzędu Nadzoru Weterynaryjnego i Żywności, albowiem nie wynika z nich, że dotyczą one tłuszczy importowanych w dniu 11 grudnia 1998r. w ramach zgłoszenia celnego SAD [...].
Ze względu na te okoliczności również opinie Kierownika Zakładu Analizy i Oceny Jakości Żywności Politechniki G.j, dr hab. inż. A. S. prof. nadzw. Politechniki G. (k. 660 - 676 akt adm.) nie mogły zostać uznane za przydatne w niniejszej sprawie. Zadaniem biegłego było bowiem ustalenie czy tłuszcze o nazwie handlowej: "Plunderblock", "Backstabil", "Ziehblock" i "Palmarin" są tłuszczami jadalnymi oraz, czy na podstawie przesłanych dokumentów producenta i analiz można stwierdzić, jakim procesom modyfikacji struktury były one poddawane. Badaniu poddane zostały jednak próbki tłuszczy pobranych z konkretnej partii tego towaru - także importowanej w dniu 30 czerwca 1999r. w ramach zgłoszenia celnego SAD [...]. Również na postawie wyników tych badań nie można było zatem rozstrzygnąć jednoznacznie o właściwościach chemicznych przedmiotowych produktów, albowiem nie została ustalona - jak wskazano powyżej - ich tożsamość z tłuszczami badanymi przez biegłego. Należy przy tym zwrócić uwagę na stwierdzenie samego biegłego, zawarte w piśmie z dnia 30 listopada 2002r., iż wyniki analiz tych samych produktów o takich samych lub bardzo zbliżonych nazwach wykonywanych dla różnych zleceniodawców bardzo istotnie różniły się między sobą (k. 676 akt adm.).
Ze względu na przytoczone powyżej okoliczności Sąd uznał, że organ celny II instancji nie wykazał w toku prowadzonego przez siebie postępowania głównej tezy, która dawałaby mu podstawę do ustalenia właściwości chemicznych spornych tłuszczy za pomocą powołanych przez siebie dowodów (takich jak: opinia biegłego, orzeczenia Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, nazwa i kod Systematycznego Wykazu Wyrobów na fakturze sprzedaży dla kontrahentów krajowych, oświadczenia kontrahentów krajowych Spółki, atest zakładowy importera, etykiety produktów ujawnione w siedzibie skarżącej czy pismo niemieckiego Urzędu Nadzoru Weterynaryjnego i Żywności). Nadal bowiem pozostaje nie rozstrzygnięta kluczowa kwestia odnośnie tego, czy przedmiotowe tłuszcze sprowadzone w dniu 11 grudnia 1998r. są identyczne z tymi produktami, których dotyczyły dokumenty zebrane w sprawie przez organy celne.
Wyrażając takie stanowisko Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie odstępuje od poglądu wyrażonego w wyrokach w sprawach o sygn. 3/I SA/Po 479/03, 3/I SA/Po 481/03, 3/I SA/Po 482/03, 3/I SA/Po 501/03, 3/I SA/Po 502/03 oraz 3/I SA/Po 503/03 mimo, że skargi kasacyjne na rozstrzygnięcia w nich zawarte zostały oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny ( sygn. I GSK 14/05, I GSK 15/05 i I GSK 16/05, I GSK 19/05, I GSK 17/05 i I GSK 18/05 ) .
Naczelny Sąd Administracyjny oddalając skargi kasacyjne w powyższych sprawach podkreślił bowiem, że w związku z brakiem w skardze kasacyjnej zasadnych i skutecznych prawnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania w ramach podstawy z art. 174 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi związany był ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę wydania zaskarżonego wyroku. Wskazał, że w postępowaniu kasacyjnym nie podlega badaniu trafność ustaleń faktycznych, jeżeli nie został sformułowany uzasadniony zarzut naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji oznaczało to związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego ustaleniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, że sprowadzone tłuszcze były jadalne. Tak ustalony stan spornego towaru uzasadniał natomiast przyporządkowanie go do pozycji 1517 i 1516 Taryfy celnej.
Przytoczona ocena wyżej wymienionych wcześniejszych rozstrzygnięć tutejszego Sądu pozwala na ponowną, odmienną od wcześniejszych ocenę decyzji organów celnych dokonującą klasyfikacji taryfowej omawianych tłuszczy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu celnego będzie uwzględnienie wskazanych wyżej okoliczności i wydanie decyzji po dokonaniu uzupełniających ustaleń w oparciu o wskazane środki dowodowe (w tym przesłuchanie prezesa skarżącej Spółki oraz informacje o towarach uzyskane bezpośrednio u producenta) oraz przy uwzględnieniu zmiany stanu prawnego wprowadzonej przepisami ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623). Dopiero wówczas możliwa będzie prawidłowa klasyfikacja taryfowa spornych tłuszczy i pełna ocena, czy są one tożsame z tłuszczami sprowadzonymi przez Spółkę w innym terminie, a w konsekwencji, czy zaklasyfikowanie ich do kodu PCN 1517 10 90 0 - odnośnie "Plunder" i "Ziehblock", 1517 90 99 0 - odnośnie "Backstabil" oraz 1516 20 98 0 - odnośnie "Palmarin" było słuszne.
Opisane naruszenia przepisów postępowania (art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 188 Ordynacji podatkowej w zw. art. 262 Kodeksu celnego oraz art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) mogły mieć istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy i z tego powodu winny skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji organu odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (cytowanej powyżej) orzekł jak w sentencji wyroku.
/-/M. Bejgerowska /-/M. Kwiecińska /-/M. Kosewska
EWd

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI