I SA/Po 2459/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Poznaniu oddalił skargę podatnika w sprawie podatku od nieruchomości za lata 1997-1998, uznając, że mimo wielokrotnego uchylania decyzji, organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję odmawiającą uchylenia pierwotnych decyzji z powodu upływu 5 lat od ich doręczenia.
Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za lata 1997 i 1998, gdzie po wydaniu ostatecznych decyzji Burmistrz R. wznowił postępowanie z urzędu. Po serii uchyleń decyzji przez różne instancje, ostatecznie organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Burmistrza odmawiającą uchylenia pierwotnych decyzji z powodu upływu 5 lat od ich doręczenia, co było podstawą do oddalenia skargi przez WSA.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę J.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od nieruchomości za lata 1997 i 1998. Po wydaniu ostatecznych decyzji Burmistrz Miasta i Gminy R. wznowił postępowanie z urzędu, uchylając pierwotne decyzje i ustalając nowy wymiar podatku. Kolejne decyzje były uchylane przez SKO i NSA. Ostatecznie Burmistrz odmówił uchylenia pierwotnych decyzji, powołując się na upływ 5 lat od ich doręczenia, co zostało utrzymane w mocy przez SKO. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, twierdząc, że pierwotne decyzje utraciły byt prawny. Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną, stwierdzając, że decyzja odmawiająca uchylenia pierwotnych decyzji była prawidłowa, gdyż żadna z późniejszych decyzji uchylających pierwotne nie uzyskała waloru ostateczności, a upływ 5 lat stanowił przeszkodę prawną do zmiany wymiaru podatku we wznowionym postępowaniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, organ podatkowy może odmówić uchylenia ostatecznych decyzji podatkowych we wznowionym postępowaniu, jeśli od ich doręczenia upłynęło 5 lat, zgodnie z art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed 1.01.2003r.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że upływ 5 lat od doręczenia pierwotnych decyzji stanowił negatywną przesłankę do ich uchylenia we wznowionym postępowaniu, co było prawidłowo zastosowane przez organy podatkowe. Żadna z późniejszych decyzji uchylających pierwotne nie uzyskała waloru ostateczności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
O.p. art. 245 § § 1 pkt 2
Ordynacja podatkowa
Przepis w brzmieniu obowiązującym przed 1.01.2003r. stanowił podstawę do odmowy uchylenia decyzji ostatecznych we wznowionym postępowaniu w przypadku upływu 5 lat od ich doręczenia.
Pomocnicze
O.p. art. 207
Ordynacja podatkowa
Dz.U. Nr 169, poz. 1387 art. 24 § § 2
Ustawa o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw
Przepis przejściowy wskazujący na prawo obowiązujące w brzmieniu przed wejściem w życie ustawy nowelizacyjnej jako właściwe w postępowaniach nadzwyczajnych, takich jak wznowienie postępowania.
Ppsa art. 151
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 73
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada dwuinstancyjności.
O.p. art. 127
Ordynacja podatkowa
Zasada dwuinstancyjności.
O.p. art. 240 § § 1 pkt 5
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 243 § § 2
Ordynacja podatkowa
Forma prawna wznowienia postępowania (postanowienie).
O.p. art. 70 § § 1
Ordynacja podatkowa
Przedawnienie zobowiązań podatkowych (nie miał zastosowania).
O.p. art. 21 § § 1 pkt 2
Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Upływ 5 lat od doręczenia pierwotnych decyzji podatkowych stanowi przeszkodę prawną do ich uchylenia we wznowionym postępowaniu. Decyzje uchylające pierwotne decyzje ostateczne, które same zostały uchylone i nie uzyskały waloru ostateczności, nie powodują utraty bytu prawnego pierwotnych decyzji w sposób uniemożliwiający ich utrzymanie w mocy.
Odrzucone argumenty
Pierwotne decyzje ostateczne utraciły byt prawny i zostały wycofane z obrotu w wyniku wydania decyzji uchylających je we wznowionym postępowaniu, co czyniło bezprzedmiotową decyzję o odmowie ich uchylenia.
Godne uwagi sformułowania
nie można uchylić tej od stwierdzenia, że duża ilość oraz treść wydanych w sprawie decyzji przez organy obu instancji, po wznowieniu postępowania z urzędu, mogły wywołać u skarżącego wątpliwości co do rzeczywistego stanu sprawy żadna, poza wyżej wymienioną decyzją odmowną organu I instancji z dnia [...], nie uzyskała waloru ostateczności i nie pozostała w obrocie prawnym.
Skład orzekający
Gabriela Gorzan
sprawozdawca
Janusz Ruszyński
przewodniczący
Katarzyna Nikodem
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących wznowienia postępowania, w szczególności przesłanek odmowy uchylenia decyzji ostatecznych po upływie 5 lat od ich doręczenia, oraz skutków uchylenia decyzji uchylających pierwotne decyzje."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją Ordynacji podatkowej z 2003 roku, choć zasady dotyczące wznowienia postępowania i jego skutków mogą być nadal aktualne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje zawiłości proceduralne w prawie podatkowym i długotrwałe postępowanie administracyjne, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.
“Zawiłości wznowienia postępowania podatkowego: czy 5 lat to za długo na zmianę decyzji?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Po 2459/03 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2005-06-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-10-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Gabriela Gorzan /sprawozdawca/ Janusz Ruszyński /przewodniczący/ Katarzyna Nikodem. Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński, Sędziowie NSA Gabriela Gorzan (spr.), as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem, Protokolant st. sekr.sąd. Alicja Ajnbacher, po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi J.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 1997 r. i 1998 r. oddala skargę /-/ K.Nikodem /-/ J.Ruszyński /-/ G.Gorzan Uzasadnienie Burmistrz Miasta i Gminy R. ustalił J.W. decyzją z dnia [...] podatek od nieruchomości za rok 1997 (łączne zobowiązanie pieniężne) w wysokości [...] zł, a decyzją z dnia [...] podatek od nieruchomości za rok 1998 (łączne zobowiązanie pieniężne) w wysokości [...] zł. Każda z tych decyzji została podatnikowi doręczona – pierwsza dnia [...].03.1997r., druga dnia [...].02.1998r. i stały się ostateczne, wobec ich nie zaskarżenia odwołaniem. Postanowieniem z dnia [...] Burmistrz Gminy R. wznowił postępowanie z urzędu w powyższym przedmiocie, po czym decyzją z dnia [...] uchylił w całości ostateczne decyzje podatkowe na wstępie wymienione za rok 1997 i 1998 i ustalił nowy wymiar podatku od nieruchomości – za rok 1997 w kwocie [...] zł oraz za rok 1998 w kwocie [...] zł z odsetkami zwłoki. W wyniku rozpoznania odwołania od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] uchyliło decyzję Burmistrza R. wydaną we wznowionym postępowaniu w części dotyczącej odsetek za zwłokę i w tym zakresie umorzyło postępowanie, utrzymując w mocy decyzję w pozostałym zakresie. Jednak decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzająca ją decyzja Burmistrza Miasta i Gminy R. z dnia [...] (wydana we wznowionym postępowaniu) zostały w całości uchylone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 30.11.2001r. sygn. akt I S.A./Po 2008/00. W konsekwencji powyższego Burmistrz R. ponownie wydał decyzję dnia [...] we wznowionym postępowaniu, którą uchylił decyzje wymiarowe za rok 1997 i 1998 w przedmiocie podatku od nieruchomości odpowiednio z dnia [...] i [...] (na wstępie niniejszego uzasadnienia wymienione) i ustalił nowy wymiar tego podatku, w wyższej wysokości. Decyzja ta także została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania organowi I instancji, po rozpoznaniu odwołania podatnika. Burmistrz Gminy R. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 207 oraz art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed 1.01.2003r. w związku z art. 24 ustawy z dnia 12.09.2002r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 169, poz. 1387) odmówił uchylenia swoich decyzji z dnia [...] i z dnia [...] (nakazy płatnicze odpowiednio Nr [...] – dotyczący podatku od nieruchomości za 1997r. i Nr [...] dotyczący podatku od nieruchomości za 1998r.). Organ ten przyjął bowiem, co wskazano w uzasadnieniu powyższej decyzji, że powodem odmowy uchylenia decyzji ostatecznych we wznowionym postępowaniu jest upływ 5 lat od dnia ich doręczenia. Nastąpiło to dnia [...].03.2002r.- w odniesieniu do decyzji podatkowej za rok 1997 i dnia [...].02.2003r. – w odniesieniu do decyzji podatkowej za rok 1998. Podatnik wniósł odwołanie z dnia [...].07.2003r. od powyższej decyzji, które organ I instancji uwzględnił w całości w trybie art. 226 § 1 Ordynacji podatkowej i decyzją z dnia [...] uchylił własną decyzję z dnia [...]. Także od tej decyzji podatnik złożył odwołanie z dnia [...].07.2003r., które rozpoznało Samorządowe Kolegium Odwoławcze i decyzją z dnia [...] uchyliło decyzję Burmistrza Gminy R. z dnia [...]. W konsekwencji powyższego pozostała w sprawie: - decyzja Burmistrza z dnia [...] o odmowie uchylenia we wznowionym postępowaniu decyzji wymiarowych za lata 1997 i 1998, - odwołanie podatnika od tej decyzji z dnia [...] 2003r. z wnioskiem o jej uchylenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania podatnika z dnia [...].07.2003r., decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy R. z dnia [...]. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że kwalifikacja prawna w ustalonym stanie sprawy, oparta na powołanych w decyzji organu I instancji przepisach prawa jest prawidłowa tak samo, jak prawidłowe jest ustalenie, iż od doręczenia podatnikowi decyzji wymiarowych w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 1997 i 1998 upłynęło lat 5, wobec czego zachodzi przeszkoda prawna do ustalenia odmiennej wysokości wymiaru podatkowego we wznowionym postępowaniu, co skutkuje odmową uchylenia dotychczasowych decyzji ostatecznych w oparciu o art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją. W skardze na powyższą decyzję podatnik zarzucił naruszenie art. 21 § 1 pkt 2, art. 70 § 1, art. 243 § 2 i art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. W ocenie skarżącego na skutek wydania decyzji przez Burmistrza we wznowionym postępowaniu dnia [...] uchylającej dotychczasowe decyzje ostateczne i ustalającej nowy wymiar podatku od nieruchomości za lata 1997 i 1998 – utraciły byt prawny i zostały wycofane z obrotu pierwotne decyzje ostateczne i w żadnym razie nie można twierdzić, że nadal one istnieją, mimo uchylenia tej decyzji wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 30.11.2001r. Także kolejna decyzja Burmistrza z dnia [...] uchylająca pierwotne decyzje wymiarowe ostateczne za lata 1997 i 1998 i ustalająca nowy wymiar podatku od nieruchomości uchylona w całości decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] spowodowała taki stan rzeczy, że bezprzedmiotowa stała się decyzja o odmowie uchylenia decyzji wymiarowych ostatecznych za lata 1997 i 1998, bowiem decyzje te de facto nie istnieją i należało umorzyć postępowanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Analizując przebieg postępowania podatkowego w rozpoznawanej sprawie nie można uchylić tej od stwierdzenia, że duża ilość oraz treść wydanych w sprawie decyzji przez organy obu instancji, po wznowieniu postępowania z urzędu, mogły wywołać u skarżącego wątpliwości co do rzeczywistego stanu sprawy w zakresie jego obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 1997 – 1998 i wniesiona skarga może być konsekwencją tych wątpliwości. Nie oznacza to jednak, że zasadne są zarzuty skargi i twierdzenia, wskazujące na wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa. Poza sporem w sprawie pozostaje, że organ podatkowy, po wydaniu decyzji ostatecznych w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 1997 i 1998, odpowiednio z dnia [...] i [...] wznowił z urzędu postępowanie w powyższym przedmiocie postanowieniem z dnia [...] ze względu na zaistnienie przesłanek z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Oznacza to, że otwarto postępowanie, którego przedmiotem winno być ustalenie, czy postępowanie podatkowe zakończone decyzją ostateczną było dotknięte jedną z wadliwości wyliczonych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej, a następnie – w razie pozytywnego ustalenia – przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy podatkowej, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej. O ile rację ma skarżący, że wydanie dwukrotnie – [...] i [...] decyzji przez Burmistrza Gminy R. we wznowionym postępowaniu uchylających decyzje dotychczasowe i orzekających co do istoty sprawy, tzn. ustalających nowy wymiar podatku od nieruchomości za rok 1997 i 1998 merytorycznie kończyło postępowanie w sprawie wznowienia postępowania i tworzyło stan rzeczy odmienny, niż w pierwotnie ostatecznych decyzjach wymiarowych, o tyle nie jest prawidłowe wnioskowanie skarżącego, iż taki skutek nastąpił, zanim wymienione decyzje Burmistrza stały się ostateczne. Konstytucyjna zasada dwuinstancyjności wyrażona w art. 73 Konstytucji R.P., jak również w art. 127 Ordynacji podatkowej poddaje decyzje kończące postępowanie w sprawie wznowienia postępowania prawu strony ich zaskarżenia odwołaniem i skarżący z prawa tego każdorazowo korzystał. W konsekwencji rozpoznania wniesionych odwołań przez skarżącego oraz skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego zostały uchylone wszystkie decyzje organu I instancji wydane we wznowionym postępowaniu, za wyjątkiem decyzji z dnia [...] o odmowie uchylenia decyzji wymiarowych ostatecznych z dnia [...] oraz z dnia [...]. Wniesione od tej decyzji odwołanie skarżącego z dnia [...].07.2003r. podlegało rozpoznaniu przez organ odwoławczy, ponieważ będąca wynikiem jego uwzględnienia w całości decyzja organu I instancji z dnia [...] została przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze także uchylona w trybie odwoławczym. Tak więc nie można zgodzić się ze skarżącym, że zakończenie wznowionego postępowania decyzją Burmistrza Gminy R. z dnia [...] o odmowie uchylenia decyzji wymiarowych za 1997 i 1998r., utrzymaną w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], zaskarżoną w niniejszej sprawie skargą, było pozbawione podstaw prawnych z powodu bezprzedmiotowości postępowania. Nie jest tak, ponieważ żadna, poza wyżej wymienioną decyzją odmowną organu I instancji z dnia [...], nie uzyskała waloru ostateczności i nie pozostała w obrocie prawnym. Nie jest zasadny także zarzut naruszenia przepisów art. 243 § 2 i art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Zarzut ten nie został w jakikolwiek sposób uzasadniony, zresztą tak samo, jak podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej. Ostatni z wymienionych wyżej przepisów Ordynacji podatkowej reguluje przedawnienie zobowiązań podatkowych i nie miał w rozpoznawanej sprawie zastosowania, natomiast przepis art. 243 § 2 Ordynacji podatkowej reguluje formę prawną wznowienia postępowania, określając, że orzeczenie o wznowieniu postępowania następuje w drodze postanowienia stanowiącego podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Nie było w sprawie kwestionowane, że organ I instancji wznowił postępowanie podatkowe w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 1997 i 1998 postanowieniem, a po jego wydaniu przeprowadził postępowanie wznowione w zakresie w postanowieniu określonym. Odnosząc się natomiast do wymienionego w zarzutach skargi przepisu art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, sądzić należy, że chodzi o przepis przytoczony w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, a więc w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1.01.2003r. Skoro organy podatkowe odmówiły uchylenia decyzji dotychczasowych we wznowionym postępowaniu z powodu negatywnej przesłanki w postaci upływu 5 lat od doręczenia decyzji wymiarowych, prawidłowo powołały powyższy przepis ustawy procesowej, jako podstawę takiego rozstrzygnięcia. Natomiast jego zastosowanie uzasadniał, jak to prawidłowo przyjęły organy podatkowe, przepis art. 24 § 2 ustawy z dnia 12.09.2002r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 169, poz. 1387), który, będąc przepisem przejściowym, wskazuje na prawo obowiązujące w brzmieniu przed wejściem w życie tej ustawy nowelizacyjnej, jako właściwe w postępowaniach nadzwyczajnych, przewidzianych do wzruszania decyzji ostatecznych, do których należy wznowienie postępowania. Skoro skarga jest niezasadna na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało ją oddalić. /-/ K. Nikodem /-/ J. Ruszyński /-/ G. Gorzan
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI