I SA/Po 239/23

I SA/Po 239/23 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2023-08-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Kucznerowicz /przewodniczący/
Katarzyna Nikodem /sprawozdawca/
Michał Ilski
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
III FSK 91/24 - Wyrok NSA z 2025-08-27
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1990
art. 21 ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
Dz.U. 2023 poz 70
art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 1 pkt 6,
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Asesor sądowy WSA Michał Ilski Protokolant: st. sekr. sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] w przedmiocie podatku o nieruchomości za rok 2022 oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 20 stycznia 2023 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania K. M., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z 18 października 2022 r.
nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2022 rok.
Zaskarżona decyzja SKO zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wójt decyzją z 18 października 2022 r., nr [...] ustalił skarżącej
i J. B. wysokość podatku od nieruchomości za 2022 r. w kwocie [...]zł od nieruchomości położonej w obrębie ewidencyjnym [...], działki nr [...], wpisanej do KW nr [...]
Za przedmiot opodatkowania przyjęto:
– budynki mieszkalne (wpisane do rejestru zabytków) o pow. 29,03 m2 - podatek [...] zł;
– budynki mieszkalne lub ich części o wys. pow. 2,20 m (wpisane do rejestru zabytków) o pow. 401,43 m2 - podatek [...] zł;
– grunty pozostałe sklasyfikowane inaczej niż "B" o pow. 19.969 m2 (stawka [...] zł, podatek [...] zł);
– budynki pozostałe o wysokości od 1,4 m do 2,2 m o pow. 26,81 m2 (stawka [...] zł, podatek [...] zł);
– budynki pozostałe o wysokości powyżej 2,2 m o pow. 293,72 m2 (stawka [...] zł, podatek [...] zł).
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż z ewidencji gruntów i budynków wynika, że skarżąca i J. B. są współwłaścicielami nieruchomości, położonych na terenie Gminy [...] stanowiących dz, ew. nr [...] obręb [...] o pow. 19.969,00 m2 klasoużytku o symbolu [...], pozostałego budynku niemieszkalnego
o powierzchni użytkowej ogółem 320,53 m (w tym 26,81 m kondygnacji o wysokości: od 1,40 do 2,20 m oraz 293,72 m2 kondygnacji o wysokości: powyżej 2,20 m), budynku mieszkalnego wpisanego do rejestru zabytków o powierzchni użytkowej ogółem
430,46 m2 (w tym 29,03 m2 kondygnacji o wysokości: od 1,40 do 2,20 m oraz
401,43 m2 kondygnacji o wysokości: powyżej 2,20 m) od których wysokość podatku od nieruchomości za 2022 r. wynosi wg wyliczenia, o którym mowa niżej, gdzie uwzględniono stawki obowiązujące na terenie gminy [...] w 2022 r., a wynikające
z Uchwały Rady Gminy [...] nr LXI/273/21 z dnia 29 listopada 2021 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości. Przy wyliczeniu podatku od nieruchomości uwzględniono w zakresie pozostałych budynków niemieszkalnych stawkę właściwą dla tzw. budynków pozostałych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2
lit. e ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U.
z 2019 r. poz. 1170 z późn. zm., a obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 70; w skrócie: "u.p.o.l.").
Wynika to z faktu, iż przedmiotowe budynki o identyfikatorach: [...].[...] w ewidencji gruntów i budynków nie zostały sklasyfikowane jako budynki mieszkalne. Przy wyliczeniu podatku od nieruchomości uwzględniono w zakresie budynku mieszkalnego zwolnienie z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. w związku z wpisaniem dworu do rejestru zabytków oraz utrzymywaniem i konserwacją budynku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków.
Powierzchnie przyjętą do opodatkowania ustalono na podstawie oględzin przeprowadzonych w dniu 28 października 2019r. przez upoważnionych pracowników Urzędu Gminy [...] w obecności współwłaściciela nieruchomości J. B..
W trakcie oględzin ustalono, że pozostałe 2 budynki wg ewidencji gruntów i budynków Starostwa Powiatowego w [...] o funkcji głównej inny budynek w gospodarstwie rolnym w rzeczywistości są ze sobą połączone, tworząc jedną całość. Stan budynku jest zły - zawalony częściowo strop i dach.
Wójt 16 grudnia 2021 r. dokonał wizji lokalnej dachu budynku położonego na działce o nr ew. [...] obręb [...] oznaczony w Ewidencji Gruntów i Budynków Starostwa Powiatowego w [...] jako budynki produkcyjne usługowe i gospodarcze dla rolnictwa (rodzaj wg KST), budynki gospodarstw rolnych (klasa wg PKOB)
o identyfikatorze: [...]. W czasie wizji lokalnej ustalono, że budynek położony na działce o nr ew. [...] obręb [...] oznaczony w Ewidencji Gruntów i Budynków Starostwa Powiatowego w [...] jako budynek produkcyjny usługowy i gospodarczy dla rolnictwa (rodzaj wg KST), budynki gospodarstw rolnych (klasa wg PKOB) o identyfikatorze: [...], [...] posiada dach. Dach budynku pokrywa papa. Dach
w jednym miejscu jest uszkodzony tj. część dachu zapadnięta jest do środka budynku. Podczas wizji lokalnej została sporządzona dokumentacja zdjęciowa i filmowa dachu budynku położonego na ww. działce.
Skarżąca wniosła odwołanie od decyzji Wójta z 18 października
2022 r.
Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji z 18 października 2022 r.
– przywołaną na wstępie decyzją z 20 stycznia 2023 r. – SKO w uzasadnieniu wyjaśniło, że bezsporne jest zwolnienie z podatku od nieruchomości budynku mieszkalnego, tj. dworku o pow. 29,03 m2 (kondygnacji o wysokości od 1,40 do 2,20 m) i pow. 401,43 m2 (kondygnacji o wysokości powyżej 2,20 m) jako budynku wpisanego do rejestru zabytków. Z pisma Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w [...] z 16 maja 2011 r. wynika, że dwór jest indywidualnie wpisany do rejestru zabytków natomiast park ujęty został w gminnej ewidencji zabytków.
W konsekwencji słusznie uznano, że grunty działki nr [...] nie podlegają zwolnieniu od podatku od nieruchomości. Tylko bowiem wpis do rejestru zabytków daje podstawę do zwolnienia od podatku od nieruchomości, co jasno wynika z treści art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l.
Odnosząc się do zarzutu błędnej klasyfikacji gruntu wskazano, że organ miał obowiązek zastosować klasyfikację gruntu przyjętą w ewidencji gruntów i budynków.
W tym kontekście odwołano się do postanowień art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. 2019 r. poz. 725 z późn. zm.,
a obecnie: Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 z późn. zm.; w skrócie: "p.g.k."). Wyjaśniono, że organ podatkowy nie ma uprawnień do zmiany danych zawartych we wskazanej ewidencji. Według danych z ewidencji gruntów i budynków działka nr [...] oznaczona jest symbolem "[...]" właściwym dla terenów rekreacyjno-wypoczynkowych.
Jak wynika z pisma Starosty [...] z 30 grudnia 2021 r. do Starostwa nie wpłynął żaden wniosek o sprostowanie danych ewidencyjnych odnośnie działki nr [...] w obrębie [...] Z przedłożonego do akt sprawy pisma Starosty [...]
z 28 lipca 2022 r. wynika, że nie ma podstaw do zmiany danych ewidencyjnych odnośnie klasyfikacji gruntów działki nr [...] w [...]. Od 1971 r. w ewidencji widnieje użytek gruntowy "[...]"- Klasyfikacja ta została utrzymana na mocy decyzji Starosty [...] z 17maja 2011r. nr [...] w związku z pracami związanymi z opracowaniem bazy danych numerycznych. Nie zostały przeprowadzone żadne działania zmierzające do przeprowadzenia czynności klasyfikacyjnych przez uprawnionegoklasyfikatora.
W konsekwencji zastosowanie musiała znaleźć stawka [...] zł/m2 przewidziana dla gruntów pozostałych. Organ pierwszej instancji nie mógł samodzielnie uznać, że sporny grunt podlega opodatkowaniu podatkiem rolnym jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych. Sporny grunt nie został bowiem sklasyfikowany jako grunty tego rodzaju jak również jako inny rodzaj użytku rolnego.
Zdaniem organu odwoławczego uznać należy, że budynek posiada dach do momentu jego całkowitego usunięcia, demontażu, rozbiórki. W efekcie nawet niewielka pozostała część dachu konstytuuje budynek. Dopiero obiekt całkowicie i trwale pozbawiony dachu, nieosłonięty, nieograniczony od góry, przestaje być budynkiem
a nawet obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Nie można uznać, że częściowe pozbawienie czy też usunięcie pokrycia dachowego oznacza, że dany obiekt przestaje być budynkiem w rozumieniu ustawy podatkowej. Dokumentacja fotograficzna sporządzona w trakcie oględzin nieruchomości jednoznacznie wskazuje, że budynki położone na spornej działce oznaczone w decyzji organu pierwszej instancji jako pozostałe posiadają dach. Fakt częściowego zawalenia dachu nie pozwala na stwierdzenie, że budynek nie posiada dachu w ogóle.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na opisaną decyzję SKO, wniosła skarżąca, zarzucając naruszenie:
1) art. 122, art. 120, art. 187 § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 z późn. zm.; w skrócie: "o.p.") oraz art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l.,
2) art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.; w skrócie: "k.p.a.") w zw. z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2020 r. poz. 333;
w skrócie "u.p.r.") i Rozporządzeniem Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii
z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. poz. 1390
z późn. zm.) - załącznik nr 1 pkt 6 i pkt 17 ppkt. 6,
3) ustalenia podmiotu opodatkowania, na którym spoczywa zgodnie z prawem obowiązek podatkowy,
4) prawa w związku z uchyleniem m. in. wcześniejszego dowodu z wyrysu z mapy ewidencyjnej z zaznaczonym klasoużytkiem o symbolu [...], który oznacza użytek rolny zadrzewiony i zakrzewiony i zabudowany budynkiem mieszkalnym/dworem, odzwierciedlający stan faktyczny, wydanego przez Ewidencję gruntów i budynków Starostwa [...],
5) art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.I. w zw. z art. 3 pkt 2 p.b.,
6) zasady dwuinstancyjności.
W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła i umotywowała podniesione w niej zarzuty. Wniosła również o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty.
Następnie pismem z 17 kwietnia 2023 r. skarżąca ustosunkowała się do odpowiedzi na skargę z 14 marca 2023 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przystępując do rozpoznania sprawy, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1
§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U.
z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259
z późn. zm., w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1).
Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji SKO, Sąd nie dopatrzył się przy jej wydaniu naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością uchylenia albo stwierdzenia nieważności tego aktu, względnie stwierdzenia jego wydania z naruszeniem prawa. W szczególności, w ocenie Sądu, organy obu instancji wyczerpująco zebrały i wszechstronnie rozpatrzyły cały materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i na tej podstawie dokonały prawidłowych ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia. Ustalenia te Sąd w pełni podziela i czyni integralną częścią swoich ustaleń oraz podstawą faktyczną dalszych rozważań.
Jak wynika z akt administracyjnych, skarżąca oraz J. B. są współwłaścicielami działki nr [...], zabudowanej zespołem dworsko-pałacowym, co jest bezsporne i co wynika z dokumentów.
Z akt sprawy wynika również (pismo Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa skierowanego do K. M. i J. B. z 11 grudnia 2019 r.), że z dniem odbioru ww. pisma, nieruchomość zostanie przekazane w posiadanie samoistne właścicielom nieruchomości. W związku z tym zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l obowiązek podatkowy ciążył na skarżącej oraz J. B. jako właścicielach nieruchomości.
Prawidłowo uznano w zaskarżonej decyzji, że zwolnieniu z podatku od nieruchomości podlega budynek mieszkalny, dworek o powierzchni 29,03 m2 - kondygnacji o wysokości od 1,40 do 2,20 m oraz o powierzchni 401,43 m2 – kondygnacji o wysokości powyżej 2,20 m, jako budynek wpisany do rejestru zabytków. Stosownie bowiem do treści art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.
Z pisma Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w [...] z 16 maja 2011 r. wynika, że "dwór jest indywidualnie wpisany do rejestru zabytków", natomiast "park został ujęty w gminnej ewidencji zabytków". Wpis do gminnej ewidencji zabytków nie daje podstaw do zastosowania przez organ podatkowy zwolnienia z opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
Stosownie do art. 21 ust. 1 p.g.k. podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.
Od tej reguły nie zostały przewidziane w tym przepisie żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia
w zasadzie innej podstawy wymiaru podatku, niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Organ nie ma podstaw do zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. To podatnik kwestionujący prawidłowość danych z ewidencji gruntów i budynków, powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, którym obecnie jest starosta, a dopiero w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji, może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych.
Z informacji udzielonej przez Starostę z 30 grudnia 2021 r. wynika, że do Starostwa nie wpłynął żaden wniosek o sprostowanie danych ewidencyjnych odnośnie działki nr [...] w obrębie [...] Skarżąca podnosi, że 23 września 2021 r. złożyła wniosek do Starosty [...] o sprostowanie danych zawartych w ewidencji gruntów.
Z pisma Starosty [...] z 28 lipca 2022 r. wynika, że nie ma podstaw do zmiany danych ewidencyjnych odnośnie klasyfikacji gruntów działki nr [...] w [...]. Od 1971 r. w ewidencji widnieje użytek gruntowy "[...]"- Klasyfikacja ta została utrzymana na mocy decyzji Starosty z 17 maja 2011 r. [...] w związku z pracami związanymi z opracowaniem bazy danych numerycznych. Nie zostały przeprowadzone żadne działania zmierzające do przeprowadzenia czynności klasyfikacyjnych przez uprawnionego klasyfikatora. Tym samym, organ podatkowy nie miał możliwości w inny sposób sklasyfikować grunty i przyjąć do opodatkowania aniżeli wynika to z ewidencji gruntów.
W ocenie Sądu organy dokonały ustaleń, czy obiekty budowlane oznaczone jako budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa, budynki gospodarstw rolnych posiadają wszystkie elementy, które składają się na definicję budynku. Organ ustalił, co znalazło odzwierciedlenie w protokołach z oględzin i wizji lokalnej, że budynki posiadają przegrody budowlane, tj. pionowe ściany oraz są wydzielone za pomocą tych przegród z przestrzeni. Przegrody zakreślają granice budynku oraz zakreślają przestrzeń wewnątrz budynku. Budynki posiadają fundament i dach, są ze sobą połączone, tworząc jedną całość. W trakcie oględzin ustalono powierzchnię budynku. Organy obu instancji nie kwestionują, że budynki gospodarcze są w złym stanie technicznym, że dach jest uszkodzony. Jednakże z dokumentacji fotograficznej wynika, że budynki posiadają dach.
Sąd podziela stanowisko organu, że zły stan techniczny budynku, w tym uszkodzenie dachu, nie powoduje, że obiekt przestaje być budynkiem. Z protokołów oraz z załączonej dokumentacji fotograficznej wynika, że sporne obiekty posiadają wszystkie cechy budynku, zatem winny podlegać podatkowi od nieruchomości. Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 u.p.o.l. wysokość stawek podatku od nieruchomości określa rada gminy w drodze uchwały.
Uchwałą Rady Gminy [...] z 29 listopada 2021 r. nr LXI/273/21 w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości w § 1 określono stawki podatku od nieruchomości obowiązujące na terenie Gminy [...]
Przyjmując dane z ewidencji gruntów i budynków, organ zastosował prawidłowe stawki podatku wynikające z obowiązującego prawa.
Wobec powyższego Sąd uznał, że nie znajdują uzasadnienia podniesione
w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego. Powołana w decyzji podstawa prawna i jej wykładnia jest prawidłowa. Organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Materiał dowodowy został zebrany w sposób kompletny i zupełny, i był podstawą prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.