I SA/PO 2186/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2005-01-11
NSApodatkoweWysokawsa
ulga budowlanapodatek dochodowybudynek letniskowybudynek mieszkalnyinterpretacja przepisówpostępowanie podatkoweprawo materialneprawo procesowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów podatkowych, uznając, że budynek letniskowy, w którym podatnicy faktycznie zamieszkują na stałe, może być traktowany jako budynek mieszkalny na potrzeby ulgi podatkowej.

Podatnicy odliczyli od podatku dochodowego wydatki na budowę budynku letniskowego, argumentując, że zamierzają w nim zamieszkiwać na stałe. Organy podatkowe zakwestionowały to odliczenie, powołując się na pozwolenie na budowę budynku letniskowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, stwierdzając, że o mieszkaniowym charakterze budynku decyduje jego faktyczne przeznaczenie na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, a nie pozwolenie na budowę. Sąd wskazał na przekwalifikowanie budynku na mieszkalny i faktyczne zamieszkiwanie podatników.

Sprawa dotyczyła odliczenia od podatku dochodowego wydatków poniesionych na budowę budynku letniskowego. Organy podatkowe zakwestionowały możliwość odliczenia, wskazując, że zgodnie z przepisami ulga budowlana dotyczy wydatków na budowę budynku mieszkalnego, a podatnicy posiadali pozwolenie na budowę budynku letniskowego. Podatnicy argumentowali, że w budynku zamieszkują na stałe i zamierzają się tam zameldować, co nadaje mu charakter mieszkalny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał skargę za uzasadnioną. Sąd odwołał się do orzecznictwa NSA, zgodnie z którym budynek letniskowy może być uznany za mieszkalny, jeśli służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych podatnika. Sąd podkreślił, że kluczowe jest faktyczne przeznaczenie budynku, a nie tylko jego formalny status. W aktach sprawy znajdowało się pismo potwierdzające przekwalifikowanie budynku na mieszkalny oraz zeznania podatników o stałym zamieszkiwaniu. Sąd stwierdził naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących prowadzenia postępowania dowodowego i wyjaśniania stanu faktycznego. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżone decyzje organów obu instancji, zasądził zwrot kosztów postępowania i wstrzymał wykonanie decyzji do czasu uprawomocnienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli budynek letniskowy jest faktycznie użytkowany przez podatnika do zaspokojenia jego potrzeb mieszkaniowych i pełni rolę stałego miejsca zamieszkania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że o mieszkaniowym charakterze budynku decyduje jego faktyczne przeznaczenie na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, a nie tylko pozwolenie na budowę czy otoczenie. Wskazano na możliwość przekwalifikowania budynku i faktyczne zamieszkiwanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

u.p.d.o.f. art. 27a § ust. 1 pkt 1 lit. "a" i "b"

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Podatek dochodowy zmniejsza się, jeżeli podatnik poniósł wydatki na własne potrzeby mieszkaniowe, przeznaczone m.in. na budowę budynku mieszkalnego. Budynek letniskowy może być uznany za mieszkalny, jeśli służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. "a" i "c"

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego lub naruszenia przepisów postępowania.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 27a § ust. 2-17

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

o.p. art. 121

Ordynacja podatkowa

Postępowanie dowodowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Organy podatkowe obowiązane są podjąć wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o wykonalności.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budynek letniskowy faktycznie służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych podatników i jest ich stałym miejscem zamieszkania. Przekwalifikowanie budynku z letniskowego na mieszkalny. Organy podatkowe nie zebrały wszystkich niezbędnych dowodów i nie wyjaśniły stanu faktycznego.

Odrzucone argumenty

Budynek posiada pozwolenie na budowę jako letniskowy, co wyklucza możliwość odliczenia wydatków na cele mieszkaniowe.

Godne uwagi sformułowania

o mieszkaniowym charakterze budynku decyduje jego przeznaczenie na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych ludzi, a nie to, w jakim otoczeniu budynek taki został usytuowany i jakie posiadał pozwolenie na budowę postępowanie dowodowe nie było prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych organy podatkowe nie podjęły wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy

Skład orzekający

Jerzy Małecki

przewodniczący

Sylwia Zapalska

sprawozdawca

Gabriela Gorzan

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ulgi budowlanej, zwłaszcza w kontekście budynków letniskowych, które faktycznie służą jako stałe miejsce zamieszkania. Podkreślenie znaczenia faktycznego stanu rzeczy nad formalnym."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2001 roku, choć zasada interpretacji może być nadal aktualna. Wymaga indywidualnej oceny każdego przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest faktyczne użytkowanie nieruchomości, a nie tylko jej formalny status, w kontekście przepisów podatkowych. Jest to przykład, gdzie sąd stanął po stronie podatnika przeciwko literalnej interpretacji organów.

Czy budynek letniskowy może być Twoim domem? Sąd Administracyjny wyjaśnia, jak ulga budowlana działa w praktyce.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 2186/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2005-01-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-09-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Gabriela Gorzan
Jerzy Małecki /przewodniczący/
Sylwia Zapalska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Małecki Sędziowie NSA Sylwia Zapalska(spr) NSA Gabriela Gorzan Protokolant st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi H. i T. S. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 rok 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] o nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących H. i T. S. kwotę 2.700,00 zł (dwa tysiące siedemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. wstrzymuje wykonanie zaskarżonych decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/G.Gorzan /-/J.Małecki /-/S.Zapalska
Uzasadnienie
Decyzją z [...] Urząd Skarbowy określił małż. H. i T. S. podatek dochodowy od osób fizycznych za 2001 r. w kwocie [...] zł i nadpłatę w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji zakwestionował poniesienie wydatków na zakup działki przeznaczonej pod zabudowę letniskową i na budowę budynku letniskowego w wysokości [...] zł i odliczenie w wysokości [...] zł. Organ powołał jako podstawę rozstrzygnięcia art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "a" i "b" ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z 26 lipca 1991 r. (Dz.U. Nr 14, poz. 176 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w 2001 r. w myśl którego podatek dochodowy zmniejsza się, jeżeli zostały poniesione wydatki na własne potrzeby mieszkaniowe przeznaczone na zakup gruntu pod budowę budynku mieszkalnego oraz na budowę tego budynku.
W odwołaniu do Izby Skarbowej małż. S. domagali się uwzględnienia dużej ulgi budowlanej, a to z uwagi na fakt, że w budynku pragną zamieszkiwać przez cały rok i za meldować się na pobyt stały.
Izba Skarbowa decyzją z [...] utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję, oraz wyraziła pogląd, że od podatku można odliczyć tylko wydatki poniesione na budowę budynku mieszkalnego.
Natomiast podatnicy otrzymali pozwolenie na budowę budynku o charakterze letniskowym , który ma służyć celom wypoczynkowym i jest posadowiony na gruncie przeznaczonym pod zabudowę letniskową co wynika z planu zagospodarowania przestrzennego.
Powyższą decyzję zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ w Poznaniu pełnomocnik małż. S. skargą opartą na zarzucie naruszenia prawa materialnego i domagał się uchylenia niekorzystnej decyzji. W uzasadnieniu skargi podkreślił, że budynek letniskowy skarżących jest budynkiem całorocznego użytku oraz powołał wyrok Sądu Najwyższego z 12 lipca 2002 r. sygn. akt II RN 207/00.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa nie znajduje podstaw do uwzględnienia skargi i wnosi o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona.
Z przepisu art. 27a ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w 2001 r. wynika, że podatek dochodowy zmniejsza się na zasadach określonych w ust. 2-17 jeżeli podatnik w roku podatkowym poniósł wydatki na własne potrzeby mieszkaniowe, przeznaczone m.innymi na budowę budynku mieszkalnego. Oceniając zaskarżoną decyzję, wskazać należy na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2002 r. sygn. akt FPK 17/01, w której wyrażono pogląd, że tylko wówczas budynek letniskowy będzie mieścił się w pojęciu budynku mieszkalnego, gdy będzie użytkowany przez podatnika do celów służących zaspokojeniu jego potrzeb mieszkaniowych.
Również z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika (między innym i z wyroku z 19 maja 1999 r. SA/Sz 1884/98 i z 14 grudnia 2004 r. SA/Po 1368/04), że dom letniskowy, który ma charakter mieszkalny i pełni rolę stałego należy do kategorii budynków mieszkalnych, o których mowa w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych
W aktach sprawy znajduje się pismo Urzędu Miasta i Gminy z dnia [...] lipca 2003r. o nr [...] (k. 21 akt sąd.) z którego wynika, że budynek usytuowany na działce położonej w S. przy ul. [...] został przekwalifikowany z budynku letniskowego na budynek mieszkalny. Skarżący podkreślają, (protokół rozprawy), że w budynku zamieszkują na stałe od 2 lat i jest to ich jedyne miejsce zamieszkania.
Skoro zatem o mieszkaniowym charakterze budynku decyduje jego przeznaczenie na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych ludzi, a nie to, w jakim otoczeniu budynek taki został usytuowany i jakie posiadał pozwolenie na budowę należało przychylić się do zarzutów zawartych w skardze, że postępowanie dowodowe nie było prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 Ordynacji podatkowej) oraz że organy podatkowe nie podjęły wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy (art. 122 Ordynacji).
Stanowisko organów podatkowych zawarte w obu decyzjach organu I i II instancji, że zebrane dowody a w szczególności pozwolenia na budowę budynku letniskowego przesądza o możliwości do odliczenia od podatku wydatków poniesionych na budowę budynku jest niezgodne z art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416 z późn.zm.) w brzmieniu obowiązującym w 2001 r.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy rozważyć kwestię faktycznego zamieszkania skarżącej i jej bliskich, gdzie zaspokajają swoje potrzeby mieszkaniowe, również przy uwzględnieniu wykonywanej pracy zawodowej.
Wydając ponowną decyzję organ I i II instancji będzie musiał uwzględnić powyższe uwagi, gdyż bez ich uwzględnienia każdej przyszłej decyzji, tak jak zaskarżonej będzie można przypisać naruszenie cytowanych przepisów.
Uznając, że zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego i procesowego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
O wykonalności orzeczono zgodnie z art. 152, natomiast o kosztach na podstawie art. 200 cyt. powyżej ustawy, które obejmują wpis od skargi w wysokości 300,- zł i koszty zastępstwa adwokackiego w kwocie 2400,- zł.
/-/G.Gorzan /-/J.Małecki /-/S.Zapalska
LF

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI