I SA/PO 214/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2021-04-08
NSAnieruchomościWysokawsa
przekształcenie prawa użytkowania wieczystegoprawo własnościopłata przekształceniowaspółdzielnia mieszkaniowadziałalność gospodarczaprzedsiębiorcanieruchomościprawo administracyjne

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółdzielni mieszkaniowej, potwierdzając, że jako przedsiębiorca podlega 99-letniemu okresowi opłaty przekształceniowej za grunt.

Spółdzielnia mieszkaniowa kwestionowała 99-letni okres opłaty przekształceniowej za grunt, argumentując, że nie prowadzi działalności gospodarczej w tym zakresie i opłata powinna wynosić 20 lat. Organy administracji oraz WSA uznały jednak, że spółdzielnia, zarządzając nieruchomościami, działa jako przedsiębiorca, co uzasadnia zastosowanie dłuższego okresu opłaty zgodnie z ustawą o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego.

Sprawa dotyczyła skargi spółdzielni mieszkaniowej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza ustalającą 99-letni okres opłaty przekształceniowej za grunt. Spółdzielnia argumentowała, że nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców i powinna płacić opłatę przez 20 lat. Organy administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznały jednak, że spółdzielnia mieszkaniowa, zarządzając nieruchomościami, prowadzi działalność gospodarczą, nawet jeśli jest to działalność non-profit. Sąd powołał się na przepisy ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego oraz ustawy Prawo przedsiębiorców, a także na orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów administracyjnych, które potwierdzają, że spółdzielnia mieszkaniowa jest przedsiębiorcą w kontekście zarządzania nieruchomościami. W związku z tym, sąd oddalił skargę, potwierdzając prawidłowość 99-letniego okresu opłaty.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, spółdzielnia mieszkaniowa jest przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców w zakresie zarządzania nieruchomościami, co uzasadnia zastosowanie 99-letniego okresu opłaty przekształceniowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że działalność spółdzielni mieszkaniowej polegająca na zarządzaniu nieruchomościami stanowi działalność gospodarczą, nawet jeśli jest to działalność non-profit. Powołano się na przepisy ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz ustawy Prawo przedsiębiorców, a także na utrwalone orzecznictwo.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (15)

Główne

u.p.p.u.w. art. 1 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów

u.p.p.u.w. art. 7 § ust. 6-6d

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów

p.p. art. 3

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców

p.p.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.m. art. 1 § ust. 6

Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych

u.s.m. art. 1 § ust. 1

Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych

u.s.m. art. 1 § ust. 2

Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych

Pomocnicze

Dz.U. 2020 poz 374 art. 15zzs § 4 ust. 3

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

p.p.a.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 79

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 148 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółdzielnia mieszkaniowa jest przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców. Zarządzanie nieruchomością przez spółdzielnię mieszkaniową stanowi działalność gospodarczą. Okres 99 lat opłaty przekształceniowej jest prawidłowo zastosowany wobec spółdzielni mieszkaniowej.

Odrzucone argumenty

Spółdzielnia mieszkaniowa nie jest przedsiębiorcą w zakresie zarządzania nieruchomościami. Opłata przekształceniowa powinna być naliczana przez 20 lat, a nie 99 lat. Nieruchomość nie jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej przez spółdzielnię.

Godne uwagi sformułowania

spółdzielnia mieszkaniowa w zakresie zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie i mieniem nabytym na podstawie ustawy prowadzi działalność gospodarczą. spółdzielnia mieszkaniowa prowadzi działalność gospodarczą jako przedsiębiorca także w zakresie stosunków prawnych ze swoimi członkami. nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy akcentowana w skardze kwestia rozróżnienia działalności spółdzielni mieszkaniowej na sferę "zewnętrzną" i "wewnętrzną".

Skład orzekający

Karol Pawlicki

przewodniczący sprawozdawca

Izabela Kucznerowicz

sędzia

Barbara Rennert

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie statusu spółdzielni mieszkaniowej jako przedsiębiorcy na gruncie przepisów o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego i opłatach z tym związanych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej ze statusem spółdzielni mieszkaniowych jako przedsiębiorców i jej konsekwencji finansowych, co jest istotne dla wielu podmiotów.

Spółdzielnia mieszkaniowa przedsiębiorcą? Sąd rozstrzyga o 99-letniej opłacie za grunt.

Sektor

nieruchomości

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I SA/Po 214/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2021-04-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-02-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Rennert
Izabela Kucznerowicz
Karol Pawlicki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne
Opłaty administracyjne
Sygn. powiązane
I OSK 1482/21 - Wyrok NSA z 2024-10-24
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 374
art. 15zzs (4) ust. 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Dz.U. 2020 poz 139
art. 1 ust. 1 i 2, art. 7 ust. 6-6d
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo  własności tych gruntów - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1292
art. 3
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędzia WSA Barbara Rennert po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 08 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie potwierdzenia przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej w prawo własności nieruchomości oraz ustalenia rocznej opłaty przekształceniowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Burmistrz [...] w zaświadczeniu z [...] grudnia 2019 r., wydanym na rzecz [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] (dalej: "skarżąca") potwierdził, że 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, zabudowanej budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, położonej w [...] przy ul. [...] oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] z obrębu O. , dla której Sąd Rejonowy w [...] prowadzi księgę wieczystą KW nr [...] przekształciło się w prawo własności.
W zaświadczeniu stwierdził również, że z prawem własności lokali nieujawnionych w powyższej księdze wieczystej związany jest udział w nieruchomości wspólnej wynoszący [...] części. Stwierdził również, że roczna opłata z tytułu przekształcenia na rzecz dotychczasowego właściciela wynosi [...] zł, płatna jest z góry do 31 marca każdego roku (bez odrębnego wezwania) na rachunek bankowy Urzędu Miejskiego w [...] przez okres 99 lat licząc od dnia przekształcenia.
Pismem z [...] stycznia 2020 r. skarżąca wniosła o wydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie ustalenia wysokości kwoty należnej do zapłaty z tytułu przekształcenia w prawo własności prawa wieczystego użytkowania gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe. Skarżąca stwierdziła , że okres 99 lat dotyczy tylko przedsiębiorców, a spółdzielnia mieszkaniowa w zakresie zarządu nad lokalami mieszkalnymi nie jest przedsiębiorcą a więc sporna płatność powinna zostać ustalona na okres 20 lat. Kolejnym pismem z tego samego dnia skarżąca wniosła o zmianę okresu wnoszenia opłat, oświadczając, że wymieniona w zaświadczeniu nieruchomość nie jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej.
Burmistrz [...] decyzją z [...] lutego 2020 r. orzekł, że:
1) 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, zabudowanej budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, położonej w [...] przy ul. [...] oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] z obrębu O. , dla której SR w [...] prowadzi księgę wieczystą przekształciło się w prawo własności;
2) z prawem własności lokali położonych w budynku przy ul. [...] nieujawnionych w powyższej księdze wieczystej, związany jest udział w nieruchomości wspólnej wynoszący [...] części;
3) roczna opłata z tytułu przekształcenia na rzecz dotychczasowego właściciela wynosi [...] zł i płatna jest z góry do 31 marca każdego roku (bez odrębnego wezwania) na rachunek bankowy Urzędu Miejskiego w [...] przez okres 99 lat licząc od dnia przekształcenia;
4) opłata za 2019 r. w tej samej wysokości płatna jest do 29 lutego 2020 r. a jej wysokość stanowi równowartość wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywała w dniu przekształcenia;
5) do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie opłaty przekształceniowej stosuje się odpowiednio przepisy k.c.
W ocenie organu w zaświadczeniu zostało potwierdzone przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe w prawo własności i właściwie nastąpiło określenie opłaty przekształceniowej jak i okres jej obowiązywania. Skarżąca będąc przedsiębiorcą nie złożyła oświadczenia w terminie, o którym mowa w art. 7 ust. 6a, więc działając na podstawie art. 7 ust. 6c w zw. z ust. 6a pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 139 ze zm. – dalej: "u.p.p.u.w.") został ustalony okres obowiązywania opłaty na 99 lat licząc od dnia przekształcenia z uwzględnieniem faktu, że opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego wyniosła 1%. Kierując się poglądami wyrażonymi w wyroku Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2006 r., III CZP 21/02 i postanowienia tego sądu z 6 listopada 2002 r., II CK 374/02 organ pierwszej instancji stwierdził, że oświadczenie skarżącej o niewykorzystywaniu nieruchomości na cele działalności gospodarczej jest bezskuteczne.
Pismem z [...] marca 2020 r. skarżąca wniosła odwołanie, domagając się jej zmiany w zakresie pkt 3 i ustalenie okresu wnoszenie spornej opłaty przez 20 lat licząc od dnia przekształcenia.
Decyzji organu pierwszej instancji zarzuciła naruszenie:
1) art. 7 w zw. z art. 77, art. 8, art. 10, art. 79 i art. 81 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U z 2020 r. poz. 256 ze zm. – dalej: "k.p.a.") poprzez nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy i nieuwzględnienie interesu publicznego oraz słusznego interesu strony, uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do okoliczności faktycznych sprawy i tym samym uniemożliwienie brania czynnego udziału w sprawie;
2) art. 148 § 2 k.p.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie, że decyzja z [...] lutego 2020 r. dotyczy nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 ze zm. – dalej "p.p.");
3) art. 7 ust. 6 i 6a u.p.p.u.w. poprzez przyjęcie, że decyzja z [...] lutego 2020 r. dotyczy nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu p.p.
4) art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w. poprzez nieuwzględnienia oświadczenia skarżącej o niewykorzystywaniu nieruchomości, której dotyczy decyzja na prowadzenie działalności gospodarczej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] grudnia 2020 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W ocenie Kolegium nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek o zmianę okresu wnoszenia opłat z 99 lat na 20 lat. Uzasadniając decyzję, Kolegium przytoczyło m. in. treść art. 7 ust. 6, 6a 6c u.p.p.u.w., stwierdzając, że wpływ na decyzję ma ocena prawidłowości złożonego przez skarżącą oświadczenia o nieprowadzeniu działalności gospodarczej. Odwołując się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, stwierdziło, że spółdzielnia mieszkaniowa w zakresie zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie i mieniem nabytym na podstawie ustawy prowadzi działalność gospodarczą. Wprawdzie spółdzielnia mieszkaniowa prowadzi działalność tzw. bezwynikową, nieobliczoną na zysk, jednak w zakresie działalności ukierunkowanej na szeroko pojęte zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych swoich członków musi być traktowana na rynku tak samo jak inni przedsiębiorcy działający bezpośrednio w celu osiągnięcia zysku. W ocenie Kolegium nie można zaaprobować rozróżnienia na działalność spółdzielni mieszkaniowej w zakresie zaspokajania potrzeb mieszkaniowych i "pozostałą działalność", gdyż każdy z rodzajów działalności spółdzielni mieszkaniowej powinien zostać uznany za działalność gospodarczą. Skoro art. 1 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1465 – dalej: "u.s.m.") stanowi o "innej" działalności gospodarczej, to wskazuje on tym samym, że spółdzielnia mieszkaniowa prowadzi działalność gospodarczą w zakresie zaspokajania potrzeb mieszkaniowych oraz inną działalność gospodarczą. Każdy z tych rodzajów działalności jest zaś działalnością gospodarczą, gdyż w przeciwnym razie użycie przez ustawodawcę słowa "innej" mijałoby się z celem. W orzecznictwie Sądu Najwyższego prezentowana jest teza, zgodnie z którą spółdzielnia mieszkaniowa prowadzi działalność gospodarczą jako przedsiębiorca także w zakresie stosunków prawnych ze swoimi członkami. Kolegium stwierdziło również, że spółdzielnię mieszkaniową w stosunkach z gminą należy traktować jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą i jako przedsiębiorcę.
W skardze na powyższą decyzję, skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji w części w jakiej ustala ona okres, w którym konieczne jest uiszczanie opłaty rocznej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Ponadto wniosła o zobowiązanie organu pierwszej instancji do wydania decyzji ustalającej okres wnoszenia rocznej opłaty z tytułu przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności na 20 lat licząc od dnia przekształcenia, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Skarżąca powyższej decyzji zarzuciła naruszenie:
1) art. 148 § 2 k.p.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych i niewłaściwe uznanie, że zaskarżona decyzja Burmistrza [...] dotyczy nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu p.p.;
2) art. 77, art. 8, art. 10, art. 79 i art. 81 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy i nieuwzględnienie interesu publicznego oraz słusznego interesu strony, a nadto uniemożliwienie stronie przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a tym samym uniemożliwienie stronie wzięcia czynnego udziału w sprawie;
3) art. 7 ust. 6 i 6a u.p.p.u.w. poprzez błędne ustalenie, że zaskarżona decyzja Burmistrza [...] dotyczy nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu p.p.;
4) art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w. poprzez nieuwzględnienie oświadczenia skarżącej o niewykorzystywaniu nieruchomości, której dotyczy decyzja o prowadzeniu działalności gospodarczej.
Odpowiadając na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wskazać należy, że sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), zmienionej ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 875).
W toku przeprowadzonej sądowej kontroli zaskarżonej decyzji, na podstawie kryterium jej zgodności z prawem i w kontekście zarzutów sformułowanych w skardze, Sąd badał, czy organy prawidłowo zastosowały w sprawie przepisy art. 7 ust. 6a i ust. 6c u.p.p.u.w. oraz art. 1 ust. 6 u.s.m. i ustaliły skarżącej okres ponoszenia opłaty z tytułu przekształcenia prawa wieczystego użytkowania gruntów we własność na 99 lat.
Zdaniem organów, skarżąca jako spółdzielnia mieszkaniowa jest przedsiębiorcą, a grunt objęty przekształceniem stanowi nieruchomość wykorzystywaną przez nią do prowadzenia działalności gospodarczej. Okoliczności te, w ocenie organów, uzasadniają zastosowanie 99 letniego okresu ponoszenia spornej opłaty.
Według przeciwnego poglądu skarżącej, opłata z tytułu przekształcenia ma charakter stricte związany z poszczególnym lokalem. Skarżąca akcentuje, że w związku z przekształceniem nie działa w charakterze podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, gdyż nie osiąga z tego tytułu żadnego zysku. Ewentualne korzyści osiągają wyłącznie członkowie spółdzielni.
Na tle tak zarysowanego sporu na wstępie rozważań wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 1 ust. 1 i ust. 2 u.p.p.u.w., z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów. Jak stanowi zaś art. 7 powołanego aktu, z tytułu przekształcenia nowy właściciel gruntu ponosi na rzecz dotychczasowego właściciela gruntu opłatę. Wysokość opłaty jest równa wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywałaby w dniu przekształcenia.
Regulacje dotyczące okresu ponoszenia omawianej opłaty zostały zawarte m.in. w art. 7 ust. 6 – ust. 6d u.p.p.u.w. Zgodnie z art. 7 ust. 6, opłata jest wnoszona przez okres 20 lat, licząc od dnia przekształcenia. W myśl art. 7 ust. 6a u.p.p.u.w., właściciel gruntu będący przedsiębiorcą, w odniesieniu do nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 i 1495 oraz z 2020 r. poz. 424 i 1086), z uwzględnieniem art. 14, może w terminie 3 miesięcy od dnia przekształcenia złożyć właściwemu organowi oświadczenie o zamiarze wnoszenia opłaty przez okres:
1) 99 lat, licząc od dnia przekształcenia - jeżeli stawka procentowa opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, o której mowa w ust. 2, wynosi 1% albo
2) 50 lat, licząc od dnia przekształcenia - jeżeli stawka procentowa opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, o której mowa w ust. 2, wynosi 2%, albo
3) 33 lat, licząc od dnia przekształcenia - jeżeli stawka procentowa opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, o której mowa w ust. 2, wynosi 3%, albo
4) w którym suma opłat nie przekroczy wartości rynkowej nieruchomości stanowiącej podstawę ustalenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, o której mowa w ust. 2 - jeżeli stawka procentowa opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, o której mowa w ust. 2, jest wyższa niż 3%.
Przepis art. 7 ust. 6b u.p.p.u.w. stanowi, że właściciel gruntu będący przedsiębiorcą w okresie pozostałym do wnoszenia opłaty w każdym czasie, z uwzględnieniem art. 14, może złożyć nowe oświadczenie o zamiarze wnoszenia opłaty stosownie do ust. 6 albo 6a, z uwzględnieniem dotychczas wniesionych opłat. Właściwy organ wydaje zaświadczenie potwierdzające wysokość i okres pozostały do wnoszenia opłaty w terminie 30 dni od dnia złożenia nowego oświadczenia. Do zaświadczenia potwierdzającego wysokość i okres pozostały do wnoszenia opłaty stosuje się odpowiednio przepis art. 11 ust. 2.
Stosownie do art. 7 ust. 6c u.p.p.u.w. w przypadku gdy właściciel gruntu będący przedsiębiorcą nie złożył oświadczenia w terminie, o którym mowa w ust. 6a, właściwy organ wydaje zaświadczenie i informuje o obowiązku wnoszenia opłaty odpowiednio przez okres, o którym mowa w ust. 6a . Oświadczenie złożone po upływie terminu, o którym mowa w ust. 6a, ale przed doręczeniem zaświadczenia uznaje się za skuteczne.
Z kolei zgodnie z art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w. do zaświadczenia, o którym mowa w ust. 6c, właściwy organ załącza informację o możliwości złożenia wniosku o zmianę okresu wnoszenia opłaty na okres 20 lat, pod warunkiem złożenia przez właściciela gruntu będącego przedsiębiorcą oświadczenia o nieprowadzeniu działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców na nieruchomości, której dotyczy to zaświadczenie, lub wniosku o udzielenie pomocy publicznej wraz z dokumentami wymaganymi na podstawie przepisów odrębnych.
Z powołanych powyżej przepisów wynika, że okres wnoszenia opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntu we własność został uzależniony od tego czy grunt po przekształceniu stanowi własność przedsiębiorcy i czy wykorzystywany jest do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 p.p.
Zgodnie z art. 3 p.p. działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły. Zorganizowanie, zgodnie z uzasadnieniem projektu p.p., należy rozumieć jako wykorzystanie konkretnych składników materialnych (np. nieruchomości lub ruchomości) lub składników niematerialnych (np. know-how, dobre imię, prawa na dobrach niematerialnych), które są przez daną osobę łączone w sensie funkcjonalno-gospodarczym w jeden uporządkowany kompleks, zdatny do tego, aby przy jego wykorzystaniu można było uczestniczyć w obrocie gospodarczym. Zarobkowy charakter ma działalność, która jest prowadzona w celu (z subiektywnym zamiarem) osiągania zysków, nawet jeżeli de facto dana działalność nie zawsze będzie obiektywnie dochodowa. Przeciwieństwem działalności zarobkowej w tym rozumieniu jest działalność niezarobkowa, czyli taka, której rzeczywistym przeznaczeniem nie jest generowanie czystych zysków, nawet jeżeli w toku jej wykonywania pewne niezamierzone zyski w pewnym momencie de facto się pojawiają. Działalnością wykonywaną w sposób "ciągły" jest natomiast działalność wykonywana regularnie i powtarzalnie. Jako całość działalność ta nabiera charakteru względnie trwałego i stabilnego, nie ograniczającego się do jednorazowych, okazjonalnych czy też sporadycznych przedsięwzięć gospodarczych (por. rządowy projekt ustawy – Prawo przedsiębiorców, VIII kadencja, druk nr 2051, s. 57–58).
W kontekście tych przepisów odwołać należy się do regulacji zawartej w u.s.m. Stosownie do postanowień art. 1 tej ustawy, celem spółdzielni mieszkaniowej jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin, przez dostarczanie członkom samodzielnych lokali mieszkalnych lub domów jednorodzinnych, a także lokali o innym przeznaczeniu, przy czym spółdzielnia mieszkaniowa nie może odnosić korzyści majątkowych kosztem swoich członków, w szczególności z tytułu przekształceń praw do lokali. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu przedmiotem działalności spółdzielni może być: budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków spółdzielczych lokatorskich praw do znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych; budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków odrębnej własności znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu, a także ułamkowego udziału we współwłasności w garażach wielostanowiskowych; budowanie lub nabywanie domów jednorodzinnych w celu przeniesienia na rzecz członków własności tych domów; udzielanie pomocy członkom w budowie przez nich budynków mieszkalnych lub domów jednorodzinnych; budowanie lub nabywanie budynków w celu wynajmowania lub sprzedaży znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu. Według ust. 6 ust. tego przepisu spółdzielnia może prowadzić również inną działalność gospodarczą na zasadach określonych w odrębnych przepisach i w statucie, jeżeli działalność ta związana jest bezpośrednio z realizacją celu, o którym mowa w ust. 1 powyższej ustawy.
Spółdzielnie mieszkaniowe w zakresie objętym regulacjami wynikającymi z tej ustawy prowadzą działalność gospodarczą, a zakres tej działalności może być przez spółdzielnię rozszerzony, jeżeli wynikać to będzie z postanowień odrębnych przepisów lub z postanowień statutu takiej spółdzielni. W judykaturze podkreśla się, że spółdzielnia mieszkaniowa jest zrzeszeniem, które w interesie swoich członków prowadzi wspólną działalność gospodarczą. Spółdzielnia mieszkaniowa prowadzi działalność gospodarczą polegającą na zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych członków (art. 1 ust. 1 i ust. 2 pkt 1-4 u.s.m.), a ponadto może prowadzić również " inną działalność gospodarczą: (art. 1 ust. 6 u.s.m.), co wskazuje, że ta wcześniejsza działalność - wyszczególniona w art. 1 ust. 2 pkt 1-5 u.s.m. - ma też charakter działalności gospodarczej. Zauważa się także, że w przypadku spółdzielni prowadzenie działalności gospodarczej jest obligatoryjne i stanowi podstawowy cel działania spółdzielni mieszkaniowej, które powinny koncentrować się na zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych członków. Zawieranie z członkami umów o budowę dla nich lokali mieszkalnych oraz spory powstające na tle tych umów dotyczące uzupełnienia wkładu budowlanego pozostają w bezpośrednim związku z prowadzeniem przez spółdzielnię mieszkaniową działalności gospodarczej, polegającej na zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych członków (np. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 28 sierpnia 2017 r., I ACa 2378/15).
W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolicie uznaje się za działalność gospodarczą wszystkie czynności wymienione w art. 1 ust. 2 pkt 2 - 5 u.s.m. Skoro zatem budowanie i nabywanie budynków oraz domów jednorodzinnych w celu ustanawiania na rzecz członków wymienionych w ustawie praw do lokali mieszkalnych lub o innym przeznaczeniu, udzielanie pomocy członkom w budowie budynków lub domów jednorodzinnych, jest działalnością gospodarczą, to jest to jednoznaczne z określeniem sposobu realizowania celu określonego w art. 1 ust. 1 u.s.m. przez dokonywanie czynności stanowiących działalność gospodarczą. Nie stoi na przeszkodzie przyjęciu gospodarczego charakteru tej działalności cel działania spółdzielni pozbawiony cechy osiągnięcia zysku, bo spółdzielnie mieszkaniowe uznaje się powszechnie w doktrynie i judykaturze za podmioty działające not for profit, których działalność gospodarcza nie jest nastawiona na osiągnięcie zysku, lecz na pokrycie kosztów własnymi dochodami (wyrok SN z 28 kwietnia 2018 r., I CSK 386/17, i powołane tam orzecznictwo; powołane wyroki sądów powszechnych i SN dostępne są w informatycznym systemie informacji prawnej LEX).
Wobec powyższego nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy akcentowana w skardze kwestia rozróżnienia działalności spółdzielni mieszkaniowej na sferę "zewnętrzną" i "wewnętrzną" (dotyczącą relacji z członkami spółdzielni). Przyjęcie statusu spółdzielni mieszkaniowej jako przedsiębiorcy na gruncie u.p.p.u.w. i zastosowanie wobec niej mechanizmu ustalenia opłaty z tytułu przekształcenia prawa wieczystego użytkowania gruntów we własność, zostało także zaaprobowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (wyrok WSA w Gliwicach z 7 stycznia 2021r., II SA/Gl 950/20, dostępny na stronie internetowej :orzeczenia.nsa.gov.pl).
W konkluzji dotychczasowych rozważań Sąd stwierdził, że organy prawidłowo przyjęły, że skarżąca, jako spółdzielnia mieszkaniowa, mieści się w zakresie zastosowania art. 7 ust. 6a u.p.p.u.w. Za bezzasadny uznać zatem należy zarzut dokonania przez organy błędnych ustaleń faktycznych. Organy prawidłowo zakwestionowały oświadczenie skarżącej o niewykorzystywaniu gruntu objętego przekształceniem na cele działalności gospodarczej. W konsekwencji prawidłowo organy uznały, że opłata z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntu we własność powinna być ponoszona przez okres 99 lat. W związku z tym za chybione Sąd uznał podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów u.p.p.u.w.
Za bezzasadne należało uznać również zarzuty naruszenia przepisów k.p.a., w sposób opisany w petitum skargi (art. 77, art. 8, art. 10, art. 79 i art. 81 k.p.a.). Analiza toku postępowania administracyjnego nie pozwala na uznanie, że organy dopuściły się naruszenia przepisów postępowania w sposób istotny dla wyniku sprawy. Zauważyć należy, że skarżąca w żaden sposób nie wykazała "istotności" zarzucanych naruszeń i ich wpływu na treść zaskarżonych rozstrzygnięć.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę